Czy Intel właśnie zaczął sprzedawać najlepszą kartę graficzną do 1500 zł? Recenzja ARC A750

Po otrząśnięciu się z dużych premier sprzętowych, jakie miały miejsce w listopadzie i grudniu, przyszła pora, aby spokojnie przyjrzeć się wprowadzonym na nasz rynek w tym samym czasie kartom graficznym Intela. Niedawno mogliście zapoznać się z naszym testem Intel ARC A770 Limited Edition, zatem najmocniejszej karty z generacji Intel Alchemist. Teraz przyszła pora na jego tańszego, ale znacznie lepiej wycenionego brata - Intel ARC A750 Limited Edition.

Pomiń ten rozdział -> do testów kultury pracy, podkręcania i prezentacji panelu sterowania.

Jeżeli interesuje Was, co dokładnie skrywa się wewnątrz układu Intel ARC Alchemist, to odsyłamy Was do recenzji wspomnianego wcześniej Intel ARC A770 Limited Edition. Opisujemy tam działanie mikroarchitektury Intel XeHGP i skalowalność tego rozwiązania. W kwestii karty Intel ARC A750 istotne jest to, że posiada ona dokładnie jeden „Render Slice” mniej niż jej starszy brat oraz że występuje tylko w wersji 8 GB (z nieco niższym taktowaniem tychże pamięci GDDR6).

Pod względem budowy zewnętrznej tańsza karta na pierwszy rzut oka nie różni się od swojego droższego rodzeństwa. Wymiary są identyczne (27x11x4 cm), podobnie jak waga (1,06 kg). Jedyne, co wyróżnia tańszy model, to zamiana pasków RGB na „zwyczajne”, chromowane paski. Oznacza to w skrócie, że karta nie posiada żadnego RGB. Jedyne, co jest w przypadku ARC A750 podświetlane, to napis „Intel ARC” na szczycie karty.

Intel ARC A750 wymaga takiego samego zasilania, co ARC A770 – duetu przewodów 8-PIN i 6-PIN. Identycznie zresztą prezentuje się TGP karty na poziomie 225 W, choć tu również fabrycznie jest ono ustawione na 190 W (i w ramach podkręcania można odblokować całe 225 W). Identyczne są również złącza wideo – 3x DisplayPort 2.0 (40 Gbps) oraz jedno HDMI 2.1 (48 Gbps).

Układ chłodzenia pod plastikową obudową jest również identyczny – miedziana płyta połączona czteroma ciepłowodami z dosyć skromnym aluminiowym radiatorem odprowadza ciepło z GPU, vRAM i VRM. Za pozbywanie się ciepła z karty z kolei odpowiadają dwa wentylatory o średnicy 85 mm. Znamy producentów, którzy tylko za takie zmiany (wyrzucenie RGB) potrafią odliczyć te $40, o które Intel taniej wycenił ARC A750 względem 8-gigabajtowej wersji ARC A770…

Pomiń ten rozdział -> do opisu procedury i testów syntetycznych .

Poprzednio testowany ARC A770 nie zrobił na nas piorunującego wrażenia w kwestii kultury (mając na uwadze jego wydajność). ARC A750 wypada nieco lepiej, co sugeruje, że jednak pobiera odczuwalnie mniej energii niż mogłoby to wynikać z samego TGP. Ostatecznie obie karty nie są przesadnie głośne.

Temperatura pracy ARC A750 Limited Edition mieści się znacznie poniżej limitu ustalonego przez producenta, choć przyznamy, że wartości na poziomie 75-80°C nie wyglądają komfortowo. Chłodzenie podczas pracy utrzymuje około 10% niższe obroty niż w mocniejszym ARC A770 (zwykle poniżej 1500 RPM). Po podkręceniu karta rozgrzewa się o 5°C bardziej, a chłodzenie zaczyna się już robić donośne (1800-1900 RPM).

Nasz model wykazał się bardzo słabym potencjałem podkręcania (ledwie 40 MHz), ale mimo tego w kilku grach to wystarczyło, aby domknąć lukę pomiędzy dwoma najmocniejszymi kartami Intela. Ponownie jest to zabieg okupiony nie tylko spadkiem kultury pracy, ale również znacznym wzrostem poboru energii.

W tym miejscu wypada przypomnieć o nieszczęsnym panelu sterowania, z którego trzeba korzystać, aby, m.in. podkręcić kartę. Ten panel, razem z resztą kwestii sterowników to bez wątpienia nadal największe utrapienie nowych kart Intela i powód, dla którego nie chcieliśmy polecać droższego z ARCów typowo niedzielnym graczom. Niekoniecznie jednak będzie to wystarczający argument przeciwko ARC A750, mając na uwadze jego obecną cenę.

Pomiń ten rozdział -> do testów w grach.

Ponownie (po testach ARC A770) część wyników kart AMD i NVIDII na wykresach (zwłaszcza w 3DMarku) pochodzi z testów wykonywanych na początku grudnia zeszłego roku, zatem na nieco starszych niż najbardziej aktualne sterowniki.

• Procesor: Intel Core i9-12900KS
• Chłodzenie: NZXT Kraken Z73
• Pamięć: Fury Beast 2x16 GB DDR 5 (5600 MHz, CL40, gear 2)
• Płyta główna: ASUS ROG Strix Z690-F
• SSD: Samsung SSD 980 PRO 1 TB (PCI-E 4.0)
• Zasilacz: Corsair RM1000x
• Obudowa: Cooler Master Master Case H500M

Sterowniki, z których korzystaliśmy, to GeForce Game Ready 527.56 w przypadku kart z GPU NVIDII oraz Adrenaline 22.12.1 dla Radeonów. Nasz główny bohater otrzymał sterownik 31.0.101.4032 z 21 grudnia 2022. System Windows 11 użyty w czasie testów to build 21H2 i wszystkie testy wykonywaliśmy z aktywnym Resizable BAR - to krytycznie ważne, aby ta funkcja była aktywna, gdyż bez niej karty Intela nadal tracą dramatycznie na wydajności. Dobra wiadomość jest taka, że nawet bardzo stare komputery (wystarczy PCI-E 3.0) mają dla niej wsparcie, więc trzeba się tylko upewnić, czy Re-BAR jest aktywny.

Uwzględniając 12-procentowe cięcie w jednostkach obliczeniowych ARC A750 radzi sobie wyśmienicie – dosłownie depta po piętach swojemu mocniejszemu bratu, a po tym symbolicznym podkręceniu, jakie udało nam się osiągnąć, dosłownie go wyprzedza. Warto przypomnieć, że w przypadku testów (3DMark) korzystających z Ray Tracingu karty Intela wypadają bardzo korzystnie na tle konkurencji od AMD, natomiast w starszym teście opartym tylko o rasteryzację wyprzedzają zarówno karty AMD, jak i NVIDII (z tego samego segmentu cenowego). Niestety już ostatnio testy w grach okazały się być znacznie mniej przychylne dla kart Intel ARC.

Pomiń ten rozdział -> do testów enkodera wideo i zastosowań profesjonalnych.

Zabierając się za testy Intel ARC A750 w pierwszej kolejności sięgnęliśmy po grę The Callisto Protocol – przypominamy, że podczas testów ARC A770 aktywowanie Ray Tracingu wyrzucało nas do pulpitu. Niestety, w przypadku ARC A750 sytuacja wygląda identycznie (nawet na zupełnie świeżej instalacji systemu). Co prawda, można bez problemu grać bez aktywnego śledzenia promieni, ale nie w tym rzecz – to pokazuje nadal trapiące karty Intela problemy, z którymi należy się liczyć wybierając ten model.

Sterownik graficzny Intel ARC to nadal swoiste pole miniowe - mniejsze niż pół roku temu, ale nadal można się nieciekawie zaskoczyć

Nie były to też jedyne problemy, jakie napotkaliśmy – tym razem również Red Dead Redemption 2 podczas przechodzenia procedury testowej zawsze w tym samym miejscu wywoływało BSOD (niebieski ekran Windows)… Z tym, że problem nie występował na Intel ARC A770 – może to kwestia wycieku pamięci, która szybciej się kończy na A750 – nie wiemy, ale niemniej tym razem nanieśliśmy taki wynik testów na wykresy.

Zaskakujący w powyższych testach był brak konsekwencji nawet w ramach tej samej architektury (i tego samego sterownika!) – nie tylko zdziwił nas RDR2, który bez problemów działał na ARC A770 (i nadal działa – sprawdziliśmy kontrolnie w czasie testów ARC A750), ale przykładowo taki Far Cry 6 wyróżniał się znacznie mniejszymi problemami równomierności generowania klatek (co widać na słupkach 1% Low FPS).

Z kartami Intel ARC Alchemist nigdy nie wiesz, czy wydajność i stabilność zaskoczy Cię bardzo pozytywnie, czy wprost przeciwnie...

Niemniej niecodziennie wyglądają różnice pomiędzy dwoma tak mało różniącymi się kartami w wybranych grach. Zwykle ARC A750 niemal w ogóle nie różni się wydajnością od sprzętowo mocniejszego ARC A770, ale są gry (Forza, Spider-Man), w których przewaga ARC A770 nad ARC A750 znacznie przekracza różnicę w specyfikacji! Wszystkie takie „nietypowe” wyniki oczywiście weryfikowaliśmy ponawiając testy, ale w tym braku konsekwencji nowe karty Intela są wyjątkowo konsekwentne…

Wydajność na kartach Intela można podnieść z pomocą upscalingu – zwykle będzie to rozwijany przez AMD (ale dostępny dla każdej karty) FSR, ale w niektórych tytułach będzie można skorzystać z dedykowanego dla kart Intela XeSS (realizowanego w kartach Intela sprzętowo, dedykowanymi do tego jednostkami XMX). Zainteresowanych odsyłamy do fragmentu recenzji Intel ARC A770 poświęconego XeSS i Smooth Sync. Ta druga technika z kolei pozwala zachować najniższy poziom input lag i jednocześnie znacznie zmniejszyć wizualnie postrzeganie rozrywania ekranu – wyjątkowo specyficzna technika.

Pomiń ten rozdział -> do testów poboru energii.

To, co z pewnością jest bardzo mocną stroną kart Intela (zwłaszcza w tym segmencie cenowym), to obecność wydajnego i bardzo nowoczesnego (obsługującego kodek AV1) enkodera wideo. Docenią to osoby szukające optymalnej karty do strumieniowania swojej rozgrywki z niskim bitrate (ale wysoką jakością obrazu, jaką w takim przypadku oferuje AV1). To również spora zaleta dla osób, która poza grami chcą się zająć edycją i montażem wideo – tu wyniki są niemal identyczne, jak na ARC A770, zatem tylko trochę za wielokrotnie droższymi kartami konkurencji.

Intel ARC A750 dobrze również radzi sobie w aplikacjach, których twórcy zadali sobie trud optymalizacji pod jednostki Xe-Core – przykładem tu może być Blender, w którym karty Intela pokonują swoje odpowiedniki cenowe AMD (ale do NVIDII nadal im daleko).

W pozostałych zastosowaniach trzeba niestety nadal czekać na dodanie stosownych optymalizacji, co dobitnie ukazują testy SPECviewperf 2020. Obecnie ARC A750 stanowczo nie jest kartą dla każdego.

Pomiń ten rozdział -> do podsumowania.

Kończymy jak zwykle testami poboru energii i tutaj czeka na nas ogromnie pozytywne zaskoczenie. Intel ARC A750 okazuje się znacznie lepiej wykorzystywać swój niski, 6-nanometrowy proces produkcyjny i plasuje się na wykresach bliżej swoich rówieśników cenowych z poprzednich generacji kart AMD i NVIDII (jednocześnie oferując znacznie wyższą wydajność).

Niestety schemat ten nie powtarza się aż tak dobrze w przypadku testu w Blenderze, kiedy karta jest najwyraźniej znacznie mocniej obciążona niż w grach. Tu wyniki jednak nadal są całkiem przyzwoite.

Podsumowanie testów karty graficznej Intel ARC A750 Limited Edition należy rozpocząć od przypomnienia, że jest to karta wyceniona obecnie na 1450 zł, co stawia ją na równi z Radeonem RX 6600 oraz RTX 3050. To kluczowe, ponieważ patrząc na czystą wydajność można odnieść wrażenie, że oto mamy przed nami najlepsza kartę graficzną w cenie do 1500 zł! Uśredniając wyniki z naszych testów (z wyłączeniem RDR2…) okazuje się, że ARC A750 znacznie pokonuje swoich rywali i jako jedyna z karta w tym przedziale cenowym realnie pozwala pograć w 1440p.

Niestety takie uśrednianie nie oddaje najlepiej realiów, na jakie się piszemy wybierając obecną generację kart Intel. A przypominamy, że nie jest to ich premiera i ARC A750 jest dostępny w sklepach od 2 miesięcy (w Polsce, na świecie już blisko pół roku). Poprawa sytuacji faktycznie postępuje z każdą nową wersją sterowników, ale nikt nie jest w stanie przewidzieć, kiedy realnie się ustatkuje na tyle, aby mieć pewność, że każda nowa gra będzie dobrze działać na kartach Intel ARC. Z tego tylko względu, pomimo wysokiej noty, karta ARC A750 nie otrzyma od nas znaczka „Dobry Produkt”.

Jeżeli jednak taki stan rzeczy Wam nie przeszkadza, to faktycznie karta Intel ARC A750 Limitet Edition (wersje autorskie zwykle też) jest obecnie najlepszym wyborem do względnie taniego komputera dla gracza. Jest przy tym również dosyć oszczędna w poborze energii i nie pracuje przesadnie głośno. Pamiętajcie tylko, aby aktywować w BIOS funkcję Resisable BAR i regularnie sprawdzać dostępność nowych sterowników.