Intel SSD 750 – standard NVMe trafia pod strzechy

Standard NVM Express (NVMe) został opracowany z myślą o nośnikach SSD i ma za zadanie zrewolucjonizować rynek modeli korzystających z interfejsu PCI-Express – wszystko dzięki całkowicie nowemu protokołowi, który zastępuje lekko już archaiczny AHCI.

Wprawdzie specyfikacja standardu została opracowana już w 2011 roku, ale na rynku nadal nie ma zbyt wielu dysków korzystających z jego dobrodziejstw (w głównej mierze są to modele przeznaczone do profesjonalnych zastosowań). Niedawno pojawiły się jednak modele Intel SSD 750, a więc pierwsze tego typu nośniki do zastosowań konsumenckich. Nie mogliśmy ominąć takiej okazji i oczywiście postanowiliśmy przetestować taki dysk.

• Pierwszy nośnik SSD w standardzie NVMe dla użytkowników domowych
• Bardzo wysoka wydajność w testach syntetycznych i rzeczywistych
• Kompatybilność z mniejszymi komputerami
• Długa gwarancja producenta

Co tu dużo mówić, nowość Intela zapowiada się niezwykle interesująco. SSD 750 pretenduje do miana najwydajniejszego dysku do zastosowań konsumenckich i sprawdzi się nie tylko w potężnych komputerach, ale też mniejszych konfiguracjach dla entuzjastów.

Do głównych zalet standardu można zaliczyć mniejsze obciążenie procesora, mniejsze opóźnienia wykonywanych operacji i możliwość samoczynnego przechodzenia nośnika w niższe stany energetyczne. W efekcie powinniśmy więc otrzymać wyższą wydajność i oszczędność energii elektrycznej.

Warto jednak pamiętać, że protokół jest stosunkowo nowy i jest wspierany tylko przez najnowsze systemy operacyjne – o ile w przypadku Windowsa 8.1 i 10 sterownik jest już zintegrowany, a w Windowsie 7 trzeba go doinstalować, to starsze systemy w ogóle nie będą z nim współpracować w ogóle.

Dodatkowo konieczna jest odpowiednia aktualizacja BIOS-u płyty głównej, która wprowadza wsparcie dla NVMe – niestety, została ona udostępniona tylko dla nowszych modeli (przeważnie z chipsetami Intel z serii 9 i 100, ale oprócz tego jest dostępnych kilka modeli na bazie układów AMD A88X i 990FX). Można więc powiedzieć, że technologia ta została zarezerwowana dla najnowszych konfiguracji.

Dyski SSD 750 występują w dwóch konfiguracjach – 2,5-cala i PCI-Express. W obydwóch udostępniono modele o pojemności 400 GB i 1,2 TB, które oferują odpowiednio takie same osiągi (model o pojemności 1,2 TB jest nieco wydajniejszy przy odczycie i zauważalnie szybszy przy zapisie danych).

Dla mniejszych komputerów przygotowano 2,5-calowe modele o grubości 15 mm, które korzystają z mało popularnego złącza SFF 8639 – najlepiej więc skorzystać tutaj ze specjalnego adaptera montowanego w złączu M.2 (część producentów dodaje je do swoich płyt głównych).

Wygodniejszym rozwiązaniem są modele w postaci karty rozszerzeń (AIC – Add-in-Card) – mają one niskoprofilową budowę (w zestawie jest dodawany odpowiedni śledź) i mierzą niecałe 17 cm długości, dzięki czemu zmieszczą się także do mniejszych komputerów ITX i HTPC. Problem jednak w tym, że zajmują złącze PCI-Express, a zatem możemy się pozbawić możliwości instalacji innych kart (zwłaszcza w przypadku płyt głównych w formacie mini-ITX).

Na kolejnych stronach przyjrzymy się nośnikowi z bliska i sprawdzimy czy rzeczywiście jest tak wydajny jak deklaruje producent – zarówno w testach syntetycznych, jak i symulacji realnego zastosowania.

Do naszej redakcji trafił model w postaci karty rozszerzeń o pojemności 400 GB – jego cena wynosi około 1750 złotych. Cena nie jest mała, ale czy jest uzasadniona?

Dysk bazuje na kontrolerze Intel CH29AE41AB0, który był już stosowany w typowo serwerowych modelach Intel DC P3700 (również wykorzystujących standard NVMe). Oprócz tego zastosowano kości pamięci Intel 20 nm MLC NAND i 1 GB pamięci podręcznej MIcron DDR3-1600, a nad ciągłością procesu zapisywania danych czuwają dodatkowe kondensatory (podtrzymują one ten proces w przypadku zaniku zasilania).

Jak już wspominaliśmy, dysk ma postać karty rozszerzeń ze złączem PCI-Express 3.0 x4 (można ją zamontować również w slotach PCI-Express 3.0 x8 i x16). Uwagę zwraca masywny radiator, który odprowadza ciepło z kontrolera, kości pamięci i kości pamięci podręcznej. Z kolei na rewersie laminatu znalazła się blaszana płytka, której zadaniem jest osłona dysku przed uszkodzeniami mechanicznymi (nie ma ona bezpośredniego kontaktu z kośćmi pamięci).

Teoretyczna wydajność dysku robi niemałe wrażenie – transfery sekwencyjne sięgają 2200 MB/s w przypadku odczytu i 900 MB/s w przypadku zapisu danych, a liczba operacji wejścia/wyjścia na sekundę dochodzi do 440 000 IOPS przy losowym odczycie i 290 000 IOPS przy losowym zapisie próbki 4K. Co tu dużo mówić, SSD 750 pretenduje do miana najwydajniejszego dysku z segmentu konsumenckiego. Czy ma na to szansę, przekonamy się już za chwilę.

Pozostało jeszcze omówić wytrzymałość nośnika – według producenta, do utraty gwarancji (trwa ona 5 lat) można na nim zapisywać codziennie 70 GB danych przez 5 lat, co przekłada się na współczynnik TBW na poziomie 125 TB. Nie jest on zatem aż tak imponujący (szczególnie jeżeli weźmiemy pod uwagę serwerowe korzenie nośnika), aczkolwiek do codziennej pracy będzie aż nadto.

Na kolejnych stronach sprawdzimy czy Intel SSD 750 rzeczywiście jest tak wydajny jak deklaruje producent – zarówno w testach syntetycznych, jak i symulacji realnego zastosowania.

• Windows 7 Ultimate 64-bit SP1
• ATTO Disk Benchmark 2.47 - wyniki podawane w MB/s. Im więcej tym lepiej.
• CrystalDiskMark 3.0.4 64-bit - wyniki podawane w MB/s. Im więcej tym lepiej.
• AS SSD Benchmark 1.7 - wyniki podawane w MB/s (im więcej tym lepiej) i s (im mniej tym lepiej).
• HD Tune Pro 5.50 (test File Benchmark) - wyniki podawane w MB/s. Im więcej tym lepiej.
• PCMark 7 Professional Edition 1.4.0 – test HDD - wyniki podawane w punktach i MB/s. Im więcej tym lepiej.
• IOMeter 1.1.0 – wyniki podawane w IOPS (im więcej tym lepiej)

Intel SSD 750 400 GB w symulacji realnego zastosowania wypadł wprost znakomicie – prawie w każdym teście uplasował się on na szczycie naszego zestawienia, ale największy wzrost wydajności względem poprzednio testowanych modeli (w tym także tych pod PCI-Express) można zauważyć w teście uruchamiania aplikacji. W innych testach różnice nie są aż tak duże.

Dopiero najnowsza wersja aplikacji CrystalDiskMark potrafi wykorzystać potencjał dysków korzystających ze standardu NVMe. Testy w wersji 4.0.3 wykonaliśmy przy 32 kolejkach poleceń i 8 wątkach.

Standardowa wersja aplikacji CrystalDiskMark jeszcze nie potrafi wykorzystać potencjału dysków korzystających ze standardu NVMe, co objawia się znacznie obniżonymi transferami (do około 1500 MB/s). Mimo wszystko i tak Intel SSD 750 jest jednym z najlepszych modeli w naszym zestawieniu (wykresy przedstawiają wyniki właśnie ze starszej wersji testu).

Dopiero od wersji 4.0.3 wprowadzono wsparcie dla głębszego kolejkowania poleceń i obsługi większej liczby wątków, dzięki czemu możemy już liczyć na normalne transfery - te dochodzą nawet do 2987/1060 MB/s.

W teście AS SSD osiągi mniej więcej pokrywają się z zapewnieniami producenta – mamy więc 2041 MB/s przy sekwencyjnym odczycie i 999 MB/s przy sekwencyjnym zapisie. Jeszcze przy sekwencyjnym zapisie po piętach depczą modele Kingston HyperX Predator i OCZ RevoDrive 350, a w losowym odczycie trochę lepsze okazują się najwydajniejsze modele z interfejsem SATA, ale w pozostałych testach SSD 750 nie ma sobie równych. Uwagę zwraca także bardzo krótki czas dostępu, co jest zasługą zastosowania protokołu NVMe. Widać więc pełny potencjał najnowszej konstrukcji Intela.

Benchmark ATTO wykorzystuje dane łatwo podatne na kompresję, dzięki czemu dyski uzyskują tutaj zwykle najwyższą wydajność – tak jest i w tym przypadku, bo transfery już przewyższają deklaracje producenta. Odczyt mniejszych próbek nie jest tak duży jakbyśmy mogli tego oczekiwać, ale przy większych próbkach dysk ponownie plasuje się na podium – jedynie przy zapisie lepszy okazuje się OCZ RevoDrive 350.

W benchmarku HD Tune zaobserwowaliśmy dosyć dziwną sytuacją – o ile zapis danych jest raczej stały, to odczyt rozkłada się w dosyć dziwny sposób (test uruchamialiśmy kilkukrotnie i uzyskiwaliśmy podobne wyniki). Pod względem zapisu, SSD 750 może się równać z modelem HyperX Predator, ale przy odczycie już wyraźnie przewyższa osiągami konkurencję (biorąc pod uwagę większe próbki, bo przy średnich znowu widać zauważalny spadek formy).

Sprawdziliśmy też wydajność przy długotrwałym obciążeniu dysku. W tym celu wykorzystaliśmy aplikację IOmeter, która testuje liczbę operacji wejścia/wyjścia na sekundę (IOPS) – została ona skonfigurowana w ten sposób, że przez 12 godzin, w krokach co 5 minut, sprawdzała liczbę IOPS przy losowym zapisie próbki 4 KB.

W tradycyjnych zastosowaniach rzadko kiedy dysk pracuje przez tak długi czas, ale test ten ma na celu zobrazowanie realnej wydajności używanego nośnika. Okazuje się bowiem, że nowy dysk oferuje zauważalnie wyższą wydajność, ale z kolejno zapisanymi danymi jego osiągi po prostu spadają. Nietrudno się domyślić, że część producentów skupia się na osiągach „świeżego” dysku, zapominając co się z nim stanie po dłuższym czasie użytkowania, a więc kwestii bardzo istotnej z punktu widzenia klienta.

W teście długotrwałego obciążenia Intel SSD 750 wypadł całkiem nieźle – pomiar rozpoczął się od około 250 000 IOPS, lecz osiągi ustabilizowały się dopiero na poziomie 27 000 IOPS. Wprawdzie różnica jest dosyć duża, ale i tak nośnik uzyskał najlepszy wynik spośród wszystkich testowanych przez nas modeli.

Intel SSD 750 to najwydajniejszy dysk jaki przyszło nam testować i jedna z najwydajniejszych konstrukcji z segmentu konsumenckiego (choć świetnie sprawdzi się także w stacjach roboczych). Jest to także pierwszy dysk do użytku domowego, który korzysta z przyszłościowego standardu NVM Express.

Nośnik może się pochwalić rewelacyjną wydajnością zarówno w symulacji realnego użytkowania, jak i w testach syntetycznych – zwłaszcza jeżeli chodzi o odczyt sekwencyjny, gdzie praktycznie nie ma sobie równych. Wygląda więc na to, że mamy nowego lidera wydajności dysków do zastosowań domowych.

Przetestowany dysk ma postać karty rozszerzeń pod złącze PCI-Express, która zmieści się także w mniejszych komputerach. Koszt modelu pojemności 400 GB to około 1750 złotych, co przy tej wydajności nie jest aż tak wygórowaną kwotą. Oczywiście, gdy porównamy ją do tradycyjnych modeli ze złączem SATA może się ona wydawać wysoka, lecz jest to zupełnie inna liga.

Jedną z zalet i jednocześnie największą wadą nośnika jest nowoczesny standard NVM Express, który nie jest kompatybilny ze starszymi komputerami. Wszystko na to wskazuje, że jest on też przyszłością rozwoju dysków półprzewodnikowych i na rynku będzie pojawiać się coraz więcej tego typu konstrukcji – również z segmentu konsumenckiego.

• rewelacyjna wydajność w realnym użytkowaniu
• rewelacyjna wydajność w benchmarkach
• niezła wydajność w teście długotrwałego obciążenia
• kompatybilny z mniejszymi komputerami
• 5 lat gwarancji (ograniczonej zapisem 125 TB danych)
• całkiem niezła cena, jak na oferowaną wydajność…
   
• …ale nadal bardzo wysoka na tle tradycyjnych modeli pod SATA
• standard NVMe jest kompatybilny tylko z nowszymi komputerami