Nvidia 3D Vision Surround - 3D na trzech monitorach

Pojawiały się (i wciąż pojawiają) kolejne gry wykorzystujące rozwiązanie NVIDII, ale gracze wciąż podchodzą do 3D Vision z lekką rezerwą. Powodów może być kilka. Przede wszystkim technologia wymaga wykorzystania okularów i odbiorników 120 Hz, a cały taki zestaw do najtańszych nie należy. Okulary są średnio wygodne w użyciu. a samo podziwianie obrazu 3D szybko męczy oczy.

Wraz z wejściem na rynek układu Fermi (GeForce serii 4xxx) NVIDIA poszła krok dalej i zaprezentowała 3D Vision Surround, czyli 3D Vision na trzech monitorach naraz.

Premiera 3D Vision Surround już za nami, ale obyło się bez spektakularnych fajerwerków.  Użytkownicy podeszli tego rozwiązania z ciekawością, ale i lekkim dystansem - przecież nie każdego stać na zakup trzech monitorów 120 Hz. Warto przypomnieć o multimonitorowej technologii AMD, czyli Eyefinity, którą już mieliśmy okazję testować. Rozgrywka na trzech monitorach naraz przypadła nam do gustu. Czy stanie się tak również w przypadku konkurencyjnej technologii w trybie 3D?

Nawet jeśli ze względu na cenę niewiele osób zdecyduje się zakup takiego zestawu, z pewnością wielu chciałoby w praktyce sprawdzić działanie technologii NVIDII. Chociaż już wcześniej mieliśmy do czynienia z 3D Vision, to nie mieliśmy jeszcze okazji testować jej w wersji Surround (3 monitory). Taka okazja się nadarzyła i grzechem byłoby z niej nie skorzystać.

NVIDIA 3D Vision to nie tylko gry, ale także filmy i zdjęcia 3D. W tym artykule skupiliśmy się jednak na aspekcie rozrywkowym. Do wyświetlenia obrazu 3D na monitorze konieczne jest wygenerowanie dwóch obrazów naraz (każdy dla jednego oka). Jak łatwo wyliczyć, 3D Vision Surround (trzy monitory) wymaga już wygenerowania sześciu obrazów naraz.

• 3D TV: rewelacyjne telewizory czy sukces marketingu?
• Nvidia GeForce 3D Vision 

Podstawowe cechy:

• przekątna ekranu 23"
• rozdzielczość 1920 x 1080 (Full HD)
• czas reakcji 3ms
• odświeżanie obrazu 120Hz

HS233H3B to pierwszy monitor 3D firmy Hannspree. Został zaprezentowany na tegorocznych targach CES i właśnie wszedł do sprzedazy. Jego cena detaliczna to 1200 zł. Monitor objęty jest trzyletnią gwarancją producenta.

Częstotliwość odświeżania obrazu sięga w tym panelu 120Hz, więc świetnie nadaje się do zastosowań trójwymiarowych, w tym oczywiście obsługi technologii NVIDIA 3D Vision. Oczywiście do testów Surround potrzebne były aż trzy takie monitory.

Nowość wyposażono w technologię X-Contrast (kontrast 80000:1) oraz X-Celerate. Kontrast statyczny wynosi 1000:1, jasność matrycy 300 cd/m2, a czas reakcji określono na 3 ms. Monitor wyposażony jest w wejścia obrazu D-Sub, DVI i HDMI 1.3. HS233H3B ma też mocowanie VESA.

Obszerny test monitora pojawi się na naszych łamach niebawem.

• układ GeForce GTX 580 (zobacz w rankingu)
• taktowanie rdzeni 782 MHz
• taktowanie pamięci 1002 MHz GDDR5 (efektywnie 4008 MHz)
• magistrala pamięci 384-bit
• interfejs PCI Express 2.0

Nowość Asusa to prawdziwy potwór - wydajne chłodzenie DirectCU II sprawia, że karta zajmuje aż trzy sloty. Miedziane ciepłowody bezpośrednio stykają się z procesorem graficznym, a rozpraszaniem ciepła zajmują się dwa 100-milimetrowe wentylatory. Według firmy dzięki chłodzeniu DirectCU II uzyskano 6 razy większy przepływ powietrza.

Układ GF110 został przetaktowany ze standardowych 772 do 782 MHz. Nie jest to wiele, ale użytkownicy otrzymali do dyspozycji naprawdę niezłe możliwości OC. ENGTX580 DCII to także technologia Super Alloy Power, czyli wykonane ze specjalnego stopu elementy zasilające, które umożliwiają o 15% wyższe osiągi, niższą o 35 stopni temperaturę pracy i 2,5 dłuższą żywotność. W połączeniu z technologią Voltage Tweak Asus obiecuje 50% wyższą wydajność - jest to więc niezła zabawka dla miłośników podkręcania. Kartę wyposażono w cztery wyjścia obrazu: 2 x DVI, HDMI oraz DisplayPort.

Do karty dołączone są odpowiednie przewody zasilające (karta ma dwa 8-pinowe złącza zasilania) oraz mostek o długości 12 cm. Karta jest polecana do NVIDIA 3D Vision Surround. W teście wykorzystaliśmy dwie karty Asusa w konfiguracji SLI. Czy taka moc okaże się wystarczająca do pracy na trzech monitorach w 3D? Przekonamy się

Konfiguracja NVIDA 3D Vision Surround nie jest skomplikowana. Do Surround będą potrzebne trzy monitory 120Hz oraz co najmniej dwie karty GeForce w wersji 260 i wyższych, lub karta GeForce GTX 295 (zapewne wkrótce do tej listy dołączy GTX 590). Możliwe jest także wykorzystanie 2D Surround, czyli po prostu trzech "zwykłych" monitorów bez wsparcia technologii 3D (120Hz).

W naszym zestawie wykorzystaliśmy trzy monitory Hanns-G HS233, które podłączyliśmy za pomocą kabli Dual-link DVI do dwóch kart Asus GTX 580 połączonych w SLI. Konfiguracja kart i monitorów jest przejrzyście objaśniona w Panelu sterowania NVIDIA. Więcej informacji na temat wymagań 3D Vision Surround i możliwych konfiguracji można znaleźć na stronie firmy NVIDIA.

Po uruchomieniu zestawu należy wejść do Ustawień 3D w Panelu sterowania NVIDIA i w menu Konfiguruj SLI, PhysX, Surround zaznaczyć opcję Rozciągnij ekrany za pomocą Surround. Następnie za pomocą opcji Konfiguruj, a następnie Monitory możemy odpowiednio skonfigurować ustawienia ekranów.

Pulpit Windows na trzech monitorach naraz mieliśmy już okazję podziwiać przy okazji testów Eyefinity. Teraz pora przejść w trzeci wymiar

Kolejnym krokiem była instalacja zestawu NVIDIA 3D Vision. Dołączone do niego oprogramowanie pozwala łatwo skonfigurować obraz 3D i sprawdzić jego działanie za pomocą okularów.

Jeśli chcemy jeszcze raz upewnić się, że zestaw działa sprawnie, wystarczy wejść w Panel Sterowania NVIDIA, przejść do menu Skonfiguruj stereoskopowy obraz 3D i wybrać opcję Uruchom aplikację testową.

Jeśli wszystko działa sprawnie pozostała jedynie kwestia redukcji ramek monitorów, tak by jak najmniej przeszkadzały one w rozgrywce i obraz pomiędzy nimi łączył się w sposób naturalny. Ponownie wchodzimy do Ustawień 3D w Panelu sterowania NVIDIA i w menu Konfiguruj SLI, PhysX, Surround klikamy opcję Konfiguruj.

Tym razem wybieramy opcję Korekcja ramki. Po chwili ukaże się obrazek przedstawiający jezdnię, wyświetlony pomiędzy krawędziami lewego i środkowego monitora. Za pomocą suwaków przesuwamy obraz tak, by krawędzie jezdni łączyły się ze sobą na obu monitorach.

Operację ponawiamy przy użyciu prawego i środkowego monitora. Po jej zakończeniu otrzymamy dostęp do niestandardowych rozdzielczości, które uwzględniają korekcję ramki. Zestaw jest gotowy do pracy. 

Testy w grach przeprowadziliśmy w czterech ustawieniach:

• Full HD bez 3D
• Full HD z 3D Vision
• 4800 x 1024 z 3D Vision Surround
• 5760 x 1080 (3x Full HD) z 3D Vision Surround.

Należy pamiętać, że gry działające w 3D nie mogą działać z prędkością większą niż 60 klatek na sekundę z powodu synchronizacji obu obrazów. Pora sprawdzić na co stać duet GeForce'ów GTX 580 w trybie SLI.

Metro 2033 jest jedną z nielicznych gier, które mają znaczek 3D Vision Ready. Trzeba przyznać, że sprawdza się w zestawie z 3D Vision po prostu świetnie. Dzięki zastosowaniu trzeciego wymiaru mroczna atmosfera gry potęguje się jeszcze bardziej.

W testach wykorzystaliśmy dołączony do gry benchmark i scenę Frontline. Przy wysokich ustawieniach i filtrowaniu anizotropowym x16 widać potworny apetyt zestawu 3D Vision na moc układów graficznych. O dziwo, przy wykorzystaniu 3D Surround szybkość działania nie zmniejsza się lawinowo, ale nie jest też imponująca. Średnio 26 klatek na sekundę w rozdzielczości 5760 x 1080 w 3D to niewiele jak na grę FPS. Nawet przy wykorzystaniu jednego monitora 3D przy wysokich ustawieniach możemy liczyć na nieco ponad 40 klatek na sekundę.

Zastosowanie DirectX 10 niewiele tu zmienia. Metro 2033 ma bardzo zaawansowany i wymagający silnik.

W testach wykorzystaliśmy samodzielny benchmark Lost Planet 2. Wedle skali ocen NVIDII, obsługa 3D Vision Surround została określona jako "dobra". W tym przypadku mamy nieco mieszane uczucia dotyczące dodania trzeciego wymiaru. Efekt 3D jest znakomicie widoczny i robi niezłe wrażenie. Niestety, niektóre elementy, jak na przykład roślinność, znika nieco zbyt późno i często mamy wrażenie, że gałęzie w dżungli za chwilę wydłubią nam oczy. Jest to też mocno męczące dla wzroku.

Gry testowaliśmy w wysokich ustawieniach - wszak testowa platforma naprawdę imponuje pod względem mocy GPU. Należy jednak zauwazyć, że jakość ustawień obrazu w 3D nie jest jednak tak istotna jak w przypadku zwykłej rozgrywki w 2D - część elementów nie jest po prostu aż tak widoczna. Obniżając detale możemy więc przyśpieszyć działanie gier bez widocznego obniżenia jakości obrazu.

Just Cause 2 jest kolejną produkcją mającą znaczek 3D Vision Ready. Podobnie jak w przypadku większości gier TPP, rozgrywka w Just Cause 2 w 3D dostarcza naprawdę ciekawych wrażeń. Efekt wylatujących poza ekran listków, płatków kwiatów czy iskier wygląda po prostu świetnie.

Cóż... 40 klatek na sekundę to nie jest zły wynik, ale pamiętajmy, że jest to zestaw oparty na dwóch kartach GTX 580. Niemniej rozgrywka w Just Cause 2 jest całkiem komfortowa, a wrażenia z 3D Surround także robią wrażenie.

Test numer dwa robi miłą niespodziankę. 3D Vision Surround w najwyższej rozdzielczości działa z prędkością bliską ideału.

Widać, że w zależności od terenu Just Cause 2 działa z różną wydajnością. W niektórych przypadkach (otwarte tereny pustynne) w testowej konfiguracji działała idealnie, w innych (tereny miejskie) szybkość działania potrafiła spaść o połowę.

Dzięki redukcji detali gra powinna dobrze dzialać w systemie 3D Vision Surround. Jeśli mielibyście ochotę przetestować zestaw NVIDIA 3D Vision, polecamy sprawdzić go właśnie na tej grze.

Niestety, nie możemy jeszcze zaoferować filmu w 3D dla posiadaczy zestawu NVIDIA 3D Vision. Na pewno jednak chętnie zobaczycie zestaw NVIDIA 3D Vision Surround w akcji. :-)

Nie zapomnijcie o odwiedzinach naszego redakcyjnego kanału YouTube.

Obecnie NVIDIA 3D Vision Surround obsługuje m.in. takie gry: Arcania Gothic 4, Assassin's Creed 1 i 2, Battle Forge, Call of Duty Modern Warfare 2, Civilization V, Crysis Warhead, Demigod, Fallout New Vegas, Mafia II, S.T.A.L.K.E.R: Zew Prypeci, Trine, czy nieśmiertelny WoW. Tylko kilka z wielu pozycji znajdujących się na tej liście ma znaczek 3D Vision Ready. Działanie części określono jako znakomite, innych jako dobre.

NVIDIA chwali się, że jej oprogramowanie automatycznie przekształca ponad 400 gier w stereoskopowe wersje 3D bez stosowania żadnych łatek czy aktualizacji. Sprawdziliśmy jak z systemem 3D Vision Surround poradzi sobie demo Dragon's Age 2 i trzeba przyznać, że śmigało bez zarzutu (w wersji DX9). Problem w tym, że gry niezaprojektowane od początku do działania w systemie 3D często nie działają idealnie. Już samo działanie na trzech monitorach przynosi wiele problemów (rozciągnięcie czcionek, animacji, przesunięcia interfejsu), a 3D dokłada swoje parę cegiełek (napisy wyświetlające się przed samym nosem gracza, czy inne elementy burzące perspektywę widzenia).

Rozgrywka 3D w niektórych grach przynosi naprawdę znakomite doznania. Nie ma jednak róży bez kolców. Okulary migawkowe mogą szybko męczyć wzrok. 3D Vision Surround, czyli 3D na trzech monitorach naraz sprawia, że przenosimy wzrok z jednego monitora na drugi, co jeszcze bardziej nasila objawy zmęczenia. Tak więc 3D na trzech monitorach to naprawdę niezły odjazd, ale... na krótką metę. Jeśli mielibyśmy się zdecydować na rozgrywkę za pomocą okularów migawkowych, zdecydowanie bardziej preferowalibyśmy grę na jednym większym ekranie 3D. Rozgrywkę w Surround zarezerwowalibyśmy dla trybu 2D.

Na pewno NVIDIA 3D Vision to obecnie najbardziej zaawansowany i rozwinięty system 3D dla komputerów osobistych (i notebooków wyposażonych w taką funkcję). Widać, że rozwiązanie "Zielonych" w wersji Surround wymaga naprawdę potężnego sprzętu. Koszt całego zestawu jest bardzo wysoki. W naszym przypadku wynosi:

1. Monitor Hanns-G - ok. 1200 zł (3 monitory - 3600 zł)

2. Asus GeForce GTX 580 CUII - ok. 1900 zł (2 karty - 3800 zł)

3. Zestaw NVIDIA 3D Vision - ok. 500 zł

Razem: 7900 zł

W naszym przypadku do tego należy doliczyć jeszcze komputer z Core i7 2600K - ok. 2500-3000 zł (bez karty graficznej i zasilacza). Zasilacz z kolei kosztuje ok. 1000 zł (Corsair 1200W).

Należy zaznaczyć, że technologia 3D NVIDII występuje w dwóch wersjach, a mianowicie 3D Vision (wszystkie zastosowania dla przeciętnego miłośnika trzeciego wymiaru), oraz 3D Vision PRO do profesjonalnych zastosowań graficznych.

Technologie 3D mają przed sobą jeszcze długą drogę. Być może już wkrótce na rynku przebiją się rozwiązania 3D, które nie wymagają specjalnych okularów. Należy docenić wkład NVIDII w rozwój technologii 3D, ale aktualne rozwiązania są wciąż dalekie od ideału. Wyraźnie dostrzegą to osoby, które miewają problemy z błędnikiem, u których szybko mogą się pojawić takie objawy jak ból głowy, czy też lekkie mdłości.