Rodzaje złącz i wyjść

W zasilaczu awaryjnym możemy spotkać szereg złącz, z których każde ma inne przeznaczenie. Opiszemy wszystkie możliwe kombinacje, ale pamiętaj, że w zasilaczu który zamierzasz kupić nie wszystkie rodzaje muszą wystąpić. Niektóre kombinacje wręcz się wykluczają.

Złącze zasilania

Znajdziemy w każdym zasilaczu. Może ono mieć następującą postać:

• przewodu wyprowadzonego z zasilacza UPS zakończonego wtyczką podłączaną do gniazda eklektycznego. Jest to więc klasyczny stały i nie wymienny przewód zasilający, jaki możemy spotkać w wielu urządzeniach AGD. Ten rodzaj spotyka się dziś niezwykle rzadko w zasilaczach UPS.

• gniazda IEC320 C14/C16 rodzaju męskiego. Powinno zawierać trzy bolce w układzie trójkątnym. Do tego gniazda pasuje dowolny "komputerowy" kabel zasilający i jest to w tej chwili najczęściej występujące gniazdo zasilające.

Gniazdo w zasilaczu

Kabel połączeniowy

 

• gniazda IEC320 C20 rodzaju męskiego. Podobnie jak poprzednie powinno zawierać trzy bolce. Od swojego mniejszego poprzednika różni się wielkością i przenoszoną mocą. Do tego gniazda trzeba dokupić specjalny kabel zasilający.

• zacisku śrubowego. Zasilacze UPS dużych mocy, od 3kVA w górę zazwyczaj nie posiadają już gniazd zasilających, tego typu rządzenia podłącza się bezpośrednio do instalacji elektrycznej poprzez kostkę zaciskową.

Złącza do podłączania urządzeń chronionych

Na pewno znajdzie w zasilaczu UPS. Urządzenia podłączane do tych gniazdek będą w pełni chronione przez zasilacz awaryjny, a więc zarówno przed zakłóceniami i przed zanikiem. Mogą one mieć następującą postać:

• klasycznego gniazda eklektycznego, jakie możemy spotkać na ścianach każdego domu. Tego typu rozwiązania były stosowanie kiedyś głównie przez polskich producentów zasilaczy UPS. Dziś już trudno kupić UPSa z takimi gniazdkami. W zależności od mocy zasilacza można spotkać ich od 2 do 5 sztuk.

• gniazd IEC320 C13 rodzaju żeńskiego. Jest to dokładne przeciwieństwo gniazda zasilającego, a więc powinno posiadać trzy dziurki w układzie trójkątnym. Do tego gniazda podłącza się tzw. przedłużacze komputerowe. W zależności od mocy zasilacza UPS takich gniazd może być od 3 do nawet 10 sztuk.

Gniazda w BREC160-0020/16

Kabel połączeniowy

• gniazda IEC320 C19 rodzaju żeńskiego. Stosowane w zasilaczach większej mocy. Zasilacze są wyposażone od 1 do 4 sztuk takich gniazd. Te gniazda często łączone są w grupy z gniazdami C13.

• zacisku śrubowego. Podobnie jak w przypadku zasilania, także i odbiór energii może być realizowany za pomocą tego specjalnego zacisku. Taki rodzaj załącza można spotkać w zasilaczach o mocach od 3kVA w górę.

Złącza filtrowane

Często w zasilaczach awaryjnych mniejszej mocy można także znaleźć gniazda, które wyglądają jak klasyczne gniazda do podłączenia odbiorników, ale oznaczone są przez producenta w sposób specjalny, np. symbolem drukarki.
Są to gniazda, do których podłączamy urządzenia, które nie będą w pełni chronione przez zasilacz awaryjny. W zdecydowanej większości przypadków są one podłączone do układu filtrującego zakłócenia sieci energetycznej, ale podczas zaniku napięcia nie będą podtrzymywane. Stąd ten często stosowany symbol drukarki w domyśle laserowej. Jako urządzenia, które nie musi być koniecznie utrzymane przy pracy podczas zaniku napięcia zasilającego, a normalnie spowodowało by przeciążenie zasilacza.

Złącze komunikacyjne

Nowoczesne zasilacze awaryjne wyposażone są w gniazda umożliwiające komunikację z komputerem. Dzięki takiemu dodatkowemu połączeniu zasilacz UPS może poinformować komputer o swoim stanie, a w przypadku awarii automatycznie zamknąć system operacyjny. W zależności od modelu zasilacza mogą one mieć postać:

• klasycznego portu szeregowego w postaci gniazda DB9, stosowanego w starszych zasilaczach awaryjnych, dziś już praktycznie nie spotykanego w nowych urządzeniach.
   
• portu USB, który zastąpił port szeregowy w większości produktów przeznaczonych na rynek domowy. W zależności od zasilacza może mieć on postać gniazda typu A lub typu B. Warto to sprawdzić przed zakupem kabla.
   
• gniazda sieciowego. W zasilaczach większej mocy często instaluje się karty sieciowe, które w połączeniu ze specjalnym oprogramowaniem umożliwiają komunikację z więcej niż jednym komputerem jednocześnie.

Gniazda ochronników przepięciowych

Zasilacze awaryjne są urządzeniami, które mają nas chronić przed wszelkiego rodzaju nieprawidłowymi stanami sieci energetycznej. Niestety, nie wszystkie zagrożenia pochodzą z sieci zasilającej, niektóre jak przepięcia mogą uszkodzić nasz komputer przez kartę sieciową czy modem. Dlatego część zasilaczy awaryjnych wyposażona jest w gniazda chroniące przed przepięciami ze strony sieci teleinformatycznych. Zazwyczaj mają one postać gniazdek telefonicznych, lub sieciowych. W takim przypadku zasilacz UPS podłączamy jako urządzenie pośrednie. Sygnał sieciowy przychodzący z zewnątrz jest podłączany do zasilacza awaryjnego, a dopiero z niego podłączamy do go karty sieciowej lub modemu.

Złącze zewnętrznego akumulatora

Zasilacza awaryjne większej mocy, a także te, które zostały zaprojektowane do długotrwałej pracy na zasilaniu bateryjnym, są wyposażone w gniazda dodatkowych, zewnętrznych akumulatorów. Niestety nie ma żadnej reguły i każdy producent stosuje własny wewnętrzny standard. Tego typu gniazda zazwyczaj są odpowiednio duże, większe niż gniazda zasilające, czy odbiorników, opisane jako Ext. Battery lub Batt. Pack.

Inne złącza

Specjalistyczne zasilacze awaryjne mogą mieć także inne, dedykowane złącza. Są one zazwyczaj bardzo dokładnie opisane w instrukcji danego urządzenia. Możemy trafić na gniazda czujników środowiskowych (temperatury, wilgotności), złącza zewnętrznego obejścia (bypass) służącego głównie serwisowaniu zasilaczy a także wiele innych nie mieszczących się w ramach tego poradnika. Pamiętaj, że jeśli nie wiesz do czego służy dane gniazdo, nie podłączaj do niego tego co tam akurat pasuje. Zawsze sprawdź w instrukcji obsługi urządzenia do czego ono służy.