AirLive N450R 3T3R Wireless-N Dual Band Gigabit Router - test, cena, opinie

Wybierając router WiFi do domu oczekujemy od niego dużych możliwości, szybkiej transmisji danych w sieci LAN i WAN. Wymagamy by pokrył zasięgiem sieci bezprzewodowej jak największą powierzchnię. Do tego kilka trybów pracy, dwa pasma transmisji i mnóstwo innych przydatnych możliwości. Do tego w niskiej cenie.

Domowe routery z WiFi to bardzo bogata gama urządzeń kilkudziesięciu producentów sprzętu sieciowego. W ofercie znajdziemy rozwiązania mniej lub bardziej zaawansowane. Jedne z nich charakteryzują się bardzo dobrymi parametrami inne z kolei są tylko bardzo podstawowe rozwiązania sieciowe o ograniczonych możliwościach. Zatem jakie rozwiązanie wybrać aby móc być zadowolonym z parametrów i funkcji routera? Warto zerknąć na propozycję OvisLink. To tajwańska firma z ponad 20-letnim doświadczeniem w tworzeniu domowych i profesjonalnych rozwiązań sieciowych. Posiada w swojej ofercie nie tylko routery xDSL i ADSL, przełączniki niezarządzalne ale także profesjonalne switche warstwy L2, rozwiązania PoE oraz PLC. OvisLink to także bardzo dobre systemy monitoringu, komunikacji VoIP oraz urządzeń „outdoor” do zastosowań na zewnątrz budynków. Takie portfolio powinno mówić samo za siebie. A jak to wygląda w praktyce i w szczególe? Pod lupę wzięliśmy jeden z najbardziej zaawansowanych i wszechstronnych routerów WiFi AirLive - model N450R. 

Cóż takiego charakterystycznego jest w AirLive N450R oprócz jego przydługiej nazwy 450Mbps 3T3R Wireless-N Dual Band Gigabit Router? Pomimo niepozornego wyglądu urządzenie stanowi bardzo ciekawe rozwiązanie, na którym można oprzeć domową ale i biurową sieć LAN. Gigabitowy 4-portowy przełącznik sieciowy, praca w dwóch pasmach - 2,4 oraz 5 GHz z prędkością do 450 Gbps. Do tego 2 porty USB - jeden do podłączenia modemu USB 3G, drugi zapewnia funkcje serwera pamięci masowej. W opakowaniu, na którym schematycznie przedstawiono możliwości routera oprócz urządzenia znajdziemy zewnętrzny zasilacz, płytę z dokumentacją i oprogramowaniem a także kabel sieciowy i przewodnik szybkiego startu.

Konstrukcja routera to połączenie srebrnych boków oraz czarnej obudowy. Górna powierzchnia została wzbogacona o logo AirLive. Matowy czarny i srebrny plastik posiadają jedną zaletę - nie widać na nich kurzu czy zarysowań. Urządzenie pod względem wyglądu należy zaliczyć do typowych - standardowa prostopadłościenna konstrukcja z antenami. Z drugiej jednak strony router jest rozwiązaniem, którego nie ustawia się w centralnym punkcie mieszkania. Większą część tylnego panelu stanowi 4-portowy przełącznik gigabitowy a także gniazdo sieci WAN, gniazdo zasilania, otwór z przyciskiem reset oraz duży kwadratowy włącznik urządzenia. Po bokach oraz w centralnej części na tylnej ścianie umieszczono 3 anteny ze złączami RP-SMA o zysku 2 dBi. Zastosowane anteny to tzw. 3T3R MIMO które pozwalają na uzyskanie transferu rzędu 450Mb/s na częstotliwości 5GHz oraz 300Mb/s na częstotliwości 2,4GHz. Za obsługę sieci 5 GHz odpowiada chipset Ralink RT3993, z kolei Ralink RT5392 komunikuje się w sieci 2,4 GHz. Frontowy panel w większości routerów stanowią zazwyczaj diody kontrolne i różnego rodzaju przełączniki. W N450R jest bardzo podobnie. Podświetlane na zielono dwa rzędy ikon zostały zlokalizowane w prawej części panelu, obok nich znajdziemy sprzętowy przycisk WPS oraz przełącznik wyłączania modułu radiowego. Dość nietypowo jak na router domowy zostały rozmieszczone porty USB. W większości przypadków producenci ten rodzaj interfejsu ukrywają z tyłu. OvisLink postanowił, że porty USB służące do podłączenia dysku oraz modemu 3G umieści z przodu. I jest to strzał w dziesiątkę pod względem ergonomii - przede wszystkim dlatego, że takie rozwiązanie jest dużo wygodniejsze. Szukanie portu USB z tyłu i przedzieranie się pomiędzy kabelkami nie należy do ulubionych czynności. Tu należy zwrócić uwagę, że port oznaczony jako 3G służy tylko do podłączenia modemu a port NAS tylko do obsługi nośników pamięci. W jaki sposób wykorzystać możliwości portów USB i jakie metody łączności oferuje router pokażemy w dalszej części tekstu.

Teraz pora zająć się uruchomieniem routera. Procedura wygląda podobnie jak w większości tego typu urządzeń. Możliwości konfiguracji są dwie albo bezpośrednie zalogowanie się do routera poprzez WWW albo uruchomienie narzędzia Easy Setup Utility, które pozwoli na komunikację z urządzeniem z poziomu komputera. Ekran powitalny przygotowany jest w języku polskim. 

Niestety kolejne kroki kreatora to już informacje po angielsku. Narzędzie jest jednak na tyle intuicyjne, że wystarczy podstawowa znajomość angielskiego, by móc obsłużyć przewodnik instalacji. Minusem jest dostępność narzędzia tylko dla systemu Windows. Kreator w kilku krokach przeprowadza nas przez proces wyboru połączenia (wstępnie posłużymy się ustawieniem Static IP ze stałym adresem IP po stronie łącza WAN), konfiguracji zabezpieczeń oraz sieci WiFi. Urządzenie oferuje następujące możliwości i konfiguracji połączeń WAN: dynamic IP - komunikacja łącza WAN odbywa się przy użyciu dynamicznie przydzielanego adresu IP, PPPoE, połączenia VPN PPTP oraz L2TP, połączenie przy użyciu modemu 3G USB oraz iBurst - usługa dostępu do internetu szerokopasmowego.

Po zakończeniu pracy kreatora mamy ustawione wszelkie najważniejsze elementy routera i możemy rozpocząć korzystanie z sieci. Mamy zestawione połączenie internetowe, ustawione 2 sieci WiFi pracujące w częstotliwości 2,4 oraz 5 GHZ zabezpieczone szyfrowaniem oraz hasłem.

W większości przypadków taka konfiguracja wystarczy do bezpiecznego korzystania z internetu oraz podłączania klientów przewodowych i bezprzewodowych. By jednak w pełni wykorzystać możliwości jakie oferuje N540R warto zalogować się do jego interfejsu konfiguracyjnego WWW.

Wygląd panelu konfiguracyjnego jest typowym rozwiązaniem stosowanym w produktach AirLive. Prosty, czytelny choć nieco przestarzały z wyglądu interfejs na dodatek komunikujący się z nami w języku angielskim. Główna strona zawiera podstawowe informacje o urządzeniu.

Po zalogowaniu ustalonym wcześniej hasłem możemy uruchomić kreator pozwalający na konfigurację routera lub przejście do opcji zaawansowanych urządzenia.

Główny panel WWW został podzielony bardzo tradycyjnie na 6 zakładek:

• Basic Settings - ustawienia sieciowe i tryby pracy routera.
• Forwarding rules - ustawienia przekierowania portów.
• Security settings - ustawienia zabezpieczeń.
• Advanced settings - ustawienia zaawansowane sieci LAN, WiFi, QoS itp.
• NAS - konfiguracja rozwiązania sieciowej pamięci masowej.
• Toolbox - tu zgromadzono wszystkie niezbędne opcje informacyjne i administracyjne.

Basic Settings to główna zakładka routera, w której dokonujemy szczegółowej konfiguracji urządzenia. O ile nie udało nam się ustawić urządzenia przy pomocy kreatora lub nie mamy możliwości wykorzystania go to Basic Settings jest miejscem gdzie ustawimy najważniejsze parametry sieci LAN oraz WAN. Warto bliżej przyjrzeć się ustawieniom ponieważ N450R jest jednym z niewielu rozwiązań do użytku domowego, który może pochwalić się tak wszechstronnymi i uniwersalnymi możliwościami łączności sieci LAN i WAN. OvisLink w N450R zastosował rozwiązania bardzo często stosowane w półprofesjonalnych czy profesjonalnych routerach. Najciekawsze możliwości urządzenia drzemią w konfiguracji łącza WAN. Do dyspozycji mamy aż 4 różne typy konfiguracji połączenia wykorzystując port ethernet WAN oraz port USB 3G. Pierwsza z nich to oczywiście klasyczne ustawienie ethernet WAN. W tym trybie router łączy się z internetem poprzez modem ADSL lub bezpośrednio z operatorem ISP. Jest to jeden z głównych trybów pracy routera wykorzystywany w wielu domach.

Jeśli nie posiadamy stałego łącza internetowego a jedynie wykorzystujemy internet mobilny od operatora GSM to nic nie stoi na przeszkodzie by oprzeć na nim komunikację internetową i zbudować wydają domową sieć LAN. Wbudowany port USB pozwala na podłączenie do niego kompatybilnego modemu 3G lub smartfona. Pełna lista kilkuset modeli poprawnie współpracujących z routerem dostępna jest pod adresem.

Modem 3G będzie pełnił rolę łącza WAN. Z kolei zarządzanie siecią LAN, dostęp do jej zasobów oraz funkcje bezpieczeństwa, danych, sieci bezprzewodowych można konfigurować dokładnie tak samo jak w przypadku łącza operatorskiego ethernet WAN.

Konfiguracja połączenia nie jest trudna. Wystarczy wejść w zakładkę Network Setup i opcję WAN Interface ustawić na Wireless WAN, następnie wybrać typ łącza WAN jako 3G. Pozostaje jedynie skonfigurowanie profilu dial-up lub ustawić opcję automatycznego wykrywania. W testach na 3 kartach SIM operatorów: Oragne, Play oraz Plus wszystkie parametry połączenia ustawiliśmy na Auto-Detection i w każdym z przypadków połączenie zostało nawiązane poprawnie. Jeśli chcemy ręcznie ustalić parametry połączenia możemy to zrobić ustawiając opcję na Manual. Ręczna konfiguracja łącza będzie konieczna w przypadku np. kart z ustawionym kodem PIN.

Pozostają nam dwa najciekawsze rozwiązania połączenia WAN funkcjonujące w AirLive N450R. Nieprzerwany dostęp do internetu to w wielu przypadkach najważniejszy czynnik decydujący o sprawnej komunikacji sieciowej. Oprócz możliwości przeglądania internetu wielu użytkowników wykorzystuje w domowej sieci LAN usługi chmurowe, uruchamia serwery WWW czy wykorzystuje systemy monitoringu, które komunikują się z siecią internet. W przypadku awarii łącza operatorskiego dostęp do usług będzie niemożliwy a usunięcie usterki zająć niekiedy kilka godzin. Wykorzystanie N450R w sieci LAN może uchronić nas przed przestojami w sieci i dostępem do usług. AirLive w swoim produkcie oferuje funkcję Combo WAN. Jest to rozwiązanie umożliwiające współpracę dwóch łącz internetowych: ethernet WAN oraz WAN 3G. N450R pozwala na konfiguracje dwóch trybów pracy. Pierwszym z nich jest tryb Failover. Pozwala ona skonfigurowanie dwóch połączeń internetowych, w których jedno będzie łączem głównym a drugie łączem zapasowym. Producent pozostawia nam dowolność w konfiguracji priorytetów łącza - głównym może być zarówno ethernet WAN jak i WAN 3G. W jakim celu stosuje się mechanizm failover w N450R? Jest to nic innego jak zabezpieczenie łączności internetowej. Dzięki niemu w przypadku awarii głównego łącza router w ciągu kilku chwil przełącza się na łącze zapasowe. Z kolei po usunięciu awarii wraca z powrotem do komunikacji poprzez łącze główne.

W praktyce konfiguracja wygląda dość prosto. Wystarczy ustawić opcję Combo WAN w tryb Failover. W zależności od konfiguracji zostanie ustawione domyślne i zapasowe łącze.

Ważnym parametrem, który należy ustawić przy łączu zapasowym jest opcja Remote Host for Keep Alive. Router co jakiś czas będzie pingował adres IP (najlepiej jeśli będzie to adres publiczny). Jeśli przestanie on odpowiadać rozpocznie się procedura przełączania łącza. Trwa ona około 30-40 sekund. Zamiast stosować modem USB 3G możemy w funkcji łącza zapasowego wykorzystać także smartfon z obsługą udostępniania połączenia internetowego przez 3G. AirLive wspiera m.in. telefony iPhone a także smartfony z systemem Android i niektóre starsze modele Nokii.

Drugą funkcją podwójnego łącza WAN jest możliwość ustawienia trybu pracy Load Sharing. W tym trybie oba połączenia będą pracować jednocześnie.

Tu także nie ma problemów z konfiguracją połączenia. W zależności od konfiguracji łącza WAN ustawiamy drugi interfejs w tryb Load Sharing. Po ustawieniu warto skontrolować czy zostały wybrane prawidłowe interfejsy. 

Mocną stroną AirLive N450R jest wykorzystanie dwóch układów radiowych pozwalających na jednoczesną pracę urządzenia w paśmie 2,4 oraz 5 GHz. Sieć bezprzewodowa jest kompatybilna ze standardami 802.11abgn. Z kolei 3 anteny MIMO 3T3R umożliwiają zestawienie połączeń z prędkością do 300 Mbps w paśmie 2,4 GHz oraz aż do 450 Mbps w paśmie 5 GHz.

Konfigurację sieci bezprzewodowej przeprowadziliśmy wstępnie przy użyciu kreatora. Jeśli jednak chcemy dokonfigurować wszystkie dodatkowe ustawienia należy zajrzeć do zakładki Basic Settings i pozycji Wireless 2.4G oraz Wireless 5G. To właśnie w tych dwóch sekcjach możemy bardzo dokładnie dostosować ustawienia sieci bezprzewodowej. Ustawienia w przypadku obu sekcji wyglądają tak samo. 

Kolejny duży plus to tryby pracy bezprzewodowej w sekcji Wireless Operation Mode możemy ustawić tryb pracy routera:

• AP Router Mode - router pracuje jako klasyczne urządzenie sieciowe z punktem dostępowym. Standardowo uruchomiony serwer DHCP, obsługa klientów 2,4 oraz 5 GHz.
• AP Only Mode - praca w trybie punktu dostępowego. Router działa jako standardowy Access Point udostępniając sygnał sieci bezprzewodowej.
• WDS Hybrid Mode - konfiguracja, w której router nie tylko pozwala na bezprzewodowe połączenie do odległej sieci LAN ale także rozszerza zasięg macierzystej sieci bezprzewodowej.
• WDS Only Mode - ustawienie pozwalające na zestawienie połączenia pomiędzy dwoma sieciami LAN.
• Adapter - konfiguracja, która maksymalnie ogranicza możliwości routera. W tej konfiguracji router pracuje jak bezprzewodowa karta sieciowa podłączona do portu ethernet urządzenia odbiorczego. Dzięki niej możemy np. podłączyć się do odległej sieci LAN przy użyciu łącza bezprzewodowego 2,4 lub 5 GHz. 

Kilka trybów konfiguracji sieci bezprzewodowej umożliwi wykorzystanie możliwości routera nie tylko w standardowych przypadkach gdy mamy dostępne łącze WAN. Router może pełnić także funkcje rozszerzające daną sieć WiFi czy też być klientem lub punktem dostępowym. Dodatkowo AirLive N450R zapewnia możliwość ustawienia harmonogramów, które umożliwiają wyłączenie lub włączenie sieci bezprzewodowej. 

Dzięki temu możemy np. dezaktywować sieć WiFi gdy przebywamy w pracy lub też w weekendy lub w nocy gdy nie korzystamy z sieci bezprzewodowej. Podobnie jak w innych urządzeniach obsługujących sieci WiFi tak i w AirLive N450R ustawimy wszystkie niezbędne parametry dodatkowe. To między innymi kanał sieci oraz jej nazwę a także rozgłaszanie SSID. Możemy ustawić tryb pracy sieci w standardach BGN - dla częstotliwości 2,4 GHz oraz AN dla częstotliwości 5 GHz. Na koniec pozostają opcje związane z zabezpieczeniem łączności WiFi. Router obsługuje wszystkie standardy zabezpieczeń: WEP, WPA, WPA2 oraz tryb otwartej sieci bezprzewodowej a w przypadku WDS także WPA Enterprise i Radius.

W sekcji Advanced Wireless Settings będziemy mogli skonfigurować bardziej szczegółowe ustawienia dotyczące sieci WiFi - m.in moc nadawania (100, 50, 25, 12%), ustawienia związane z regionem pracy, czasem potwierdzenia dotarcia pakietu czy Beacon Interval - czyli przedziału czasu pomiędzy transmisją ramek sygnału identyfikacji. Pod opcją WMM Capable została ukryta funkcja przyspieszająca transmisję danych multimedialnych w sieci WiFi. 

Proste połączenie z siecią bezprzewodową można zrealizować przy użyciu mechanizmu WPS. To rozwiązanie umożliwia łączenie się z sieciami WiFi bez konieczności ustawiania i konfigurowania zabezpieczeń czy zapamiętywania haseł a nawet nazwy sieci WiFi. By podłączyć urządzenie do routera AirLive wystarczy nacisnąć przycisk WPS na jego obudowie oraz na urządzeniu klienckim - karcie sieciowej, komputerze czy nawet smartfonie. Po kilku sekundach nastąpi zestawienie połączenia. Jeśli nie posiadamy w swoich urządzeniach sprzętowego przycisku WPS możemy posłużyć się uwierzytelnianiem podłączanych urządzeń przy pomocy kodu PIN. Właściwą metodę można ustalić w sekcji WPS Setup.

Funkcje związane z wszelkiego rodzaju komunikacją zewnętrzną czyli przekierowaniem portów odnajdziemy w zakładce Forwarding Rules. Została ona podzielona na 4 sekcje. Pierwsza z nich Virtual Server odpowiadająca za przekierowanie portów zewnętrznych na określony komputer w sieci LAN. Funkcja nie pozwala niestety na przekierowania publicznego portu na port prywatny o innym numerze. Nie można także skonfigurować typu portów jakie mają być przekierowane TCP czy UDP. Trochę dziwi, że w tak zaawansowanej konstrukcji zabrakło tej funkcji. Tym bardziej, że opcja jest standardowo dostępna w innych konstrukcjach AirLive. Pozostaje posiłkowanie się harmonogramem otwarcia portu a także usługą filtrowania pakietów (Packet Filter), w której możemy zdefiniować regułę Inbound Packet Filter przepuszczającą ruch przychodzący na określonym porcie TCP lub UDP. 

Funkcja Packet Filter pozwala nie tylko na zabezpieczenie ruchu przychodzącego do naszego routera. Możemy także filtrować ruch wychodzący do określonych adresów IP lub portów. Pozwala to na zabezpieczenie dostępu do określonych stron lub usług w sieci internet. Funkcje filtrowania ruchu można połączyć z dwoma innymi opcjami bezpieczeństwa: Domain Filters oraz URL Blocking. Domain Filters pozwala na sprecyzowanie, które adresy IP lub adresy domenowe zostaną zablokowane. Reguły blokowania mogą także zezwalać na dostęp do określonych adresów a fakt, ten będzie zapisany do logu systemowego. Szkoda tylko, że router nie wyświetla komunikatu pozwalającego na ocenę czy otwierana strona nie działa czy też jest to faktycznie blokada po stronie routera. 

Dodatkowo określając adres IP w sekcji Privilege IP Address Range możemy zdefiniować adresy hostów w sieci lokalnej, które nie będą podlegały regule filtrowania. W takim przypadku warto dodatkowo skonfigurować poprawnie serwer DHCP w sekcji DHCP Server - Fixed Mapping. Jest to nic innego jak rezerwacja adresów IP w sieci z uruchomionym serwerem DHCP. Przydzielenie adresów IP dla określonych MAC adresów komputerów pozwoli uzyskać zawsze ten sam adres IP. 

Z kolei URL Blocking to nic innego jak kontrola rodzicielska oparta o słowa kluczowe. Dzięki niej możemy zdefiniować zakres słów, których obecność na stronie internetowej spowoduje jej blokadę.

Oprócz funkcji przekierowania portów w niektórych przypadkach zachodzi potrzeba uruchomienia na chwilę portu lub zakresu portów dla różnych komputerów w sieci. Bardzo często mogą to być te same porty. Dotyczy to szczególnie gier sieciowych, połączeń wideo czy też telefonii IP. Ustawianie przekierowania portów nie będzie w takim przypadku dobrym rozwiązaniem. W tym celu należy wykorzystać port triggering, który w AirLive N450R został ukryty pod opcją Special AP. Jeśli, któryś z komputerów w sieci LAN wygeneruje ruch wychodzący na określonym porcie ustawionym w sekcji Special AP to router zezwoli na czasowe otwarcie portów przychodzących wymaganych do prawidłowej komunikacji. Podobnie jak w przypadku filtrowania i przekierowania portów funkcja port triggering może zostać wzbogacona o harmonogramy, które umożliwią lepszą kontrolę ruchu sieciowego.

Router AirLive N450R został także wzbogacony o funkcję DMZ. Pozwala ona na konfigurację jednego komputera poza siecią LAN do którego będzie swobodny dostęp z internetu.

Z pozostałych funkcji ochrony należy wymienić możliwość filtrowania adresów MAC. Pozwala ona na bardzo dokładne doprecyzowanie, które adresy będą miały dostęp do sieci. Możemy zdefiniować nie tyko adresy klientów bezprzewodowych. Funkcja spełnia także swoje zadanie dla klientów przewodowych. Filtrowanie adresów MAC również możemy oprzeć o harmonogramy, co z pewnością przyda się w przypadkach gdy dzieci chcą przeglądać sieć w czasie gdy np. rodziców nie ma w domu. Stworzenie harmonogramu umożliwi ustalenie reguły dostępu tylko w określone dni tygodnia czy też o określonych porach dnia.

W ostatniej sekcji Miscellaneous zakładki Security Settings znajdziemy pozostałe elementy związane z bezpieczeństwem routera. Znalazła się tu opcja czasu nieaktywności po której nastąpi wylogowanie z panelu administracyjnego. Możemy także zdefiniować zewnętrzny adres sieci oraz port z którego będzie możliwy dostęp zdalny do routera. Odnajdziemy tu również funkcje logowania zdarzeń związanych z atakami DoS a także możliwość włączenia odpowiedzi na ping z sieci internet. Tu także dostępna jest funkcja niestandardowego portu dla serwera FTP a także zezwolenie na ruch VPN. Ciekawa opcją jest Stealth Mode. Dzięki niej podczas skanowania routera narzędziami sieciowymi skaner nie wykryje otwartych portów.

W zakładce Advanced Settings zostały umieszczone bardziej zaawansowane kwestie związane z funkcjonowaniem routera. Urządzenie nie tylko zbiera informacje systemowe do pliku logowania. Pozwala je także przekierować do serwera Syslog lub wysłać pocztą mail. 

Jako jedno z niewielu urządzeń do użytku domowego AirLive N450R posiada także obsługę SNMP. Protokół ten pozwala na zarządzanie i monitorowanie urządzeniem zdalnie przy użyciu zewnętrznych narzędzi. Do tego celu można wykorzystać przykładowo system PRTG Monitor monitorując interfejsy sieciowe czy zajętość pamięci. 

Z funkcji routera będą także zadowolone osoby posiadające dynamiczne IP publiczne. Produkt AirLive wspiera 4 usługodawców DDNS: DynDNS, No-ip, TZO oraz dhs.org. Bardzo rozbudowaną sekcją jest opcja EZ QoS - czyli mechanizm kolejkowania i priorytetowania ruchu sieciowego. Mechanizm QoS pozwala przydzielić gwarantowane pasmo dla określonej aplikacji, portu lub usługi. W przypadku AirLive możemy wykorzystać automatyczne przydzielanie pasma dla gier, chatów, wideo, sieci P2P czy protokołu http przydzielając procentowo prędkość. 

Włączając opcję Flexible Bandwidth Management mechanizm QoS będzie aktywny tylko dla tych usług, które zaznaczymy i będzie przydzielał prędkość proporcjonalnie do ilości aktywnych usług. W przypadku gdy, któraś z usług nie będzie żądała dostępu do pasma internetowego jej część zostanie rozdzielona proporcjonalnie na pozostałe aktywne usługi zaznaczone w mechanizmie QoS.

Najbardziej zaawansowaną opcją kolejkowania jest ręczne tworzenie reguł ruchu sieciowego. Definicje QoS możemy tworzyć na podstawie zakresu adresów IP, portów TCP i UDP czy adresów MAC. Dodatkowo tworząc regułę możemy określać jej priorytet, prędkość gwarantowanego pasma czy prędkość minimalnego pasma a nawet kierunek ruchu - wychodzący, przychodzący. Usługę QoS możemy także oprzeć o harmonogramy definiując jej parametry czasowe w obrębie dnia tygodnia lub godzin. Konfigurację harmonogramów przeprowadzamy w zakładce Scheduling.

Ciekawe rozwiązanie znajduje się w zakładce Forwarding Rules - IP Cam. OvisLink jest znany nie tylko z produkcji zewnętrznych i wewnętrznych urządzeń sieciowych. Słynie także z dobrych jakościowo kamer IP. Wykorzystując jednocześnie router AirLive oraz podłączone do niego kamery nie musimy martwić się o ich konfigurację dzięki systemowi IPCAM Plug-n-Play kamery będą dostępne do obserwacji od razu po podłączeniu.

Choć protokół IPv4 w dalszym ciągu króluje w sieciach lokalnych to zdarzają się już przypadki użycia jego nowszej wersji IPv6 nie tylko przez operatorów czy firm hostingowych. Możliwość obsługi protokołu IPv6 dają nie tylko systemy operacyjne ale także domowe routery. Do tego grona zalicza się także AirLive N450R. Router wspiera większość popularnych metod łączności: statyczny adres IPv6, DHCP, PPPoE, 6rd a także tunele IPv6 in IPv4 oraz 6 to 4.

Pomimo tego, że propozycja Ovislink jest przeznaczona dla użytkowników domowych zaskakuje swoimi zaawansowanymi możliwościami. Router posiada obsługę VLAN-ów. Dzięki nim możemy tworzyć wiele logicznych segmentów sieci w jej fizycznej topologii. Opcje tworzenia VLAN-ów są powszechnie dostępne w rozporządzalnych przełącznikach sieciowych i bardzo rzadko można je spotkać w domowych routerach. AirLive pozwala na utworzenie do 4 VLAN-ów.

W zakładce Toolbox odnajdziemy ustawienia pozwalające m.in na aktualizację systemu i utworzenie kopii zapasowej ustawień, restart routera oraz podgląd stanu urządzenia. Panel Miscellaneous został wzbogacony o funkcję Wake On Lan oraz narzędzie ping do sprawdzania łączności z internetem. Router pozwala także na wysyłanie kodów USSD, które umożliwiają komunikację modemu z operatorem GSM.

Mocną stroną routera AirLive są jego funkcje dodatkowe związane z obsługą multimediów oraz danych. Oprócz możliwości tworzenia Video Bridge - bezprzewodowego mostu pozwalającego na łączenie dwóch odległych sieci z prędkością do 450 Mbps router zawiera także dodatkowe funkcje. Wbudowany port USB 2.0 oraz obsługa serwera Samba to pierwszy krok do stworzenia prostego serwera NAS - sieciowej pamięci masowej. Większość routerów z funkcją storage pozwala na jedynie na anonimowy dostęp do zasobów lub dostęp przy użyciu uprawnień administratora. W przypadku N450R mamy możliwość utworzenia kont użytkowników. Zabrakło jednak możliwości przydzielania dostępu do określonych zasobów udostępnionych SMB. Router obsługuje dyski sformatowane do systemu plików FAT/FAT32, NTFS oraz EXT3.

Prędkości kopiowania nie zachwycają ale nie są też najgorsze. Pobieranie i wysyłanie z prędkością ponad 70 Mbps budziło by uśmiech na twarzach użytkowników serwerów NAS. Niezbyt mocny procesor 500 MHz MIPS74Kc, 16 MB pamięci flash oraz 64 MB pamięci RAM z powodzeniem wystarczy do obsługi usług routera, jednak do wykorzystania go jako wydajnego, wielodostępowego serwera NAS można podejść z rezerwą. Nie należy jednak dyskredytować funkcji pamięci masowej routera. Oferowane prędkości w zupełności wystarczą na podręczny magazyn na dane czy kopie zapasowe. Podłączony dysk można także wykorzystać do uruchomienia usługi FTP. W przypadku tego protokołu komunikacji wartości kopiowania są nieco niższe niż w przy użyciu protokołu SMB. Serwer FTP wystarczy do udostępniania zasobów dla znajomych lub można potraktować go jako podręczny magazyn danych dostępny z internetu.

Po podłączeniu dysku USB do routera możemy skorzystać jeszcze z dwóch funkcjonalności. Jedna z nich to stacja pobierania plików Download Assistant. AirLive wspiera funkcję pobierania plików z serwerów FTP, HTTP oraz plików z sieci P2P Torrent. Pliki torrent możemy dodawać jako link lub jako plik lokalny. Dzięki wbudowanemu harmonogramowi pobieranie plików możemy ustawić np. na godziny nocne.

Dodatkowo router oferuje webowy menadżer plików pod postacią usługi Web HDD. Oprócz możliwości przeglądania, kasowania i wgrywania plików Web HDD zawiera opcję udostępniania plików poprzez przeglądarkę internetową. Można to potraktować jako uzupełnienie możliwości serwera pamięci masowej. W ten sposób wygodnie udostępnimy określony folder bez konieczności podawania danych uwierzytelniających. Dostęp do plików można uzyskać wprowadzając adres IP routera i wchodząc w pozycję MicroSD. 

Pliki muzyczne i filmowe udostępnione na dysku routera możemy również odtwarzać na komputerach lub urządzeniach w sieci LAN. W tym celu warto uruchomić serwer iTunes, którego konfiguracja sprowadza się do podania nazwy usługi i wskazaniu folderu z muzyką. Dodatkowo zaznaczenie opcji Media Server w sekcji Miscellaneous umożliwi odtwarzanie mediów przy użyciu odtwarzaczy UPnP AV.

Procedurę testową wydajności i pokrycia sygnałem sieci bezprzewodowej wykonaliśmy w pomieszczeniu o powierzchni około 63 m2 (7x9 m). Plan pomieszczeń oraz umieszczenie routera przedstawia poniższy schemat. Punkty pomiarowe 1-7 (oznaczone piktogramami) zlokalizowane są na tym samym poziomie co router. Punkt 8 znajduje się na półpiętrze (schodach). Z kolei w punktach 9 i 10 dokonano pomiaru piętro niżej (9) oraz piętro wyżej (10) - bezpośrednio nad i pod routerem. Budynek, w którym dokonany został pomiar jest wykonany z płyt żelbetowych (ściany nośne oraz stopy), ściany działowe wykonane z bloczków gipsowych i pustaków ceramicznych. W punktach 1-10 badaliśmy poziom sygnału (dBm) a także prędkość pobierania (Mbps) i wysyłania (Mbps) plików do komputera podłączonego do portu ethernet. 

• System operacyjny: Windows XP Professional SP3
• Procesor: Intel Core 2 Duo 2,26 GHz
• Pamięć RAM: 4 GB
• Dysk twardy: SSD OCZ Vertex Plus
• Sieć WiFi - Airport (2,4 GHz - 300 Mbps, 5 GHz - 300 Mbps)
• Sieć ethernet: 1 Gbps (połączenie 1000 Mbps, full duplex)

• System operacyjny: Windows 7 Home Premium 64-bit
• Procesor Intel Core i5 3210M 2,6 GHz
• Pamięć RAM: 4 GB
• Dysk twardy: Western Digital 320 GB
• Sieć ethernet: 1 Gbps (połączenie 1000 Mbps, full duplex)

• połączenia gigabitowe ethernet
• połączenia WiFi - ustawiane w zależności od typu testu

Komputer Packard Bell EasyNote TV11CR pełnił rolę serwera, na który kopiowaliśmy i pobieraliśmy dane. Testy kopiowania wykonaliśmy dla każdej z 10 lokalizacji sieciowych. Dodatkowo każdy z testów przeprowadziliśmy dla sieci bezprzewodowej bez zabezpieczeń w paśmie 2,4 oraz 5 GHz.

Bardzo dobre wyniki nie są tu zaskoczeniem. Wykorzystanie technologii Beam Forming to nie tylko marketingowe obiecanki producenta. Funkcja sprawdza się w praktyce szczególnie w miejscach znacznie oddalonych od routera, gdzie sygnał jest tłumiony, rozpraszany i dobity od ścian czy wyposażenia mieszkania. Bardzo dobre rezultaty router osiąga w przypadku dystrybucji sygnału na sąsiednie kondygnacje budynku. Tam gdzie inne routery z ledwością osiągają przyzwoite prędkości N450R radzi sobie całkiem nieźle - szczególnie dobrze prezentują się wyniki osiągnięte w punktach 9 oraz 10 dla sieci 5 GHz. Również poziom sygnału - szczególnie w miejscach oddalonych i na różnych poziomach jest bardzo dobry. W punktach pomiarowych 9 oraz 10 - gdzie inne routery osiągały poziom sygnału -69 - -71 dBm AirLive N450R dystrybuował sygnał silniejszy o 10 dBm i to przy wykorzystaniu anten o zysku 2 dBi.

Dobrze wypadają także wyniki testów iperf przy wykorzystaniu sieci bezprzewodowej. Osiągnięte 190 Mbps przy jednowątkowym obciążeniu z pewnością nie jest ostatnim słowem jaki powiedział N450R - szczególnie, że ograniczeniem była 300-megabitowa karta WiFi 5GHz komputera testowego. Za to średnie wartości iperf osiągnęliśmy w teście wydajności gigabitowego przełącznika sieciowego. Zarówno wydajność portu WAN jak i portów LAN nie pozwoliło nam przekroczyć 700 Mbps. Nie są to wyniki złe. Jednak po testach sieci WiFi nabraliśmy apetytu na lepsze wyniki w sieci ethernet.

Choć koszt zakupu routera AirLive N450R nie należy do najniższych to jego możliwości z pewnością wynagrodzą wydatek. Dwa układy radiowe, w tym 5 GHz pracujące z prędkością do 450 MHz a także technologia Beam Forming pozwalają na pokrycie silnym zasięgiem znacznie większego obszaru niż w przypadku routerów z niższej półki a nawet o podobnych możliwościach ale w dużo wyższej cenie. Mocną stroną N450R są nie tylko szybkie transfery w sieci WiFi czy LAN. Router jest bardzo uniwersalnym rozwiązaniem. Wykorzystanie łączności 3G umożliwia zabezpieczenie głównego łącza. Dodatkowe tryby mostu, punktu dostępowego czy mechanizmu WDS zapewnią szersze opcje konfiguracji. Z kolei usługi współdzielenia danych znacznie wzbogacają możliwości routera. AirLive N450R stanowi jedno z atrakcyjniejszych i najbardziej wszechstronnych rozwiązań produktów sieciowych do użytku domowego.