ASUS TUF X299 Mark 1 - X299 do zadań specjalnych

Nowa platforma Intela, X299 została zaprojektowana z myślą o bardziej wymagających zastosowań - można ją wykorzystać np. do budowy komputera do obróbki multimediów lub półprofesjonalnej stacji roboczej. Co istotne, tego typu konfiguracje często pracują w mniej sprzyjających warunkach, więc warto tutaj sięgnąć po odpowiednią płytę główną.

Przykładem może być najnowszy model z oferty firmy ASUS – TUF X299 Mark 1, który został zaprojektowany właśnie do pracy w trudnych warunkach. Producent chwali się rygorystycznymi testami, co ma wpłynąć na niezawodność konstrukcji. Jak jest w rzeczywistości? Postanowiliśmy to sprawdzić.

• obsługa 4-rdzeniowych procesorów Intel Kaby Lake-X i 6-18-rdzeniowych Skylake-X
• możliwość podkręcania procesorów
• obsługa do 128 GB pamięci DDR4
• wsparcie dla konfiguracji 3-way SLI/CrossFireX
• nowoczesny zestaw złączy (M.2 32 Gb/s, USB 3.1 10 Gb/s)
• zastosowanie komponentów o podwyższonej wytrzymałości
• dodatkowe elementy wspomagające chłodzenie podzespołów
• lepsze możliwości monitorowania temperatur
• zwiększona wytrzymałość złączy
• 5-letnia gwarancja producenta

ASUS TUF X299 Mark 1 to konstrukcja zaprojektowana do pracy w najtrudniejszych warunkach – producent szczególnie skupił się na zwiększonej wytrzymałości konstrukcji, a także bardziej rozbudowanym systemie zarządzania wentylatorami i monitorowania temperatur. Dodatkowym atutem jest długa, 5-letnia gwarancja. Co istotne, zmiany te specjalnie nie wpłynęły na cenę konstrukcji – w polskich sklepach można ją kupić za około 1350 złotych.

Nim przejdziemy do opisu płyty głównej, warto jeszcze wspomnieć, że w ofercie producenta znajdziemy uboższy, ale też tańszy model TUF X299 Mark 2. Głównie różnice sprowadzają się do gorszego zestawu złączy oraz braku osłon Thermal Armor i TUF Fortifier. Mark 2 kosztuje około 1100 złotych, a zatem jest to jedna z tańszych płyt X299.

Płyta została zapakowana w standardowej wielkości opakowanie, na którym tradycyjnie rozpisano najważniejsze funkcje oraz specyfikację techniczną. W zestawie otrzymujemy następujące dodatki:

• 4 przewody sygnałowe SATA
• mostek HB SLI
• mostek 3-way SLI
• adapter TUF Dongle
• wspornik TUF VGA holder
• zaślepki przeciwkurzowe dla złączy PCIe x16 (4 szt.) i x4 (1 szt.)
• ramkę do montażu nośnika M.2
• śrubki do montażu nośników M.2
• adapter Q-Connector do łatwego podłączenia obudowy
• zaślepkę panelu I/O
• płytkę z oprogramowaniem i sterownikami
• instrukcję obsługi
• naklejki z motywami TUF

Widać zatem, że producent nie poskąpił na wyposażeniu i dodał całkiem bogaty zestaw akcesoriów (chociaż jest ich mniej niż w starszych modelach z serii TUF). Na upartego przydałoby się jednak dodać dwa kolejne kabelki SATA.

Najnowszy przedstawiciel serii TUF przeszedł zauważalny lifting. Producent odszedł od militarnej kolorystyki w kierunku efektowniejszego wzornictwa. Co prawda nie jest ono aż tak agresywne, jak w modelach zaprojektowanych z myślą o graczach, niemniej jednak widać zauważalny wpływ najnowszych trendów komputerowego wzornictwa (w centrum znalazło się podświetlane logo The Ultimate Force, a do tego przewidziano możliwość podpięcia taśmy RGB LED). Czy jest to zmiana na plus czy na minus? Na to pytanie już musicie odpowiedzieć sobie sami według własnych preferencji. My chyba jednak woleliśmy stary design.

Wierzchnią część płyty przykryto osłoną Thermal Armor, która kieruje chłodne powietrze w kierunku bardziej nagrzewających się komponentów (na chipsecie zainstalowano nieduży wentylator). Z kolei na rewersie laminatu zainstalowano płytkę TUF Fortifier, która zapobiega wyginaniu laminatu i wspomaga chłodzenie sekcji zasilania.

Oprócz tego producent umieścił na laminacie szereg sensorów temperatury (+3 złącza do podłączenia zewnętrznych czujników) oraz 10 złączy do podłączenia wentylatorów – wszystkim zarządza autorski kontroler TUF ICe i oprogramowanie Thermal Radar 3 (na komputer) lub TUF Detective 2 (na urządzenia mobilne).

Dla procesora przeznaczono gniazdo Intel LGA 2066, która obsługuje układy z generacji Kaby Lake-X oraz Skylake-X. Po obydwóch stronach podstawki znajdziemy cztery banki DDR4 4133 MHz, ale w przypadku słabszych modeli KBL-X z 2-kanałowym kontrolerem pamięci można wykorzystać tylko dolne sloty. Obok dolnych slotów znajdziemy też przycisk MemOK! do ustawiania bezpiecznych parametrów pracy pamięci RAM.

Producent zastosował tutaj 8- i 4-pinowe złącze zasilające EPS12V, co powinno przełożyć się na lepsze możliwości podkręcania procesora. Z kolei za zasilanie odpowiada 8-fazowa sekcja DIGI+, którą schowano pod masywnym radiatorem, ale dodatkowo przykryto plastikową osłoną Thermal Armor. Nie znajdziemy też wentylatora, który był dostępny w poprzednich modelach "do zadań specjalnych". Naprawdę ASUS?! Wygląd ponad funkcjonalność nawet w serii TUF?

Dla kart rozszerzeń przeznaczono łącznie pięć złączy: dwa PCI-Express 3.0 x4 oraz trzy PCI-Express 3.0 x16 (w tym dwa wzmocnione). Nieużywane sloty możemy zabezpieczyć zaślepkami (dodawanymi w zestawie).

Podobnie jak w przypadku innych płyt głównych X299, możliwość wykorzystania slotów jest zależna od zastosowanego procesora – w przypadku modeli Kaby Lake-X można połączyć dwie karty GeForce lub Radeon w trybie x8/x8, w przypadku Skylake-X z 28 liniami PCIe dwie w trybie x16/x8, a w przypadku Skylake-X z 44 liniami dwie w trybie x16/x16 lub trzy w trybie x16/x16/x8.

Jak wygląda zestaw złączy dla dysków i napędów? Całkiem nieźle – producent przewidział osiem gniazd SATA 6 Gb/s oraz dwa M.2 32 Gb/s (jedno schowano pod metalowym radiatorem z termopadem, a drugie przewiduje pionowy montaż nośnika). Oczywiście nie zabrakło wsparcia dla pamięci Intel Optane oraz możliwości wykorzystana super szybkiej macierzy VROC.

Na laminacie znajdziemy też kilka dodatkowych gniazd. Mamy tutaj jedno złącze do wyprowadzenia dwóch portów USB 2.0, dwa do wyprowadzenia dwóch portów USB 3.0 (łącznie czterech) oraz jedno do wyprowadzenia portu USB 3.1 10 Gb/s (z zewnętrznego kontrolera ASMedia ASM3142).

Tylny panel schowano pod plastikową osłoną. Znajdziemy tutaj całkiem niezły zestaw złączy, zwłaszcza biorąc pod uwagę zastosowanie płyty głównej. Mamy bowiem cztery porty USB 2.0, dodatkowy port do wpięcia adaptera TUF Dongle, cztery porty USB 3.0 i dwa porty USB 3.1 10 Gb/s (też z zewnętrznego kontrolera ASMedia ASM3142). Ponadto udostępniono dwie gigabitowe karty sieciowe Intela oraz złącza audio 8-kanałowego kodeka Realtek ALC S1220A (w tym optyczne S/PDIF). Mały przycisk służy do aktualizacji UEFI (USB BIOS Flashback).

Na kolejnych stronach przyjrzymy się oprogramowaniu płyty głównej, a także sprawdzimy wydajność i pobór energii elektrycznej całej platformy. Nie zabraknie też testów automatycznego podkręcania procesora.

[kontrolka produkt=intel-core-i7-7740x typ=top10new tytul="Intel Core i7 7740X" opis=" Intel Core i7-7740X to topowy przedstawiciel serii Kaby Lake-X. Do dyspozycji oddano 4 rdzenie/8 wątków o taktowaniu 4,3 GHz, natomiast w trybie Turbo Boost 2.0 mogą one przyspieszyć do 4,5 GHz. Dodatkowo zintegrowano tutaj 8 MB pamięci podręcznej L3 i 2-kanałowy kontroler pamięci DDR4-2666. Procesor współpracuje z płytami głównymi pod LGA 2066, a jego współczynnik TDP wynosi 112 W. Entuzjaści docenią tutaj odblokowany mnożnik, dzięki czemu można go jeszcze samemu przyspieszyć."]

[kontrolka produkt=be-quiet-silent-loop-280-mm typ=top10new tytul="be quiet! Silent Loop 280" opis="Do podkręcania procesora Intel Core i7 7740X wykorzystaliśmy chłodzenie wodne be quiet! Silent Loop 280 mm. Konstrukcja ta wyróżnia się bardzo dobrą wydajnością i wysoką kulturą pracy."]

[kontrolka produkt=asus-tuf-x299-mark-1 typ=top10new tytul="ASUS TUF X299 Mark 1" opis="Testowana przez nas płyta główna. ASUS TUF X299 Mark 1 to model pod procesory Intel Core X, który został zaprojektowany z myślą o pracy w trudnych warunkach."]

[kontrolka produkt=msi-geforce-gtx-1080-aero-8g typ=top10new tytul="MSI GeForce GTX 1080 Aero 8G" opis="Testy przeprowadziliśmy na platformie z kartą graficzną MSI GeForce GTX 1080 Aero 8G, która pracowała ze standardowymi taktowaniami."]

[kontrolka produkt=corsair-vengeance-lpx-ddr4-4x-4-gb-2800 typ=top10new tytul="Corsair Vengeance LPX 2x 4 GB 2800 MHz CL16" opis=" Czterykanałowy zestaw pamięci DDR4 o pojemności 16 GB dla platformy Intel LGA 2066 (w naszej platformie wykorzystaliśmy dwa moduły, które pracowały z nominalną częstotliwością kontrolera pamięci – 2666 MHz)."]

[kontrolka produkt=radeon-r7-ssd-240-gb typ=top10new tytul="AMD Radeon R7 SSD 240 GB" opis="AMD Radeon R7 SSD 240 GB to dysk systemowy naszej platformy testowej. Jeden z wydajniejszych modeli pod SATA 6 Gb/s."]

[kontrolka produkt=chieftec-a-135-aps-750cb typ=top10new tytul="Chieftec A-135 APS-750CB 750 W" opis="Chieftec A-135 APS-750CB to średnia półka wśród zasilaczy. Jednostka oferuje moc 750 W, a jej sprawność energetyczną potwierdzono certyfikatem 80 PLUS Bronze."]

[kontrolka produkt=microsoft-windows-home-10-64-bit-oem-dvd typ=top10new tytul="Windows 10 Home 64 bit" opis="Microsoft Windows 10 to najnowsza odsłona systemu operacyjnego, w której powraca Menu Start, w rozszerzonej, konfigurowalnej postaci. System został zaprojektowany w taki sposób, aby połączyć najlepsze cechy Windows 7 i Windows 8. Tylko ten system pozwoli na pełne wykorzystanie potencjału nowej platformy Intel."]

• Watomierz: Voltcraft Energy Logger 4000F (dokładność ±1%+1c)

W testach wykorzystaliśmy najnowszą wersję benchmarka 3DMark. Pomiary przeprowadziliśmy dla platformy z procesorem Intel Core i7-7740X i kartą graficzną GeForce GTX 1080 (pracującą ze standardowymi zegarami).

Wydajność konfiguracji bez zaskoczeń. W teście 3DMark Time Spy konfiguracja uzyskała 6629 punktów ogólnych, natomiast składowe Graphics Score i CPU Score to odpowiednio 6847 i 5620 punktów.

ASUS TUF X299 Mark 1 działa pod obsługą UEFI BIOS, które znamy z poprzednich płyt głównych tego producenta. Tradycyjnie udostępniono dwa tryby: podstawowy EZ Mode oraz zaawansowany Advanced Mode.

W zakładce Q-Fan Control można sterować obrotami podłączonych wentylatorów.

Nie mogło też zabraknąć opcji zapisania zmienionych ustawień - producent udostępnił tutaj osiem profili.

Jak wygląda kwestia zabezpieczenia płyty przed awarią oprogramowania? Co prawda producent zastosował tutaj tylko jedną kość BIOS-u, ale mamy też dodatkową funkcję ASUS CrashFree BIOS 3 - w przypadku awarii wystarczy wgrać nowy plik na płytę DVD lub pamięć USB, uruchomić komputer z nośnikiem, a funkcja ASUS CrashFree BIOS 3 zajmie się ponowną aktualizacją UEFI).

Ponadto przewidziano funkcję USB BIOS Flashback, która pozwala na aktualizację oprogramowania bez konieczności montowania procesora i pamięci RAM (wystarczy, że wgramy plik na pamięć USB, podłączymy ją do stosownego portu na tylnym panelu, podłączymy zasilanie i długo naciśniemy przycisk na panelu I/O).

Co prawda w UEFI znajdziemy całą gamę opcji odpowiedzialnych za podkręcanie, ale producent nie zapomniał o mniej doswiadczonych użytkownikach i przewidział możliwość automatycznego przyspieszania komputera - można tego dokonać z menu EZ Tuning Wizard lub poprzez zmianę opcji TPU (z dwoma stopniami przyspieszenia).

Funkcja TPU w drugim trybie pozwoliła przyspieszyć procesor Core i7-7740X do 5000 MHz przy napięciu zasilającym 1,310 V. Na pewno odczujemy zwiększoną wydajność, a sam procesor nie będzie się tak mocno rozgrzewał.

Pobór mocy całej platformy też w normie. Komputer z procesorem Intel Core i7-7740X i kartą GeForce GTX 1080 pobierał maksymalnie 292 W, natomiast przy mniej wymagających scenariuszach było to grubo poniżej 100 W.

Przyszedł czas na podsumowanie możliwości modelu ASUS TUF X299 Mark 1 – płyty, która sprawdzi się przy budowie solidnej stacji roboczej, a do tego wyróżnia się podwyższoną wytrzymałością i rozbudowanym systemem chłodzenia. Można jednak odnieść wrażenie, że producent nieco odszedł tutaj od jakości w kierunku efektowniejszego wzornictwa, co wbrew pozorom nie wszystkim przypadnie do gustu.

Nowa platforma Intela szczególnie powinna zainteresować profesjonalistów. Na płycie ASUSa możemy zainstalować wydajny 6-, 8- lub 10-rdzeniowy procesor Core X, natomiast później pojawią się jeszcze wydajniejsze modele wyposażone nawet w 18 rdzeni, a do tego nawet 128 GB czterokanałowej pamięci DDR4. Przewidziano też możliwość połączenia dwóch lub trzech kart graficznych, co ucieszy nie tylko profesjonalistów, ale również wymagających graczy.

Na uwagę zasługuje nowoczesny komplet złączy, wliczając w to porty USB 3.1 10 Gb/s oraz dwa gniazda M.2 32 Gb/s – w tych drugich można zainstalować pamięć Intel Optane lub wydajny nośnik SSD (jedno ze złączy jest dodatkowo chłodzone). Profesjonaliści docenią też możliwość stworzenia super szybkiej macierzy VROC oraz dwie gigabitowe karty sieciowe Intela.

TUF X299 Mark 1 to jedna z tych konstrukcji, gdzie postawiono większy nacisk na niezawodność. Oprócz zastosowania lepszych komponentów, producent zainstalował szereg czujników temperatury oraz dwie osłony (Thermal Armor i TUF Fortifier), które mają wspomagać chłodzenie komponentów. Szkoda jednak, że wzornictwo płyty stało się ważniejsze od jakości chłodzenia sekcji zasilania.

Mogłoby się wydawać, że płyta takiego „kalibru” zostanie odpowiednio wyceniona. Okazuje się, że nie do końca, bo w polskich sklepach model TUF X299 Mark 1 kosztuje około 1350 złotych, co plasuje go na średnio-niskiej półce. Jeżeli jednak nadal jest to zbyt drogo, warto zastanowić się nad uboższą wersją TUF X299 Mark 1 za około 1100 złotych. W obydwóch przypadkach sporym atutem jest długa, 5-letnia gwarancja producenta.

• obsługa procesorów Intel Kaby Lake-X i Skylake-X
• osłony Thermal Armor i TUF Fortifier
• rozbudowany system monitorowania temperatur i sterowania wentylatorami
• dobre rozplanowanie elementów na laminacie
• nowoczesny zestaw złączy (M.2 32 Gb/s, USB 3.1 10 Gb/s)
• obsługa pamięci Intel Optane
• dwie karty sieciowe GbE LAN Intela
• 5-letnia gwarancja

• sekcja zasilania mogłaby być lepiej chłodzona
• podświetlenie RGB na płycie TUF?