Wielki Zderzacz Hadronów nie dla Rosji. CERN odprawi rosyjskich naukowców?

Wielki Zderzacz Hadronów – czyli największy na świecie akcelerator cząstek – nie będzie dostępny dla rosyjskich naukowców. To jedna z decyzji podjętych przez CERN w ramach odpowiedzi na rozpętaną przez rosyjskie władze wojnę na Ukrainie. 

Rosja ponosi konsekwencje rozpętanej przez Władimira Putina wojny na kolejnych polach. Najbardziej oberwało się oczywiście gospodarce, ale rykoszetem dostali również sportowcy. Teraz okazuje się, że oberwie się także naukowcom. Mający siedzibę w Szwajcarii ośrodek badawczy CERN zadecydował o kilku istotnych sankcjach. Wielki Zderzacz Hadronów nie będzie w najbliższym czasie dostępny dla rosyjskich badaczy. 

Rosja nie jest członkiem ośrodka CERN, ale rosyjscy naukowcy pracują przy jego projektach. Posiadany dotąd przez Rosję status państwa-obserwatora został jednak (przynajmniej tymczasowo) anulowany i tym samym zawieszone zostały wszystkie projekty naukowce realizowane przez Rosjan. Tysiąc naukowców o statusie użytkownika, którzy są powiązani z rosyjskimi instytutami akademickimi i naukowymi, na razie będą mogli kontynuować pracę, choć nie jest jasne, na jakich zasadach. Dyskusja w tej ostatniej kwestii trwa. 

Zawieszenie statusu państwa-obserwatora to sytuacja bez precedensu. Pomimo że istnieje od 68 lat, ośrodek CERN nigdy wcześniej nie naruszył swojej politycznej neutralności i nie odebrał żadnemu państwu prawa do korzystania z jego placówek i maszyn. 

Po drugiej stronie Atlantyku instytut MIT zakończył 11-letnie partnerstwo z rosyjskim centrum technologicznym Skolkovo Innovation Center. Szokiem okazało się również podpisane przez dziesiątki rosyjskich rektorów prowojenne oświadczenie. Dla ścisłości należy jednak dodać, że w tym tygodniu Rosyjska Akademia Nauk wydała wezwanie o pokój i poprosiła społeczność naukową o „powstrzymanie się od stanowisk i działań dyktowanych nie interesami nauki, lecz polityką”. 

Źródło: Science Business, Interesting Engineering, informacja własna