D-Link DIR-810L - poczuj smak 802.11ac

Choć szybki standard sieci bezprzewodowych 802.11ac wszedł dopiero niedawno w fazę certyfikacji to producenci nie przyglądają mu się biernie. Najnowsze układy radiowe trafiają do routerów czy kart sieciowych pozwalających na transmisję do 1,3 Gpbs. Okazuje się, że najnowsza technologia nie jest wcale taka droga i by pojawiła się w naszym domu wystarczy około 300 złotych.

Jednymi z pierwszych urządzeń, które oferowały zawrotne prędkości w sieci bezprzewodowej były routery D-Link DIR-865L klasy AC1750 oferujące maksymalną prędkość w standardzie 802.11ac do 1,3 Gbps. Warto jednak pamiętać, że standard 802.11ac to nie tylko urządzenie oferujące gigabitowe prędkości. Dla ułatwienia rozróżnienia poszczególnych urządzeń można wspomóc się poniższą tabelą, która pozwoli w szybki sposób zorientować się w oznaczeniach danego urządzenie i oferowanych przez niego faktycznych prędkości zarówno sieci 2,4 jak i 5 GHz w standardzie 802.11ac. Podobny podział i oznaczenia posiadają rozwiązania oparte o standard 802.11n.

Jeśli uważnie się przyjrzymy to już na pierwszy rzut oka widać, że „najwolniejsze” rozwiązanie standardu 802.11ac oferuje prędkość 433 Mbps przy jednej antenie czyli mniej więcej tyle samo co najszybsze obecnie układy pracujące w 802.11n z trzema antenami (strumieniami). Jak przekłada się to na prędkość i jakie możliwości oferuje standard 802.11ac? Pokażemy to na przykładzie jednego z tańszych rozwiązań najnowszego standardu - routera D-Link DIR-810L. Szybki rzut oka na specyfikację i od razu wiemy z czym mamy do czynienia - to router, który obsługuje 2 częstotliwości - 2,4 GHz z prędkością do 300 Mbps oraz 5 GHz (AC) z prędkością do 433 Mbps. Od strony sprzętowej router został wyposażony w tandem MediaTeka zaprezentowany na CES 2013 - układ radiowy 5 GHz MediaTek MT7610E oraz zintegrowany SOC MediaTek MT7620A (procesor, pamięć RAM 64 MB, kontroler fast-ethernet). Mamy zatem do dyspozycji rozwiązanie najprostsze ale czy najwolniejsze? Przekonamy się o tym w praktyce.

Jeśli przyzwyczailiście się do walcowatych konstrukcji najnowszych modeli D-Linka to na chwilę o nich zapomnijmy. D-Link zaskoczył wszystkich użytkowników dość nietypowymi kształtami co nie oznacza, że zrezygnował całkowicie z innych konstrukcji wzorniczych. I takim właśnie odmiennym urządzeniem jest DIR-810L. Prezentowany model zaskakuje swoimi niewielkimi rozmiarami. A jego wielkość można porównać bardziej do rozmiarów punktu dostępowego niż routera. Konstrukcja o wymiarach 156,5 x 113,2 x 53,6 mm w całości wykonana z czarnego tworzywa ustawiana jest w pozycji pionowej na podstawce. Niewielkie rozmiary pozwolą na ulokowanie routera dosłownie w dowolnym miejscu. Sprzyja temu również niebanalny frontowy błyszczący panel wykonany w minimalistyczny sposób. Oprócz dwóch zielonych diod kontrolnych powierzchnia routera została wzbogacona o koliste wzory nadające urządzeniu charakteru. Tylna część D-Linka to miejsce dla 4-portowego przełącznika sieciowego oraz gniazda sieci WAN. Do tego sprzętowy włącznik zasilania oraz przycisk WPS i przycisk resetu. Na koniec warto zwrócić uwagę na tabliczkę znamionową gdzie producent umieścił domyślną adresację routera, hasło raz hasło do sieci WiFi i PIN do WPS. Bardzo pomocne rozwiązanie w przypadku wstępnej konfiguracji urządzenia.

D-Link stara ujednolicać się mechanizmy konfiguracji swoich urządzeń sieciowych i ułatwiać ich beznarzędziową obsługę. Na dołączonej do zestawu płycie znajdziemy jedynie dokumentację w formie elektronicznej.

Jednolite mechanizmy konfiguracji to wygodne rozwiązanie pozwalające na ustawienie urządzenia bez potrzeby używania określonego systemu operacyjnego czy danej aplikacji. Wystarczy dowolny komputer czy tablet i dostęp do przeglądarki internetowej. W pasku adresu wystarczy wpisać dlinkrouter.local. Router wykrywany jest także przy pomocy protokołu Bonjour. Podstawową konfigurację router można również wykonać przy użyciu tabletu i przeglądarki internetowej lub aplikacji QRS Mobile.

Po zalogowaniu do routera procedura jego wstępnej konfiguracji polega na przejściu kilkuetapowego kreatora. Co ciekawe użytkownicy nawet z podstawową znajomością sieci WiFi i LAN po zakończeniu pracy kreatora mogą cieszyć się łącznością internetową oraz siecią bezprzewodową z zabezpieczeniami.

O ile kreator konfiguracji komunikuje się z użytkownikiem w języku polskim o tyle interfejs routera jest niestety opracowany w języku angielskim. Nie jest to może wada jednak skoro producent powiedział już „a” to warto powiedzieć „b” i udostępnić polską wersję językową całego oprogramowania.

Menu routera podobnie jak w poprzednio przedstawianych produktach prezentuje się bardzo czytelnie a jego elementy zostały odpowiednio rozmieszczone. W sumie mamy do dyspozycji 5 zakładek zawierających poszczególne opcje konfiguracyjne: Setup, Advanced, Tools, Status oraz Support. Pierwsza z zakładek - Setup pozwala na przeprowadzenie ponownej konfiguracji m.in. łącza WAN. Będzie szczególnie przydatna jeśli nasze łącze dostępowe nie jest standardowym łączem z serwerem DHCP i nie możemy skonfigurować go przy użyciu kreatora wstępnej konfiguracji. Router można także połączyć przy użyciu stałego adresu IP dostawcy internetu oraz poprzez PPPoE i VPN (PPTP i L2TP). Ciekawostką jest możliwosć aktywacji zaawansowanych usług DNS pozwalających chronić nas przed atakami phishing.

Router obsługuje także komunikację przy użyciu najnowszego protokołu IPv6. Możemy go aktywować zarówno dla połączeń sieci LAN jak i WAN. W tym drugim przypadku mamy do dyspozycji statyczną i dynamiczną adresację IP, połączenie tunelowe w IPv4, 6to4, 6rd i PPPoE.

Użytkownicy, którzy posiadają dynamicznie zmieniający się publiczny adres IP WAN mogą dodatkowo wykorzystać usługę Dynamic DNS pozwalającą na połączenie routera z usługodawcą DDNS. Do dyspozycji mamy dostawców: dyndns.com oraz dyndns.org a także usułgę D-Linka: dlinkddns.com.

Dodatkowym udogodnieniem jest usługa mydlink. Pozwala ona na zdalne kontrolowanie routera poprzez internet oraz podłączonych do niego klientów. Jeśli zaś w sieci LAN posiadamy kamerę IP to bez trudu uzyskamy do nich dostęp dzięki portalowi mydlink bez konieczności przekierowywania portów czy stosowania odrębnych konfiguracji. Zarządzanie usługą mydlink można także przeprowadzać z poziomu smartfona lub tabletu.

W podobny sposób jak zmienialiśmy konfigurację WAN możemy zmienić konfigurację sieci lokalnej. Router domyślnie posiada skonfigurowaną sieć LAN z uruchomionym serwerem DHCP przydzielającym adresy z klasy 192.168.0.0/24. W zakładce Network Settings możemy to zmienić ustawiając odpowiedni dla nas adres IP routera oraz maskę podsieci. Sporo ciekawych opcji kryje siew sekcji DHCP Server Settings gdzie oprócz ustawienia zakresu adresów przydzielonych przez serwer DHCP możemy także ustawić adresy serwerów WINS, czas dzierżawy czy też aktywować rozgłaszanie NetBIOS. To funkcja w szczególności przydatna w sytuacji gdy nasza domową sieć stanowią także komputery zdalne połączone poprzez VPN. Serwer DHCP pozwala także na ustawienie rezerwacji DHCP na podstawie adresów MAC hostów w sieci LAN i podgląd aktualnie podłączonych klientów sieci LAN. Co ciekawe z rezerwację DHCP możemy zastosować bezpośrednio z listy klientów/hostów bez konieczności mozolnego wpisywania ręcznie adresów MAC - niby drobiazg a jakże ułatwia pracę.

Podobnie jak w przypadku sieci LAN i WAN wygląda konfiguracja sieci bezprzewodowej w zakładce Wireless Settings. Do wyboru mamy dwie możliwości - albo posłużenie się prostym kreatorem albo samodzielna ręczna konfiguracja parametrów. W przypadku ręcznej konfiguracji mamy do dyspozycji nieco więcej parametrów pozwalających na doprecyzowanie ustawień sieci bezprzewodowej. Ustawienie zarówno dla 2,4 jak i dla 5 GHz definiujemy w jednej zakładce. D-Link oferuje standardowe mechanizmy ustawienia sieci wzbogacając je o możliwość definiowania harmonogramów aktywacji sieci bezprzewodowych o określonych porach dnia i tygodnia.

Pełny podgląd zrzutu ekranu dostępny po kliknięciu

Dodatkowo dla obydwu częstotliwości możemy uruchomić obsługę rożnych trybów pracy - 802.11bgn oraz 802.11acn. D-Link pozwala także na automatyczny dobór odpowiedniego kanału radiowego, aktywację widoczności sieci czy ustawienie długości kanału. Oddzielnie definiujemy także zabezpieczenia sieci WiFi 2,4 oraz 5 GHz. Router wspiera szyfrowanie WEP 64 i 128-bit, WPA/WPA2 Personal i Enterprise.

Jak już wcześniej wspomnieliśmy DIR-810L na tylnej ściance posiada przycisk WPS pozwalający na bezkonfiguracyjne przyłączenie do sieci bezprzewodowej dowolnego urządzenia WiFi spierającego WPS. Dodawanie nowego urządzenia możemy wykonać na 2 sposoby - albo poprzez wspomniany przycisk WPS albo też poprzez wpisanie kodu PIN.

Bardziej zaawansowane funkcje WPS oraz sieci bezprzewodowej, np. ustawienie mocy transmisji znajdziemy w zakładce Advanced - WiFi Proteced Setup oraz Advanced Wireless.

Ciekawostką, która już od dawna dostępna jest w routerach D-Link i to nie tylko tych domowych z wyższej półki ale również tych bardziej ekonomicznych jest możliwość obsługi sieci gościnnej WiFi. W przypadku modelu DIR-810L usługa ta została ukryta w zakładce Advanced - Guest Zone. Router pozwala na oddzielną konfigurację sieci gościnnej dla pasma 2,4 oraz 5 GHz oraz ustawienie osobnych typów zabezpieczeń. Dodatkowo możemy wyłączyć opcję Enable Routing Between Zones, co uniemożliwi hostom podłączonym do sieci gościnnej na dostęp do zasobów naszej sieci LAN. Sieć gościnna to idealne rozwiązanie dla osób, które w domu lub biurze przyjmują gości chcących skorzystać z zasobów internetu bez potrzeby przekazywania haseł i zabezpieczeń do sieci produkcyjnej.

Każdy nowy model routera D-Link został niemal dopieszczony jeśli chodzi o bardziej zaawansowane opcje konfiguracyjne. D-Link może posłużyć za przykład dobrze dopracowanego interfejsu z opcjami zaawansowanymi, które ułożone są w logiczny sposób. To co go wyróżnia to funkcje związane ze zdalnym dostępem do sieci LAN i routingiem. Do dyspozycji mamy Virtual Server - czyli możliwość przekierowania dowolnego portu sieci LAN na port WAN. Kolejną możliwością jest typowe przekierowanie portów - Port Forwarding. W tej sekcji możemy wybierać predefiniowane typy przekierowań na podstawie aplikacji i ich zakresów przekierowanych portów lub po prostu ręcznie wskazać określone porty do otwarcia i przekierowania.

Oczywiście producent nie zapomniał o funkcji Port Triggering - czyli czasowemu otwieraniu zakresu portów na żądanie określonej aplikacji czy usługi. Ta funkcja została ukryta w D-Linku DIR-810L pod nazwą Application Rules.

Zarówno przekierowania Virtual Server, Port Forwarding jak i port triggering możemy oprzeć o harmonogramy i zezwalać lub zabraniać czasowego dostępu do określonych usług. Jeśli dość intensywnie będziemy wykorzystywać mechanizmy przekierowań to dodatkowo warto zajrzeć do zakładki Inbound Filter. Pozwala ona na limitowanie dostępu z zewnątrz dla określonych grup adresów IP. Będzie to przydatne nie tylko w przypadku przekierowań ale np. zdalnej administracji. Dzięki filtrowaniu adresów źródłowych możemy w prosty sposób sprecyzować kto będzie miał dostęp do usług naszej sieci.

Choć router DIR-810L należy do kategorii urządzeń domowych to producent dość dużo uwagi poświęcił odpowiedniemu zabezpieczeniu urządzenia oraz łączności i filtrowaniu treści. Z prostszych mechanizmów bezpieczeństwa mamy możliwość aktywowania filtrowania adresów MAC podłączonych urządzeń. Listę możemy definiować jako zbiór adresów dozwolonych lub zabronionych. Z kolei funkcja Access Control pozwala na dość szybkie ustawienie polis pozwalających na blokadę dostępu do internetu lub po prostu logowanie odwiedzanych stron. Podobnie jak w przypadku przekierowania portów Access Control możemy ustawić na bazie harmonogramów.

Funkcję kontroli dostępu możemy uzupełnić dodatkowo o filtr stron WWW. Pozwala on na definiowanie zabronionych lub dozwolonych witryn internetowych. Efektem połączenia usług blokad D-Link będzie wyświetlany komunikat przy próbie dostępu do określonej witryny lub usługi.

Uzupełnieniem kontroli dostępu i filtrów ruchu przychodzącego jest zapora sieciowa SPI oraz ochrona przed spoofingiem. Router pozwala również na aktywację strefy DMZ dla jednego hosta w sieci LAN. Umożliwia ona wystawienie komputera poza naszą sieć LAN i pełen dostęp do jego usług. Router posiada także funkcję blokowania i przepuszczanie ruchu, który wymaga specjalnej obsługi protokołu IP dla usług takich jak ruch VPN czy VoIP. Funkcje sieciowej zapory IP dostępne są również dla protokołu IPv6. Również obsługa routingu możliwa jest dla obydwu typów protokołów TCP/IP.

Bardzo obiecująco przedstawia się także system priorytetowania ruchu sieciowego zwany w DIR-810L - D-Link QoS Engine. Kolejkowanie ruchu w przypadku tego niewielkiego routera odbywa się na podstawie adresów i portów źródłowych i docelowych. Z kolei priorytet jest nadawany jako wartość liczbowa od 1 do 255, gdzie 1 oznacza najwyższy priorytet a 255 najniższy. Z kolei sama obsługa oraz dostępność pasma internetowego dla określonej transmisji jest kalkulowana na podstawie szybkości wysyłania danych, którą router zmierzy automatycznie lub podamy mu tą wartość ręcznie.

Zakładka Tools oraz Status stanowią dwa elementy informacyjne i administracyjne routera. W pierwsze z nich możemy m.in. dokonać zmiany hasła administratora czy też włączyć graficzną autoryzację podczas logowania. Jak wspomnieliśmy wcześniej router pozwala również na zdalną administrację, także poprzez połączenie szyfrowane i zmieniony port dostępowy a dodatkowo przy użyciu reguł Inbound Filter możemy zdecydować jakie adresy zewnętrzne będą miały dostęp do panelu administracyjnego routera.

Router pozwala również na wysyłanie powiadomień email, zapis konfiguracji urządzenia czy przywrócenie go do ustawień fabrycznych. Usprawniony zostały także system sprawdzania aktualizacji oprogramowania. By to zrobić nie musimy wchodzić na stronę producenta. Wystarczy wejść w zakładkę Firmware i nacisnąć przycisk Check Now by router sam wyszukał dostępne aktualizacje. Tu znajdziemy również sekcję Language Pack Upgrade, która napawa nadzieją obsługi języka polskiego w całym interfejsie konfiguracyjnym routera.

Zakładka Status zawiera elementy typowo informacyjne - stan pracy routera, routing, przeglądarkę logów systemowych, statystyki dotyczące połączeń czy też bardzo ciekawą informację o nawiązanych połączeniach oraz o podłączonych klientach i sile sygnału.

Procedurę testową wydajności przełącznika sieciowego, modułu WiFi i pokrycia sygnałem sieci bezprzewodowej wykonaliśmy w pomieszczeniu o powierzchni około 63 m2 (7x9 m). Plan pomieszczeń oraz umieszczenie routera przedstawia poniższy schemat. Punkty pomiarowe 1-7 (oznaczone piktogramami) zlokalizowane są na tym samym poziomie co router. Punkt 8 znajduje się na półpiętrze (schodach). Z kolei w punktach 9 i 10 dokonano pomiaru piętro niżej (9) oraz piętro wyżej (10) - bezpośrednio nad i pod routerem. Budynek, w którym dokonany został pomiar jest wykonany z płyt żelbetowych (ściany nośne oraz stopy), ściany działowe wykonane z bloczków gipsowych i pustaków ceramicznych. W punktach 1-10 badaliśmy poziom sygnału (dBm) a także prędkość pobierania (Mbps) i wysyłania (Mbps) plików do serwera HP podłączonego do portu ethernet. Dodatkowy pomiar wykonaliśmy dla transmisji bezprzewodowej w standardzie 802.11ac pomiędzy dwoma komputerami wyposażonymi w karty D-Linik DWA-182 (modele Rev. A oraz Rev. C - szerzej o nich niebawem na łamach serwisu). Do pomiarów pokrycia sygnałem oraz szybkości transmisji także wykorzystaliśmy kartę DWA-182 (Rev. A). Pomiary przeprowadziliśmy dla sieci 802.11n, 802.11ac oraz sieci ethernet.

Packard Bell EasyNote TV11CR (praca jako klient sieci przewodowej i bezprzewodowej)

• System operacyjny: Windows 7 Home Premium 64-bit
• Procesor Intel Core i5 3210M 2,6 GHz
• Pamięć RAM: 4 GB
• Dysk twardy: Western Digital 320 GB
• Sieć WiFi - karta D-Link DWA-182

Packard HP ProLiant MicroServer N36L (praca jako serwer)

• System operacyjny: Windows Server 2008 R2 64-bit
• Procesor AMD Athlon II NEO N36L
• Pamięć RAM: 8 GB
• Dysk twardy: RAID 0 (2 x 2 TB Seagate)
• Sieć LAN - 100 Mbps (full duplex)

Router D-Link DIR-810L

• połączenia ethernet - fast ethernet 100 Mbps (full duplex)
• połączenia WiFi - sieć bez zabezpieczeń, dobrany kanał, długość kanału - Auto.

Komputer HP pełnił rolę serwera, na który kopiowaliśmy i pobieraliśmy dane przy użyciu komputera Packard Bell. Testy kopiowania wykonaliśmy dla każdej z 10 lokalizacji sieciowych. Każdy z testów przeprowadziliśmy dla sieci bezprzewodowej bez zabezpieczeń w paśmie 2,4 GHz oraz 5 GHz dla standardu 802.11ac. Router oferuje najwolniejszy mechanizm łączności w standardzie 802.11ac - wspomniane 433 Mbps (1x1). Jednak wydajność rozwiązania jest na dość dobrym poziomie. Co ciekawe w testach w dalszych lokalizacjach, gdzie występowały dodatkowe zakłócenia i rozproszenie sygnału transmisja była cały czas bardzo stabilna i oscylowała w granicach 70-90 Mbps. W bezpośredniej bliskości routera (3-4 metry) szybkość transmisji danych przekraczała 90 Mbps. Jeśli porównany dane testowe do standardu 802.11n (jedna antena - 150 Mbps) to w praktyce zyskujemy blisko 3-krotny wzrost prędkości. Nieco słabiej router wypadł w momencie gdy komputer znajdował się kondygnację niżej lub wyżej. Poziom sygnału spadał drastycznie aż do ponad -80 dBm. Choć połączenie nie zostało przerwane to sama prędkość zawarła się w wartościach 16-25 Mbps. Jeśli odniesiemy to do konstrukcji pracujących w paśmie 2,4 GHz to w testach transmisja danych była na poziomie 2-4 Mbps.

Ciekawie prezentują się również wyniki testów kopiowania danych pomiędzy dwoma stacjami połączonymi bezprzewodowo w standardzie 802.11ac (poprzez karty D-Link DWA-182) do routera - wymiana danych pomiędzy nimi (jeden komputer stał w odległości 1 m od routera), drugi przemieszczał się w okolice punktów pomiarowych. Szybkość transmisji wynosiła blisko 50 Mbps.

Bardzo dobrze spisuje się również sieć 802.11n (2,4 GHz) - w tym przypadku układ radiowy wyposażony w dwie anteny pozwolił osiągnąć prędkość do blisko 80 Mbps. Jak na tak prostą konstrukcję to bardzo dobry wynik.

Wyniki testów transmisji zarówno w paśmie 2,4 jak i 5 GHz z pewnością mogłyby być nieco wyższe gdyby nie wąskie gardło jakim jest przełącznik sieciowy pracujący jedynie z prędkością 10/100 Mbps. Szkoda, że producent nie zamontował bardziej wydajnego gigabitowego rozwiązania. Choć wbudowanemu przełącznikowi nie można nic zarzucić - szybkość transmisji w teście iperf pomiędzy gniazdami LAN wynosiła 93,6 Mbps, zaś pomiędzy gniazdem LAN i WAN - 94,6 Mbps. Maksymalna liczba połączeń jaką udało nam się nawiązać z routerem (gniazdo WAN-LAN) to 29153.

Router D-Link DIR-810L to jedno z tańszych rozwiązań routerów domowych obsługujących standard 802.11ac. Bardzo rozbudowane opcje konfiguracyjne producent połączył z szybkim układem radiowym standardu 802.11ac oraz 802.11n. Choć mogłoby się wydawać, że niewielkie anteny wewnętrzne będę kiepsko radzić sobie z dystrybucją sygnału to w przypadku D-Linka jesteśmy bardzo pozytywnie zaskoczeni. To co trochę psuje ogólne wrażenie to wspomniany przełącznik fast- ethernet, który nie pozwala do końca DIR-owi 810L rozwinąć skrzydeł. Router D-Link to ciekawa propozycja dla osób, które posiadają urządzenia pracujące w standardzie 802.11ac i chcą wykorzystać potencjał nowego typu sieci.

Zapraszamy do udziału w konkursie w którym do wygrania 1 z 3 routerów firmy D-Link