Najwyraźniej to też jest RTX - recenzja GeForce RTX 5050

Niedawno przygotowałem zbiorczy test tanich kart graficznych wyposażonych w 8 GB pamięci graficznej - teraz do tego grona dołącza jeszcze GeForce RTX 5050 8 GB, którego NVIDIA wprowadziła do sprzedaży w lipcu tego roku. Do testów wybrałem najtańszy model dostępny w większości sklepów (MSI Ventus 2X), jako że to zwykle takie karty w tym segmencie sprzedają się najlepiej. Zapraszam zatem do recenzji, w której postaram się nieco dokładniej niż zwykle przeanalizować sens istnienia takiej karty.

W tym roku minęły trzy lata od premiery poprzedniej karty graficznej RTX z najniższego segmentu - mowa o GeForce RTX 3050 8 GB. Co prawda, karta ta później doczekała się jeszcze jednej, co zaskakujące, jeszcze słabszej odmiany z 6 GB pamięci graficznej, ale jej istnienie lepiej całkowicie zignorować. Warto tutaj zaznaczyć, że w serii GeForce RTX 4000 nie otrzymaliśmy tak nisko pozycjonowanej karty, zatem to pierwsza “pięćdziesiątka”, która otrzyma wsparcie dla generatora klatek (w dodatku w nowej, wieloklatkowej odsłonie). Jeżeli natomiast skupimy się na specyfikacji, to zdaje się jakby czas stanął w miejscu. Dodatkowo warto odnotować, że NVIDIA na potrzeby RTX 5050 zastosowała układ z oznaczeniem kończącym się cyfrą "7" - tak przycięte układy wcześniej trafiały niemal wyłącznie do najtańszych kart w laptopach (np. GeForce RTX 3050 Mobile)... Obecnie jednak GPU stanowiące tylko 20% pełnego rdzenia Blacwell awansowało do poziomu GeForce RTX 5060 (Ti...), zatem konieczna była odrobina kreatywności przy tworzeniu jeszcze słabszej karty.

W porównaniu do RTX 3050 dostajemy dokładnie tyle samo rdzeni CUDA, RT oraz Tensor, a także tyle samo jednostek teksturujących (TMU) i rasteryzujących (ROP) - choć za to ostatnie pewnie nikt obecnie nie poręczy. Bez zmian pozostaje również limit mocy, który ustawiono na 130 W. Oczywiście całkowicie zmieniła się architektura (z Ampere od razu na Blackwell, z pominięciem Ada Lovelace), a do tego GPU produkowane jest przez TSMC (zamiast Samsunga) i to w znacznie niższym procesie technologicznym (4N, zatem między 4 a 5 nm, zamiast 8 nm w Ampere). To pozwoliło uzyskać znacznie wyższe taktowanie rdzenia i pamięci. Jeżeli jednak w porównaniu skupimy się na GeForce RTX 5060, to nagle okazuje się, że dopłata 20% ceny do 50% większej ilości wszystkiego to może być bardzo dobry wybór, a przypominam, że RTX 5060 sam w sobie nie jest obecnie specjalnie opłacalną kartą w porównaniu do Radeona RX 9060 XT 8 GB.

GeForce RTX 5050 8 GB z pewnością nie zaimponuje wam swoją specyfikacją - nie sądzę, aby dało się to GPU bardziej przyciąć…

Tutaj też warto zaznaczyć, że GeForce RTX 5050 to jedyny układ graficzny NVIDIA obecnej generacji, w którym zastosowano moduły GDDR6 - zatem tej samej generacji, co we wspomnianym GeForce RTX 3050. To o tyle dezorientujące, że w laptopach postawiono jednak na GDDR 7 (najpewniej z uwagi na ich efektywność energetyczną). Od strony fizycznej nowy RTX 5050 szczęśliwie nie doczekał się dalszego przycinania linii PCI-E, którymi komunikuje się z procesorem - tych jest osiem, zatem identycznie, jak w obu RTX 5060 oraz w starszym RTX 3050, przy czym nowe karty, włączając w to dziś omawiany model, operują już z nowszym PCI-E 5.0, co oznacza dwukrotnie większą przepustowość niż na PCI-E 4.0 w RTX 3050.

Ostatecznie, tak jak reszta kart z nowej serii, RTX 5050 dostaje pełne wsparcie dla złącza DisplayPort 2.1 (aż po UHBR20, zatem pełne 80 Gbps) i karty, praktycznie wszystkie jakie są w obiegu, są wyposażone w cztery złącza wideo (w przeciwieństwie do najtańszych kart AMD, w których liczbę tę zredukowano do trzech). Obecne są po jednym dekoderze i enkoderze wideo najnowszej generacji, a wszystkie wymienione wcześniej jednostki obliczeniowe są w najnowszej odsłonie, co w szczególności istotne jest w przypadku rdzeni Tensor, jako że DLSS 4 Multi Frame Generation wymaga do działania ich obecnej wersji.

Do testów użyłem tej samej platformy, z której korzystam od początku roku i premiery pierwszych RTXów z serii 5000. To oczywiście znacznie mocniejsza platforma niż te, z którymi zwykle są parowane karty z najniższego segmentu, ale też pozwala to uniknąć wpływu procesora lub pamięci na przebieg testów i tym samym porównanie czystej wydajności samych kart. Wszystkie karty zostały ponownie przetestowane w lipcu i korzystają z tych samych sterowników, włącznie z RTX 5050, którego co prawda testowałem już na początku sierpnia, ale nadal na tych samym sterownikach. Pozostałe ustawienia oraz wersja systemu również pozostały identyczne.

• Procesor: AMD Ryzen 7 9800X3D
• Chłodzenie: Arctic Liquid Freezer II 420 mm RGB
• Płyta główna: ASUS ROG STRIX X670E-E GAMING WIFI
• RAM: 2x16 GB DDR5 6400 MT/s CL28 (Kingston Fury Renegade 8000 MHz)
• SSD: Lexar NM1090 1 TB + Lexar NM790 4 TB
• Zasilacz: be quiet! Dark Power Pro 13 1300 W
• Obudowa: testbench Cooler Master (testy wydajności)

Testy syntetyczne potwierdzają to, co NVIDIA zaprezentowała na swoich slajdach, oczywiście pod warunkiem, że zignorujemy słupki z aktywnym MFG. Nowy RTX 5050 z 8 GB vRAM trzyma się bardzo blisko najsłabszego RTXa z poprzedniej generacji, to jest GeForce’a RTX 4060 8 GB, ustępując mu jednak nieco w teście śledzenia promieni (tutaj kłania sie przewaga 50% jednostek RT). Z drugiej strony widać ponad 50% przewagi w punktacji nad starym RTX 3050, choć nie mnie decydować, czy można to uznać za osiągnięcie.

Alan Wake niezmiennie pozostaje jedną z najbardziej wymagających gier (a to powyżej to nawet nie są najwyższe ustawienia...), choć bez wątpienia potrafi zachwycić oprawą. Testowany dziś RTX 5050 dosłownie zrównał się z osiągami RTX 4060 i razem z nim oferuje iście konsolowe wrażenie. W teorii można aktywować generator klatek nawet w trybie x4, ale nie polecam tego robić bez redukcji ustawień, aby bazowo było chociaż 60 FPS. Podobnie wyceniony Radeon RX 7600 wypada tu jeszcze gorzej, ale już tańsza karta Intel ARC B570 okazuje się wyprzedzać nowego GeForce - niezły start testów... 

Black Myth: Wukong to kolejna gra, która na topowym sprzęcie zapiera dech fotorealistyczną oprawą (abstrahując od tego, że biegamy tam magiczną małpą). Niestety nie dla RTX 5050 takie luksusy - nawet bez aktywacji Path Tracingu karta zmaga się, aby utrzymać stabilnie 30 FPS. Udało się symbolicznie wyprzedzić RTX 4060 oraz dosyć wyraźnie pokonać tak samo wycenione ARC B580 oraz RX 7600, co jest już jakimś sukcesem. Tutaj również mamy dostęp do MFGx4, ale ponownie - nie ma sensu go aktywować przy tak niskim bazowym FPS. 

Cyberpunk zdaje się dokładnie potwierdzać testy syntetyczne - nowy RTX 5050 depcze po piętach RTX 4060, jednocześnie o blisko 100% wyprzedzając poprzednika. Brzmi wyśmienicie, dopóki nie spojrzymy na czerwony słupek z podpisem RX 9060 XT - kartę co prawda o niespełna 20% droższą, ale dostarczającą faktycznie komfortowe 100 FPS, zatem o ponad 66% wyższą wydajność. Zaznaczę jeszcze, że w tej grze podczas testów kart AMD został już użyty FSR 4, zatem GeForce nie zyskuje znacząco na jakości oprawy graficznej za sprawą DLSS. Warto też zwrócić uwagę na karty Intela - wyceniony na 900 zł ARC B570 zdołał wyprzedzić RTX 5050... Jednakże w tym przypadku użyty XeSS wyraźnie ustępuje jakością DLSS 4. 

Wyniki w zeszłorocznej odsłonie F1 (którą niebawem zamienię w testach na tegoroczną odsłonę, jak tylko twórcy skończą ją łatać…) nowy RTX 5050 zdołał nawet wyprzedzić starszego RTX 4060 i ponad dwukrotnie przegonić RTX 3050, tylko że niczego nie zmienia to w kontekście lepszych kart z obecnej generacji. RTX 5060 dokłada kolejne 20% wydajności, a wspomniany wcześniej RX 9060 znowu zamyka temat opłacalności tanich RTXów oferując o ponad 50% wyższą wydajność za symboliczną tylko dopłatą. Analogicznie też Intel ARC B570 okazuje się być szybszy, a do tego w F1 mamy wsparcie dla XeSS 2, co zrównuje jakość upscalingu między kartami. 

Hogwarts Legacy jest drobnym wyjątkiem od tej rysującej się powoli reguły - co prawda nowy RTX ponownie osiąga wydajność RTX 4060 i diametralnie dominuje nad poprzednikiem sprzed dwóch generacji, ale Radeony aż tak tutaj się nie wybijają. RX 9060 XT 8 GB okazał się oferować nieco tylko wyższą wydajność, niż wynosi różnica w cenie pomiędzym nim, a RTX 5050. Może i nie są to idealne wiadomości dla nowej karty zielonych, ale nie są też tragiczne, zwłaszcza że tutaj akurat DLSS 4 nadal ma przewagę w kwestii jakości oprawy (Hogwarts Legacy nie wspiera oficjalnie FSR 4, co można, przy odrobinie upartości, obejść z pomocą aplikacji OptiScaler).

W przypadku Zakazanego Zachodu można powiedzieć, że wszystkie karty z 8 GB mają problem na najwyższych ustawieniach, co nieco wypłaszcza wyniki tańszych kart. Daje to przewagę kartom ekstremalnie słabym, których pracy i tak 8 GB nie ogranicza (jak RTX 3050). Niemniej kolejność kart na wykresie pozostaje praktycznie bez zmian - RTX 4060 z lekką przewagą i RTX 3050 na samym dnie. Oczywiście taka sytuacja sprzyja kartom Intela, jako że ten nie oszczędza na pamięci graficznej i kosztujący 900 zł ARC B570 znacząco wyprzedza wszystkie karty z 8 GB, za wyjątkiem jedynie dwukrotnie droższego RTX 5060 Ti... 

Indiana Jones wymagał redukcji bufora pamięci graficznej na kartach z 8 GB do niemalże najniższej wartości, aby w ogóle móc przeprowadzić test w ramach procedury ustanowionej przez droższe karty. Daje to delikatną przewagę słabszym kartom, ale ostatecznie i tak nie sprawia, że gra się na nich dobrze w ten konkretny tytuł z takimi ustawieniami. Zwłaszcza stary RTX 3050 wypada bardzo źle, ale nowa karta też zdecydowanie nie zabłysnęła, co może wynikać z zastosowania starszego typu pamięci graficznej GDDR6. Wcześniej testowany RTX 5060 uzyskał o 60% lepszy wynik, a Radeon RX 9060 XT, do którego trzeba dopłacić 200 zł, generuje 2x więcej FPS… Choć tutaj nawet OptiScaler nie pozwoli aktywować FSR 4 (karty NVIDII mają natywnie DLSS 4), zatem trzeba się nastawić na wizualnie znacznie gorszy upscaling. Ponownie też okazuje się, że 10 GB vRAM pozwala ARC B570 przegonić nowego RTX'a - zwłaszcza w kontekście minimalnego FPS. 

Stalker też nie przepada za kartami z 8 GB vRAM, co widać po ich odczytach 1% najniższych FPS (oznacza to, że gra sprawia wrażenie znacznie mniej płynnej, niż sugeruje średni FPS). Ostatecznie jednak skalowanie w ramach kart NVIDII się nie zmienia - nowy RTX 5050 dogania RTX 4060, a o ponad 50% wyprzedza “poprzednika”. Znacznie gorzej w tej grze radzą sobie karty AMD - RX 9060 XT jest tylko 5% szybszy od nowego RTX 5050… Przy okazji to jedna z tych niszowych gier (mimo iż na silniku UE5), w których karty Intela sobie nie radzą i plasują się bardzo nisko na wykresach. 

Testy w dużych grach zakończyłem na Star Wars: Outlaws - grze, w której RTX 3050 ledwo spełnia wymagania minimalne i to zdecydowanie widać na wykresach. Jego dwie generacje nowszy zamiennik wcale nie ma się dużo lepiej i bez redukcji detali nie pogracie. Szczęśliwie dla niego to samo dotyczy podobnie wycenionych RX 7600 oraz obu kart Intela. Dopiero karty o te 200 zł droższe, zatem GeForce RTX 5060 oraz Radeon RX 9060 XT pozwalają utrzymywać średnio powyżej 60 FPS. 

W grach nastawionych na kompetytywną rozgrywkę, w których RTX 3050 miewa już problemy, aby stabilnie utrzymać trzycyfrową wartość FPS, jego następca faktycznie wypada znacznie lepiej. Niestety nie aż tak dobrze, jak RTX 4060, oraz znacznie poniżej tego, co oferuje RTX 5060 lub RX 9060 XT, co zaczyna brzmieć jak mantra, ale takie niestety są fakty - w przypadku CS2 nawet identycznie wyceniony Radeon RX 7600 zdołał wyprzedzić nowego RTX’a.

W przypadku Fortnite karty AMD wypadają już znacznie gorzej - przynajmniej te starsze, jako że nowym sporo dała lipcowa aktualizacja sterowników i RX 9060 XT nadal jest bardziej opłacalnym wyborem w tym konkretnym tytule, zakładając oczywiście, że mamy około 1400 zł do wydania. Jeżeli te 200 zł koniecznie musimy oszczędzić, to owszem - RTX 5050 brzmi całkiem atrakcyjnie, a z pewnością lepiej w tym przypadku 200 zł dopłacić do lepszego procesora niż karty, jako że zwykle przy ponad 300 FPS to właśnie CPU będzie was limitować. Zatem w tego typu grach sytuacja jest nie aż tak oczywista.

Wszystkie powyższe testy pokazują dosyć klarownie, że raczej nie warto oszczędzać tych 200 zł przy zakupie GPU, jeżeli przez to wybór padnie na RTX 5050. Same wyniki w testowanych grach również niosą przekaz, jakoby ta karta nie nadawała się do grania. W istocie jednak nie jest aż tak źle i jeżeli już taką kartę kupiliście albo ktoś wam sprezentował komputer z RTX 5050, to nie ma powodu do paniki. Jeśli zaakceptujecie realia i fakt, że nie jest to karta do “grania na Ultra”, to okazuje się, że da się pograć nawet w najnowsze tytuły przy rozsądnym FPS.

Tutaj pozwoliłem sobie nieco rozszerzyć spektrum gier o kilka nowszych tytułów, właśnie po to, aby pokazać, że na RTX 5050 8 GB da się faktycznie pograć i to w jakości, którą w sumie często oferują konsole. Co więcej, w wielu grach można też pokusić się o granie w QHD, zwłaszcza że DLSS w trybie Zbalansowanym w takiej rozdzielczości oferuje ostrzejszy obraz niż to, co w konsolach określa się mianem “4K”. Niestety w tej rozdzielczości zdarzają się gry, w których nawet relatywnie niskie ustawienia okazują się być zbyt wymagające, aby grę uznać za płynną - w szczególności Indiana Jones, Doom Dark Ages oraz Star Wars: Outlaws, zatem te trzy gry, które domyślnie używają śledzenia promieni - zdecydowanie 20 jednostek RT to zbyt mało dla tej ilości obliczeń w czasie rzeczywistym.

Ostatecznie jest jeszcze kwestia Multi Frame Generation, które to trafia do coraz większej liczby gier i które pozwala z tych 60-80 FPS wyciągnąć płynność animacji zbliżoną do 200 FPS, bez wyraźnie odczuwalnego wzrostu opóźnień. W teorii wygląda to dobrze, ale zbyt często po aktywacji tej funkcji zamiast wzrostu płynności ta albo wprost spada, albo pojawiają się przycięcia lub artefakty związane z wyczerpaniem się puli pamięci graficznej, aby traktować tę funkcję jako istotny atut karty GeForce RTX 5050. Niemniej starszy RTX 4060 oraz karty AMD pozwalają używać generatorów tylko w trybie x2, podczas gdy nowe RTXy z serii 5000 dają dostęp do mnożników x3 oraz x4.

Nowa architektura Blackwell niesie ze sobą sporo bardzo dużych optymalizacji w obliczeniach związanych z AI, a także dokłada sprzętowe wsparcie dla dekodowania 4K 4:2:2. W praktyce jednak to zbyt słabe GPU wyposażone w zbyt mało pamięci, aby w takich zastosowaniach oferowało realną wartość. Owszem - testy wykazują nieco lepsze wyniki od RTX 4060, ale samej wydajności realnie starcza co najwyżej do hobbystycznej i amatorskiej pracy na małych projektach.

Ostatnim, co mogło zbawić nowego RTX 5050, byłby jego potencjał podkręcania. Tu oczywiście wiele może zależeć od wybranej wersji autorskiej karty i ten najtańszy MSI Ventus, którego tak korzystnie udało mi się dostać w sklepie Komputronik.pl, nie pozwala nawet podnieść limitu zasilania (choć ten raczej nie jest problemem w tak przyciętej karcie). Z drugiej strony pamiętajmy, że dopłata do topowej wersji RTX 5050 na poziomie 200 zł zrównuje tę kartę z najtańszymi Radeonami RX 9060 XT, które też da się (nawet lepiej) podkręcać. To czyni zakup droższych modeli RTX 5050 zupełnie absurdalnym (jeżeli miałbym to oceniać).

Dodatkowe 6-7% wydajności to nie jest coś, co z łatwością odczujemy w grach, choć przynajmniej nie wzrasta przy tym znacząco pobór energii. Ogólnie karta nie korzysta w ogóle z zasilania przez płytę główną i cała energia jest dostarczana przez wtyczkę 8-PIN, jako że nie wykracza to poza jej specyfikację. Na poniższym wykresie warto odnotować, że wielokrotnie wspominany w recenzji Radeon RX 9060 XT 8 GB pobiera blisko 40% więcej energii (dodatkowe 50 W), co nie jest całkowicie pomijalną wartością. Natomiast starszy RTX 3050 oraz nieco świeższy RTX 4060 pobierają dokładnie tyle samo energii, co nowy RTX 5050. Tego ostatniego za to należy pochwalić za rekordowo niski pobór energii w spoczynku - możliwe, że część funkcji Max-Q została aktywna, gdy NVIDIA przenosiła ten mobilny GPU na osobne PCB ;)

Zanim przejdę do podsumowania, pozwólcie jeszcze, że w dwóch akapitach opiszę testowaną konstrukcję od MSI. Przede wszystkim Ventus X2 w przypadku RTX 5050 jest znacznie bardziej okrojonym chłodzeniem niż tak samo nazwany Ventus X2, którego miałem okazję poznać przy okazji testów RTX 5060 Ti 8 GB. Chłodzenie jest krótsze, lżejsze i korzysta z jednego tylko ciepłowodu (ułożonego w kształt litery S). Backplate jest plastikowy, a sama karta zdaje się nic nie ważyć. W rezultacie, co prawda, zmieści się nawet do bardzo ciasnych zestawów PC, ale jej kultura pracy pozostawia nieco do życzenia.

Karta podczas testów osiąga relatywnie wysokie temperatury 69*C, co byłoby nawet akceptowalne, gdyby jednocześnie układ chłodzenia był cichy, a do takich zdecydowanie nie mogę go zaliczyć. Nadal daleko tu do hałasu generowanego przez laptopy, ale też nie liczcie na granie w ciszy. Po podkręceniu wiele się nie zmienia, jako że karta nadal musi odprowadzić podobną ilość ciepła. Ogólnie układ chłodzenia oceniam na wystarczający i adekwatny do segmentu cenowego, w którym się znajduje - osobiście z pewnością nie dopłaciłbym do lepszego chłodzenia, jako że taka dopłata jeszcze bardziej zredukuje dystans cenowy do najtańszych RX 9060 XT 8 GB.

Podchodząc do testów nowego RTX 5050 siłą rzeczy wiedziałem czego się spodziewać - karta co prawda nie miała hucznej premiery, ale tak czy owak została w ciągu pierwszych 2-3 tygodni obecności na rynku dosyć dobrze sprawdzona przez zachodnie media. Po cichu liczyłem na to, że moje testy na nieco nowszych sterownikach wykażą lepsze rezultaty, albo że odkryję jakiś głębszy sens istnienia tej karty, ale niestety nic takiego się nie wydarzyło. GeForce RTX 5050 to właśnie taka karta “fifty-fifty” - z jednej strony jest jedną z najszybszych i z pewnością najnowocześniejszą kartą w cenie “około 1000 zł”, ale z drugiej strony absurdem jest nie dopłacić tych 200 zł do karty z “60” w nazwie. A jeżeli już musimy aż tak oszczędzać to obecnia za 900 zł można kupić Intel ARC B570 z 10 GB vRAM, który sumarycznie oferuje identyczną wydajność, ale bez wsparcia dla DLSS 4. 

Owszem - można na RTX 5050 bardzo przyjemnie pograć nawet w najnowsze tytuły, ale tylko pod warunkiem, że nie zależy nam na oglądaniu gier w pełnej okazałości graficznej. Choć dodam, że testy w Średnich ustawieniach często nie ustępowały aż tak bardzo w kwestii oprawy testom na ustawieniach Ultra - dopiero aktywacja Path Tracingu diametralnie wpływa na oprawę, ale to funkcja w praktyce zarezerwowana obecnie tylko dla kart z wyższego segmentu. Tak samo mógłbym tu ponarzekać na niedzisiejsze, a przynajmniej nieprzyszłościowe 8 GB vRAM, w jakie wyposażono tę kartę, ale w zasadzie to rzadko pamięć limitowała kartę - za wyjątkiem może próby aktywacji DLSS Multi Frame Generation, jeżeli nie obniżylismy mocno ustawień tekstur. 

Podsumowując - jeżeli szukacie taniej i nowej karty graficznej, która ma sens w świeżych grach, to GeForce RTX 5050 spełnia ten warunek. Problem w tym, że nie czyni to z niego karty godnej polecenia i jeżeli jakkolwiek możecie dopłacić do RTX 5060 lub tym bardziej RX 9060 XT 8 GB, to stanowczo warto to zrobić (a jeżeli nie, to lepiej już wybrać tańszego B570). Wyjątkiem będą gracze, których interesuje tylko wydajność w grach e-sportowych i celują w bardzo wysoki FPS - tutaj nowy RTX 5050 to, jak na ironię, faktycznie dobra opcja i wspomniane 200-300 zł zdecydowanie lepiej przeznaczyć na szybszy CPU, gdy mocno ogranicza nas budżet. W takich grach też całkowicie nie radzą sobie karty Intela, co ponownie wskazuje na nową kartę NVIDII jako najlepszy wybór. Pozostaje jeszcze pytanie, czy przypadkiem ten “wyjątek” nie dotyczy znacznej większości nabywców kart z tego segmentu cenowego.

• Grasz w gry kompetytywne i liczy się każdy grosz;
• Nie przeszkadza ci granie na średnich ustawieniach.

• Możesz dopłacić do karty 200-250 zł;
• Zależy Ci na wykorzystaniu DLSS 4 Multi Frame Generation;
• Chcesz grać w najwyższych ustawieniach i/lub w QHD;
• Chcesz używać komputera do pracy kreatywnej;
• Masz starszego PC z PCI-E 3.0 (które dodatkowo obniży wydajność tej karty).