Core 2 Duo P czy Turion X2 Ultra? GeForce albo Radeon? Vista a może Windows 7? 

Poszukiwania notebooka rodzą z czasem nowe wątpliwości. Gdy inwestujemy niemałą sumę pieniędzy, staramy się przecież wybrać ofertę możliwie najatrakcyjniejszą. Szukamy najwyższej jakości i wydajności.

Określimy kwotę jaką chcemy wydać, do jakich zastosowań potrzebny nam przenośny komputer - czy będzie przede wszystkim mobilny, wygodny, multimedialny, czy ma służyć do gier i oglądania filmów HD. Zdecydujemy jak duży ekran i rozdzielczość będzie mieć nasz notebook. Jakie będą jego wymiary i waga. Jak długo będzie pracować na baterii. Jaki poziom wydajności ma oferować procesor i karta graficzna. Jakimi złączami ma dysponować. I będziemy już blisko zakupu naszego idealnego notebooka...

Ale czasami w obszarze naszych zainteresowań pojawią się dwa podobne notebooki. Dla większości kupujących nazwy procesorów i oznaczenia kart graficznych to tylko enigmatyczne hasła, przypominające słowno-graficzne testy na inteligencje.

W tej sytuacji albo decydujemy się strzelać "na chybił trafił", albo pojawia się kolejny dylemat: która z konfiguracji będzie najrozsądniejszym wyborem? Czy lepiej skłonić się ku Intel Centrino 2 i PureVideo HD, czy AMD Turion X2 Ultra z ATI Radeon? Czym będzie różnić się grafika nVidii od ATI? 

Ale na tym nie koniec. Najnowszy system Microsoftu czai się tuż za rogiem. Spojrzymy więc w niedaleką przyszłość i odpowiemy na pytanie, czy wybór nowego systemu Windows 7 przyniesie oczekiwany wzrost wydajności.

Do testów wybraliśmy dobrze już znane komputery HP z rodziny Pavilion - modele dv7-1230ew i dv7-1280ew. Oba identyczne na pierwszy rzut oka, jednak skrywające zupełnie odmienne wnętrza. To, co je różni, to także cena - sprawdzimy jak różnica bliska 500 złotych może odbić się na możliwościach komputera.

Notebooki z ekranami 17" to sprzęt, który ma służyć jako domowe centra rozrywki. Są stosunkowo ciężkie, ale solidnie i ładnie wykonane. Nie zostały zaprojektowane z myślą o mobilności, a raczej jako alternatywa dla stacjonarnego peceta. To maszyny o średniej mocy, która powinna zaspokoić potrzeby niewymagającego gracza i fana multimediów. Wyposażone w złącza HDMI i napęd BD-Rom, i naprawdę dobry zestaw głośnikowy - to, co może przypaść do gustu amatorom filmów w High Definition.

Model z oznaczeniem 1230 to tańszy z rodzeństwa, oparty na platformie mobilnej AMD Puma. Na jego pokładzie znajdziemy procesor AMD Turion X2 Ultra ZM-84, kartę graficzną ATI Mobility Radeon 3650, dedykowany chipset AMD oraz certyfikowaną kartę sieciową Wi-Fi.

Pavilion 1280 z logiem Centrino 2 to zestawienie procesora Intel Core 2 Duo P7450, grafiki nVidia GeForce 9600 M GT.

Chociaż wydajność maszyny wynika ze współpracy wielu elementów, warto zwrócić uwagę na charakterystykę procesora. Oba CPU są jednostkami dwurdzeniowymi o zbliżonych zegarach - 2300 MHz (Turion) i 2133 MHz (Core 2).

Pierwsza technologiczna różnica tkwi w procesie wytwarzania. Intel od dawna tworzy układy 45 nm - co ma swoje odzwierciedlenie w mniejszym zapotrzebowaniu na energię i idącym za tym wydzielaniu ciepła.

Turion, znany pod nazwą kodową Griffin, to nadal układ w technologii 65 nm. Architektura tego procesora opiera się częściowo na linii K8 i K10 - jest zatem kontynuacją poprzedzających go mobilnych Turionów i Phenomów. Czerpie z nich także system zarządzania energią, a jak zdradzają testy, nieco mniej efektywny od tego jakie daje rozwiązanie Intela.

Różnicą, która ma pewne znaczenie gdy planujemy więcej pracować z multimediami, jest dodatkowy zestaw instrukcji  SSE4.1 (a także rozbudowany SSE3), które występują w Core 2. Przyspieszają wykonywanie pewnych często występujących w tym trybie pracy obliczeń.

Odczyt wskazań temperatur przemawia za produktami wchodzącymi w skład Centrino 2, o ile tylko zależy nam na tym, by komputer był oszczędny i nie nagrzewał się. W tym miejscu warto jednak przed zakupem zastanowić się na ile ważna jest to cecha, gdy zakładamy, że wybierając komputer o takich gabarytach nie oczekujemy od niego wcale maksymalnej mobilności.

Układ nVidia GeForce 9600M GT wytworzono w procesie 65 nm. Karta ma procesor PureVideo HD oraz obsługuje technologię HybridPower (przełączania między układami zintegrowanym i dedykowanym, o ile mogą ze sobą współpracować). Wyposażony jest w 32 procesory potokowe.

ATi Mobility Radeon HD 3650 to układ 55 nm o nieco szybszym taktowaniu zegara układu i odmiennej architekturze niż w GeForce. Co może być mylące, Radeon mający 120 shader-procesorów nie jest układem wydajniejszym, choćby ze względu na dwukrotnie wolniejsze taktowanie tych elementów.

* częstotliwość GPU/częstotliwość pamięci

Według danych udostępnionych przez producentów, GeForce 9600M GT cechuje mniejszy pobór energii, na poziomie 23 W, czyli o 7 W mniej niż w Radeonie, co potwierdzają wyniki testów przedstawionych w dalszej części artykułu.

Podobne spostrzeżenia odnośnie wydajności poszczególnych platform przyniosły testy programem 3DMark06, wykonane zarówno w rozdzielczości 1024x768 i natywnej dla testowanych notebooków 1440x900.

Możliwości karty graficznej nie kończą się na liczbie uzyskiwanych klatek na sekundę. Dobrze jest skupić się na tym, co oferują ich sterowniki. Zależy nam na idealnym dostrojeniu obrazu do naszych potrzeb i ergonomii - szczególnie podczas korzystania z telewizora podłączonego przez złącze HDMI. W tym przypadku sterowniki nVidii dają użytkownikowi ergonomiczny interfejs.

Panel sterowania dla karty graficznej ATi Mobility HD 3650

Panel sterowania dla karty graficznej GeForce 9600M GT

Próba dopasowania wyświetlanego obrazu do ekranu wystarczy, by przekonać się, że konfiguracja GeForce jest znacznie bardziej przyjazna użytkownikowi, niż ma to miejsce w przypadku Radeona.

Jak prezentuje ilustracja, sterownik od ATi daje możliwość skalowania obrazu na ekranie telewizora prostym suwakiem, podczas gdy nVidia oferuje wyrafinowany ekran testowy.

Panel sterowania dla karty graficznej ATi Mobility HD 3650

Panel sterowania dla karty graficznej GeForce 9600M GT

Widać, że producentów reprezentuje trochę inne podejście do projektowania panelu kontrolnego. Aplikacja nVidia  wydaje się bardziej intuicyjna. Nie sposób ocenić jaka droga jest lepsza - w moim przekonaniu GeForce zdecydowanie punktuje za ergonomię, ale jest to rzecz gustu.

Szersze rozważania na temat obsługi tych kart graficznych znajdziecie w naszym ostatnim artykule: ATi vs. nVidia - porównanie oprogramowania do kart graficznych GeForce i Radeon.

Aby przekonać się jak łakoma na energię jest każda z testowanych platform, wykonaliśmy dwie próby.

Obydwa komputery zasilane były z identycznych, nowych ogniwo jednakowej liczbie przebytych cykli ładowania. Zmierzone zostały czasy działania na baterii zarówno w trybie oszczędzania, jak i wysokiej wydajności komputera.

Wyniki przemawiają na korzyść platformy Centrino 2, oferując średnio dodatkową godzinę pracy niezależnie od wybranego planu zasilania.

Uznając, że wybrane modele będą bardzo często działać w charakterze komputerów stacjonarnych, odłączyliśmy baterie -  by ich ładowanie nie zaburzyło wyniku - i zmierzyliśmy watomierzem moc pobieraną w trakcie spoczynku oraz obciążenia.

Aby skalibrować pomiar, zmierzyliśmy wcześniej moc pobieraną przez sam zasilacz. Okazuje się, iż nie podłączając komputera, sama ładowarka pobiera średnio 20 W. Przedstawione rezultaty zawierają wliczoną moc zasilacza.

Wyniki potwierdziły dotychczasowe obserwacje. Każda z maszyn w momencie spoczynku miała podobny pobór mocy rzędu ok. 42-49 W. Bardziej zauważalne różnice ujawniły się podczas uruchomienia gry. Obciążenie zarówno CPU i GPU doprowadziło do wzrostu poboru mocy - w przypadku  AMD/ATi do niemal 100 W, u Intela z nVidią 70 W. To sporo, jeśli postrzegać komputery przez pryzmat urządzeń mobilnych - z drugiej strony niewiele, gdy porównać te notebooki z niektórymi desktopami.

Jesienią (22 października) do sprzedaży trafi nowa wersja systemu Windows. Czy warto myśleć o przesiadce? A może wstrzymać się z zakupem komputera do czasu, kiedy na półkach pojawią się już urządzenia z preinstalowaną "siódemką"? Sprawdziliśmy, czy zmiany przyniosą zapowiadany wzrost wydajności, czy może kolejne rozczarowania?

Vista nie cieszy się najlepszą renomą w kategorii wydajności. Microsoft otwarcie zachęca do przesiadki na "7" i obiecuje znacznie lepszy system. W tym miejscu należy przyznać, że nie są to słowa rzucane na wiatr - co więcej - wyniki testu miło zaskakują.

Na pierwszy ogień poszła 32-bitowa odmiana systemu.

Windows 7 przyczynia się do poprawy wyników na każdej z maszyn. Na 32-bitowej wersji istotnie zyskuje AMD Turion, któremu wcześniej wiele brakowało do punktacji Intela. Jak podaje producent, kod systemu przeszedł wyraźne modyfikacje w kierunku lepszego przystosowania go dla architektury AMD i ATi.

Gdy przeprowadziliśmy testy na notebookach "wyjętych z pudełka", platforma AMD Puma traciła do intel Centrino 2 aż 20%. Na nowym systemie Windows 7 różnica pomiędzy tymi notebookami wynosi już zaledwie 5%. Sami przyznacie, że to ciekawe spostrzeżenia i warto było zadać sobie trochę trudu aby je zaprezentować.

Jak Windows 7 zachowuje się podczas gry? Powtórzenie testu dla gry Unreal Tournament 3 skutkuje nieznaczną poprawą, szczególnie jednak zauważalną w modelu z Radeonem - gdzie wzrost wyniku jest rzędu 5 klatek/s. Tą samą konkluzję można wyciągnąć na podstawie wyników 3dMark06. Windows7 w wersji RC1 nieznacznie poprawia osiągi w trybie 3D.

Z przejściem na platformy 64-bitowe wiąże się wiele prawd i mitów. Ile racji leży w stwierdzeniu, że 64 bity przyspieszą działanie aplikacji? Zależy to w dużej mierze od optymalizacji programu, lub sterownika pod konkretny typ procesora. Choć to nieczęsty przypadek, niewykluczona jest sytuacja, że aplikacja stworzona dla starszej architektury na 64-bitowym systemie będzie działać wolniej.

Aby dopełnić obraz naszych testów i rozważań postanowiliśmy przetestować obydwie platformy także w 64-bitowej wersji Windows 7 (RC1).

Wspomniane optymalizacje kodu systemu pod procesory firmy AMD, które wprowadziły znaczną poprawę wydajności na 32 bitach, nie wnoszą już sporo w przypadku 64-bitowego OS. Poprawa widoczna dla Core2 Duo jest za to imponująca.

Na pierwszy rzut oka można uznać, że przedstawione w porównaniu komputery są niemal identyczne. Poza logo producentów podzespołów, podobieństwa widać w większości parametrów. Tajemnica różnicy cenowej tkwi w szczegółach urządzeń.

Testy wykazały, że wybór tańszego modelu opartego na AMD Puma wiąże się z większym apetytem na energię, a także nieco słabszymi wynikami - choć wszystko zależy od użytego systemu opracyjnego. Przede wszystkim jednak produkt oparty na intel Centrino 2 zapowiada się bardziej obiecująco, szczególnie gdy myślimy o przesiadce na 64-bitowy system Windows 7. Nawet najlepszy sprzęt, pozbawiony oprogramowania, które potrafi wykorzystać jego możliwości, nie pokaże na co go stać.

Udowodniliśmy też, iż nie ingerując w żaden sposób w hardware, a jedynie porządkując, lub upgrade'ując system, można wydobyć do 20% więcej mocy z zakupionej maszyny, a to już naprawdę odczuwalna różnica.

Testowane komputery są zwartą, elegancką alternatywą dla domowego desktopa, aniżeli sprzętem, który miałby towarzyszyć podróżom. Testowane notebooki ważą blisko 3,5 kg, podczas transportu na większe odległości okazują się bardzo nieporęczne. Jednak, jako komputer biurkowy zyskują wiele. Ich przewagą wobec typowego PC jest uwolnienie użytkownika od gąszczu przewodów, co za tym idzie, możliwość łatwej zmiany miejsca pracy. Taki komputer zajmuje zdecydowanie mniej miejsca niż tradycyjny blaszak. Osoby, które nie docenią piękna jego obudowy mogą z łatwością chować go z zasięgu wzroku.

Ciemną stroną wyboru takiego komputera jest jego cena, wyższa niż kwota jaką trzeba by przeznaczyć na komputer stacjonarny o podobnych parametrach i bardzo ograniczone możliwości późniejszej rozbudowy konfiguracji.

Pozwólmy sobie na koniec na krótkie porównanie: ile możemy zyskać, kupując komputer stacjonarny wraz z przyzwoitym monitorem za cenę bliską 4000 zł - szukając komputera opartego na AMD z grafiką ATi i około 4500 zł  - analogicznie zestaw Intel / Nvidia.

Załóżmy, że przeznaczymy na średniej klasy monitor LCD 17" do 700 złotych. Jeżeli rozglądamy się za zestawem wyposażonym w procesor marki AMD, mając w kieszeni 3300 złotych, komputer stacjonarny będzie mógł dysponować wydajniejszym procesorem, niż testowany tu Turion X2 - np: trzyrdzeniowym Phenomem II 710 oraz grafiką ATi Radeon 4850.

Oszczędność w przypadku zestawu z Intelem pozwoli nam znaleźć maszynę z Core 2 Duo 3Ghz serii E76xx i kartą graficzną np: nVidia GeForce GTS 250.

Naturalnie, takie rozwiązanie pozwoli nam uzyskać maszyny mocniejsze i bardziej konfigurowalne, ale nie będą  już złotym środkiem między notebookiem a desktopem, jakim niewątpliwie są komputery HP Pavillion dv7.

Już wkrótce przetestujemy kolejne komputery przenośne, stanowiące pomost pomiędzy notebookami a komputerami stancjonarnymi. Czekamy na Wasze sugestie i propozycje.

Artykuł przygotowali:

• Jakub Kalina
• Wojciech Kiełt

Mając pogląd na temat mocnych i słabych stron poszczególnych konfiguracji, sprawdźmy potencjał tkwiący w obu komputerach. Dwie serie testów programu PCMark Vantage: w trybie "Wysokiej wydajności" oraz "Oszczędzanie energii".

Środowisko testowe:

• fabrycznie zainstalowany przez HP Windows Vista Home Premium, wersja 32-bitowa
• dodatkowe oprogramowanie HP (tak zwany firmware)

Powyższe wyniki dowodzą przewagi notebooka dv-1280ew opartego na procesorze Core 2 Duo P. Ale wyniki obydwu platform nie są zadowalające. Klasa sprzętu wskazuje, że stać go na więcej. Spróbujemy to udowodnić w dalszej części artykułu i zobaczymy kilka zaskakujących niespodzianek.

W trybie "Oszczędzanie energii" (do pracy z baterii), każda z platform zmniejsza taktowanie procesora i karty graficznej, aby ograniczyć pobór energii i wydłużyć czas pracy na baterii. Warto wiedzieć jaką wydajność zaoferuje nam platforma w tym trybie, lecz ostateczne wnioski można wyciągnąć dopiero po zapoznaniu się testami "czas pracy na baterii"

Oszczędność baterii łączy się, w przypadku Intela, z dwukrotnym spadkiem wydajności. Puma traci w takiej sytuacji znacznie więcej punktów.

HP Pavilion Entertainment PC - jak nazwa głosi - zaprojektowany został z myślą o rozrywce. Mimo wszystko jest to urządzenie przenośne, a zatem daleko mu do high-end'owych stacji. Wybraliśmy więc dwa dobrze znane tytuły, które zagwarantują płynność i komfort gry.

Obydwie platformy przetestowane w trybie wysokiej wydajności, przy największym stopniu detali, bez antyaliasingu i filtrowania, używając trzech najbardziej odpowiednich do benchmarku dem.

Jak widać, karty graficzne GeForce 9600M GT i Mobility Radeon HD 3650, w mniej wymagających grach zaoferują całkiem niezły framerate nawet w rozdzielczości 1280x768.

Z oczywistych względów nie powinniśmy w tym wypadku wyciągać wniosków, że GeForce na pewno jest kartą  wydajniejszą od Radeona. Aby to stwierdzić musielibyśmy porównać te karty przy tym samym procesorze.

Postanowiliśmy także sprawdzić, ile możemy uzyskać dodatkowej mocy obliczeniowej, gdy usuniemy zbędne programy rezydujące na naszym systemie.

Czerwoną kropką oznaczone są aplikcaje, które usunęliśmy z systemu na czas testów

Dotychczas przeprowadzaliśmy testy na komputerach "out of the box", czyli z zainstalowanymi przez producenta aplikacjami. Przed czyszczeniem, dużą część listy programów zajmowały te dostarczone przez HP - różnego rodzaju konfiguratory i asystenty. Wyeliminowanie tych zbędnych przyniosło bardzo dobre rezultaty.

 korzystając z narzędzia "msconfig" zablokowaliśmy także uruchamianie kilku aplikacji

Przedmiotem tego testu była zatem oczyszczona, 32-bitowa Vista Home Premium. Wykonaliśmy test programem PCMark Vantage w trybie wysoka wydajność.

Po zabiegach, maszyna z AMD otrzymała ponad 300 punktów więcej (wcześniej było ich 2713), czyli wzrost wydajności o 12%! Intel wykazał nieco mniejszy wzrost, z 3263 do 3485 punktów - to dodatkowe 7%, warte poświęcenia chwili uporządkowaniu, nierzadko całkowicie zbędnych, aplikacji.