WAŻNE
TERAZ

Strzelanina w Niemczech. Nie żyje pięć osób

Misja DAPHNE od NASA: jak "pogoda kosmiczna" zmienia ziemską atmosferę

NASA dała zielone światło kolejnemu etapowi przygotowań misji DAPHNE (Dynamic Atmosphere-Ionosphere Explorer), która ma sprawdzić, w jaki sposób zjawiska określane jako pogoda kosmiczna łączą się z procesami zachodzącymi w ziemskiej atmosferze. Zebrane dane mają pomóc trafniej oceniać ryzyko dla technologii, m.in. nawigacji GPS i satelitów komunikacyjnych.
Misja DAPHNEMisja DAPHNE
Źródło zdjęć: © NASA
Radosław Kosarzycki

W ramach projektu DAPHNE agencja chce lepiej opisać zależności między niższymi warstwami atmosfery a jej najwyższymi obszarami, gdzie najsilniej widać oddziaływanie zjawisk kosmicznych. NASA wskazuje, że misję wybrano ze względu na potencjał naukowy i perspektywę realnej poprawy prognoz dotyczących wpływu "pogody kosmicznej" na Ziemię oraz rozwiązań wykorzystywanych na co dzień.

Koncepcja misji zakłada wykorzystanie dwóch jednakowych satelitów, co ma umożliwić równoczesne obserwacje w kluczowych rejonach atmosfery. Instrumenty pokładowe mają zbierać szczegółowe informacje o ruchach neutralnych składników powietrza, temperaturze i składzie chemicznym w termosferze – obszarze, w którym ziemska atmosfera stopniowo przechodzi w zjonizowaną plazmę przestrzeni kosmicznej. To właśnie ta strefa jest istotna dla zrozumienia, jak czynniki "z Ziemi" i "z kosmosu" wpływają na siebie nawzajem.
Jednym z podstawowych zadań DAPHNE ma być dostarczenie nowych danych niezbędnych do tworzenia i rozwijania bardziej zaawansowanych narzędzi prognozujących skutki pogody kosmicznej. Według dostępnych informacji przełoży się to na skuteczniejsze zabezpieczanie zarówno satelitów, jak i osób przebywających na orbicie przed negatywnymi oddziaływaniami z kosmosu. Za projekt odpowiada Aimee Merkel z Laboratorium Fizyki Atmosferycznej i Kosmicznej Uniwersytetu Kolorado w Boulder.

Misja Artemis 3 już w 2027 roku. NASA przedstawia harmonogram

Dalszy bieg przedsięwzięcia ma zależeć od wyniku tzw. przeglądu potwierdzającego zaplanowanego na 2027 r. Eksperci mają wtedy ocenić postęp prac oraz to, czy dostępne są środki finansowe pozwalające kontynuować projekt. Jeśli misja otrzyma wymaganą akceptację, jej łączny koszt – bez uwzględnienia wydatków na start – nie powinien przekroczyć 250 mln dolarów (w cenach z roku finansowego 2023). Jednocześnie zastrzeżono, że DAPHNE nie wystartuje wcześniej niż w 2029 r.
Misja DAPHNE jest odpowiedzią na ogłoszenie naboru propozycji w ramach programu DYNAMIC (Dynamical Neutral Atmosphere-Ionosphere Coupling). Nadzór i finansowanie projektu mają spoczywać na Solar Terrestrial Probes działającym przy należącym do NASA Goddard Space Flight Center w Greenbelt.
NASA podkreśla, że wyniki badań mogą okazać się istotne nie tylko z perspektywy nauki. Lepsze rozumienie procesów zachodzących na styku atmosfery i przestrzeni kosmicznej ma też znaczenie dla bezpieczeństwa technologii funkcjonujących na orbicie oraz dla przygotowań do kolejnych etapów eksploracji – w tym planowanych misji załogowych na Księżyc i Marsa. Według agencji projekt wpisuje się w szerszą strategię zwiększania bezpieczeństwa i lepszego przygotowania na wyzwania związane z działalnością człowieka w kosmosie.
Wybrane dla Ciebie
NIE WYCHODŹ JESZCZE! MAMY COŚ SPECJALNIE DLA CIEBIE