AI udowodniło swoją „kreatywność", ale czy może stworzyć coś naprawdę nowego?

Już wtedy Lovelace stwierdziła coś co przez kolejne lata było regułą dla ludzi zajmujących się mechanizmami analitycznymi. Komputery robią to co im każemy i nic ponad to, nie mają woli działania. Mogą podążać za analizą i udostępniać nam wyniki uzyskane z danych wejściowych, jakimi je nakarmimy. Twierdzenie to wisi nad całą dziedziną sztucznej inteligencji, choć byli tacy, którzy chcieli je obalić.Alan Turing napisał 1950 roku coś co możemy uznać za pierwszy na świecie artykuł naukowy dotyczący sztucznej inteligencji (i kto teraz przypomina sobie o Teście Turinga ten ma słuszność). Poddaje on tam w wątpliwość tezy Lovelace dotyczące braku kreatywności komputerów, a raczej skłania nas do zastanowienia czym owa kreatywność tak naprawdę jest.

Czy Ty sam czytelniku jesteś pewien, że „oryginalna praca" jaką wykonałeś nie była po prostu przetworzeniem wcześniej otrzymanych przez ciebie danych? Czy nie użyłeś powszechnie dostępnych zasad by z czegoś znanego stworzyć coś nowego? Cóż, współczesne nam AI robią dokładnie to samo. 

A może chodzi o to, że maszyna nie może nas w żaden sposób zaskoczyć? Nie może stworzyć czegoś co byłoby dla nas efektem wow albo czymś po prostu nieoczekiwanym. Nie wiem jak was, ale mnie Sztuczna Inteligencja zaskakuje regularnie, jakbym był polskimi drogowcami na początku grudnia. Czy więc maszyny stają się podobne ludziom? Coś może w tym być, skoro nawet sam papież zabrał głos w sprawie rozwoju sztucznej inteligencji.

Kwestia, czy maszyny mogą wynajdywać rzeczy jest już od jakiegoś czasu na wokandzie w sądach na całym świecie. Sprawa jest co najmniej sporna, można sobie przypomnieć sprawę obrazu wygenerowanego przez AI, który wygrał konkurs dla artystów. Wszystko jest jeszcze bardziej skomplikowane, kiedy zamiast sztuki weźmiemy na warsztat wynalazki.

Stephen Thaler, współzałożyciel Scentient.ai, złożył wnioski patentowe (na rzecz AI) na dwa wynalazki, w których sieć neuronowa jest jedynym wynalazcą. Wnioski zostały odrzucone w każdej z jurysdykcji, ze względu na to, że prawo interpretuje „wynalazcę" jedynie jako człowieka, jednak żadna instancja nie podważyła tego, że AI rzeczywiście coś „wynalazło". Sprawa ta została wzięta na tapet w nowym wydaniu Nature Machine Intelligence. Warte odnotowania są też rzeczy, które być może nie zostały wymyślone całkowicie przez sieć neuronową, ale wiele jest wynalazków, w tworzeniu których AI brało istotny udział. 

• Obwody 3D - Szereg nowatorskich obwodów 3D wymyślonych w latach '80 przez badacza sztucznej inteligencji Douglasa Lenata przy współpracy z komputerem Eurisko.
• Dziwaczne anteny - W latach '90 John Koza zastosował algorytm symulujący darwinowską ewolucję do stworzenia anteny o wyglądzie powyginanego spinacza. Projekt okazał się na tyle dobry, że stał się standardem dla statków kosmicznych NASA ST5.
• Szczoteczka do zębów Oral-B CrossAction - Została wymyślona przez wspomnianego już Stephena Thalera podczas burzy mózgów z siecią neuronową w 1998 roku.
• Lepsze Antybiotyki - Całkiem niedawno naukowcy z MIT wykorzytali głęboką sieć neuronową aby wyodrębnić halicynę - bardzo silny, nowy związek antybiotykowy. Skąd nazwa? Pamiętacie komputer HAL z Odysei Kosmicznej?

Pomysł na to jak sieć neuronowa wymyśla rzeczy jest prosty. Definiujemy dla programu pewną przestrzeń poznawczą, a on ją eksploruje przedstawiając nam wyniki. Wyniki mogą być bardzo liczne i ograniczenie ich do grupy tych najbardziej obiecujących może być nie lada wyzwaniem. Taką przestrzenią mogą być na przykład wszystkie możliwe sposoby wygięcia prostej anteny, a naszą późniejszą pracą jest wyłonienie spośród wyników tego, który zapewni antenie najlepsze właściwości elektromagnetyczne.

Wygląda na to, że tak samo jak AI zmienia wiele aspektów naszego życia, tak zmiana dotyka też samego sposobu wymyślania. Twórczość techniczna i artystyczna będzie potrzebować wprowadzenia nowej formy własności intelektualnej, która mogłaby chronić wynalazki tworzone przy pomocy sztucznej inteligencji. A może świat pójdzie drogą proponowaną przez Elona Muska, którego nie interesują patenty.

Źródła; nature, technology.org