Wielu użytkowników referencyjnych kart Fermi GF100 4xx narzeka na zbyt głośny system zastosowanego układu chłodzenia, oraz stanowczo za duże temperatury pracy procesora graficznego, jak i innych układów znajdujących się na PCB kart gtx4xx.

Od jakiegoś czasu jestem posiadaczem karty gtx470 firmy Gigabyte, dokładnie jest to model gtx470OC, którego fabryczne zegary wynoszą 630/1260/1674 (odpowiednio dla Core/Shaker/Memory).

Karta posiada referencyjne chłodzenie, które w moim odczuciu po prostu nie nadaje się do kart gtx470, pytacie dlaczego? To dobrze, bo odpowiedź będzie bardzo krótka, oraz poparta jednym zrzutem ekranowym ;)

Widzicie :)  Nie dość, że temperatury są nie do przyjęcia, to generowany w zakresie obrotów (65% - 80%) hałas jest po prostu nie do zniesienia na dłuższą metę. Nawet w słuchawkach ustawionych dość głośno, szum nadal dociera do ucha użytkownika takiego rozwiązania. Oczywiście problem znika, gdy karta pracuje w 2D, lub low 3D. Wtedy wentylator nie rozkręca się powyżej 40%, a temperatura GPU nie przekracza 55*C.

Dlatego postanowiłem nie czekać dłużej i coś z problemem zrobić. Szukałem testów, recenzji i czegokolwiek na temat schłodzenia gtx470, ba myślałem nawet, aby sprzedać kartę i kupić coś, co posiada lepsze chłodzenie. Problem tylko w tym, że gtx470 spełnia stawiane przeze mnie wymagania w 100%, a konkurencja nie posiada tego, czego na co dzień używam do pracy. Wymiana chłodzenia była zatem jedynym rozwiązaniem. Wybór padł na GELID VGA Cooler Rev. 2 ICY VISION, oraz Zalman VF3000F.
Dostępność tego pierwszego jest tak ograniczona, że z przymusu i wyboru zostałem przy produkcie firmy Zalman.

Zaczynajmy więc wymianę chłodzenia, oraz sprawdźmy, jak nowy nabytek sprawdzi się przy gorącym gtx470. Ta recenzja nie jest skierowana do graczy, więc nie będzie tutaj porównań zachowania się jej w grach. Sam nie jestem graczem, nie mam nawet żadnej gry, aby móc dokonać porównania. Dlatego skupię się na generowanym hałasie i temperaturach.

Konfiguracja testowa:
-- Zasilacz: Modecom Volcano 650W
-- MOBO: ASUS P7P55D
-- CPU: i5 760 + chłodzenie BOX
-- RAM: Corsair XMP3 1600
-- GPU: GIGABYTE GTX 470OC

Oprogramowanie:
Windows Vista64 + SP2
FurMark v1.8.2
Gpu drivers 266.35 beta

Temperatura otoczenia:
19*C

Część I – demontujemy referencyjne chłodzenie gigabyte gtx 470oc.

Wygląd wnętrza PC przed wymianą chłodzenia na GPU.

Goła karta po zdjęciu referencyjnego układu chłodzenia.

Referencyjne chłodzenie w częściach po zdemontowaniu.

Część II – zobaczmy, co kryje pudełko Zalman VF3000F.

Jakość opakowania jest bardzo dobrej jakości, a zawartość dobrze zabezpieczona do transportu i przenoszenia. W górnej części znajduje się nawet rączka, to bardzo miły i praktyczny akcent.

Śruby, podkładki, pasta, naklejka na obudowę – wszystko co potrzeba, aby poprawnie zamontować chłodzenie.

Wreszcie sam układ chłodzenia. Opakowany jest w plastykową wytłaczarkę, a zawartość jest dobrze zabezpieczona, nie ulega przesuwaniu się. Łatwość otwarcia, też jest bardzo prosta.

Zalman VF3000F w całej okazałości, choć jeszcze w firmowym opakowaniu.

Dodatkowo w opakowaniu znajdziemy przedłużacz 3pin FAN, oraz regulator napięcia Fan Mate 2 i taśmę klejącą dwustronną do jego przymocowania np. do obudowy.
Oraz jeszcze bardzo dobrze przemyślany element – radiator na pamięci i sekcję zasilania. W zależności od wersji karty 470/480 jest on innej budowy. Dlatego przed zakupem upewnijmy się, aby nie zrobić błędu. Radiator jest ciekawym rozwiązaniem i oprócz chłodzenia pełni jeszcze dodatkową funkcję – usztywnia PCB, dodatkowo jest zamontowany na śruby, nie grozi nam więc odklejenie się jakiegoś radiatora.

Specyfikacja podana przez producenta:

Radiator:
Wymiary    239(D) x 98(S) x 51(W)mm
Waga        430g
Materiały   Żeberka             Aluminium
                   Podstawa          Miedź
                   Rurki cieplne    Miedź

Wentylator
Wymiary                92(D) x 92(S) x 15(W) mm
Typ łożyska           EBR Bearing
Prędkość              Tryb cichy    1,400rpm ± 15%    Tryb normalny    3,000rpm ± 15%
Poziom hałasu    Tryb cichy    18dBA ± 15%          Tryb normalny    33dBA ± 15%

Część III – zakładamy - krok, po kroku VF3000F na gtx470.

Przystąpmy więc do zamontowania układu chłodzenia na karcie. Krok pierwszy wykonaliśmy powyżej demontując oryginalne chłodzenie. Przyszła pora, aby umyć powierzchnię GPU, pamięci, oraz mosfety ze starej pasty termoprzewodzącej. Jest to pracochłonne i dość precyzyjne zajęcie (szczególnie w układzie zasilania). Po zakończonej „terapii” czyszczącej karta wygląda tak i jest gotowa, do nałożenia świeżej pasty na pamięci i sekcję zasalania.
 

Czysta kata, gotowa do montażu nowego chłodzenia.

Pierwszym krokiem po przygotowaniu powierzchni, jest nałożenie świeżej pasty termoprzewodzącej.

Karta z pastą termoprzewodzącą na pamięciach i sekcji zasilania.

Kolejnym jest przykręcenie na śruby radiatora na sekcję zasilania i pamięci.

Radiator sekcji zasilania i pamięci trzymany jest przez 10 śrub.

Powoli zbliżamy się do końca :) Teraz przyszedł czas na ostatnie posmarowanie pastą GPU i …
 

… i możemy przystąpić do zamontowania głównego układu chłodzenia.

Pierwsze, co rzuca się w oczy, to mnogość śrub mocujących. Tak, ale i tak pozostają puste otwory, więc referencyjne chłodzenie ma ich jeszcze więcej.
Sam zalman trzyma się karty poprzez cztery solidnie wyglądające śruby zawierające dodatkowo sprężyny dociskowe.

Warto wspomnieć jeszcze o samej podstawie, którą zalman styka się z GPU. Jest ona wykonana z czystej miedzi, idealnie równa i wypolerowana na lustro. Powinno to zapewnić dobry kontakt, oraz jak najmniejsze straty w odprowadzaniu ciepła z układu graficznego.
 

Wypolerowana powierzchnia miedzianej podstawy.
 

Część IV – zobaczmy, czy wymiana się opłaciła.

Wnętrze komputera z odnowioną kartą gtx470.

Estetycznie, cóż to już kwestia gustu, a jak w działaniu.

Po pierwsze hałas:
Wentylatory mogą pracować z prędkością od ~1400, do ~3000 obrotów na min.
Przy maksymalnej prędkości obrotowej jest dość głośno. Mniej więcej, jak ~55-60% referencyjnego chłodzenia i w zasadzie na dłuższą chwilę nie dałoby się komfortowo pracować z takim komputerem. Ja poszukałem złotego środka i ustawiłem wentylatory na ~2400 rpm. Wtedy nastaje błoga cisza i układ chłodzący zlewa się z szumem generowanym przez inne wentylatory w komputerze. Przy takim ustawieniu wykonałem pomiar podczas obciążenie GPU.

Jak wyżej skorzystałem z programu FurMark w wersji 1.8.2. Oto co zobaczyłem po 10 minutach katowania karty powyższym programem:

10 minut w programie FurMark.


Jestem bardzo miło zaskoczony. Z ~92*C zrobiło się 55*C, do tego w absolutnej ciszy.

Update:
25 minut w FurMark przy temp otoczenia 24*C, oraz GPU @ 700/1400 [MHz] - 63*C
 

Podsumowując - Zalman VF3000F to solidne i bardzo wydajne chłodzenie pozwalające uczynić karty FERMI bardzo przyjaznymi w użytkowaniu.

Za:
+ Solidne wykonanie.
+ Solidne opakowanie.
+ Skuteczność chłodzenia przy niskim poziomie generowanego hałasu.
+ Wygląd (podświetlane na zielono wentylatory).

Przeciw:
- Brak przejściówki umożliwiającej podłączenie chłodzenia do wyjścia 4pin na karcie gtx4xx.
- Karta zajmuje teraz aż trzy sloty w obudowie.
- Głośna przy maksymalnych obrotach.