Test Phenom II X4 - nowe procesory AMD

AMD Phenom II X4 975 (3,6 GHz) i Phenom II X4 840 (3,2 GHz) to dwa nowe procesory czterordzeniowe dla gniazda AM3. Swoją premierę miały 4 stycznia. Nie mamy tu do czynienia z żadnymi nowymi technologiami, a jedynym usprawnieniem jest zwiększone taktowanie zegara. Nie można oczekiwać znaczącego zwiększenia wydajności - to stary, dobry Deneb (45 nm) pracujący w nieco wyższej częstotliwości.

• Phenom II X4 975 (3,6 GHz)
• Phenom II X4 840 (3,2 GHz)

Pierwszy z nich to następca modelu 970, czyli do niedawna najszybszego czterordzeniowca w ofercie AMD. Pomimo swojego wieku procesory te wciąż cieszą się dużym powodzeniem ze względu na przyzwoitą cenę i dobrą wydajność.

Drugi z zaprezentowanych Phenomów (840) zaskakuje niską ceną - jest prawie dwa razy tańszy od 975 (patrząc na sklepowe ceny na rynku amerykańskim). Co zrobiło AMD, że może sprzedawać czterordzeniowy procesor Phenom II w tak atrakcyjnej cenie? Dokładnie przyjrzeliśmy się obu modelon i ich szczegółowy opis znajdziecie na następnych stronach.

Nie sposób nie zauważyć, że nie była to szczególnie ważna premiera - ani dla AMD, ani dla odbiorców. Oczywiście na rynku pojawia się nowy najszybszy czterordzeniowiec AMD, ale to raczej ukłon w kierunku użytkowników: firma zaznacza w ten sposób, że w platformie AM3 wciąż tkwi potencjał i że nie zamierza zapomnieć o jej użytkownikach, pomimo tego, że nowa platforma jest już na horyzoncie.

• Phenom II X4 975 - najszybszy quad-core AMD
• Phenom II X4 840 - ekonomiczny Phenom
• Platforma testowa i aplikacje
• Testy: 3D Mark Vantage i 3D Mark 11
• Testy: Syntetyczne
• Testy: Rendering 3D i konwersja wideo
• Testy: Kompresja i szyfrowanie
• Testy: Gry
• Podsumowanie

• Intel Sandy Bridge - premiera procesorów
• Premiera AMD: najwydajniejsze procesory w swojej klasie
• Intel Core i7 970 - potwór wydajności w niższej cenie
• Premiera: więcej rdzeni i megaherców od AMD
• Poradnik: jak wybrać procesor
• wszystkie testy procesorów 

We wrześniu ubiegłego roku przedstawialiśmy następcę procesora Phenom II X4 965, czyli model 970. Obecnie prezentujemy następcę 970. Phenom II X4 975 taktowany jest zegarem 3,6 GHz i to aktualnie najszybszy czterordzeniowy procesor AMD. Podczas poprzedniej premiery firma obniżyła cenę modelu 965, a 970 wskoczył na jego miejsce. Niestety tym razem nie zdecydowano się na taki krok - za najszybszego czterordzeniowca AMD zapłacimy nieco więcej.

TDP procesora wynosi 125 W - tyle samo co modeli 965 i 970. Ciekawe, czy AMD już w dniu premiery procesora Phenom II X4 965 BE mogło już wprowadzić na rynek procesor o 200 MHz szybszy. Firma jednak postanowiła pozostawić sobie zapas mocy i co kwartał "zaskakiwać" nas modelami o 100 MHz szybszymi. Cóż, zaskoczenie to niewielkie, a topowe procesory BE i tak mają odblokowany mnożnik. 200 MHz więcej dla modelu 965 to nic trudnego.

Czterordzeniowe Deneby bez problemu przeskakują granicę 4 GHz i pracują stabilnie przy taktowaniu 4,1-4,3 GHz (chłodzenie powietrzem). Testowy Phenom II X4 975 pracował stabilnie przy częstotliwości 4,1 GHz - dokładnie do takiej samej wartości udało nam się podkręcić model 970 podczas naszych poprzednich testów.

Wyjątkowo, w przypadku tej premiery zrezygnowaliśmy z testów O/C - byłoby to dublowaniem poprzednich wyników. Jeśli ciekawi was na jaki wzrost wydajności możemy liczyć po podkręceniu procesora do takiej wartości, zapraszamy do naszego poprzedniego artykułu.

Phenomy II X4 z serii 8 są rzadko spotykanymi procesorami. Przypomnijmy, że były to modele o zmniejszonej ilości pamięci L3 (4 zamiast 6 MB). Jak do tej pory AMD zaprezentował cztery takie procesory:

• 805 (2,5 GHz)
• 810 (2,6 GHz)
• 820 (2,8 GHz)
• 830 (2,8 GHz, stepping C3)

W przeszłości mieliśmy też do czynienia z Phenomami oznaczonymi literką B (Businnes Class), które miały jeszcze mniejszą ilość pamięci podręcznej trzeciego poziomu (wedle informacji na stronie AMD - 2 MB i mniej).

Wystarczy zerknąć na specyfikację procesora, by zrozumieć dlaczego jest on tak tani. Został całkowicie pozbawiony pamięci podręcznej trzeciego poziomu (L3), tak jak ma to miejsce w procesorach Athlon. Procesor powinien się właściwie nazywać Athlon II X4 650, bo jest bezpośrednim następcą Athlona II X4 645 taktowanego 3,1 GHz.

TDP wynosi 95 W - tyle samo co wspomnianego Athlona II X4 645. Wyłączając rzadko spotykaną klasę biznes, do tej pory sytuacja z procesorami AMD, które leżały na sklepowych półkach była jasna. Kupujesz droższego Phenoma masz pamięć L3. Kupujesz tańszego Athlona, nie masz pamięci L3. Teraz sytuacja uległa zmianie. Kupujesz Phenoma? Sprawdź czy ma pamięć L3.

Na zrzucie z CPU-Z widać, że aplikacja w wersji 1,56 nie rozpoznaje poprawnie tego sprzętu - jako że procesor nie ma pamięci L3, jego rdzeniem jest Propus, a nie Deneb. Phenom II X4 840 podkręca się identycznie jak procesory Athlon II. O ile "prawdziwe" Phenomy zwykle bez problemów przeskakują granicę 4 GHz, to dla testowanego przez nas modelu było to maksimum. Identycznie jak w przypadku innych testowanych przez nas Athlonów II, do w pełni stabilnego działania należało obniżyć taktowanie do 3,8/3,9 GHz.

Testy Athlona II X4 645 3,1 GHz podkręconego do 3,8 GHz znajdziecie w jednym z naszych poprzednich testów dotyczących procesorów AMD.

Pobierz 3D Mark 11 w wersji Basic (Windows)

Pobierz 3D Mark Vantage (Windows)

Jedna z głośniejszych produkcji ostatnich miesięcy, wykorzystująca zaawansowane efekty PhysX. W testach wykorzystaliśmy benchmark wbudowany w grę (można z niego skorzystać także w wersji demo). Benchmark niezbyt dobrze oddaje realną rozgrywkę przy włączonych efektach APEX, bowiem w grze praktycznie nie ma lokacji tak bardzo nasyconych efektami PhysX, jednak nadaje się do sprawdzenia wydajności procesora na platformach z kartami ATI Radeon (obliczeniami PhysX zajmuje się wtedy procesor, a nie karta graficzna). Testy przeprowadziliśmy w rozdzielczości 1280 x 1024 oraz 1680 x 1050 w trzech różnych ustawieniach APEX PhysX (Wyłączone, Średnie oraz Wysokie). Wynik podawany jest w średniej ilości klatek na sekundę - im więcej, tym lepiej.

Pobierz demo Mafia II za pomocą serwisu Steam (Windows)

Strategia czasu rzeczywistego, która zebrała całkiem entuzjastyczne oceny. Gra wymaga od użytkownika naprawdę solidnego sprzętu i dobrze wykorzystuje moc procesora. Wykorzystaliśmy benchmark wbudowany w grę (opcja benchmark jest niestety nieaktywna w wersji demo), a konkretnie jego drugą część, która sprawdza wydajność procesora.  Testy przeprowadziliśmy w rozdzielczości 1280 x 1024, chociaż w teście CPU wybrana rozdzielczość i ustawienia szczegółowości grafiki nie mają praktycznie żadnego znaczenia. Pomiar dokonywany był za pomocą programu Fraps - mierzyliśmy pierwsze 60 sekund testu CPU. Wynik podawany jest w średniej ilości klatek na sekundę - im więcej, tym lepiej.

Pobierz MAXON Cinebench (Windows)

Pobierz pełną wersję MediaCoder (Windows x86 i x64)

Pobierz TrueCrypt (wersje Windows 7/Vista/XP/2000 oraz Mac OS X i Linux)

Pobierz wersję próbną WinRAR (wersje Windows x86 i x64, Mac OS X, Linux i inne)

Niewielka zmiana taktowania pozwoliła Phenomowi II X4 975 przeskoczyć topową konstrukcję Intela opartą na mikroarchitekturze Core 2. Diabeł jednak tkwi w szczegółach, a konkretnie w cenie. Czterordzeniowiec Intela może obecnie kosztować od 1100 do 1400 zł - konstrukcja AMD jest wyraźnie tańsza. Model 840, podobnie jak Athlon II X4 645, nawiązuje rywalizację z Core i5 670.

Lista wyników testu Physics czeka na uzupełnienie o kolejne procesory. Na razie wiemy tylko tyle, że efektywnie korzysta on z wielu wątków/rdzeni i lubi procesory Sandy Bridge. Procesory bez pamięci podręcznej trzeciego poziomu wypadają zdecydowanie gorzej i nie pomagają tu nawet cztery rdzenie.

Test Combined zniknie z naszego kolejnego porównania procesorów, bo wpływ procesora na wynik tego testu nie jest duży. Ponownie procesory pozbawione pamięci L3 wyraźnie odstają od reszty. 

Rewelacji nie ma, bo ich być nie mogło. Dopiero "ciężki sprzęt" AMD pod postacią Buldożerów będzie mógł nieco namieszać na tej liście i zepchnąć część konstrukcji Intela w dół.

W zależności od rodzaju obliczeń, na platformie .NET najszybszy czterordzeniowiec AMD może "podskoczyć" Core i7 920 Bloomfield bądź Core i5 760 Lynnfield.  

Rendering 3D to poletko na którym liczy się duża ilość rdzeni. Obie nowe konstrukcje AMD wypadają zgodnie z oczekiwaniami. Tak naprawdę 100 MHz więcej robi naprawdę niewielką różnicę.

Ponownie Phenom II X4 975 bez żadnych kompleksów konkuruje z bardzo popularnym procesorem Intela, czyli czterordzeniowym Core i5 750/760 (rdzeń Lynnfield). Porównanie cenowe i5 750 i X4 970 wypada z minimalną korzyścią dla AMD (średnie ceny sklepowe w Polsce). Wybór naprawdę nie jest łatwy. Wydawałoby się, że po stronie AMD stoi jeszcze odblokowany mnożnik, jednak podkręcanie za pomocą magistrali nie jest przecież procesem trudnym, a wiedza jak to czynić nie jest zarezerwowana dla wąskiego grona pasjonatów. Oczywiście koszt procesora to nie wszystko, wypadałoby też podliczyć różnice w cenach płyt głównych dla obu konkurencyjnych podstawek. 

Już w następnym teście procesorów WinRAR zniknie z naszego zestawienia, zastąpiona przez 7-Zip (jesteśmy w trakcie kompletowania wyników). Wyniki nowych procesorów są zgodne z przewidywaniami.

 * bez wsparcia sprzętowego szyfrowania (testy bez użycia instrukcji AES NI)

Do czasu wprowadzenia przez Intela instrukcji AES NI w 32-nanometrowych procesorach (oprócz Core i3), procesory AMD dawały ostro popalić znacznie droższym konstrukcjom konkurenta. Intel jednak znalazł na to skuteczne rozwiązanie.

W teście szyfrowania algorytmem Twofish, X4 975 dogania Core i5 2500, a X4 840 jest blisko Core i5 2400. W przypadku algorymtu Serpent przewaga AMD (biorąc pod uwagę wyniki układów o podobnej cenie) jeszcze bardziej wzrasta. Jesteśmy pod wrażeniem, choć szyfrowanie to jedno z wielu zastosowań i trzeba się przyjrzeć wynikom danych procesorów także w innych zadaniach.

Przypominamy, że jest to test procesorów: testy przeprowadzane są w niskich rozdzielczościach by różnica w zastosowanych CPU była bardziej widoczna. Im wyższa rozdzielczość i więcej technologii polepszania jakości obrazu (np. AA), tym zwiększa się wpływ karty graficznej na wyniki. W rozdzielczości Full HD (1920 x 1080) przy wygładzaniu krawędzi x8, górna połowa listy procesorów osiągałaby bardzo zbliżone wyniki. Oczywiście wszystko rozbija się o konkretne tytuły. Niektóry gry bardzo intesywnie wykorzystują procesory, a inne jedynie w niewielkim stopniu

Doskonale obrazuje to test w Mafii 2 przy wyłączonych efektach APEX. W rozdzielczości 1680 x 1050 różnice pomiędzy procesorami są mniejsze.

Testy z efektami APEX działającymi na procesorze to czysta ciekawostka. Dopiero nadchodząca wersja NVIDIA PhysX jest w stanie tu cokolwiek zmienić. Jeśli nowa wersja silnika fizycznego NVIDII będzie w stanie wykorzystać wiele rdzeni i instrukcje SSE, sytuacja może się diametralnie zmienić. Liczba gier wykorzystujących zaawansowane efekty PhysX rośnie powoli, ale jednak rośnie. Już wkrótce na rynku pojawi się strzelanka Breach. Nasi rodzimi producenci dodali też PhysX do cRPG Two Worlds II.

Silnik R.U.S.E docenia wiele rdzeni i nowoczesne technologie. Na tym przykładzie widać jak bardzo AMD potrzebna jest "świeża krew" w postaci Bulldozera.

Phenom II X4 975 (3,6 GHz) to obecnie najszybszy czterordzeniowiec w ofercie AMD. Firma przyzwyczaiła nas do obniżek i szkoda, że nie wskoczył on na miejsce cenowe swego poprzednika, tak jak miało to miejsce w przypadku modelu 970. Jest on nieco droższy, ale wciąż pozostaje atrakcyjną propozycją.

Wprowadzenie na rynek Phenoma II X4 840 (3,2 GHz) to nieco kontrowersyjne posunięcie. Z jednej strony otrzymujemy tani czterordzeniowy procesor o przyzwoitej wydajności, z drugiej zaś jest to Phenom, który niczym się nie różni od procesorów Athlon (brak pamięci L3).

Czterordzeniowe Phenomy II wciąż pozostają bardzo dobrymi procesorami, które świetnie sprawdzą się w większości zastosowań, jednak jest to architektura znana wszystkim od A do Z i komputerowy światek wyglada z niecierpliwością pierwszych procesorów opartych na rdzeniu Bulldozer.

Intel wraz z Sandy Bridge ponownie podniósł poprzeczkę wydajności, a przecież już za rogiem czai się platforma 2011 i chipset X68. Pierwsze nieoficjalne wiadomości na temat wydajności Buldożerów AMD przedstawiają się obiecująco, jednak na rzeczywiste testy tych procesorów przyjdzie nam zapewne jeszcze poczekać.

Wcześniej będziemy mieli dla was coś z niższej półki wydajnościowej, czyli testy platformy AMD Brazos z energooszczędnymi procesorami opartymi na rdzeniu Bobcat ze zintegrowaną grafiką (APU Zacate i Ontario). Mniej wydajne nie oznacza mniej interesujące. APU AMD powinno znakomicie wpasować się na rynku, ale o sukcesie platformy AMD Brazos zadecydują ceny opartego na niej sprzętu oraz wydajność zintegrowanego Radeona HD 6310.