Specyfikacja. Chłodzenie. Oprogramowanie
W chwili, gdy testujemy najnowszą kartę z procesorem Radeon X1950 Pro, ich dostępność w sklepach jest jeszcze bardzo słaba. Być może to wpływ ostatnich zmian organizacyjnych po przejęciu przez AMD, może słabe moce produkcyjne ATi, a może po prostu tak duży popyt na te karty?
Od pewnego czasu daje się chyba odczuć, że firma ATi dostaje lekkiej zadyszki próbując dotrzymać kroku nVidii... a może to tylko złudzenie. Mniejsza z tym. Przekonajmy się, czy w ogóle warto ostrzyć sobie zęby i czekać na dostępność Radeonów X1950 Pro.
Planowana cena takiej karty - w tym wypadku ASUSa - oscyluje na poziomie GeForce'a 7900GS, a to, sami przyznajcie, brzmi niezwykle zachęcająco. Fanów nVidii bynajmniej nie zamierzamy przekonywać ;)
Większość kart z serii X1900 odrzucała nas zbyt głośnym chłodzeniem, dlatego tym większe zainteresowanie wzbudziła w nas karta ASUSa, z nowym, autorskim, ciut cichszym coolerem.
Jak już sugeruje nam samo oznaczenie, X1950 Pro w hierarchii stoi ciut powyżej wersji X1900GT. Główne zmiany, z których mamy bezpośredni zysk w wydajności, to odrobinę wyższa częstotliwość taktowania GPU - 580 MHz, oraz o 100 MHz wyższy zegar pamięci, który w efekcie daje nam nie tak małą różnicę w przepustowości - 37 vs 44 GB/s.
Oba procesory, X1900GT i X1950 Pro - mają nadal tyle samo potoków renderujących ROP, potoków PixelShader i jednostek geometrii.
Ale równie ważną, mającą wpływ właśnie na ilość wydzielanego ciepła i tym samym głośność chłodzenia, jest technologia wykonania chipa. W X1950 Pro ATi zeszło do 80 nm.
| X1900 GT | X1950 Pro | X1900 XT | |
| rodzina GPU | R580 | RV570 | R580 |
| technologia wykonania | 90 nm | 80 nm | 90 nm |
| liczba potoków ROP | 12 | 12 | 16 |
| liczba potoków PixelShader | 36 | 36 | 48 |
| liczba procesorów vertex | 8 | 8 | 8 |
| zegar GPU | 575 MHz | 580 MHz | 625 MHz |
| wydajność ROP | 6,900 MP/s | 6960 MP/s | 10,000 MP/s |
| wydajność PS | 20,700 MP/s | 20880 MP/s | 30,000 MP/s |
| zegar pamięci DDR | 600 MHz | 700 MHz | 725 MHz |
| szyna do pamięci | 256-bitowa | 256-bitowa | 256-bitowa |
| przepustowość | ~37 GB/s | ~44 GB/s | ~45 GB/s |
| Ring Bus | 2x256-bit | 2x256-bit | 2x256-bit |
Inną ciekawą cechą procesorów R570 i kart z nowej serii, o której pisaliśmy już w połowie września, jest złącze umożliwiające spinanie ze sobą kart w tryb Crossfire. Wygląda to jak skopiowany pomysł Nvidii i łącza SLI na jej kartach.
Widać jak na dłoni, że ATI zaczerpnęła to rozwiązanie prosto od Nvidii, ale łącze SLI działa tylko w jedną stronę. Może albo wysyłać albo odbierać dane i za żadne skarby świata nie jest w stanie wykonywać tych czynności równocześnie.
Łącze ATI ma bardziej podzielną uwagę i bez problemu radzi sobie z dwustronnym ruchem, dzięki czemu zapewnia większą przepustowość pomiędzy kartami. Opracowanie tego rozwiązania zajęło ATI rok. Nowy R600 będzie podobno wykorzystywał tę samą architekturę i dwukierunkowe łącza Crossfire.
Nvidia informowała nas rok temu, że Crossfire wymaga większego pasma niż PCIe 16x i że karty muszą być ze sobą łączone wewnętrznie lub zewnętrznie. Wygląda na to, że mieli rację. Połączenie wewnętrzne za pomocą dwóch autostrad danych jest prawdopodobnie najszybszym i najbardziej efektywnym sposobem.
Wracając do karty ASUS i jej 'autorskiego' chłodzenia, trudno powiedzieć, czy jest to zasługa samego chipa, wykonanego w technologii 80 nm, czy faktycznie dobrze zbudowanego coolera, ale karta nareszcie jest stosunkowo cicha. Pod tym względem podoba nam się o wiele bardziej niż testowany ostatnio ASUS GeForce 7900 i 7950 GT... no ale ten miał beznadziejny, mały, referencyjny cooler nVidii.
Do swojej karty ASUS dołącza oprogramowanie Smart Doctor i jeśli ustawicie sobie ręcznie prędkość wiatraczka na 40% (~2300rpm), to GPU będzie optymalnie chłodzony - temperatura nie przekroczy 60°C - a lekki szum z coolera nie powinien drażnić Waszych uszu. Jednym słowem - jest dobrze.
Wyniki wydajności X1950 Pro
Jak zwykle na początek kilka 'suchych' benchmarków. W 3DMark05 Radeon X1950Pro jest zaledwie o 2% szybszy od X1900GT i tak samo wydajny jak GeForce 7950 GT.
W 3DMark06 podobne relacje utrzymują się tylko w pierwszym teście HDR. W drugim, czyli tym 'mroźnym', X1950Pro dorównuje już tylko GeForce 7900 GT, co jednak i tak jest niezłym wynikiem, biorąc pod uwagę ceny obu tych kart. Radeon kosztuje przecież tyle co 7900GS.
Wyniki wydajności. Podsumowanie
Świetnie wypada również w FEAR. Wyższa przepustowość pamięci (w stosunku do X1900GT) pozwala mu ścigać się z GF7900GT, plasując się nad konkurencyjnym (cenowo) 7900 GS.
W PREY niestety jest nieco słabiej, ale wiadomo, gry oparte na silniku id, czyli Doom3, Quake4... 'kochają się' przede wszystkim z nVidią.
W HL2 jest całkiem dobrze. X1950 Pro dotrzymuje kroku 7900 GS i 7900 GT. Co prawda jest za nimi, ale tylko niewiele.
W Serious Sam 2 jest już naprawdę świetnie. Tu X1950 Pro postawił się najmocniejszemu z paczki nVidii - 7950 GT - i nieźle mu dokopał. Różnica w cenach tych kart to ponad 300 zł.
Company of Heroes wyraźnie nie lubi kart Radeon, albo inżynierowie piszący sterowniki dla kart ATi nie lubią tej gry. Ale do zwycięstwa ATi potrzebuje jedynie remisu z 7900GS, a taki ma właśnie w rozdzielczości 1600x1200. Faktem jest, że do CoH lepiej wybrać kartę z procesorem nVidii, ale ATi też nie działa najgorzej. Poważne problemy występują jedynie w trybie jakości ULTRA - nie próbujcie takiego włączać na Waszych Radeonach nie wyposażonych w 512 MB pamięci. Może usłyszymy coś na ten temat przy najbliższej aktualizacji Catalystów.
Podsumowując, Radeon X1950 Pro plasuje się w tym samym przedziale cenowym co GeForce 7900 GS (a przynajmniej w chwili gdy to piszemy), podczas gdy jej osiągi miejscami potrafią zawstydzić nawet znacznie droższego 7950 GT.
Technologia wykonania 80 nm i autorskie chłodzenie ASUSa czynią z niej stosunkowo chłodny i cichy produkt. Polecamy.
