Sprawdziłem ASUS ROG Crosshair X670E Hero. Co potrafi płyta pod AM5 za niemal 4 tys. zł?

Przy okazji premiery procesorów AMD Ryzen 7000 dotarła do mnie płyta główna ASUS ROG Crosshair X670E Hero – to high-endowy model, który miał mi posłużyć do porządnego sprawdzenia nowych jednostek. Jak wypadły? Z testami procesorów możecie zapoznać się w osobnych artykułach: Ryzen 5 7600X i Ryzen 9 7900X (jeśli jeszcze tego nie zrobiliście).

Tak się składa, że od kilku lat używam poprzednika owej płyty – modelu ASUS ROG Crosshair VIII Hero (WI-FI) z chipsetem AMD X570. Sprzęt podczas premiery był jedną z ciekawszych propozycji wśród high-endowych modeli AM4 pod procesory Ryzen 3000 i 5000. Prywatnie byłem z niego naprawdę zadowolony. Nie byłbym zatem sobą, gdybym nie sprawdził nowej konstrukcji, tym razem już z podstawką AM5 pod procesory Ryzen 7000 (a pewnie nie tylko).

Jak już wspomniałem na wstępie, ASUS ROG Crosshair X670E Hero to high-endowa płyta główna, która ma zainteresować wymagających graczy i entuzjastów. Specyfikacja nowego modelu mówi sama za siebie.

Oczywiście trudno bezpośrednio porównywać modele pod starą i nową platformę, ale ROG Crosshair X670E Hero oferuje nowszy, bogatszy zestaw złączy. Niestety, cena płyty też jest wyraźnie wyższa (co wynika z kosztów produkcji). Jak to wygląda w praktyce?

Płyta ASUS ROG Crosshair X670E Hero już na pierwszy rzut oka wygląda na model z górnej półki. Producent zadbał o nowoczesną stylistykę, która na pewno wpadnie w oko entuzjastom – płyta została utrzymana w ciemnej kolorystyce, ale uwagę zwraca też osłona laminatu oraz efektowne, masywne radiatory na sekcji zasilania, slotach M.2 i chipsetach.

Jak przystało na nowoczesną płytę główną, całość przyozdobiono efektownym podświetleniem Aura Sync, które można zsynchronizować z innymi podzespołami i akcesoriami w komputerze (na laminacie przewidziano jeszcze cztery złącza do podłączenia urządzeń z podświetleniem – trzy ARGB LED 3-pin 5V i jedno RGB LED 4-pin 12V).

Ciekawostką jest wyświetlacz Polymo Lighting, który zainstalowano na osłonie tylnego panelu - wprawdzie nie może on być tak personalizowany, jak Anime Matrix LED (jest na nim stała animacja motywów Republic of Gamers), ale też powala dodatkowo upiększyć wnętrze komputera. Całością można zarządzać z poziomu aplikacji ASUS Armory Crate.

Płyta została wyposażona w podstawkę AMD AM5 (LGA 1718), która obsługuje procesory Ryzen 7000 (Zen 4). Na tym jednak się nie skończy. Według zapewnień AMD, platforma ma być wspierana co najmniej do 2025 roku, więc na płycie pewnie będzie można zamontować jeszcze dwie kolejne generacje procesorów.

Dla pamięci operacyjnej udostępniono natomiast cztery sloty DDR5 DIMM, które obsługują dwukanałowe zestawy o pojemności do 32 GB (łącznie 128 GB) i taktowaniu 6400 MHz (po OC). Sprawdziliśmy działanie sprzętu na modułach G.Skill Trident Z5 Neo 6000 MHz CL30-38-38-96 i nie było żadnego problemu z odpaleniem ustawień EXPO (Extended Profiles for Overclocking).

Entuzjastów powinna zainteresować sekcja zasilania. Producent zastosował tutaj VRM w układzie  18+2 fazy (w rzeczywistości to podwojone 9+1) z kontrolerem Infineon ASP2205 i dławikami Vishay SIC850 o obciążalności 110 A. Mówimy więc o solidnej konstrukcji, która powinna sprostać nawet najwydajniejszym, podkręconym modelom z serii Ryzen 9 7000.

Sekcja jest chłodzona dwoma pokaźnymi radiatorami połączonymi ciepłowodem, więc nie powinna się przegrzewać. Podczas testów 12-rdzeniowego Ryzena 9 7900X nie na potkałem na żadne problemy (nawet przy mocnym obciążeniu sekcja zasilania nie przekraczała 40 stopni Celsjusza).

Na laminacie znajdziemy przyciski do włączania komputera, który jest bardzo przydatny podczas testowania sprzętu na tzw. pająka. Obok umieszczono przycisk FlexKey (domyślnie działa on jako restart, ale można go przeprogramować jako Safe Boost czy włączanie/wyłączanie podświetlania Aura) oraz ReTry do wymuszania ponownego uruchamiania komputera z tymi samymi ustawieniami. Jest też zworka LN2 mode do wymuszenia trybu podkręcania z użyciem ciekłego azotu, aczkolwiek na tej płycie raczej mało kto będzie próbować tak egzotycznych metod OC.

Producent zadbał też o możliwość podłączenia solidnego chłodzenia. Na płycie wyprowadzono osiem gniazd do podłaczenia chłodzenia, wliczając w to specjalne złącza dla pompy z chłodzenia AiO lub systemu LC. Dodatkowym atutem są złącza do podpięcia czujnika przepływu chłodziwa, a także czujników temperatury wejściowej i wyjściowej.

Pierwsze złącze PCI-Express 5.0 x16 zostało wyposażone w przycisk PCIe Q-Release, który pozwala odbezpieczyć slot bez konieczności naciskania blokady (co może być pomocne przy montażu większych konstrukcji)

Dla kart rozszerzeń przewidziano dwa wzmocnione sloty PCI-Express 5.0 x16 - pojedynczo mogą on pracować w trybie x16, ale obydwa będą ograniczone do trybu x8/x8. Dodatkowo udostępniono jedno zwykłe złącze PCI-Express 4.0 x1 (podłączone do chipsetu).

Hero wyróżnia się też bogatym zestawem złączy dla dysków. Na laminacie wyprowadzono sześć gniazd SATA 6 Gb/s (cztery z jednego chipsetu X670 i dwa z drugiego chipsetu X670) pod zwykłe dyski HDD/SSD oraz cztery sloty M.2 pod superszybkie nośniki SSD NVMe. Dwa złącza M.2 komunikują się bezpośrednio z procesorem i działają w trybie PCIe 5.0 x4, a dwa pozostałe podłączono do chipsetu i działają w trybie PCIe 4.0 x4.

Gdyby komuś było mało, w zestawie z płytą dodawany jest adapter PCIe 5.0 M.2 Card montowany w slocie karty rozszerzeń, który pozwala na zamontowanie kolejnego dysku M.2 PCIe 5.0 x4. Trochę szkoda, że nie znajdziemy tutaj dwóch gniazdek M.2 (tak jak np. w rozwiązaniach konkurencji). Warto również pamiętać, że zainstalowanie adaptera ogranicza działanie złącza PCI-Express 5.0 x16 do trybu x8.

Na uwagę zasługuje też bogaty zestaw portów na laminacie. Producent przewidział trzy pinowe złącza USB 2.0 dające możliwość wyprowadzenia sześciu portów, dwa pinowe USB 3.0 dające możliwość wyprowadzenia czterech portów, a także jedno USB 3.2 Gen2x2 20 Gb/s z obsługą standardu PowerDelivery 3.0 i Quick Charge 4+ (wymagane jest podłączenie znajdującego się obok 6-pinowego złącza zasilania).

Na tylnym panelu też jest „na bogato”. Wyprowadzono tutaj osiem portów USB 3.2 Gen1 10 Gb/s, jeden USB 3.2 Gen1 typ C 10 GB/s, jeden USB 3.2 Gen2x2 20 Gb/s, a do tego jeszcze dwa porty USB4 40 Gb/s (z zewnętrznego kontrolera Intel JHL8540). Do tego przewidziano wyjście HDMI, więc płyta pozwala wykorzystać możliwość grafiki zintegrowanej w procesorze.

Jeśli chodzi o łączność, producent przewidział kartę sieciowąIntel 2.5G LAN oraz bezprzewodowy moduł 2x2 Wi-Fi 6E 802.11 a/b/g/n/ac/ax z Bluetooth 5.3 (w zestawie jest dodawana antenka). Szału nie ma, bo w płycie tej klasy można by już oczekiwać karty sieciowej 10G LAN.

Na uwagę zasługuje karta dźwiękowa SupremeFX ALC4082, pod którą w rzeczywistości kryje się 8-kanałowy kodek Realtek ALC4082 z przetwornikiem ESS Sabre ES9218PQ (ESS Hyperstream QUAD DAC). Producent chwali się rewelacyjnymi parametrami 113dB SNR na wejściu i 120dB SNR na wyjściu.

Testy płyty głównej ASUS ROG Crosshair X670E Hero przeprowadziłem na platformie, którą może obrazować przykładowy, high-endowy zestaw komputerowy z taką konstrukcją.

• procesor: AMD Ryzen 9 7900X (12C/24T - 4,7 - 5,6 GHz)
• chłodzenie procesora: Arctic Liquid Freezer II 420
• płyta główna: ASUS ROG Crosshair X670E Hero (BIOS 0604)
• pamięć RAM: G.Skill Trident Z5 Neo 2x 16 GB 6000 MHz CL30
• karta graficzna: Nvidia GeForce RTX 3080 Founders Edition
• dysk SSD: ADATA XPG Gammix S70 Blade 1 TB
• zasilacz: be quiet! Dark Power 12 750W

Płytę główną ASUS ROG Crosshair X670E Hero miałem okazję przetestować przy okazji testu procesorów AMD Ryzen 5 7600X i Ryzen 9 7900X.

Płyta działa pod obsługą UEFI BIOS, który możecie kojarzyć z wcześniejszych modeli producenta. Producent przewidział tutaj dwa tryby – EZ Mode dla mniej doświadczonych użytkowników oraz Advanced Mode dla sprzętowych wyjadaczy. Obsługa menu jest prosta i intuicyjna.

W menu przewidziano sporo przydatnych opcji, ale na specjalną uwagę zasługuje rozbudowana sekcja odpowiedzialna za podkręcanie podzespołów. Nie zabrakło też funkcji odpowiedzialnych za sterowanie prędkością obrotową wentylatorów (Qfan Control). Dodatkowo przewidziano m.in. opcję ASUS Secure Erase do wymazywania dysków SSD czy możliwość zapisywania swoich profili ustawień (z możliwością wyeksportowania i zaimportowania ich na pamięć zewnętrzną).

Przy okazji sprawdziliśmy, jak płyta ASUS ROG Crosshair X670E Hero radzi sobie z podkręcaniem procesora i pamięci RAM.

W przypadku procesora „na sztywno” udało mi się uzyskać taktowanie 5400 MHz na wszystkich rdzeniach (w ten sposób zwiększyłem wydajność w zastosowaniach wielowątkowych, ale obniżyłem w jednowątkowych). Ograniczeniem okazały się temperatury procesora, bo przy napięciu zasilającym 1,25 V procesor dobijał do 95 stopni Celsjusza.

Ciekawostką w płycie ASUS ROG Crosshair X670E Hero jest funkcja Dynamic OC Switcher, która pozwala połączyć zalety podkręcania procesora przy użyciu funkcji PBO - Precision Boost Overdrive (zwiększającej wydajność pojedynczego rdzenia) oraz tradycyjnego podkręcania za pomocą mnożnika (zwykle zwiększającej wydajność wielowątkową).

W ten sposób udało mi się uzyskać taktowanie 5,325 MHz dla 6 rdzeni (CCX0) i 5,125 GHz dla kolejnych 6 rdzeni (CCX1). Przy obciążeniu jednowątkowym procesor rozpędzał się natomiast do 5700 MHz.

Płyta całkiem dobrze radzi sobie też z obsługą szybkich pamięci RAM. Posłużyłem się tutaj zestawem G.Skill Trident Z5 Neo 2x 16 GB 6000 MHz CL30-38-38-96, gdzie ustawienia zapisano w profilu EXPO.

Przy domyślnych ustawieniach udało mi się przyspieszyć moduły z 6000 MHz do 6200 MHz (FCLK 2000 MHz).

Lepszy wynik udało się uzyskać po „poluzowaniu” timingów do CL38-38-38-96 – przy takich ustawieniach pamięci mogły pracować z taktowaniem 6400 MHz (FCLK 2000 MHz). Widać więc, że płyta rzeczywiście może obsłużyć tak szybkie moduły.

ASUS ROG Crosshair X670E Hero to płyta główna z górnej półki i tak należy do niej podchodzić. Konstrukcja nie jest tania, ale cena wydaje się uzasadniona - otrzymujemy naprawdę niezły sprzęt do budowy porządnego komputera. Z całą pewnością można powiedzieć, że to racjonalny high-end.

Nowy Hero wygląda naprawdę nieźle. Producent zadbał o efektowną stylistykę, a do tego przewidział ciekawe podświetlenie i możliwość podpięcia dodatkowych elementów z LED-ami. Płyta powinna zatem wpaść w oko entuzjastom, którzy planują budowę ciekawego zestawu i chcieliby go dodatkowo spersonalizować (płyta daje możliwość sterowania i synchronizacji podświetlenia).

Pod względem funkcjonalności to jedna z bardziej wypasionych konstrukcji. Płyta bez problemu obsłuży najnowsze, 12- i 16-rdzeniowe procesory Ryzen 7000, a także do 128 GB szybkiej pamięci DDR5 6400 MHz. Nie zabrakło też nowoczesnego zestawu portów – na laminacie znajdziemy m.in. złącza PCI-Express 5.0 dla kart rozszerzeń i dysków M.2 (gdyby tych było mało, można posiłkować się dodatkowym adapterem PCIe 5.0 M.2 Card). Do tego cała masa portów USB (w tym nawet dwa USB4 40 Gb/s, których brakuje nawet w droższych modelach konkurencji).

Graczy powinna zainteresować szybka łączność 2.5G LAN i Wi-Fi 6E. Szkoda jednak, że w płycie tej klasy producent nie pokusił się o zastosowanie 10-gigabitowej łączności LAN, którą znajdziemy np. w modelu MSI MEG X670E ACE. Model firmy ASUS wyróżnia się jednak dobrej jakości układem dźwiękowym SupremeFX ALC4082 z przetwornikiem ESS Sabre ES9218PQ.

Obsługa płyty nie sprawiała mi żadnych problemów. Producent zastosował znany i lubiany UEFI BIOS, który został przystosowany do mniej doświadczonych użytkowników, ale też sprzętowych wyjadaczy. ROG Crosshair X670E Hero oczywiście pozwala na podkręcanie sprzętu. Sporym atutem jest funkcja Dynamic OC Switcher, która może być przydatna podczas przetaktowywania wydajniejszych procesorów. Na pochwałę zasługuje też sama konstrukcja płyty, która upraszcza składanie całej platformy.

Ostrzegamy jednak, że płyta ASUS ROG Crosshair X670E Hero nie jest tania. W polskich sklepach przyjdzie nam za nią zapłacić blisko 4 tys. złotych. Mówimy zatem o jednej z droższych płyt X670E. Można kupić jeszcze lepszy model ROG Crosshair X670E Extreme, tylko po co. Jeśli poszukujecie high-endowej płyty pod nowe Ryzeny 7000 i możecie wydać tyle pieniędzy, ASUS Hero powinien spełnić wasze oczekiwania.