Przyjazny NAS bez tajemnic
Serwery sieciowej pamięci masowej znane bardziej jako serwery NAS są rozwiązaniami, które niejednokrotnie kojarzą się z elementem infrastruktury sieciowej dużej firmy czy korporacji. W małych biurach i domach w dalszym ciągu większości przypadków królują dyski USB czy FireWire, których liczba stale rośnie a wymiana danych w sieci staje się coraz bardziej kłopotliwa. A może pora schować dyski USB do szafy i uruchomić w sieci NAS?
Czasy gdy serwer NAS kojarzył się z urządzeniem, którego konfiguracja i użytkowanie wymagały szamańskich umiejętności informatycznych odeszły dawno w niepamięć. Coraz większe ilości przetwarzanych i gromadzonych danych, coraz szybsze sieci domowe i biurowe, coraz więcej urządzeń sieciowych posiadających dostęp do danych sprawia, że zastanawiamy się na wygodnym mechanizmem centralizacji gromadzonych materiałów. Proces ten niejednokrotnie wiąże się ze zmianą przyzwyczajeń i sposobem patrzenia na pliki i foldery. Uruchamiając w sieci serwer NAS mamy co najmniej 4 powody by zapomnieć o awariach, zagubionych plikach, poszukiwaniu kopii zapasowej czy ważnych danych. Po pierwsze - bezpieczeństwo - serwery NAS oferują mechanizmy ochrony logicznej dysków poprzez zastosowanie macierzy RAID, mogą również zautomatyzować procesy kopii zapasowych komputerów, tabletów czy smartfonów. Po drugie centralizacja - uruchamiając serwer NAS otrzymujemy jeden skalowalny system do przechowywania wszystkich danych. Po trzecie - szybkość działania, duża pojemność i dostępność - nowoczesne serwery NAS oferują bardzo szybki dostęp do danych w sieci lokalnej, dwa lub więcej dysków twardych zapewni nie tylko ochronę ale również ogromną powierzchnię na dane. Dzięki dodatkowym usługom w prosty sposób możemy uzyskać wgląd w nasze dane z każdego miejsca na ziemi. I na koniec powód czwarty - intuicyjność obsługi. Warto w tym miejscu podkreślić, że nie należy obawiać się uruchomienia serwera NAS w sieci domowej. Nowoczesne systemy sieciowych pamięci masowej oferują nie tylko rozbudowaną pomoc, wsparcie techniczne producenta ale przede wszystkim intuicyjny i prosty w obsłudze interfejs zarządzający i narzędzia dodatkowe. Czy aby na pewno? Tak. Pokażemy to na przykładzie dwudyskowego NAS-a Iomega StorCenter px2-300d. Gwoli ścisłości powinniśmy powiedzieć o marce Lenovo EMC, ponieważ Lenovo oraz EMC Corporation (firma odpowiedzialna za produkty Iomega) połączyły swoje siły na początku 2013 roku oferując użytkownikom sieciowe pamięci masowe.
Pierwsze wrażenia
Prezentowany NAS należy do rodziny StorCenter, w której oprócz dwudyskowej jednostki znajdziemy także rozwiązanie posiadające 4 oraz 6 dysków twardych. Serwery px-300d, px4-300d oraz px6-300d są sprzedawane jako jednostki bez dysków lub z dyskami o różnej konfiguracji nawet do 18 TB. Dodatkowo producent oferuje rozwiązanie px2-300d w wersji NVR dedykowany do systemów rejestrowania obrazu z kamer IP. Iomega px2-300d przy pierwszym kontakcie robi bardzo pozytywne wrażenie. Niewielka (22,6x20,8x12,6 cm) szara konstrukcja przypominająca nieco mini komputer została oparta na aluminiowym szkielecie wewnętrznym. Stalowoszare boki oraz wierzch wykonane są z blachy. Plastikowy front urządzenia jest miejscem, w którym wiele się dzieje. Jako jeden z niewielu tej klasy serwerów NAS Iomega został wyposażony w wyświetlacz LCD oraz dwa przyciski sprzętowe. Na ekranie urządzenia wyświetlane są naprzemiennie informacje o adresie IP urządzenia, bieżącej godzinie oraz zajętości przestrzeni dyskowej a także informacje diagnostyczne - np. w przypadku uszkodzenia dysku.
Obok ekranu znajdziemy czarną listwę, która jest miejscem dla włącznika zasilania, diod informacyjnych o statusie pracy NAS-a a także portu USB 3.0.
Centralne miejsce przedniego panelu zajmują perforowane drzwiczki, które skrywają 4 zatoki na dyski twarde. W celu zapewnienia większego bezpieczeństwa fizycznego urządzenia, oprócz blokady Kensington producent w px4-300d zastosował możliwość zabezpieczenia dostępu do dysków przy pomocy zamka oraz dostępnych w zestawie kluczyków.
Wewnętrzne kieszenie na dyski twarde pozwalają na montaż do 4 nośników. Sanki dysków są zabezpieczone przy pomocy klapki ryglującej. Na górnej części sanek zostały umieszczone niewielkie niebieskie diody kontrolne informujące o stanie dysku oraz jego aktywności.
Montaż jednostek dyskowych odbywa się przy pomocy wkrętów. Urządzenie współpracuje z dyskami SATA 3,5 jak i 2,5 cala. Listę niektórych kompatybilnych (zarówno klasycznych jak i SSD) dysków z px2-300d można znaleźć na stronie wsparcia producenta pod adresem.
Pomimo tego, że jednostka jest przeznaczona dla użytkowników domowych niewielkich firm została wyposażona w kieszenie typu hot-swap - możemy zatem wymieniać dyski twarde bez konieczności wyłączania serwera. Jednostka, którą otrzymaliśmy do testów posiadała dwa wbudowane dyski SATA Seagate model ST1000DM003 o pojemności 1 TB każdy.
Tradycyjnie tylna część NAS-a oprócz otworu wentylacyjnego systemu chłodzenia to miejsce na wszelkiego rodzaju porty i gniazda rozszerzeń. Znajdziemy tu 2 porty USB 2.0, gniazdo VGA (przeznaczone do systemu monitorowania i obsługi kamer) a także dwa pracujące z prędkością 10/100/1000 Mbps porty ethernet. Zdublowanie portów sieci LAN to raczej domena serwerów NAS wyższej klasy. Dlatego jest to bardzo miły dodatek w urządzeniu Iomega.
W zależności od potrzeb możemy skonfigurować 3 tryby pracy kart sieciowych, które obsługują ramki jumbo 4000 i 9000:
- adaptacyjne równoważenie obciążenia - zwiększa przepustowość dzięki rozłożeniu obciążenia na kilka kart sieciowych.
- agregacja łączy (802.3ad) - zwiększa przepustowość dzięki rozłożeniu obciążenia na kilka portów w przełączniku. Niezbędny przełącznik sieciowy obsługujący standard 802.3ad.
- zabezpieczenie przed awarią - umożliwia odtwarzanie stanu po awarii; na przykład po awarii jednej z kart sieciowych lub portu przełącznika system będzie nadal miał połączenie z siecią dzięki drugiej karcie sieciowej lub drugiemu portowi przełącznika. By skonfigurować zabezpieczenia należy powiązać ze sobą 2 lub wiecej kart sieciowych. W sieci NAS będzie widoczny pod jednym adresem IP skonfigurowanym w ustawieniach.
Uzupełnieniem gniazd jest przycisk reset serwera, blokada Kensington oraz port gniazdo zasilania obsługiwane przez zewnętrzny zasilacz. W porównaniu z modelem StorCenter ix2 została zwiększona ilosć portów USB o 1 w wersji 2.0 oraz 1 w wersji 3.0. Szkoda, że producent nie pokusił się o wyposażenie px2-300d w komplet portów USB 3.0.
iOmega Storecenter px2-300d - specyfikacja
| System | LifeLine v. 3.3.4.29754 |
| Procesor | Intel Atom D525 1,8 GHz |
| Pamięć | 2 GB DDR3 (PC3-10600 1333 MHz) |
| Ilość dysków | 2 x 3.5" lub 2,5" SATA I / SATA II / SATA III, hot-swap, w zestawie dwa dyski Seagate model ST1000DM003, 1TB każdy |
| Sieć | 2 x LAN 10/100/1000 Mbps (bonding, failover, load balancing) |
| Złącza dodatkowe | 2 x USB 2.0, 1 x USB 3.0, 1, VGA do obsługi systemu MindTree SecureMind VMS |
| Wskaźniki LED | zasilanie, dyski |
| Wyświetlacz LCD | tak, status systemu, komunikaty błędów, adres IP, godzina, obsługa QuickTransfer |
| Obsługa trybów RAID | Pojedynczy wolumin, RAID 0, 1, wolumin szyfrowany |
| Przyciski | zasilanie |
| Wymiary | 226,3 x 126,2 x 207,8 mm |
| Waga | 4,2 kg z dwoma dyskami |
| Zasilanie | zasilacz zewnętrzny |
| Pobór mocy | 40 W (dostęp); 34 (uśpienie), 19 W (uśpienie dysków twardych) |
| Wake on LAN | tak |
| Systemy operacyjne | Windows, Mac OSX, Linux, Unix |
| Protokoły sieciowe | CIFS, AFP, NFS, FTP, WebDAV, iSCSI (do 256 jednostek LUN), SFTP, TFTP, Windows DFS |
| System plików | EXT4, dysk zewnętrzny: FAT32, NTFS, EXT2, EXT3, HFS+ |
| Konfiguracja sieci | TCP / IP, stały lub dynamiczny adres |
| Serwer DHCP, dyn. DNS | nie |
| Jumbo Frame | tak 400, 9000 |
| Serwice Network Discovery | UPnP, SNMP, Bonjour |
| Windows Active Directory | tak |
| Wirtualizacja | tak, VMware vSphere, Windows Server 2003, Windows Server 2008, Windows Server 2008 R2, Microsoft Cluster Server, Hyper-V, Citrix XenServer |
| Inne usługi | iSCSI target, serwer multimediów, serwer kamer sieciowych |
| Serwer plików i FTP | FTP, SFTP, TFTP |
| Kopie zapasowe | kopia na nośnik zewnętrzny, kopia na inny serwer, kopia w chmurze, przycisk QuickTransfer, wsparcie dla Time Machine |
| Powiadomienie awaryjne | |
| Inne usługi | monitor zasobów on-line, harmonogram wł/wył |
| Zarządzanie systemem | poprzez przeglądarkę internetową lub Iomega Storage Manager, Iomega Link |
| | |
| Funkcje aplikacji | |
| Usługi chmurowe | Personal Cloud, EMC Atmos cloud Connectior, EMC Avamar data deduplication, Mozy Pro, Amazon S3 |
| Obsługa kamer IP | tak |
| Serwer iTunes | tak |
| Serwer druku | Maksymalna liczba drukarek: 3 |
| Serwer multimediów | tak, obsługa DLNA, synchronizacja i skanowanie serwerów DLNA w sieci LAN |
Komponenty wewnętrzne komputera to dużo wydajniejsza jednostka obliczeniowa oraz więcej pamięci RAM niż w serii StorCenter ix2 czy ix4. Choć rodzina ix2 i ix4 to jednostki typowe dla użytkowników domowych i małych biur wyposażone w procesor Marvell 6282 czy 6281 oraz 256 do 512 MB RAM to decydując się na zakup px-300d otrzymujemy znacznie bardziej wydajniejszy sprzęt w postaci dwurdzeniowego procesora oraz 2 GB pamięci RAM (PC3-10600 1333 MHz). Producent pozostawił jeden wolny slot na rozbudowę pamięci. Serwer Iomaga posiada jeden (wspomniany wcześniej) wentylator główny, który odpowiada za sprawny obieg powietrza w systemie. Sam procesor jest już chłodzony pasywnie niewielkim radiatorem. Na płycie głównej znajdziemy także dodatkowe złącze SATA a także złącze magistrali PCI-Express x4 do zamontowania niskoprofilowych kart rozszerzeń. Z informacji ze wsparcia technicznego wiemy, że slot ten w przyszłości może być opcjonalnie wykorzystywany do montażu kart sieciowych 10 Gbps.
Uruchomienie i wstępna konfiguracja
Proces uruchamiania serwera NAS nie różni się znacząco od sposobów znanych z konstrukcji innych producentów. A nawet jest o wiele łatwiejszy. Możemy go przeprowadzić na dwa sposoby - przy użyciu przeglądarki internetowej wpisując adres IP wyświetlany na ekranie LCD lub też przy użyciu zewnętrznej aplikacji Iomega Storage Manager dostępnej dla systemów Windows oraz Mac OS X oraz Linux. Niezbędną aplikację możemy pobrać z witryny www.iomegasetup.com . Aplikacja jest dość prostym narzędziem pozwalającym na wyszukanie serwerów Iomega w sieci oraz zarządzanie nimi. Pozwala również na wyświetlenie udziałów sieciowych i zamapowanie ich w systemie a także skonfigurowanie i instalację na komputerze serwera TwonkyMedia. Serwer TwonkyMedia to rozwiązanie DLNA i jest komponentem opcjonalnym.
Dodatkowo w przypadku systemów Microsoft Windows możemy zainstalować aplikacje Iomega Quik Protect. Jest to narzędzie ułatwiające tworzenie kopii zapasowych danych komputera na serwerze NAS.
Z kolei konfigurowanie serwera poprzez przeglądarkę sprowadza się do wpisania adresu IP. Logowanie następuje bez uwierzytelniania. Należy zabezpieczyć serwer NAS w panelu zarządzania użytkownikami. Pojawia się dość prosty interfejs z najważniejszymi informacjami o systemie a także propozycjach konfiguracji podstawowych parametrów. System konfiguracji to narzędzie oparte o linuxa i noszące nazwę LifeLine. W chwili opracowywania tekstu najnowszą wersją była kompilacja oznaczona numerem 3.3.4.29754.
Jeśli mówimy o intuicyjności oprogramowania systemów sieciowych to Iomega jest jednym z moich faworytów. Po pierwsze system komunikuje się z nami w języku polskim, po drugie posiada bardzo rozbudowaną pomoc a po trzecie tuż po zalogowaniu nie przytłacza nadmiarem opcji i funkcji. Widać, że producentowi zależy na tym by serwery NAS mając poprzez prosty interfejs nie były tylko elementami sieci korporacyjnych ale na dobre zagościły w domach. Pomaga w tym właśnie intuicyjny system zarządzania. Kolejnym atutem px2-300d są jego wstępne ustawienia konfiguracyjne. Po zalogowaniu mamy do dyspozycji gotowy serwer NAS z macierzą RAID 1 (oprócz, której możemy skonfigurować macierz RAID lub pojedynczy dysk) z predefinowanymi udziałami sieciowymi (Documents, Movies, Music, Pictures, SharedMedia) udostępnionymi dla wszystkich.
Dla początkujących użytkowników jedyną czynnością będzie założenie kont użytkowników i dokonfigurowanie uprawnień do folderów predefiniowanych. W tym momencie możemy śmiało stwierdzić, że konfiguracja serwera może być zakończona. Oczywiście ten etap to jedynie podstawy podstaw systemów sieciowej pamięci masowej. By w pełni wykorzystać możliwosći serwera warto przejrzeć wszystkie opcje urządzenia.
Główna zakładka Wspólne zawiera najważniejsze elementy pozwalające na szybką konfigurację urządzenia. Znalazły się tutaj aplety zarządzania użytkownikami, grupami, panel Statusu systemu, konfigurowanie udziałów sieciowych a także tworzenie zadań kopiowania i odnośnik do pomocy technicznej. Bardzo ciekawą opcją jest panel Ustawienia strony głównej. Pozwala on na zdefiniowanie wyglądu panelu WWW i utworzenie strony powitalnej. Po wpisaniu w przeglądarce adresu lub nazwy NAS-a wyświetli się strona wyświetlająca pokaz slajdów. Z jej poziomu możemy uwierzytelnić się na serwerze i uzyskać dostęp do folderów współdzielonych przy użyciu prostej przeglądarki plików pozwalającej na podstawowe operacje dyskowe. Stronę główną możemy również definiować sami poprzez wkopiowanie na serwer odpowiednio przygotowanego pliku z kodem HTML. Dodatkowo na witrynie możemy znaleźć dodatkowe aplikacje pozwalające na wzbogacenie o nowe treści funkcji strony głównej.
Tworząc użytkowników serwera mamy do dyspozycji bardzo prostą formatkę, w której uzupełniamy najważniejsze dane dotyczące kont. Każdemu z użytkowników możemy dodatkowo przydzielić rolę Administratora, dodać osobisty folder (Dodaj chroniony udział dla tego użytkownika) oraz przydzielić limit miejsca na dane. Zaraz po utworzeniu konta z panelu Użytkownicy możemy uzupełnić uprawnienia do określonych folderów w zakresie: odczyt, odczyt/zapis, brak dostępu.
Serwer współpracuje także z usługą katalogową Active Directory. Możliwe jest importowanie użytkowników i grup z serwera AD.
W przypadku bardzo rozbudowanej sieci lokalnej warto podczas konfiguracji użytkowników ustalić również Grupy. Ich logiczny podział pozwoli na sprawne zarządzanie dostępem do folderów współdzielonych oraz przyznawaniu uprawnień niemal jednym kliknięciem.
Macierze i woluminy
Jak już wcześniej wspomnieliśmy Iomega posiada wstępnie skonfigurowaną macierz RAID 1. Zarządzanie macierzą możemy wykonać w panelu Pamięć Masowa - Zarządzanie napędami. Iomega w graficzny sposób prezentuje macierz oraz użyte w niej dyski twarde. W sekcji Zabezpieczenie jednym kliknięciem możemy zmienić typ macierzy na RAID 1, RAID 0 lub jej brak (wykorzystanie pojedynczego dysku).
W tej samej sekcji umieszczone zostały również informacje o istniejących woluminach ulokowanych w danej macierzy RAID. W ramach dostępnej przestrzeni macierzy możemy dowolnie przydzielać miejsce dla określonych woluminów a także sprawdzać jakie udziały sieciowe znajdują się w określonej przestrzeni.
Po utworzeniu nowego woluminu można także włączyć jego szyfrowanie (szyfrujemy zatem cały wolumin a nie tylko jeden katalog znajdujący się na woluminie)T. Szyfrowanie można włączyć jedynie podczas tworzenia woluminu. Mechanizm szyfrowania może nieco spowolnić proces zapisu i odczytu danych z określonego wolumenu ponieważ dane są szyfrowane w locie przy pomocy 256-bitowego protokołu AES.
Pomimo braku kreatorów, które pomagają w konfiguracji macierzy RAID czy zakładania woluminów sposób ich tworzenia w px2-300d jest niezwykle intuicyjny i prosty dzięki ograniczeniu do minimum czynności z tym związanych.
Foldery udostępnione
Iomega po pierwszym uruchomieniu posiada zdefiniowane wstępnie udziały współdzielone. Warto przed produktywnym wdrożeniem serwera dokonfigurować uprawnienia folderów ponieważ są one dostępne dla wszystkich. Operację tą jak i samo zakładanie nowych folderów współdzielonych wykonuje się w menu Pamięć Masowa - Udziały. Tworzenie nowego udziału jest równie proste jak zakładanie nowych woluminów. W formatce podajemy nazwę folderu udostępnionego a także definiujemy, na którym woluminie znajdzie się nasz udział.
Pozostanie jeszcze skonfigurowanie uprawnień dostępu do folderu udostępnionego.
Ciekawą opcją jest funkcja Udostępnianie multimediów. Po jej włączeniu NAS skanuje dany udział w poszukiwaniu plików multimedialnych, a następnie udostępnia je wszystkim użytkownikom mającym dostęp do sieci, nawet gdy dany folder jest zabezpieczony. Oprócz możliwości skanowania multimediów Iomega zawiera jeszcze jedną innowacyjną opcję - są to Foldery Aktywne. Na czym polega ich innowacyjność? Otóż skonfigurowany zasób udostępniony w postaci Folderu Aktywnego pozwala na zautomatyzowanie czynności związanych z publikacją zdjęć czy materiałów wideo na portalach społecznościowych, wysyłce mail czy procesu związanego ze skalowaniem zdjęć a nawet dodaniem znaku wodnego.
Każdy plik graficzny lub wideo umieszczony w Folderze aktywnym zostanie przesłany np. na Facebook, Flickr, do serwisu Youtube. Na poniższym przykładzie został skonfigurowany Folder aktywny, który skaluje zdjęcia do rozdzielczości 800x600 pikseli a następnie dodaje znak wodny z pliku.
Iomega świetnie radzi sobie z nośnikami pamięci USB i udostępnianiem z nich danych. Bez problemu można podłączyć do serwera zarówno napęd flash jak i dysk twardy w obudowie USB. Podgląd podłączonych napędów uzyskamy w panelu Zewnętrzna pamięć masowa. Nośniki wymienne podlegają takim samym zasadom jak foldery współdzielone - możemy przyznawać do nich dostęp dla określonych użytkowników. Bardzo cieszy fakt obsługi wszystkich najważniejszych systemów plików nośników zewnętrznych: FAT32, NTFS, EXT2/EXT3 oraz HFS+.
Serwery NAS są rozwiązaniami pozwalającymi na pracę w środowisku heterogenicznym. Do tego powinny zatem wykorzystywać kilka protokołów komunikacji sieciowej. Dzięki takim rozwiązaniom mamy pewność, że serwer sieciowej pamięci masowej będzie odpowiednim rozwiązaniem dla naszej sieci lokalnej. Producent Iomegi postarał się by px2-300d był właśnie takim rozwiązaniem.
Oprócz standardowego wsparcia dla obsługi CIFS/SMB czyli popularnego udostępniania plików systemu Windows Iomega posiada kilka innych możliwości komunikacji. W sekcji Sieć - Protokoły możemy zdecydować, które protokoły komunikacji będą włączone lub wyłączone. Mamy zatem do dyspozycji bluetooth - po podłączeniu do NAS-a adaptera bluetooth możemy przesyłać pliki na serwer NAS, np. z telefonów komórkowych. Jest również protokół FTP, SFTP, TFTP, WebDAV a także Apple Filing Protocol (AFP), który umożliwia udostępnianie plików Apple i dostęp dla komputerów z systemem Mac OS X. Użytkownicy systemów Linux z pewnością ucieszy obsługa Network File System (NFS), która pozwoli na zdalne podmountowanie katalogów serwera i korzystanie z nich tak jakby były to lokalne dyski komputera.
Zasoby dyskowe możemy również synchronizować przy użyciu protokołu rsync. Z kolei monitorowanie serwera wspiera protokół SNMP. To czego zabrakło w Iomedze to nieco bardziej rozbudowane opcje uprawnień dla protokołu FTP. Na tą chwilę są one propagowane z protokołu CIFS/SMB, nie ma np. możliwości zdefiniowania liczby sesji FTP czy ograniczenia pasma pobierania.
Bardzo ciekawym rozwiązaniem szczególnie w środowiskach sieciowych o skomplikowanej lub złożonej strukturze jest obsługa przez px2-300d protokołu Windows DFS. To tzw. rozproszony system plików, który umożliwia przechowywanie danych w na wielu serwerach lub w wielu lokalizacjach zaś jego struktura logiczna jest widoczna w sieci (otoczeniu sieciowym) jako jedno drzewo folderów udostępnionych. Dostęp do nich można uzyskać z poziomu jednego zasobu (folderu, lokalizacji). Bardziej obrazowo - mamy 2 serwery w sieci. Jeden z nich to Iomega (IP 192.168.0.31) i zasobem udostępnionym Testowy, drugi Windows 2003 Server (IP 192.168.0.42) z uruchomioną usługą DFS oraz skonfigurowanym zasobem DFS o nazwie Share. Konfigurując Windows DFS w px2-300d podajemy Nazwę główną DFS (pod taką nazwą będzie widoczny zasób w sieci - IomegaDFS), Łącze - nazwa jaką będzie posiadał zasób a także adres IP lub nazwę hostów udostępniających zasoby poprzez DFS oraz ich udziały.
Przeglądając otoczenie sieciowe oraz dostępne zasoby na hoście px2-300d znajdziemy udostępniony zasób DFS (IomegaDFS) a w nim dwa foldery - Share1 oraz Testowy. Jak już wcześniej wspomnieliśmy folder Share1 znajduje się na całkowicie innym hoście niż serwer Iomega.
Oprócz wsparcia dla popularnych protokołów komunikacyjnych StorCenter Iomega jest również kompatybilny z systemami wirtualizacyjnymi i serwerowymi, m.in. Citrix XenServer, Windows Server 2008 R2, VMware vSphere, Windows 2003 Server, Windows 2008 Server. Pozwala to na wykorzystanie protokołu iSCSI w celu konfiguracji przestrzeni dyskowej dla systemów serwerowych. Skonfigurowane dyski iSCSI są widoczne w systemie jako dyski twarde, które możemy wykorzystać dla przykładu na potrzeby maszyn wirtualnych zainstalowanych na przykład w hypervisorze Hyper-V.
Multimedia i drukowanie
StorCenter px2-300d jest rozwiązaniem dedykowanym nie tylko dla niewielkich biur ale także dla użytkowników domowych. Dlatego producent poświęcił sporo uwagi kwestiom związanym z obsługą multimediów. Z założenia serwer NAS sam w sobie jest centralnym magazynem danych. W px2-300d mechanizm ten został jeszcze bardziej rozbudowany. Oprócz identyfikacji udziałów udostępnionych zawierających multimedia oraz funkcji Aktywnych folderów, w których mogliśmy automatycznie publikować pliki multimedialne w sieci i mediach społecznościowych Iomega został wyposażony w bardzo rozbudowany serwer DLNA. W aplecie Serwer Multimediów możemy aktywować nie tylko obsługę serwera iTunes i odtwarzanie muzyki w tym popularnym odtwarzaczu. Serwer NAS pozwala także na scentralizowanie wszystkich multimediów poprzez skanowanie wszystkich urządzeń w sieci będących serwerami DLNA. Dzięki takiemu rozwiązaniu możemy w prosty sposób zorganizować centralny magazyn mediów. Iomega pozwala na skopiowanie danych multimedialnych z dostępnych serwerów i umieszczenie ich w zdefinowanym folderze.
Dostępne na innych serwerach DLNA dane mogą być również kopiowane na dysk Iomega czy też pozostać w swoich macierzystych lokalizacjach. Warunkiem prawidłowego odtwarzania jest włączony serwer DLNA, na którym znajdują się dane.
Zgromadzone multimedia można bez trudu przeglądać i odtwarzać na dowolnym urządzeniu obsługującym standard DLNA np. na smartfonie.
W sekcji Multimedia znajdziemy także aplet Przesyłanie obrazów. Pozwala on na automatyczne kopiowanie zdjęć do zdefiniowanego folderu sieciowego z kompatybilnych aparatów i kamer. Funkcja wykorzystuje do tego celu protokół PTP (Picture Transfer Protocol).
Wbudowane 2 porty USB 2.0 oraz jeden USB 3.0 to niezbędne minimum jeśli chcemy wykorzystać maksymalnie funkcje serwera Iomega. Współdzielenie dysków i pamięci flash podłączony do serwera to tylko jedna z usług NAS-a. Serwer współpracuje również z drukarkami USB. Po ich podłączeniu (do 3 sztuk) do urządzenia możemy przekształcić nawet najtańszą drukarkę atramentową w system druku sieciowego. W przypadku komputerów Windows wystarczy przejrzeć zasoby sieciowe NAS-a i dwukrotnie kliknąć na drukarkę by ją zainstalować (opcjonalnie dodać sterowniki). Użytkownicy komputerów Mac mają ułatwione zadanie dzięki rozgłaszaniu Bonjour.
Chmura
W ostatnim czasie bardzo popularną tematyką są chmury. I nie chodzi tu o zjawisko atmosferyczne a w dużym uproszczeniu - usługę informatyczną pozwalającą m.in. na przechowywanie danych w sieci internet, współdzielenie a także dostęp z dowolnego miejsca. Takie rozwiązanie obecne jest w serwerze Iomega. Producent przygotował bardzo ciekawy system Personal Cloud pozwalający na dostęp px2-300d z dowolnej lokalizacji w internecie. Tworzenie osobistej chmury jest bardzo proste. Wystarczy aktywować opcję w aplecie Usługi chmury - Personal Cloud. A następnie nadać chmurze przyjazną nazwę. Producent zaleca do obsługi chmury łącze internetowe o minimalnych parametrach 2,5 Mbps download i 512 kbps upload.
Iomega oferuje wsparcie dla routerów z funkcją UPnP dzięki temu może automatycznie skonfigurować router brzegowy pozwalając na dostęp do usługi spoza sieci LAN. Jeśli nie posiadamy takiego routera możemy samodzielnie przekierować trzy porty TCP.
Uruchomienie chmury Personal Cloud to tylko jeden z etapów jej prawidłowej konfiguracji. Chmura Iomegi jest jednym z najciekawszych i najbardziej funkcjonalnych rozwiązań tego typu. Dlaczego? Otóż dostęp do chmury uzyskujemy dokładnie w taki sam sposób jakbyśmy korzystali z zasobów lokalnej sieci LAN. Dlatego też będąc np. w odległej lokalizacji możemy połączyć się z chmurą Personal Cloud a następnie kopiować, przenosić, kasować pliki i foldery bezpośrednio z Eksploratora Windows czy Findera. Jest to możliwe dzięki uruchomieniu aplikacji Iomega Storage Manager i podłączeniu usługi Personal Cloud dla komputera. System tworzy wirtualny sterownik karty sieciowej, który wykorzystywany jest do komunikacji z usługą chmury.
Po podłączeniu urządzenia do chmury możemy rozpocząć korzystanie z jej usług udostępnienia danych. Dodatkowo wykorzystując Personal Cloud możemy także wykonywać kopie zapasowe przy użyciu aplikacji Iomega QuikProtect.
Z poziomu Personal Cloud możemy również wysyłać zaproszenia do osób, z którymi chcemy współdzielić dane. Wcześniej tworzymy dla nich konta oraz nadajemy uprawnienia do zasobów sieciowych. Po wysłaniu zaproszenia użytkownik może skorzystać z narzędzie Iomega Storage Manager lub też połączyć się z zasobami przy użyciu przeglądarki internetowej. Interfejs webowy oferuje jednak nieco mniej wygodną możliwość przeglądania zasobów NAS-a. Uruchamiając Personal Cloud możemy również zdalnie zarządzać naszym serwerem. Udostępniając dane w Personal Cloud warto skonfigurować Stronę główną w taki sposób by po zalogowaniu użytkownika wyświetlała udostępnione dla niego zasoby.
Uzupełnieniem usługi Peronal Cloud jest mobilna aplikacja Iomega Link. Służy ona nie tylko do przeglądania zasobów wewnątrz sieci lokalnej. Smartfon możemy także podłączyć do naszej chmury.
Kopie zapasowe
Zaletą serwerów NAS jest nie tylko szybkość działania ale również duża powierzchnia dyskowa, którą możemy zagospodarować w dowolny sposób. Prócz przechowywania i udostępniania plików na px2-300d producent poświęcił wiele uwagi mechanizmom tworzenia kopii zapasowych. Dzięki dołączonemu narzędziu dla systemów Windows - Iomega QuikProtect możemy w prosty sposób skonfigurować system tworzenia kopii zapasowych z lokalnych komputerów na dysk serwera Iomega.
Aplikacja pozwala na zachowanie wielu wersji plików i folderów kopii zapasowych. Mechanizm tworzenia kopii pozwala na zapisywanie danych zaraz po wprowadzeniu w nich zmian, cykliczne tworzenie kopii a także w oparciu o harmonogramy. Jeśli dodamy komputer do urządzeń zaufanych i skonfigurujemy usługę Personal Cloud to tworzenie kopii zapasowych możemy wykonywać także zdalnie spoza naszej sieci lokalnej.
Z kolei tworzenie kopii zapasowych danych serwera skonfigurujemy w aplecie Zadania kopiowania. Definiowanie zadań ogranicza się do wskazania zasobów serwera przeznaczonych do kopiowania oraz wskazania hosta docelowego i docelowego miejsca przechowywania kopii zapasowych. Może to być inny serwer Iomega, napęd dyskowy USB lub też udostępniony zasób CIFS/SMB. Tworzenie kopii zapasowych może odbywać się także przy użyciu protokołu rsync. Regularnym wykonywaniem kopii zajmie się harmonogram zadań.
Iomega dysponuje również kilkoma możliwościami tworzenia kopii zapasowej w chmurze. Do dyspozycji mamy Amazon S3, Atomos Backup, Avamar a także kopię zapasową Mozy. Warto bliżej przyjrzeć się rozwiązaniu Avamar szczególnie w przypadku wykorzystywania Iomegi w środowisku wirtualnym. Usługa Avamar pozwala nieco efektywniej niż w przypadku tradycyjnego backup składować dane używając deduplikacji w celu wyeliminowania nadmiarowych kopii danych i zmniejszenia wymaganej ilości miejsca w pamięci masowej.
Rozszerzeniem możliwości serwera px2-300d jest funkcja tworzenia backupów z nośników pamięci (dyski, pamięci flash) przy użyciu przycisku QuickTransfer. Po podłączeniu nośnika do portu USB na ekranie NAS-a pojawi się komunikat o możliwości utworzenia kopii. Konfigurację przycisku QuickTransfer możemy przeprowadzić w sekcji Zadania kopiowania i zaznaczyć, które nośniki będą obsługiwane przez tą funkcję.
Pozostałe usługi i narzędzia administracyjne
Możliwości Iomega px2-300d zostały wzbogacone również o obsługę kamer IP oraz rejestrowania obrazu na powierzchni dyskowej serwera. Użytkownik do dyspozycji ma 2 systemy zarządzania kamerami: Axis Video Hosting System oraz SecureMind Surveilance Manager.
W trosce o bezpieczeństwo danych możemy dodatkowo zainstalować na serwerze NAS system antywirusowy McAfee Virus Scan.
Zarządzanie zainstalowanymi i dostępnymi pakietami programów przeprowadzamy w aplecie Menadżer aplikacji. Możemy tu kontrolować stan uruchomienia a także usuwać i uruchamiać dany program. Iomega przygotował również kilka dodatkowych pakietów, które można pobrać ze strony. Niestety nie znajdziemy tam wielu narzędzi, w chwili opracowywania tekstu dostępne były jedynie 3 pakiety dodatkowe na platformę px2-300d.
Choć interfejs konfiguracyjny Iomega px2-300d charakteryzuje się prostotą to producent nie omieszkał zaimplementować kilku naprawdę ciekawych narzędzi, które ułatwiają pracę z NAS-em oraz jego administrowanie. Użytkownik odnajdzie tu między innymi Rejestr zdarzeń pozwalający na przegląd informacji o operacjach przeprowadzonych na serwerze. Możemy także przejrzeć szczegółowe dane dotyczące funkcjonowania NAS-a w aplecie Status systemu. W panelu konfiguracyjnym odnajdziemy także opcje związane z automatyczną aktualizacją oprogramowania systemowego oraz zainstalowanych aplikacji.
Jeśli serwer NAS będzie wykorzystywany nie w sposób ciągły a sporadycznie możemy ustawić harmonogramy zasilania oraz tryby oszczędzania energii. Podłączając Iomega do zasilacza awaryjnego UPS wykorzystamy go do kontrolowania statusu zasilania awaryjnego. Warto podkreślić, że px2-300d jest dość oszczędnym rozwiązaniem sieciowej pamięci masowej w kwestii poboru prądu. Pracująca jednostka zużywa maksymalnie 40 W, natomiast w trybie uśpienia zaledwie 19 W (uśpione dyski).
Testy i podsumowanie
Testy wydajnościowe serwera Iomega StorCenter px2-p300d przeprowadziliśmy przy wykorzystaniu benchmarków X-bit labs File-Copy Test, ATTO Disk Benchmark i CrystalDiskMark oraz kopiując pliki z serwera i na serwer przy użyciu Eksploratora Windows (protokoły SMB, iSCSI). Procedura kopiowania obejmowała próby przeprowadzone trzykrotnie:
- kopiowanie na serwer i pobieranie z serwera jednego pliku o wielkości 2 GB
- kopiowanie na serwer i pobieranie z serwera 1000 plików o wielkości 2 MB każdy
- kopiowanie na serwer i pobieranie z serwera 10000 plików o wielkości 2 KB każdy
Platformą sprzętową do testów X-bit labs File-Copy Test oraz kopiowania z wykorzystaniem protokołów SMB, iSCSI używaliśmy komputera:
- System operacyjny: Windows 7 Home Premium 64-bit
- Procesor Intel Core i5 3210M 2,6 GHz
- Pamięć RAM: 4 GB
- Dysk twardy: Western Digital 320 GB
- Sieć ethernet: 1 Gbps (połączenie 1000 Mbps, full duplex)
Ten sam komputer i ta sama konfiguracja posłużyła nam do testów benchmarkiem ATTO Disk Benchmark oraz CrystalDiskMark. Elementem łączącym komputery oraz serwer NAS był router AirPort Extreme. Serwer Iomega oraz komputer były połączone do gigabitowych gniazd pracujących w trybie 1 Gbps full duplex.
Szczególnie dobrze wyglądają wyniki benchmarków przeprowadzonych dla macierzy RAID 1 oraz woluminu zaszyfrowanego. W tym drugim przypadku osiągane szybkości są w większości testów o blisko 35% wyższe niż w serwerach konkurencyjnych firm. Również zapisy dużych bloków danych i zapisy sekwencyjne przekraczające ponad 100 MB/s.
Bardzo dobre wyniki testów syntetycznych zestawiliśmy z realnymi zadaniami jakie stawia się przed serwerami NAS czyli kopiowaniem plików na serwer i z serwera. Do tego celu użyliśmy 3 zestawów testowych opisanych wyżej. Duże słowa uznania należą się za obsługę woluminów szyfrowanych. Prędkość odczytu dużych plików osiągająca blisko 75 MB/s oraz mniejszych - ponad 45 MB/s niewiele ustępuje prędkościom zapisu dla macierzy RAID 1. Co z resztą miało potwierdzenie w testach syntetycznych.
Kopiowanie dużego pliku (2 GB) - Protokół: SMB [MB/s]
| Pojedynczy dysk | 84 83 |
| RAID0 | 84 79 |
| RAID1 | 80 72 |
| Wolumin zaszyfrowany w RAID 0 | 73 59 |
| Download Upload |
Kopiowanie dużego pliku (2 GB) - Protokół: iSCSI [MB/s]
| Pojedynczy dysk | 83 77 |
| RAID0 | 85 80 |
| RAID1 | 84 75 |
| Wolumin zaszyfrowany w RAID 0 | nie dotyczy nie dotyczy |
| Download Upload |
Kopiowanie małych plików (1000x2 MB) - Protokół: SMB [MB/s]
| Pojedynczy dysk | 48 68 |
| RAID0 | 51 68 |
| RAID1 | 47 46 |
| Wolumin zaszyfrowany w RAID 0 | 47 43 |
| Download Upload |
Kopiowanie małych plików (1000x2 MB) - Protokół: iSCSI [MB/s]
| Pojedynczy dysk | 72 70 |
| RAID0 | 78 71 |
| RAID1 | 67 62 |
| Wolumin zaszyfrowany w RAID 0 | nie dotyczy nie dotyczy |
| Download Upload |
Kopiowanie małych plików (10000x2 KB) - Protokół: SMB [MB/s]
| Pojedynczy dysk | 0,23 0,13 |
| RAID0 | 0,23 0,18 |
| RAID1 | 0,15 0,13 |
| Wolumin zaszyfrowany w RAID 0 | 0,14 0,10 |
| Download Upload |
Kopiowanie małych plików (10000x2 KB) - Protokół: iSCSI [MB/s]
| Pojedynczy dysk | 1,14 0,71 |
| RAID0 | 1,17 0,68 |
| RAID1 | 1,27 0,74 |
| Wolumin zaszyfrowany w RAID 0 | nie dotyczy nie dotyczy |
| Download Upload |
File-Copy Test [s] - Install, Ilość plików: 414, Wielkość: 575 MB
| Pojedynczy dysk | 1,0 9,8 |
| RAID0 | 1,0 9,0 |
| RAID1 | 1,3 9,0 |
| Wolumin zaszyfrowany w RAID 0 | nie dotyczy 19,8 |
| ISCSI SMB |
File-Copy Test [s] - ISO, Ilość plików: 3, Wielkość: 1600 MB
| Pojedynczy dysk | 10,9 19,0 |
| RAID0 | 10,9 18,9 |
| RAID1 | 12,1 21,0 |
| Wolumin zaszyfrowany w RAID 0 | nie dotyczy 42,7 |
| ISCSI SMB |
File-Copy Test [s] - MP3, Ilość plików: 271, Wielkość: 990 MB
| Pojedynczy dysk | 5,7 13,5 |
| RAID0 | 5,4 13,8 |
| RAID1 | 5,1 14,2 |
| Wolumin zaszyfrowany w RAID 0 | nie dotyczy 32,6 |
| ISCSI SMB |
File-Copy Test [s] - Programy, Ilość plików: 8504, Wielkość: 1380 MB
| Pojedynczy dysk | 18,7 198,2 |
| RAID0 | 13,6 197,9 |
| RAID1 | 19,5 219,1 |
| Wolumin zaszyfrowany w RAID 0 | nie dotyczy 293,0 |
| ISCSI SMB |
File-Copy Test [s] - Windows, Ilość plików: 9006, Wielkość: 1060 MB
| Pojedynczy dysk | 15,9 206,2 |
| RAID0 | 10,5 199,1 |
| RAID1 | 16,3 204,1 |
| Wolumin zaszyfrowany w RAID 0 | nie dotyczy 258,9 |
| ISCSI SMB |
Testy ATTO Disk Benchmark podobnie jak testy kopiowania plików i testy X-bit labs File-Copy Test oraz CristalDiskMark przeprowadziliśmy dla RAID 0, RAID 1 oraz pojedynczego woluminu i woluminu szyfrowanego znajdującego się w macierzy RAID 0 i RAID 1. Pomiary zostały przeprowadzone dla protokołu CIFS/SMB oraz iSCSI.
X-bit labs File-Copy Test - protokół SMB
- pojedynczy dysk, protokół SMB
- RAID 0, protokół SMB
- RAID 1, protokół SMB
- RAID 0, wolumin szyfrowany, protokół SMB
- RAID 1, wolumin szyfrowany, protokół SMB
X-bit labs File-Copy Test - protokół iSCSI
- pojedynczy dysk, protokół iSCSI
- RAID 0, protokół iSCSI
- RAID 1, protokół iSCSI
CrystalDiskMark Test - protokół SMB
- pojedynczy dysk, protokół SMB
- RAID 0, protokół SMB
- RAID 1, protokół SMB
- RAID 0, wolumin szyfrowany, protokół SMB
- RAID 1, wolumin szyfrowany, protokół SMB
CrystalDiskMark Test - protokół iSCSI
- pojedynczy dysk, protokół iSCSI
- RAID 0, protokół iSCSI
- RAID 1, protokół iSCSI
Podsumowanie
Dwurdzeniowy procesor, duża ilość pamięci RAM a także podwójny interfejs ethernet to pierwsze z elementów specyfikacji, które rzucają się w oczy i pozwalają sądzić, że Iomega StorCenter px2-300d jest dedykowane dla średnich i dużych przedsiębiorstw a nie dla użytkownika domowego czy niewielkich biur. Niezwykle cicha oraz energooszczędna konstrukcja wyposażona w dwa dyski twarde oraz kilka mechanizmów bezpieczeństwa kopii zapasowych idealnie nadje się do zastosowania w warunkach domowych jako centralny magazyn danych.
Dużym atutem serwera jest intuicyjność i prostota obsługi bez umieszczania zbędnych elementów konfiguracyjnych. Dzięki takiemu rozwiązaniu nawet początkujący użytkownik będzie w stanie uruchomić serwer w swoim środowisku. A w przypadku problemów może sięgnąć do bardzo rozbudowanego systemu pomocy online, który w przystępny sposób tłumaczy poszczególne elementy konfiguracyjne.
Iomega to także doskonały przykład idealnego rozwiązania pracy w chmurze. Niezwykle prosty mechanizm konfiguracji a także pomysł na utworzenie wydzielonej sieci w chmurze pozwala na wymianę danych pomiędzy użytkownikami bez konieczności używania dodatkowych narzędzi czy przesyłania danych przez chmury komercyjne. I co najważniejsze Personal Cloud to usługa zupełnie darmowa.
W zestawie sprzedażowym:
- Serwer Iomega
- kabel sieciowy
- zewnętrzny zasilacz
- kable zasilające
- dokumentcja dla Personal Cloud oraz Quick Start Guide
- klucze do zamka zabezpieczającego
- dyski twarde