Oddaj zużyty smartfon, walcz z elektrośmieciami

Akcja Samsunga w ramach której za zużyty smartfon lub inny mobilny sprzęt elektroniczny dostaniemy roślinkę, to tylko szczyt góry lodowej jaką jest kampania walki z elektrośmieciami. Tymi określić możemy nie tylko sprzęty elektroniczne, które zostały nieprawidłowo zutylizowane i trafiły na wysypiska śmieci dla nich nie przeznaczone, ale też wszystkie zbędne produkty, które zalegają w naszych szafach, piwnicach. Według badań GFK Polonia, na zlecenie organizacji Elektro Eko, na jednego z respondentów przypadło 2,3 sztuki nieużywanych telefonów/smartfonów.

Samsung w dniach 23-26 października z swoich serwisach Samsung Service Plaza organizuje zbiórkę takich zużytych smartfonów, by choć trochę zaktywizować nas do dbania o środowisko. Po oddaniu smartfonu, w prezencie dostaniemy EKO niespodziankę. Miejsc zbiórki w tym roku jest niewiele - Plac Europejski 2C, ul. Postępu 14 w Warszawie, ul. 27 Grudnia 17/19 w Poznaniu i CH Galeria Katowicka w Katowicach. Firma zapewnia, że za rok akcja powinna zatoczyć szersze kręgi. A nawet jeśli nie zdecydujemy się oddać sprzętu w tej akcji, warto pozbyć się elektrośmieci i poszerzać swoją wiedzę na ten temat.

Wiosną tego roku pisałem o naszej wizycie w zakładzie recyclingu butelek PET. Okazuje się, że swojego rodzaju odpowiednikiem w klasie produktów elektronicznych codziennego użytku dla plastikowych butelek są właśnie smartfony. Tak jak zużywamy setki butelek PET rocznie, tak zużywamy też smartfony. Są to mniejsze liczby, bo smartfonu nie kupuje się codziennie, ale liczba 4 milionów zbędnych telefonów w naszych domach to nie przelewki. Mniej, ale też sporo, chomikujemy sprzętu RTV i IT - razem jest to 5 milionów produktów.

Najpopularniejszym zużytym sprzętem są telefony komórkowe, drugie miejsce zajmują ex aequo czajniki elektryczne i telewizory. Potem są żelazka, odkurzacze, lodówki i pralki. Połowa Polaków coś tam chomikuje w domach, ale też wyrzucamy sporo. Małego AGD w ubiegłym roku pozbyliśmy się 1,49 miliona sztuk, dużego AGD 1,08 miliona, prawie milion telewizorów. Sprzętu IT już znacznie mniej, bo 410 tysięcy sztuk. Jeszcze rzadziej wyrzucamy elementy oświetleniowe.

O tym, że butelki PET należy wyrzucać do odpowiednich pojemników, wie prawie każdy z nas. Oczywiście nawet tutaj trzeba edukować społeczeństwo, ale w temacie elektrośmieci ta edukacja wymaga jeszcze większej poprawy. Tylko co czwarty respondent wiedział gdzie znajduje się punkt odbioru odpadów, a ponad połowa przyznała się, że jej wiedza w tym temacie jest znikoma.

Badania sugerują, że nasze pojęcie o problemie elektrośmieci wraz z wiekiem rośnie w niewielkim stopniu do pewnego momentu. Najwięcej problemów w tym temacie mają najstarsi, a grupę najbardziej przekonanych o swojej dogłębnej wiedzy wyróżniono wśród trzydziestolatków.

Telefony/smartfony choć przechowywane w dużej liczbie jako zużyte sprzęty, wyrzucane są stosunkowo rzadko do kosza. Dużo częściej źle utylizujemy telewizory, świetlówki i LEDy, a także produkty małego AGD.

Część zasad wyda się oczywista, ale tylko powtarzanie wiedzy, nawet powszechnej, sprawi, że zaczniemy ją szanować.

• Na wszystkich sprzętach elektronicznych i elektrycznych znajdziemy znak przekreślonego kosza, który oznacza zakaz wyrzucania tego urządzenia po zużyciu do śmietnika.
• Elektrośmieci nie wolno wyrzucać do zwykłego śmietnika, porzucać w lesie ani w przydrożnych rowach. Grozi za to kara grzywny do 5 tys. zł.
• Elektrośmieci należy przekazać do specjalnych punktów zbierania. W przypadku dużego sprzętu można skorzystać z usługi bezpłatnego odbioru z domu.
• Zużyte urządzenia można zostawić także w sklepie, przy zakupie nowego sprzętu tego samego typu - np. można oddać stary telewizor przy zakupie nowego. Wystarczy go przynieść do sklepu, w którym kupuje się nowy sprzęt.
• Sklepy wielkopowierzchniowe przyjmują elektrośmieci bez konieczność zakupu nowego sprzętu.
• Kompletne, zużyte urządzenia elektryczne i elektroniczne stanowią źródło wielu surowców, np. złota, srebra, miedzi i aluminium, które można ponownie wykorzystać. Aby jednak tak się stało, muszą najpierw trafić do punktu zbierana elektrośmieci, a następnie do zakładu przetwarzania, gdzie są demontowane i poddawane recyklingowi.
• Odzysk surowców i ich wykorzystanie do produkcji nowych urządzeń zdecydowanie zmniejsza stopień wykorzystania zasobów naturalnych oraz przyczynia się do obniżenia kosztów technologicznych.

Wyrzucając pozostałości po produktach żywnościowych zdradzamy co najwyżej informacje o naszych nawykach żywieniowych. Czasem mogą to być informacje cenne, ale raczej nie widzimy tu problemu. Inaczej ma się sprawa w przypadku elektrośmieci, szczególnie takich jak smartfon czy urządzenia, które gromadzą dane. Czyli takie z których dane trzeba skutecznie usunąć, by bez obaw przekazać je dalej. Nawet jeśli ma to być przetworzenie, a nie dalsze użytkowanie.

Rozbita szybka to niekoniecznie powód do wyrzucania smartfonu

I tutaj pojawia się moje pytanie „czy nie obawiasz się wyrzucać elektrośmieci?”, na które odpowiedź możecie udzielić w komentarzach. A w sondzie pytanie wiążące się z opisanymi powyżej badaniami.

Źródło: Samsung, inf. własna, raport GFK dla ElektroEko