Podkręcanie Core i7 na trzech extremalnych płytach głównych

W tym artykule oczywiście nie będę próbował pobić rekordu O/C na procesorze Core i7 (może w przyszłości), przedstawię jednak to, co wybrane, nowoczesne płyty główne oferują nam, oraz czego możemy się spodziewać w podczas manipulacji ich parametrami.

redakcja benchmark.pl radzi:

do optymalnego podkręcania szukajcie procesorów dokładnie z tej części wafla ;)

W moje ręce trafiły trzy płyty przeznaczone do czegoś więcej niż zwykłej eksploatacji. Nie tyle, co sami producenci, ale i wszyscy zapaleńcy overclockingu mają dla nich jedno podstawowe zadanie – wydobyć ze swojego sprzętu maksimum wydajności.

Jako pierwszą podłączyłem Gigabyte GA-EX58-Extreme

Płyta to rozbudowana i przystosowana do ekstremalnych zadań, opisywana wcześniej na łamach naszego serwisu GA-EX58-UD5.

Po wyjęciu jej z pudełka i zainstalowaniu nowego układu chłodzenia Hybrid Silent-Pipe 2 trzeba dać sobie chwilę by ochłonąć. Płyta prezentuje się wspaniale, z pewnością zasługuje na obudowę z oknem.

Konstrukcyjnie płyta jest bardzo podobna do opisywanej wcześniej GA-EX58-UD5. Co do rozmieszczenia elementów na płycie nie ma się za bardzo do czego przyczepić. Jedyną sprawą rzucającą się w oczy jest odległością slotu PCI-E od wspomnianego układu chłodzenia.

Niestety pionowy radiator pozostawia mało miejsca na zwolnienie blokady karty graficznej. Jej wyjęcie dla niezaawansowanych użytkowników może okazać się nie lada wyzwaniem.

Podobnie jak w przypadku GA-EX58-UD5 na powierzchni płyty zainstalowane zostały przyciski pozwalające na włączenie komputera, zresetowanie oraz wyczyszczenie Biosu - pozwala to na niezwykle łatwe sterowanie płytą bez konieczności podłączania panelu przedniego obudowy lub zabawy ze zworkami.

Z pewnością jest to olbrzymi plus dla wszystkich zwolenników podkręcania, dla których płyta ta jest przeznaczona. Sugerują to również wszelkiego rodzaju udoskonalenia, które mają takie zabiegi ułatwiać. Mam tutaj na myśli system precyzyjnego zarządzania napięciem oraz oczywiście DUAL BIOS.

Płyta pozwoli nam również monitować temperaturę procesora oraz mostka północnego jak i napięcia zasilania. Będziemy również mogli kontrolować podłączone do płyty wiatraki. Oczywiście tak jak i na płycie GA-EX58-UD5 mamy do dyspozycji, działający już, dwuznakowy wyświetlacz, pokazujący kody procedury POST – podczas mojej zabawy z tą płytą najbardziej oczekiwanym kodem po każdym „F10” był 75, ale o tym później.

Przedostatnią dużą zaletą płyty jest układ chłodzenia, o którym pisałem na początku. Spory radiator odprowadzający ciepło może być dodatkowo wspomagany znajdującym się na mostku blokiem do chłodzenia cieczą.

Na koniec oczywiście pozwalający na bardzo zaawansowane manipulacje zasobami BIOS. To właśnie złożoność Biosu czyni tą płytę idealną maszyną do overclockingu – jednak uwaga, jeśli liczycie na to, że spędzicie z niebieskim ekranem kilkadziesiąt sekund i uzyskacie oszałamiające rezultaty możecie się rozczarować. GA-EX58-Extreme jest płytą dla profesjonalistów, którzy wiedzą co robią. Wymaga dużo czasu i wiedzy, ale za to ma na prawdę duże możliwości.

Trzeba pamiętać, że jest to właśnie płyta, na której ustalono jeden z pierwszych rekordów i podkręcono Core i7 do ponad 5,2GHz.

Kolejną płytą do zadań specjalnych, jaką przetestowałem, jest Asus P6T6 WS Revolution. Płyta to najwyższy model jaki zastał wypuszczony na rynek pod Core i7 dedykowany dla stacji graficznych.

Zainstalowany chipset X58 na tej płycie jest wspierany mostkiem nVidii nForce 200. Znalazł się na płycie nie przypadkowo, jego obecność gwarantuje zainstalowanie kart w graficznych w trybie 3-way SLIz pełną przepustowością na wszystkich slotach x16 (Technologia True @16 3-Way SLI). Nie zapomniano również o CrossFireX.

Asus idąc za postępem wyposażył tą płytę już tylko i wyłącznie w 6 slotów PCI-E x16.

Oczywiście, jeśli będzie nas interesowało rozwiązanie oparte o trzy dwuslotowe karty graficzne nic nam po nich. Jeśli jednak będziemy korzystać tylko z jednej lub dwóch kart graficznych w pozostałe sloty będziemy mogli zainstalować kartę dźwiękową, tuner TV lub jakiekolwiek inne urządzenie pracujące w standardzie PCI x1, x4, x8 czy x16.

Brak starszych slotów PCI to jednak nie jedyne z „niestandardowych” rozwiązań jakiego Asus się dopuścił, zabrakło bowiem gniazd umożliwiających podłączenie napędów FDD oraz ATA. Płyta posiada za to dwa gniazda na dyski SAS w trosce o wyższe transfery, bezpieczeństwo oraz niezawodność pracujących w tym standardzie urządzeń.

Na płycie znalazł się również Express Gate (umożliwiający połączenie z internetem w 5 sekund) oraz najnowszy system oszczędzania energii - EPU-6 Engine. Niestety, jeśli chcemy podkręcać nasz komputer nie będziemy mogli z niego korzystać.

Wspomnieć należy również o zastosowanym wysokiej jakości systemie zasilania. Składają się na niego 16 faz napięcia na rdzeniu procesora oraz dwie fazy na pamięci vDRAM/kontrolerze QPI. Istotną zaletą tego jest rozpraszanie ciepła wytwarzanego przez moduł VRM oraz ogólne obniżenie temperatury systemu.

Jeśli jesteśmy już przy chłodzeniu to trzeba również wspomnieć o zastosowanej technologii Stack Cool 2 (przenoszenie ciepła na drugą stronę płytki drukowanej), systemie ciepłowodów Heat-pipe oraz systemie Fan Xpert (profile zarządzające obrotami wentylatorów).

Overclocker'om z pewnością przyda się również płytka diagnostyczna z LED’owym wyświetlaczem kodów POST oraz przyciskami „Power” i „Reset”. A jako ciekawostkę dodam, że, płyta ta pozwala dzielić się zapisanymi profilami „Asus O.C. Profile” z innymi overclocker’ami.

Z opisywanych w tej cześci płyt to właśnie Rampage jest najbardziej zorientowany na overclocking.

Płyta oczywiście obsługuje 3-Way SLI oraz CrossFireX (niestety tylko x16/x8/x8), posiada kartę dźwiękową Creative Sound Blaster SupremeFX opartą o procesor X-Fi oraz bogatą gamę portów I/O.

Nie brak RAID’u, portów SATA, E-SATA, a nawet znalazło się miejsce na gniazdo ATA i FDD. Jej bogate wyposażenie nie jest jednak jej największą zaletą.

Płyta posiada fenomenalny system podkręcania. W jego skład wchodzi panel „TweakIt”, który współpracuje z wyświetlaczem LCD POSTER, system diód monitujących trzy poziomy zasilania, rozbudowanym systemem monitorowania temperatury oraz systemem chłodzenia płyty.

Rozpoczynając od ostatniego wymienionego, do płyty dostarczony jest jeden wiatraczek, który może chłodzić jeden z dwóch radiatorów znajdujących się po północnej oraz zachodniej stronie od gniazda procesora.

Proponowałbym jednak, aby dla własnego zdrowia psychicznego odpuścić sobie montowanie tego wiatraczka ;)

Druga sprawa, jeśli na płycie zamontujemy większy cooler CPU (jak nasz testowy), montaż tego wiatraczka w ogóle nie będzie możliwy.

Łącznie do płyty możemy podłączyć aż 8 wentylatorów. Pracę każdego z nich możemy monitorować dzięki TweakIt na podpiętym wyświetlaczy LCD podczas pracy w systemie (nie korzystając z żadnego dodatkowego oprogramowania).

Jeśli na naszej płycie znajdują się jakieś urządzenia, których temperaturę chcemy kontrolować, a nie podaje jej system, mamy do dyspozycji trzy dodatkowe czujniki temperatury. Ich końcówki możemy umieścić przy dowolnych elementach.

Zainstalowane na płycie diody monitorujące napięcie na procesorze, pamięci oraz mostkach mogą świecić w jednym z trzech kolorów odpowiadających trzem trybom pracy. Normalny – zielony, High (podwyższony) – żółty oraz mój ulubiony tryb – Crazy – czerwony.

Zainstalowany z boku płyty joystick wraz z dwoma przyciskami odpowiadającymi za potwierdzenie oraz wycofanie się, pozwalają na swobodne poruszanie się opcjach wyświetlanych na wyświetlaczu. Ciekawą opcją jest możliwość wybrania tutaj Biosu, z którego chcemy uruchomić komputer.

Uzbrojeni w taki arsenał narzędzi możemy znacznie ułatwić sobie życie podczas podkręcania naszego procesora.

• Procesor: Intel Core i7 965 EE
• Chłodzenie CPU: Thermalright Ultra-120 eXtreme-1366
• Pamięć RAM: Kingston HyperX 1866MHz 3x 1GB
• Karta graficzna: EVGA GeForce 9800GTX+
• Chłodzenie: Thermalright Ultra-120 eXtreme-1366
• Zasilacz: Hiper 620W

Testy przeprowadzone zostały z płytami wyposażonymi w procesor Core i7 965 EE oraz pamięciami Kingston HyperX 1866MHz 3x1GB Triple Chanel.

Procesor chłodzony zestawem Thermalright Ultra-120 eXtreme-1366 z jednym, praktycznie bezgłośnym wiatrakiem, dmuchającym w stronę pamięci.

Niestety komputer, na którym testowane były opisywane płyty miały do dyspozycji jedynie kartę graficzną EVGA GeForce 9800GTX+, która była wąskim gardłem w przypadku testów biorących pod uwagę moc obliczeniową układ graficznego. Zestawy zasilane były zasilaczem Hiper o mocy 620W.

Jako, że płyty te są narzędziem dla overclockerów pokusiłem się o mały zabieg.

W pierwszej kolejności zabrałem się za Gigabyte’e.

Niestety, modyfikacje FSB nie przynosiły pożądanych efektów. EX58 miał problem z dostosowaniem częstotliwości pracy pamięci dlatego FSB stanęło ostatecznie na 150MHz. Po kilkudziesięciu minutach prób, różnych modyfikacji i wypatrywania magicznych cyferek „7” i „5” udało mi się uruchomić dostarczonego i7 965 EE na zadanych parametrach i otrzymać w rezultacie zegar 4,05 GHz.

Procesor jednak strasznie się grzał co sprawiało, że przy najwyższym obciążeniu zwalniał (przydało by się WC zwłaszcza że płyta jest do tego przystosowana). Wpływało to niestety negatywnie na wyniki. Układ chłodzący mostek zasługuje tutaj na uznanie, temperatura nie przekroczyła tam 70 stopni.

Mimo to otrzymane wyniki to z pewnością najwyższe do tej pory (jak na razie) jakie miał okazję wyświetlać mój monitor.

Revolution pozwolił mi już na przetaktowanie procesora przy pomocy FSB. Udało mi się nawet uzyskać taktowanie 4255MHz (185x23) jednak uzyskany w 3DMark’u CPU test wskazał tylko 43037.

Podczas testu „samolotowego” następowało przegrzanie, które wymuszało redukcję częstotliwości.

Najlepsze wyniki osiągnąłem przy ustawieniach 160MHz x 25 co dawało równe 4,0GHz na procesorze.

Rampage również pozwalał na swobodną zabawę z FSB, a dzięki swojemu wyświetlaczowi pozwolił mi na dokładniejsze wyłapanie krytycznego momentu przegrzania się procesora. Konfiguracja również działała stabilnie po obniżeniu napięcia procesora co pozwoliło w tym przypadku na sprawne przejście testów z maksymalnie zredukowanym momentem przegrzania.

Niestety, w przypadku tej płyty konieczne jest korzystanie z wiatraczka chłodzącego mostek północny. Zdecydowanie na tej właśnie płycie temperatura na nim była najwyższa. Wiatraczek jednak spełnił swoje zadanie. Ja osobiście polecam do tej płyty zastosowanie chłodzenia, które rozdmuchuje powietrze dookoła procesora (np. typu „orb”).

Wszystkie z przetestowanych płyt są bardzo dobre jednak żadna z nich nie jest do końca doskonała.

Gigabyte GA-EX58-Extreme ma bardzo rozbudowany BIOS, jak dla mnie - za bardzo – nie jest tak przyjemny w konfiguracji jak u konkurencji. Natomiast jego system odprowadzania ciepła z mostka północnego jest po prostu wybitny.

Asus P6T6 WS Revolution to z pewnością idealna platforma dla stacji graficznych. Co do samego OC również bardzo dobrze, to właśnie ona pozwoliła uzyskać najwyższy wynik CPU w 3DMark’u Vantage. Z pewnością mogła by posiadać podobne chłodzenie do EX58-Extreme na mostku północnym. Uczyniło to by ją płytą prawie idealną.

Prawie, ponieważ zaraz po niej na moim biurku pojawiła się płyta Rampage II Extreme ze swoim „joystickiem” i wyświetlaczem, które są niezmiernie pomocne. W dodatku jest ona bardzo dobrze wyposażona. Gdyby połączyć te płyty w jedną otrzymalibyśmy płytę idealną. Następny cel przede mną  to uzyskanie w teście CPU 3DMark Vantage 50000 punktów.