Robot ASTRA z Caltech zmontował konstrukcję na orbicie bez ludzi

Radosław Kosarzycki
Budowa struktur w przestrzeni kosmicznej – wizualizacjaBudowa struktur w przestrzeni kosmicznej – wizualizacja
Źródło zdjęć: © Licencjodawca
Robot ASTRA stworzony w California Institute of Technology jako pierwszy na świecie samodzielnie zbudował element konstrukcji w przestrzeni kosmicznej, bez wsparcia astronautów. Demonstracja finansowana przez DARPA ma otworzyć drogę do montażu dużych obiektów poza Ziemią – od anten po rozległe instalacje energetyczne.

ASTRA, opracowana przez inżynierów z Caltech w ramach inicjatywy finansowanej przez DARPA, wykonała historyczny test: autonomicznie złożyła na orbicie fragment konstrukcji, bez udziału człowieka. Do tej pory podobne prace wymagały albo ręcznego montażu przez astronautów, albo wynoszenia w kosmos gotowych elementów, które dopiero tam były rozkładane. Teraz pojawiła się realna alternatywa, pozwalająca budować "na miejscu" z dostarczonych części.

W ramach demonstracji robot połączył kompozytowe rurki z aluminiowymi łącznikami, tworząc pierwszą sekcję projektowanej anteny o długości 1,4 metra. Sens rozwiązania polega na tym, że na orbitę można dostarczyć niewielkie, łatwe do spakowania komponenty, a następnie zautomatyzować ich łączenie już po opuszczeniu atmosfery. Zespół pracujący nad ASTRA zwraca uwagę, że to dopiero start tej koncepcji i punkt wyjścia do budowania bardziej złożonych oraz większych struktur w kosmosie.


WIDEO
NOM4D – ASTRA Assembly Demonstration

Sergio Pellegrino, który kierował zespołem ASTRA, podkreślił, że przygotowanie tak złożonego ładunku w krótkim czasie było dla niewielkiej grupy badaczy ogromnym przedsięwzięciem. Jak zaznaczył, zamknięcie tego etapu misji pozwala myśleć o kolejnych kierunkach rozwoju, które stają się możliwe dzięki przeprowadzonej demonstracji. W jego ocenie sukces potwierdza, że automatyczny montaż na orbicie może być fundamentem dla konstrukcji znacznie większej skali.


WIDEO
Prof. Mądry nie ma złudzeń. "Matematyka się skończyła"

Dotychczas inżynieria kosmiczna opierała się głównie na dwóch podejściach: składaniu elementów przez astronautów albo na rozkładaniu prefabrykowanych struktur. ASTRA ma wprowadzać trzeci wariant: scalanie dużych obiektów bezpośrednio w przestrzeni kosmicznej, co staje się kluczowe przy projektach przekraczających gabaryty możliwe do wyniesienia rakietą. Pellegrino wskazywał, że gdy kończą się możliwości prefabrykacji i "rozłożenia" gotowego sprzętu, konieczne są metody montażu już na orbicie – przydatne nie tylko w astronomii, ale także w telekomunikacji czy przy budowie ogromnych paneli słonecznych.

ASTRA jest częścią programu NOM4D, zainicjowanego przez DARPA w 2022 r., którego celem jest sprawdzanie nowych technologii montażowych w przestrzeni kosmicznej. W planach na ten rok jest również kolejna demonstracja: zespół z University of Illinois Urbana-Champaign zamierza dostarczyć na Międzynarodową Stację Kosmiczną urządzenie, które ma zamieniać materiały płynne w trwałe, stałe struktury w warunkach orbitalnych.

Andrew Detor, menedżer programu NOM4D, zwracał uwagę, że rozwijająca się gospodarka kosmiczna będzie wymagać obiektów o wielkich rozmiarach – od magazynów, przez habitaty, po rozbudowane anteny – a NOM4D ma przyspieszać dojrzewanie technologii potrzebnych do ich tworzenia. Choć dotychczasowe testy mają jeszcze ograniczoną skalę, stanowią podstawę do dalszych prac nad montażem na orbicie. W tym samym kierunku rozwija działania także NASA, koncentrując się na misji poświęconej montażowi i serwisowaniu w przestrzeni kosmicznej.

Zespół stojący za ASTRA ocenia pierwszą próbę montażu jako wyraźny sygnał przełomu w automatyzacji kosmicznego "budownictwa". Jaden Suh, jeden z inżynierów projektu, mówił, że fascynacja strukturami kosmicznymi towarzyszyła mu od dzieciństwa, a możliwość wysłania własnego urządzenia poza Ziemię była dla niego największym marzeniem.

Wybrane dla Ciebie
ZACZEKAJ! ZOBACZ, CO TERAZ JEST NA TOPIE