Jak chronić oczy przed niebieskim światłem? I dlaczego warto to robić?

Nie od dziś wiadomo, że niebieskie światło szkodzi naszym oczom. Ba – może prowadzić nawet do trwałego uszkodzenia wzroku. Zła wiadomość: praktycznie wszystkie urządzenia z wyświetlaczami, jakiej mamy wokół siebie, emitują takie światło. Dobra: nie jesteśmy wobec tego bezsilni. Jak sobie poradzić z tym problemem? 

Ochronę przed szkodliwą emisją światła niebieskiego zapewniają między innymi dobre monitory. Są one wyposażone w specjalne filtry, które obniżają ją do absolutnego minimum. Warto upewnić się co do ich obecności przy wyborze urządzenia dla siebie, a następnie z nich korzystać. Ale podstawowa rada mimo wszystko jest inna… 

Podstawową radą, jaką można dać, jest po prostu ograniczenie patrzenia w ekrany, szczególnie nocą. Mniej dla zdrowia oczu, a bardziej dla spokojnego snu, najlepiej byłoby odłożyć telefon na co najmniej godzinę przed położeniem się do łóżka. Nie jesteśmy jednak naiwni ani oderwani od rzeczywistości. Wiemy, że wielu z nas zaczyna dzień ze smartfonem lub laptopem i ekrany tych urządzeń są też ostatnimi przedmiotami, jakie widzimy przed spaniem.

Dlatego, jeśli już musimy wlepiać wzrok w ekrany po zmroku, to korzystajmy z trybów nocnych oraz filtrów światła niebieskiego. Odpowiednie narzędzia do tego znajdziemy zarówno na komputerach, jak i urządzeniach mobilnych. Takie funkcje mają najpopularniejsze systemy.

Poniżej znajdziecie krótkie porady, jak włączyć filtr niebieskiego światła w tym lub innym systemie operacyjnym.

• Włącz Ustawienia (np. poprzez skrót Win+I),
• w polu wyszukiwarki wpisz „wyświetlanie nocne” i kliknij tę opcję, 
• możesz teraz włączyć filtr od razu albo ustalić harmonogram, według którego wyświetlanie nocne będzie aktywować się automatycznie. Możesz również ustalić „siłę” działania, czyli jak mocno odfiltrowywane ma być światło niebieskie. 
• Informacja: przycisk wyświetlania nocnego możesz również znaleźć w panelu powiadomień (ikona w prawym dolnym rogu paska zadań).

• Włącz Ustawienia, 
• przejdź do sekcji „Wyświetlacz”, a następnie wybierz opcję „Podświetlenie nocne”,
• możesz teraz ustalić harmonogram automatycznego aktywowania i dezaktywowania podświetlenia nocnego albo ręcznie włączyć ten tryb (w tym samym miejscu możesz go później wyłączyć). Istnieje również możliwość dostosowania intensywności. 
• Informacja: przycisk podświetlenia nocnego możesz również znaleźć w panelu szybkich ustawień (rozwijanym od góry ekranu).

• Włącz główne menu Apple, 
• przejdź do sekcji „Preferencje systemowe” i włącz opcję „Monitory”, 
• przejdź do karty „Night Shift”, 
• teraz możesz ustalić harmonogram automatycznej zmiany kolorów na cieplejsze, aktywować tryb nocny natychmiastowo (aż do wschodu słońca) oraz wybrać jak bardzo intensywne ma być działanie tej funkcji. 
• Informacja: przełącznik Night Shift możesz również znaleźć w Centrum powiadomień (ikona w prawym górnym rogu ekranu).

• Włącz Ustawienia, 
• przejdź do sekcji Ekran i jasność, a następnie do Night Shift, 
• teraz możesz włączyć tę funkcję lub ustawić dla niej harmonogram, jak również dostosować do własnych preferencji temperaturę kolorów. 
• Informacja: funkcja Night Shift działa domyślnie od zachodu do wschodu słońca. 

Na początek kilka słów wprowadzenia. Siatkówki w naszych oczach mają fotoreceptory (czyli receptory pochłaniające światło), które potrzebują do prawidłowej pracy molekuł zwanych retinalami. Odpowiadają one za rejestrację światła, co pozwala na późniejsze przekazywanie informacji do mózgu. 

Żaden z elementów ludzkiego oka nie jest w sanie blokować ani całkowicie odbijać niebieskiego światła. Ono zaś w dużych ilościach sprawia, że retinale rozkładają się na toksyczne molekuły – niebezpieczne dla naszych oczu, bo prowadzące do uszkodzenia fotoreceptorów, a te nie są w stanie się regenerować. W efekcie nasze oczy są zmęczone, a sprawność widzenia – znacząco się pogarsza. Ostatecznie uszkodzone receptory wzrokowe mogą doprowadzić do zwyrodnienia plamki żółtej i w efekcie: do trwałej ślepoty. 

Gdybyśmy się cofnęli o kilkadziesiąt czy nawet kilkanaście lat, to zauważylibyśmy, że (polegające na „śmierci” fotoreceptorów) zwyrodnienie plamki żółtej (w skrócie: AMD) dotykało w przeważającej większości osób powyżej 70. roku życia. Dzisiaj wygląda to zupełnie inaczej i problemy ze wzrokiem na skutek AMD coraz częściej dopadają osoby młodsze. Dzieje się tak ze względu na wzmożone korzystanie z urządzeń elektronicznych, których wyświetlacze emitują właśnie niebieskie światło.

Mówiąc najprościej: jeśli nie chcesz mieć problemu ze wzrokiem ani ze snem, ogranicz patrzenie w ekrany po zmroku, a jeżeli już musisz na nie patrzeć, to włącz chociaż na swoich urządzeniach tryb nocny.

Na koniec dobra wiadomość. Okazuje się mianowicie, że pewna forma witaminy E – alfa-tokoferol – może skutecznie chronić nasze fotoreceptory przed uszkodzeniami. Możliwe więc, że wkrótce uda się przygotować suplement lub krople, zwiększające bezpieczeństwo naszego wzroku. Nie pozostaje nic innego jak tylko trzymać kciuki i na razie stosować się do wcześniej wspominanych rad.

Źródło: University of Toledo, Forbes, AllAboutVision, informacja własna

Czytaj dalej o ciekawostkach: 

• Gdzie zrobić zakupy spożywcze przez internet?
• Jak przeprowadzić bezpieczną wideokonferencję?
• Jakie sprawy urzędowe można załatwić przez internet?