Intel Haswell - premiera

W dniu dzisiejszym na rynku debiutują procesory Intel Core czwartej generacji o kodowej nazwie Haswell. Nowe procesory charakteryzują się następującymi cechami:

• nowa podstawka LGA 1150 (rozstaw otworów montażowych radiatorów pozostaje ten sam)
• znacznie wydajniejsza zintegrowana grafika
• 22-nanometrowy proces produkcyjny
• zwiększone maksymalne TDP w porównaniu do rodziny Ivy Bridge (np. 77W>84W)
• wyższa wydajność rdzeni procesora, nowe instrukcje multimedialne i mechanizmy oszczędzania energii
• możliwość podkręcania za pomocą magistrali systemowej (BCLK)

Pudełko nowych Core i7 w wersji z radiatorem i bez

Do naszej redakcji trafiły dwa procesory będące topowymi modelami rodzin Core i5 oraz Core i7.

• Core i5 4670K (następca modelu Core i5 3570K) jest czterordzeniowym i czterowątkowym procesorem wyposażonym w zintegrowaną grafikę Intel HD 4600.
• Core i7 4770K (następca modelu Core i7 3770K) jest czterordzeniowym i ośmiowątkowym procesorem, również wyposażonym w grafikę HD 4600. Dokładną specyfikację procesorów znajdziecie na kolejnych stronach tej recenzji.

Co istotne - oba procesory znajdują się w przedziale cenowym, w których AMD nie ma żadnych produktów. Najdroższy procesor AMD (AMD FX-8350) kosztuje około 700-800 zł, podczas gdy poprzednik Core i5 4670K, czyli Core i5 3570K mieści się w przedziale 800-900 zł - a nowe modele będą droższe od swoich starszych braci. Porównując wyniki procesorów należy wziąć to pod uwagę. Praktycznie rzecz biorąc, w tym przedziale cenowym, Intel konkuruje sam ze sobą - i to już od jakiegoś czasu.

Czego można się spodziewać po czwartej generacji procesorów Core? Oprócz wydajniejszej zintegrowanej grafiki producent wprowadził do nowych procesorów wiele ciekawych funkcjonalności. W dużym skrócie:

Powrót podkręcania za pomocą magistrali systemowej (BCLK)

Nowe instrukcje multimedialne (FMA3, AVX2)

Szybsze rdzenie procesora i duży nacisk na energooszczędność

Aktualnie możemy zaprezentować jak prezentują się rodziny procesorów Core i5 oraz Core i7 - na prezentację modeli dwurdzeniowych (Core i3) przyjdzie nam jeszcze odrobinę poczekać.

Rodzina Core i5

Rodzina Core i5 c.d.

Rodzina Core i7

Wśród zaprezentowanych procesorów, tylko jeden model Core i7 występuje w wersji BGA. Jest to zarazem jedyny procesor wyposażony w układ graficzny Intel Iris 5200.

Patrząc wyłącznie na litografię, liczbę rdzeni, pamięć cache, czy taktowanie, 4670K wygląda jak bliźniaczy brat 3570K. Uwagę zwracają nowe instrukcje FMA3 i AVX2, zwiększone TDP, nowa zintegrowana grafika oraz oczywiście nowe rdzenie Haswell. Poniższa tabelka wskazuje różnice pomiędzy dwoma generacjami procesorów Core i5.

Procesor oznaczony literą K, co oznacza odblokowany mnożnik i łatwe podkręcanie. Model 4670K udało nam się podkręcić do 5GHz, jednak do pełnej stabilności okazało się konieczne obniżenie taktowania do 4,6GHz.

Maksymalne stabilne OC

Maksymalne OC

Wraz z Haswellem powraca rówież podkręcanie za pomocą magistrali. Przy użyciu płyty Gigabyte Z87X-OC udało nam się podkręcić BCLK do 140MHz.

Powraca podkręcanie za pomocą magistrali

Jeśli tylko Core i3 będą się równie dobrze podkręcać za pomocą tej metody, to oznacza powrót Intela do gry w OC w tańszym segmencie.

Już procesor Core i7 2600K (Sandy Bridge) sięgnął wydajności najsłabszych CPU segmentu wysokiego (Sandy Bridge-E). Core i7 3770K (Ivy Bridge) był jeszcze nieco bardziej wydajny i przy tym bardziej energooszczędny. Core i7 4770K to kolejny wzrost wydajności rdzeni, a zwłaszcza zintegrowanej z procesorem grafiki. Ten czterordzeniowy i ośmiowątkowy procesor (technologia HT) sprawdzi się praktycznie w każdy zadaniu. Identycznie jak w modelu 4670K mamy tu do czynienia z wyższym TDP. Zegary rdzeni procesora są identyczne jak te w modelu Core i7 3770K.

Podobnie jak w przypadku i5 i tutaj nie mieliśmy problemu z sięgnięciem zegara bliskiego 5 GHz. Pełną stabilność otrzymaliśmy jednak przy taktowaniu 4,5 GHz.

Krzemowy "wafel" procesorów Haswell

Oba testowane przez nas procesory wyposażone były w nowy, zintegrowany układ graficzny Intel HD 4600. Producent chwali się nawet dwukrotnie większą wydajnością w stosunku do zintegrowanych grafik poprzedniej generacji.

Poniższy zrzut ekranowy to porównanie najmocniejszej zintegrowanej grafiki Intela poprzedniej generacji (Intel HD 4000) do nowego układu HD 4600.

HD 4000 vs HD 4600

HD 4600 posiada cztery jednostki wykonawcze więcej i taktowany jest nieco szybszymi zegarami. Oznacza to również szybsze działanie technologii transkodowania wideo QuickSync. O ile maksymalne zegary HD 4600 są wyższe od poprzednika, to bazowy zegar jest niższy, co pozwala uzyskać lepszą energooszczędność. Intel wyposażył swoje nowe dziecko w obsługę OpenCL 1.2.

Sprawdzając możliwości OC układu, udało nam się podkręcić HD 4600 do 1500MHz. Powyżej tej wartości pojawiały się artefakty i problemy ze stabilnością.

Wszystkie testy przeprowadziliśmy na płycie Gigabyte Z87X-OC - już wkrótce na naszych łamach zagości dokładny testy tej płyty, jak i innych modeli Z87.

Nowy UEFI Gigabyte GA-Z87X-OC

Nowy UEFI Gigabyte GA-Z87X-OC

Na początku przyjrzyjmy się wydajności testowanych procesorów na tle 100+ popularnych CPU z różnych segmentów. Więcej na temat procesorów znajdziesz w naszym Rankingu CPU.

Nowy Core i7 4770K jest wyraźnie szybszy od swojego poprzednika (Core i7 3770K) przy zachowaniu tych samych zegarów. Również Core i5 4670K notuje wzrost wydajności, jednak nie aż tak wyraźny. Przypominamy jednak, że maksymalne TDP nowych procesorów uległo zwiększeniu.

Testy zaczynamy od zastosowań wideo. W konwersji do formatu H.264 procesory Intela nie mają sobie równych dzięki swej "tajnej" broni - technologii QuickSync. Sprzętowy dekoder potrafi zadziałać naprawdę błyskawicznie.

Potencjał tkwiący w takim rozwiązaniu najlepiej obrazuje fakt, że przy pomocy QS i procesora Core z układem graficznym HD 2500 uzyskamy lepszy wynik, niż na podkręconych rdzeniach Intel Core i5 4670K.

W teście renderowania filmu w programie Sony Vegas Pro, Core i5 4670K jest nieco szybszy od poprzednika, podczas gdy 4770K osiąga minimalnie lepszy wynik niż 3770K.

Podkręcony Core i5 4670K w akcji

Core i7 4770K zalicza sporą przewagę nad swoim poprzednikiem, ale wyniki w różnych testach pokazują różną przewagę nowego Core i7 nad swoim poprzednikiem (3770K). W skrajnych przypadkach różnica w działaniu jest minimalna (renderowanie wideo w Sony Vegas Pro).

Intel konsekwentnie realizuje politykę tworzenia coraz mocniejszych pojedyńczych rdzeni. Haswell nie ma sobie równych i przegania Ivy Bridge przy identycznych zegarach.

Podkręcony Core i7 4770K przebija wydajnością sześciordzeniowy model Core i7 3930K, a podkręcony Core i5 4670K zawstydza Core i7 990X.

Słupki w kolorze szarym obrazują możliwości w obliczeniach OpenCL za pomocą zintegrowanych grafik. Widać wyraźny postęp w stosunku do poprzedniej generacji, chociaż "szału nie ma".

W każdym teście widać progres w stosunku do poprzedników - bywa mniejszy lub większy, ale jest zawsze.

W szyfrowaniu za pomocą algorytmu AES, 4770K praktycznie dogania sześciordzeniowe konstrukcje, a podkręcony i5 czai mu się za plecami.

W teście z zewnętrzną grafiką nie spodziewaliśmy się cudów. Już Ivy Bridge potrafiły sięgnąć możliwości karty Radeon HD 7970.

Przypominamy, że testujemy gry w jak najbardziej rzeczywistych ustawieniach, tak aby wyniki były jak najbardziej realne. Miejsca testowe są wybrane wśród typowych lokacji dla danej gry.

Na naszej platformie testowej procesory Haswell zapewniały zbliżoną wydajność do modeli Ivy Bridge. W tej grze Radeon HD 7970 najwyraźniej sięgnął końca swoich możliwości.

Niektóre silniki graficzne mogą "nie lubić" zbyt dużej ilości wątków procesora, stąd minimalnie gorsze wyniki modelu Core i7 4770K. Przypominamy, że silnik Dishonored posiada blokadę na poziomie 130 klatek na sekundę.

Stary The Last Remnant oparty na wysłużnym silniku Unreal robi niespodziankę i w niższej rozdzielczości pokazuje wyraźną przewagę i7. Zastosowanie FullHD zrównuje wyniki wszystkich procesorów Intela z wyższej półki.

W kwestii zintegrowanych grafik prym wiedzie firma AMD wraz ze swoimi APU Trinity. Czy supremacja AMD w tej dziedzinie zostanie zachowana, czy też Intel HD 4600 sięgnie po miano najwydajniejszej zintegrowanej grafiki?

Istotne - najdroższy model Trinity, czyli AMD A10-5800K kosztuje ponad 400 zł. Core i5 4670K będzie kosztować około dwa razy więcej, a Core i7 4770K nawet trzy razy więcej!

Test w grze Wiedźmin 2 wskazuje na duży progres nowych zintegrowanych grafik Intela, jednak to Radeony AMD potrafią lepiej wykorzystać szybką pamięć RAM, co daje im przewagę.

Stara gra The Last Remnant pozwala rozwinąć skrzydła zarówno integrze Intela, jak i potężnym rdzeniom procesora. Ten układ graficzny w niektórych sytuacjach i przy zastosowaniu topowych (drogich) modeli, może być szybszy od Trinity.

W syntetykach, gdzie do punktacji doliczany jest wynik testu procesora, produkty Intela wysuwają się na prowadzenie.

Pomimo tego, że maksymalne TDP procesorów Haswell uległo zwiększeniu, to wciąż 22-nanometrowe procesory o zaawansowanych mechanizmach oszczędzania energii.

Core i5 4670K ustawienia standardowe (spoczynek/obciążenie)

OC Core i5 4670K 4,6GHz (spoczynek/obciążenie)

Core i7 4770K ustawienia standardowe (spoczynek/obciążenie)

OC Core i7 4770K 4,5GHz (spoczynek/obciążenie)

Podkręcenie procesorów do wartości 4,5/4,6 GHz spowodowało, że temperatury wewnątrz procesorów podskoczyły w górę. Przy użyciu ekstremalnych środków chłodzenia z pewnością nowe Core będą imponować osiągami. Czy jednak zastosowanie chłodzenia wodnego wystarczy do osiągnięcia stabilnego zegara około 5 GHz?

W chwili pisania recenzji nie dysponujemy jeszcze sklepowymi cenami testowanych modeli. Ceny hurtowe Intela to 332 USD za model Core i7 3770K, gdy nowy 4770K został wyceniony na 339 USD. Analogicznie 3570K kosztuje 225 USD, a 4670K 242 USD. Najniższa cena za model Core i5 3570K jaką udało nam się znaleźć to 860 zł. Doliczmy 20 dolarów więcej i podatek od nowości, a kwota urośnie jeszcze bardziej, stając się coraz mniej atrakcyjną - zwłaszcza dla polskiego odbiorcy. Czekamy z niecierpliwością na tańsze modele Core i3 oraz na sprawdzenie ich możliwości w podkręcaniu za pomocą BCLK - co jest z pewnością jedną z wielkich zalet czwartej generacji Core.

W kwestii zintegrowanej grafiki Intel odrobił pracę domową. Układy Intel HD 4600 oferują bardzo przyzwoitą wydajność, zbliżając się do możliwości Trinity, a w niektórych testach nawet je prześcigając. Przypominamy jednak, że testowaliśmy topowe modele o wysokiej cenie, która nijak nie przystaje do tanich APU AMD. Już na dniach porównamy osiagi Intel HD 4600 do zintegrowanej grafiki AMD Richland.

Dla wielu odbiorców wadą będzie zastosowanie nowej podstawki LGA 1150, co automatycznie wymusza zakup nowej płyty głównej. Intelowi udało się uniknąć zmiany podstawki w generacjach drugiej i trzeciej, ale jeśli chcesz się pochwalić posiadaniem procesora Core czwartej generacji, musisz się liczyć ze zmianą płyty. Uzyskując wzrost wydajności przy tych samych zegarach co poprzednia generacja nie udało się uniknąć zwiększenia maksymalnego TDP - jednak i tak nie osiągnęło ona wartości znanych z procesorów Core drugiej generacji (Sandy Bridge - 95W, Ivy Bridge - 77W, Haswell - 84W).

Topowe modele Core i5 4670K oraz Core i7 4770K to świetne, szybkie i wyposażone w dobrą zintegrowaną grafikę procesory. Pod względem wydajności i energooszczędności nie mają sobie równych. To jednak wiedzieliśmy jeszcze przed testami. Przy zachowaniu tych samych zegarów co poprzednicy (modele Core i5 3570K i Core i7 3770K), są one zauważalnie wydajniejsze, chociaż wzrost wydajności może się wahać w zależności od zastosowania - w niektórych przypadkach jest minimalny. Intel sukcesywnie zwiększa moc rdzeni procesora, ale różnice pomiędzy dwiema generacjami nie są powalające. Co innego jeśli jesteśmy posiadaczami platformy opartej np. na Core 2 Duo, czy też Quad. Wtedy wzrost wydajności będzie imponujący. Haswell to nieco mocniejsze rdzenie procesora, znacznie wydajniejsza grafika, nowe mechanizmy oszczędzania energii oraz ulepszenia w postaci nowych instrukcji multimedialnych. Pewne jest to, że w tym segmencie na rynku nie znajdziecie nic wydajniejszego.

Informacje na temat płyt głównych dla procesorów Intel Haswell znajdziecie w naszej relacji.