Policjant każe ci odblokować telefon? Znaj swoje prawa

Zdarza się, że policjant żąda od obywatela udostępnienia mu telefonu, odblokowania go albo usunięcia znajdujących się na nim zdjęć lub filmów wideo. Czy ma do tego prawo? A jakie prawa i obowiązki ma sam obywatel? Odpowiedzmy sobie na te pytania. 

Odpowiedź jest krótka: nie, nie musisz. Policjant ma prawo poprosić cię od odblokowanie telefonu, ale ty nie musisz tej prośby spełniać. Wynika to wprost z zapisów zawartych w Kodeksie Postępowania Karnego. Artykuł 74. wskazuje jasno, że „oskarżony nie ma obowiązku dowodzenia swej niewinności ani obowiązku dostarczania dowodów na swoją niekorzyść”. 

A zatem nawet w przypadku bycia podejrzanym o popełnienie przestępstwa, nie trzeba odblokowywać telefonu na polecenie policjanta. 

Tutaj sprawa wygląda inaczej. Zgodnie z prawem bowiem policjant może zarekwirować telefon, o ile są powody, by przypuszczać, że znajdują się na nim ważne dowody w prowadzonej sprawie, a po drugie zachodzi bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia. Nawet w przypadku takiej konfiskaty nie trzeba jednak odblokowywać telefonu. 

Policja ma jednak prawo próbować dostać się do telefonu swoimi metodami. Prawo nie zabrania stosowania przez policję technologii, dzięki którym telefon może zostać odblokowany wbrew woli użytkownika. 

Żądanie podania numeru IMEI wiąże się z podejrzeniem przestępstwa, a konkretnie tego, że telefon w rękach obywatela jest kradziony. Numer ten to unikalny ciąg cyfr przypisany do konkretnego urządzenia (trochę jak VIN w przypadku samochodów). 

Policjant może zażądać ukazanie numeru, ale my możemy odmówić. Nie warto jednak tego robić, ponieważ najpewniej będzie to wiązało się z dobą lub dwiema spędzonymi w areszcie. Jeśli telefon nie jest kradziony, to lepiej pokazać ten numer i mieć to z głowy. 

Z różnych powodów coraz częściej obywatele nagrywają interwencje funkcjonariuszy policji. Takie działanie jest zgodne z prawem, o ile nie narusza się prawa policjantów do godności i prywatności oraz nie utrudnia się prowadzenia czynności (za to grozić mogą nawet trzy lata więzienia). 

Trzeba jednak podkreślić, że niezgodne z prawem jest publikowanie takich nagrań, o ile nie otrzyma się zgody ze strony policji lub sądu. Podobnie nieuprawnione jest prowadzenie publicznych transmisji na żywo z policyjnych interwencji. 

Równocześnie jednak policjant nie ma prawa żądać usunięcia lub wręcz usunąć nagrania z czyjegoś telefonu. Wyjątkiem jest sytuacja, w której funkcjonariusz otrzymał upoważnienie z rąk prokuratora. 

Źródło: WP Tech, inf. własna