Dylematy przy zakupie notebooka
Ponownie powracamy do rozstrzygania dylematów podczas zakupu notebooka. W poprzednim artykule porównaliśmy dwa komputery tej samej marki, wizualnie identycznie, jednak wyposażone w dwie różne platformy. Odpowiadaliśmy na pytanie, czy lepiej kupić procesor Intel Core2 Duo czy AMD Turion X2 Ultra. Jak sprawują się w grach karty graficzne GeForce 9600M i Mobility Radeon HD3650.
Tym razem przyglądam się aż trzem takim samym notebookom marki Lenovo Y530, których główna różnica to typ zastosowanego procesora. Zapewne każdy z czytelników, zainteresowany zakupem takiego modelu komputera, zastanawiał by się, czy warto płacić wyższą cenę za lepszy model, oraz jakie z tego wyciągnie korzyści.
Pierwszego notebooka Lenovo z serii Y530 testowaliśmy w redakcji już w lutym. Zainteresowanych zapraszam do pełnego artykułu. Przyznaliśmy nasz redakcyjny znaczek "Dobry Produkt" i zdecydowaliśmy wówczas, że seria IdeaPad to nowe podejście do wzornictwa, powiew świeżości w tradycyjnych modelach Lenovo - wcześniej IBM.
Zamknięty Y530 to wzór solidności – sztywna i zwarta konstrukcja, żadnych trzeszczeń, szpar, niedoróbek.
Seria Ideapad Y530 jak widać trafiła w gusta wielu użytkowników, bo na przełomie pół roku pojawiały się kolejne, coraz lepiej wyposażone modele. Pierwszy testowany w redakcji Y530 wyposażony był w kartę graficzną Intel GMA 4500MHD - raczej nie nadającą się do uruchamiania na nim bardziej wymagających gier 3D.
Notebooki, które w tej chwili prezentuje, dysponują już relatywnie mocną jak na sprzęt przenośny, kartą GeForce 9600M GS. Na takim sprzęcie autentycznie można już pograć nawet w Crysis.
Podczas analizowania oferty dostępnych dziś modeli Y530 pojawia się jeden zasadniczy dylemat - który z nich wybrać? Czy Centrino2 jest dużo lepsze do Centrino? Czy dodatkowe 100 MHz częstotliwości i 1MB pamięci cache L2 więcej, oferują jakikolwiek przyrost wydajności?
Oto porównanie trzech modeli, które poddam testom w tym artykule:
| cechy różniące notebooki | Lenovo Y530 | Lenovo Y530 | Lenovo Y530 |
| typ platformy mobilnej | brak nazwy | Intel Centrino | Intel Centrino 2 |
| Procesor | Intel Pentium DualCore T4200 2.0 GHz cache L2: 1MB | Intel Core 2 Duo T6500 2.1 GHz cache L2: 2MB | Intel Core 2 Duo P7450 2.13 GHz cache L2: 3MB |
| pamięć RAM | 3 GB | 3 GB | 4 GB |
| Twardy dysk | Hitachi 320 GB SATA II | Hitachi 320 GB SATA II | WDC 500 GB SATA II |
| wszystkie cechy wspólne notebooków | ||
| Układ graficzny | nVidia GeForce 9600M GS | |
| chipset płyty głównej | Intel PM45 | |
| ekran, rozdzielczość | 15,4" typu LED, 1280x800 pikseli, powłoka błyszcząca | |
| napęd optyczny | DVD+/-RW DL | |
| komunikacja | LAN 1GB, Wi-Fi (Intel Wireless WiFi Link 5100) Bluetooth | |
| audio | Głośniki z wbudowanym subwooferem | |
| złącza | D-Sub, HDMI, audio 3x USB, FireWire, Express Card/54 czytnik kart flash | |
| dodatkowe wyposażenie | zintegrowana kamera 1.3 Mpix | |
| system operacyjny | Windows Vista Home Premium | |
| bateria | 8-komorowy akumulator litowy | |
| wymiary | 36 x 26 cm, grubość 3,6 cm | |
| waga | 3 kg | |
Pentium, Centrino i Centrino 2
Najtańszy z testowanych tu notebooków wyposażony jest w procesor Intel Pentium DualCore i nie ma zdefiniowanej nazwy dla platformy mobilnej. Pozostałe dwa komputery oklejone są nalepkami:
Czym w zasadzie jest Centrino i czym różnią się te dwie platformy? Zestawiając cechy obu notebooków okazuje się, że główną różnicą jest typ zastosowanego procesora.
| typ platformy mobilnej | Intel Centrino | Intel Centrino 2 |
| procesor | Core 2 Duo Mobile seria T 45 nm, FSB 800 | Core 2 Duo seria P 45 nm, FSB 1066 |
| układ graficzny | dowolny | dowolny |
| chipset płyty głównej | rodzina chipsetów mobile Intel 45 | rodzina chipsetów mobile Intel 45 |
| karta sieciowa Wi-Fi | intel WiMax z serii Link 5000 | intel WiMax Link 5050 lub intel Link 5000 |
| zobacz więcej informacji n/t intel Centrino | zobacz więcej informacji n/t intel Centrino 2 |
Core2 Duo z serii P, który wchodzi w skład platformy mobilnej Centrino 2, ma nie tylko więcej pamięci cache. Jego szyna FSB działa z wyższą częsototliwością = 1066 MHz, a to pośrednio także wpływa na lepszą wydajność całego komputera. Procesor dysponuje również bardziej zaawansowaną technologią oszczędzania energii, dzięki której jego współczynnik TDP (Thermal Design Power), wynosi zaledwie 25W.
Procesor Pentium DualCore to technologicznie starsza konstrukcja. Ma 1 MB pamięci cache L2, zestaw instrukcji SSE3, a do oszczędzania energii używa jedynie podstawowej funkcji Enhanced SpeedStep.
| intel Pentium DualCore Mobile | intel Core 2 Duo Mobile seria T | intel Core 2 Duo Mobile seria P | |
| model | T4200 | T6500 | P7450 |
| częstotliwość | 2.0 GHz | 2.1 GHz | 2.13 GHz |
| ilość rdzeni | 2 | 2 | 2 |
| pamięć cache L2 | 1 MB | 2 MB | 3MB |
| technologia wykonania | 45 nm | 45 nm | 45 nm |
| instrukcje SSE | SSE3 | SSE3, SSE4.1 | SSE3, SSE4.1 |
| technologie oszczędzania energii | * Enhanced SpeedStep technology | * Stop Grant mode * Sleep mode * Deep Sleep mode * Deeper Sleep mode * Enhanced Deeper Sleep mode * Enhanced SpeedStep technology | * C1/AutoHALT, C1/MWAIT, C2, C3, C4 (Enhanced Deep Sleep) C6 core states * Stop Grant mode * Sleep mode * Deep Sleep mode * Deeper Sleep mode * Enhanced Deeper Sleep mode * Deep Power-Down state * Dynamic FSB Frequency switching * Enhanced SpeedStep technology |
| Thermal Design Power | 35 W | 35 W | 25 W *lepiej |
Podsumowując, zasadnicza różnica pomiędzy Pentium Dual Core, Centrino i Centrino 2, to wyższa wydajność przy jednoczesnym obniżeniu pobóru energii. To jak zbudowanie samochodu, który jedzie szybciej i pali mniej paliwa. Oczywiście sprawdzę czy tak jest w istocie.
Pierwszy test zdaje się potwierdzać podany w specyfikacji procesorów współczynnik TDP. Intel Core2 Duo P7450 jest procesorem najwydajniejszym i jednocześnie wydziela najmniej ciepła. Różnica wynosi aż 9°C. To relatywnie dużo i podczas dłuższej pracy z notebookiem - np: na kolanach - przekłada się bezpośrednio na wyższy komfort użytkowania.
Do wyciągnięcia pełnych wniosków potrzebne są jeszcze informacje o chłodzeniu procesorów. Jak widać w poniższej tabelce, podczas spoczynku prędkość wiatraczka we wszystkich trzech notebookach jest taka sama: 2600 obrotów/minutę. Podczas obciążenia, Intel Core2 Duo P7450 nie dość że jest najchłodniejszy, to jeszcze wiatraczek który go chłodzi działa najwolniej, a więc wytwarza najmniej szumu.
| chłodzenie CPU | Lenovo Y530 Intel Dual Core T4200 | Lenovo Y530 Intel Core2 Duo T6500 | Lenovo Y530 Intel Core2 Duo P7450 |
| spoczynek | 2600 RPM | 2600 RPM | 2600 RPM |
| obciążenie | 3300 RPM | 3600 RPM | 3200 RPM |
Wpływ procesora na wydajność karty graficznej
Chip graficzny wytworzono w procesie technologicznym 65 nm. Obsługuje technologię HybridPower. Ma zintegrowany dedykowany procesor PureVideo HD - oferuje płynne odtwarzanie filmów high-definition, przyspiesza dekodowanie filmów w standardzie H.264, WMV, i MPEG-2 w standardzie high-definition. Osobny rdzeń przetwarzający wideo uwalnia procesor główny i silnik 3D od wykonywania złożonych zadań związanych z obróbką wideo, pozwalając komputerowi na jednoczesne uruchamianie wielu aplikacji i zmniejszając pobór energii.
| GeForce 9600M GS | |
| technologiawykonania | 65 nm (chip G96M) |
| obsługa DirectX | 10.0 / SM 4.0 |
| charakterystyka GPU | GPU @ 430 MHz Shader @ 1075 MHz 8 potoków ROP 32 Shadery |
| wydajność | 3.4 GPixel/s 6.9 GTexel/s |
| charakterystyka pamięci | 512 MB DDR2 częstotliwość 400 MHz szyna do pamięci 128-bitowa |
| przepustowość pamięci | 12.8 GB/s |
| szyna graficzna | PCI-Express 2.0 x16 |
| wspomaganie wideo | PureVideo HD |
| pobór energii | 20W |
| zarządzanie energią | HybridPower level 1: 169/100 MHz * level 2: 275/250 MHz level 3: 400/400 MHz level 4: 430/400 MHz |
| zobacz więcej informacji n/t GeForce 9600M GS |
* częstotliwość GPU/częstotliwość pamięci
W tym wypadku staram się odpowiedzieć na pytanie, czy mocniejszy procesor ma wpływ na wydajność karty graficznej w trybie 3D. Wielu użytkowników kupuje notebooki także z myślą o uruchamianiu na nich gier. Który z testowanych modeli Y530 nadaje się do tego najlepiej?
Przeprowadziłem kilka testów przy użyciu popularnych aplikacji i okazuje się, że moc CPU nie ma dużego znaczenia na szybkość działania gier 3D. Jeśli podoba Wam się Ideapad Y530 i kupujecie go głównie z myślą o grach, wystarczy wybrać najtańszy z prezentowanych tu modeli.
Informacje dotyczące testu Crysis:
- aplikacja testowa: Crysis Benchmark Tool
- Global Game Quality Settings: Medium, DX9
- Map-island, Demo-benchmark_gpu
- AA=No AA, Vsync=Disabled, 32 bit test, FullScreen
- Demo Loops=3, Time Of Day= 9
Informacje dotyczące testu Unreal Tournament III:
- aplikacja testowa: HOC UT III benchmark
- Benchmark type: Flyby
- Demo: vCTF-Corruption
- Motion Blur: Enabled
- Hardware Physics: Disabled
- Anisotropic filtering: 4x
Jak widać GeForce 9600M GS jest względnie wydajną kartą i z całą pewnością może zadowolić mniej wymagających graczy.
Pod pełnym obciążeniem 3D, po kilkunastu minutach temperatura karty graficznej wzrasta zaledwie o 16~21°C. Nie stanowi to większego problemu dla systemu chłodzenia, choć szum wydobywający się notebooka jest już słyszalny.
Czas pracy na baterii. Pobór energii
Poznaliśmy już jakim TDP charakteryzuje się każdy z procesorów, jaką ma temperaturę pracy, oraz jaką oferuje wydajność. Czas sprawdzić jak długie działanie zapewni przy pracy z baterii.
Na początek należy dowiedzieć się ile energii pobiera każdy z testowanych notebooków. Do pomiaru wykorzystuje miernik poboru energii. Bateria jest wyjęta, komputer działa bezpośrednio z zasilania sieciowego. W trakcie 30 minutowego testu wyliczana jest średnia wartość.
- spoczynek - pulpit Windows bez obciążenia
- obciążenie średnie - pulpit Windows obciążony aplikacjami 2D
- obciążenie MAX - aplikacja 3DMark06 - jednoczesne obciążenie CPU i karty graficznej.
Jak widać różnice nie są znaczące. Podczas spoczynku wszystkie trzy Lenovo Y530 pobierają średnio 30W. Pod średnim obciążeniem pobór energii oscycluje na poziomie 50~53W. Natomiast pod pełnym obciążeniem procesora i karty graficznej w trybie 3D, wynosi już 60~65W.
Warto w tym miejscu szczególną uwagę zwrócić na bardzo niski pobór energii serii Lenovo Y530 w trybie "spoczynek". 30W w przypadku sprzętu tej klasy to naprawdę bardzo niewiele. Tak dobry wynik notebooki zawdzięczają przede wszystkim zastosowaniu matryc LED.
Wiemy już, że każdy z notebooków pobiera podobną ilość energii, oraz dysponuje baterią o takiej samej pojemności. Teraz mogę zaprezentować testy czasu pracy na baterii.
Ustawienia testowe:
- test BateryEater 2.70:
- tryb testowy klasyczny,
- rozdzielczość OpenGL 800x600x32
- zarządzanie energią Windows VISTA:
- wysoka wydajność: maksymalny stan procesora: 100%, jasność ekranu: 80%
- oszczędzanie energii: maksymalny stan procesora: 50%, jasność ekranu: 20%
- komputery zasilane z identycznych, nowych ogniw o jednakowej liczbie przebytych cykli ładowania.
Pierwszy wniosek: czas pracy na baterii w trybie "wysoka wydajność", oraz "oszczędzanie energii" jest zbliżony na wszystkich trzech komputerach. Najlepszym współczynnikiem wydajność do czasu pracy na baterii, wykazał się model z procesorem T6500.
Drugi wniosek: biorąc pod uwagę wyniki wydajności w trybie "Oszczędzanie energii" - zaprezentowane na poprzedniej stronie - najsłabszy stosunek wydajności do czasu na baterii oferuje model Y530 z najmocniejszym procesorem.
| Lenovo Y530 Intel Dual Core T4200 | Lenovo Y530 Intel Core2 Duo T6500 | Lenovo Y530 Intel Core2 Duo P7450 | |
| wydajność PCMark Vantage "oszczędzanie energii" | 2200 | 2370 | 1710 |
| czas pracy na baterii | 2:20 h | 2:39 h | 2:37 h |
Vista 'fabryczna' vs. Vista 'czysta'
Firma Lenovo dołącza do IdeaPadów pokaźny pakiet oprogramowania. Testowe wersje Norton Internet Security (90-dniowa) oraz Office 2007 (60-dniowa) to standard w dobrych laptopach. Ponadto na dysku jest kilka programów użytkowych i rozrywkowych.
Tradycyjnie już postanowiłem dodatkowo sprawdzić, ile można zyskać dodatkowej mocy obliczeniowej, gdy usuniemy zbędne programy rezydujące w systemie.
Czerwoną kropką oznaczone są aplikcaje, które usunąłem z systemu na czas testów
Z listy programów startowych również zostały usunięte niepotrzebne (na czas testów) aplikacje
Dla posiadaczy notebooków Ideapad Y530 mam dobrą wiadomość. Wygląda na to, że dodatkowe oprogramowanie i firmware w minimalnym stopniu wpływają na wydajność systemu. Różnica sięga zaledwie 3%.
Wpływ procesora na wydajność notebooka
Znamy już podstawowe cechy różnicące testowane procesory. Sprawdźmy teraz jaką oferują wydajność Dwie serie testów programu PCMark Vantage: w trybie "Wysokiej wydajności" oraz "Oszczędzanie energii".
Środowisko testowe:
- fabrycznie zainstalowany przez Lenovo Windows Vista Home Premium, wersja 32-bitowa
- dodatkowe oprogramowanie Lenovo (tak zwany firmware)
Główny wynik testu (na wykresie podświetlony na żółto) wskazuje, że najmocniejszy - i zarazem najdroższy - notebook Lenovo Y530 z Core2 Duo P7450, jest szybszy od pozostałych dwóch notebooków odpowiednio o 7% i 14%.
Lenovo Y530 wyposażony w procesor Core2 T6500 jest o6% wydajniejszy od modelu z procesorem Pentium Dual Core T4200.
Poznaliśmy zatem odpowiedź na pierwsze pytanie postawione na początku artykułu: Czy dodatkowe 100 MHz częstotliwości i 1MB pamięci cache L2 więcej, oferują jakikolwiek przyrost wydajności? Jak widać oferuje i to całkiem sensowny.
W trybie "Oszczędzanie energii" (do pracy z baterii), każda z platform zmniejsza taktowanie procesora i karty graficznej, aby ograniczyć pobór energii i wydłużyć czas pracy na baterii. Dowiemy się jaką wydajność zaoferuje platforma w tym trybie, lecz uwaga, ostateczne wnioski wyciągniemy dopiero po zapoznaniu się testami "czas pracy na baterii"
Ustawienia testowe:
- zarządzanie energią Windows VISTA, ustawienia zaawansowane:
- minimalny stan procesora: 5%
- maksymalny stan procesora: 50%
Porównując dane uzyskane w trybie "Wysoka Wydajność" widzimy, że dwa modele Y530 przy obniżonym taktowaniu CPU oferują wydajność zaledwie o 35% niższą. Odpowiednio z 3010 pkt na 2200, oraz 3200 pkt na 2370.
Zaskakujące może być natomiast, że najwydajniejszy model z procesorem Core2 Duo P7450, w trybie oszczędzania energii osiąga wyniki jeszcze niższe niż dwa pozostałe komputery. Jest to dokładnie dwukrotne obniżenie wyjdajności - z 3420 pkt na 1710.
Jeśli ta różnica w osiągach będzie szła w parze z dłuższym czasem na baterii, to będzie to powód do zadowolenia. W przeciwnym razie korzystanie z trybu "Oszczędzanie energii" w przypadku tego modelu CPU będzie niekorzystne.
Windows Vista vs. Windows 7
Jesienią (22 października) do sprzedaży trafi nowa wersja systemu Windows. Czy warto myśleć o przesiadce? A może wstrzymać się z zakupem komputera do czasu, kiedy na półkach pojawią się już urządzenia z preinstalowaną "siódemką"?
Z przeprowadzonych testów wynika, że na notebookach Ideapad Y530 różnica wydajności Windows 7 (wersji testowej) w stosunku do fabrycznej Windows Vista może być dość znaczna. Największe korzyści odnotował tu model z procesorem T6500. Oznacza to nie mniej nie więcej, że notebook z tym procesorem i zainstalowanym systemem Windows 7 (w teście 3530 pkt), może być szybszy od droższego modelu z procesorem P7450 i systemem Vista (w teście 3460 pkt)
To oczywiście stan na koniec września i dostępne sterowniki, które firma Lenovo udostępnia dla systemu Windows 7.
Podsumowanie
| IdeaPad Y530 Pentium DualCore T4200 | IdeaPad Y530 Core 2 Duo T6500 | IdeaPad Y530 Core 2 Duo P7450 | |
| wynik PCMark Vantage: | 3010 PCMark Suite | 3200 PCMark Suite | 3420 PCMark Suite |
| wynik 3DMark06 (1024): | 4580 3DMarks | 4680 3DMarks | 4690 3DMarks |
| czas pracy na baterii: | bez WiFi 5200 mAh | bez WiFi 5200 mAh | bez WiFi 5200 mAh |
| wysoka wydajność oszczędzanie energii | ~101 minut ~140 minut | ~80 minut ~159 minut | ~67 minut ~157 minut |
| temperatury spoczynek / obciążenie | 47 / 66°C | 50 / 67°C | 41 / 62°C |
Przekonaliśmy się więc, że w przypadku tej klasy karty graficznej - GeFore 9600M GS - procesor nie ma większego wpływu na wydajność w grach 3D. Jeśli więc zamierzamy kupić notebooka głównie z myślą o grach, w zupełności wystarczy nam najtańszy model.
Wiadomo już także, jakiego wzrostu wydajności można oczekiwać dopłacając większą kwotę do notebooka - w tym wypadku ~200 zł. Dotyczy to dwóch tańszych modeli - w chwili testów 2799 zł i 2999 zł. Wydajność będzie lepsza o około 7% i jest proporcjonalna do różnicy w cenie tych komputerów.
W przypadku najmocniejszego modelu nie da się tych proporcji wyliczyć bezpośrednio w jego ceny, bo dopłacamy w nim nie tylko za mocniejszy CPU, ale także większy dysk HDD i więcej pamięci RAM. Po przekalkulowaniu tych dodaktów, wnioski w zasadzie będą takie same.
Ale lepszy procesor to nie tylko wyższa wydajność. Testy pokazały nam, że płacąc wyższą cenę dostaniemy sprzęt który wydziela mniej ciepła, pobiera mniej energii, pracuje ciszej lub dłużej działa na baterii.
Najlepszym współczynnikiem wydajność do czasu pracy na baterii, wykazał się model z procesorem T6500 (tabelka powyżej).
Z kolei najdroższy z testowanych notebooków, model z procesorem Core2 Duo P7450, oferował najlepszą kulturę pracy - najwyższą wydajność, najniższą temperaturę i najcichsze chłodzenie.
W przypadku notebooków IdeaPad Y530, dostarczany system Vista wraz z zainstalowanym oprogramowaniem jest dobrze zoptymalizowany i nie ma potrzeby go odchuchać aby zyskać na szybkości. Nie jest to niestety reguła, o czym mieliśmy okazję przekonać się podczas przedniego porównania notebooków HP.
Wzrost wydajności po zainstalowaniu Windows 7 jest znaczący - w przypadku jednego modelu to +8% - choć nie tak spektakularny jak podczas ostatnich testów platformy AMD Puma z procesorem Turion Ultra ZM-84, gdzie różnica pomiędzy Vistą a "siedem" wynosiła aż 15%.
Już wkrótce przetestujemy kolejne komputery przenośne, stanowiące pomost pomiędzy notebookami a komputerami stancjonarnymi. Czekamy na Wasze sugestie i propozycje.
