HD 156295 b: kandydat na planetę w strefie zamieszkiwalnej gorącej gwiazdy

HD 156295 znajduje się w odległości około 140 lat świetlnych od Ziemi i można ją dostrzec gołym okiem. Jej temperaturę ocenia się na blisko 7500 stopni Celsjusza, co sprawia, że świeci mniej więcej dziewięć razy jaśniej niż Słońce. Dodatkowo jest to gwiazda zmienna – jej jasność regularnie się zmienia.

Kandydat oznaczony jako HD 156295 b może być bardzo masywny – szacunki mówią o masie około sześciu razy większej od Jowisza. Z analizy obserwacji wynika, że obiekt mógłby krążyć niemal 4 jednostki astronomiczne od swojej gwiazdy (ok. 600 mln km, czyli cztery razy dalej niż Ziemia od Słońca). Jedno pełne okrążenie miałoby zajmować mu około 2200 dni.

Choć układ może spełniać kryterium położenia w strefie zamieszkiwalnej, HD 156295 b – jako gazowy olbrzym – raczej nie jest miejscem sprzyjającym życiu. Obiekt otrzymuje około 60 proc. promieniowania, które Ziemia dostaje od Słońca. Naukowcy zwracają jednak uwagę, że w takim środowisku nie da się wykluczyć nietypowych procesów chemicznych.

Do znalezienia tego kandydata potrzebna była szeroka selekcja danych: przeanalizowano niemal 16,5 tys. gwiazd typu Delta Scuti obserwowanych przez teleskop TESS należący do NASA. Z tej grupy wybrano następnie dziewięć układów do pogłębionej analizy. W jednym z nich zidentyfikowano kandydata planetarnego, a w pozostałych ośmiu – obiekty, które mogą okazać się brązowymi karłami.

W poszukiwaniach wykorzystano metodę pomiaru czasu pulsacji, polegającą na śledzeniu drobnych zmian w rytmie docierania do Ziemi światła gwiazdy zmiennej. Takie odchylenia mogą zdradzać wpływ grawitacyjny obiektu krążącego wokół gwiazdy. Autorzy pracy opublikowanej w czasopiśmie "The Astrophysical Journal" podkreślili, że zarejestrowane zmiany czasu pulsacji mieszczą się na granicy wykrywalności, na jaką pozwalają dane TESS.

Osiem pozostałych sygnałów może dotyczyć brązowych karłów – ich masy oszacowano na 25–59 mas Jowisza, a okresy obiegu na ok. 1100–2800 dni. W przypadku HD 156295 b rozstrzygnięcie, czy to rzeczywiście planeta, ma przynieść dalszy monitoring układu, w tym planowane pomiary europejskiego obserwatorium PLATO.