Intel Sandy Bridge - premiera procesorów

Tu właśnie wkraczają procesory Sandy Bridge, wyposażone w 2 i 4 rdzenie jednostki, których cena jest bardziej przystępna. Oczywiście zmiany w architekturze nie ograniczają się wyłącznie do większej ilości rdzeni. Już za rok czeka nas przejście na niższy proces technologiczny 22 nm (Ivy Bridge). Czy warto na to czekać, czy też zainwestować w nowe procesory już dzisiaj?

Na razie rodzina Sandy Bridge będzie się składać z 31 procesorów, w tym 14 biurkowych i 17 mobilnych:

• Core i7 Extreme Edition: i7-2920XM (mobilny)
• Core i7:i7-2820QM, i7-2720QM, i7-2630QM, 2635QM, i7-2620M,i7-2649M, i7-2629M (LV) , i7-2657M, i7-2617M (ULV) (mobilne) oraz i7-2600K, i7-2600S, i7-2600 (biurkowe)
• Core i5: i5-2540M, i5-2520M, i5-2410M, i5-2537M (ULV) (mobilne) oraz i5-2500K, i5-2500S, i5-2500T, i5-2500, i5-2400, i5-2400S, i5-2390T, i5-2300 (biurkowe)
• Core i3: i3-2310M (mobilny) oraz i3-2120, i3-2100, i3-2100T (biurkowe)

Numeracja procesorów Sandy Bridge, w odróżnieniu od tych opartych na mikroarchitekturze Nehalem, będzie czterocyfrowa, co pozwoli na ich łatwe rozróżnienie. Cyfra "2" na początku każdego numeru oznacza po prostu drugą generację procesorów Core.

• Sandy Bridge - architektura
• Sandy Bridge - modele i ceny
• Platforma i aplikacje testowe
• Core i7-2600K
• Core i5-2500K
• Core i5-2400
• Core i3-2100
• Płyty główne: Intel - chipsety i płyty główne
• Płyty główne: Asus Maximus IV Extreme (P67)
• Płyty główne: Gigabyte H67A-UD3H (H67)
• Witamy EFI, żegnamy BIOS?
• Testy: 3D Mark Vantage i 3D Mark 11
• Testy: Syntetyczne
• Testy: Konwersja wideo i rendering 3D
• Testy: Kompresja i szyfrowanie
• Testy: Gry
• Nowa generacja zintegrowanych GPU
• Testy: HD 2000 i HD 3000
• Testy: Pobór energii
• Podsumowanie

• Intel Core i7 970 - potwór wydajności w niższej cenie
• Test: jeszcze szybsze Core i3 i Core i5
• Test: Intel Core i5 oraz i7 dla overclockerów
• Poradnik: jak wybrać procesor
• wszystkie testy procesorów

Sandy Bridge to pierwszy "prawdziwy" procesor zintegrowany z układem graficznym, wyprodukowany w całości w procesie technologicznym 32 nm. Projektując Sandy Bridge Intel starał się pogodzić energooszczędność (moc jest dynamicznie przydzielana pomiędzy rdzenie procesora a rdzeń graficzny) z dużymi możliwościami układu. Procesory Sandy Bridge będą miały maksymalnie cztery rzeczywiste rdzenie - jedynym sześciordzeniowcem Intela pozostanie Gulftown.

Oczywiście szczegółowe omówienie architektury wymagałoby wręcz oddzielnego artykułu, dlatego też skupimy się na najważniejszych - z punktu widzenia użytkownika - elementach. 

• Integracja i wspólna magistrala

Sandy Bridge to procesor, układ graficzny, kontroler RAM i PCI Express w jednym zintegrowanym układzie. Z pewnością wpływa to pozytywnie na szybkość komunikacji pomiędzy nimi, jednak wiąże się również z pewnymi ograniczeniami, z których to najmniej będą zadowoleni miłośnicy podkręcania.

Magistrala systemowa (BCLK) na platformie Sandy Bridge pracuje z częstotliwością 100 MHz (w procesorach Nehalem było to 133 MHz). Współdzielona magistrala dla wielu urządzeń oznacza duże kłopoty dla osób, które chcą podkręcać procesor za jej pomocą. Z drugiej strony niskie taktowanie magistrali i wysokie mnożniki procesorów pozwalają na uzyskanie dodatkowych megaherców nawet przy niewielkiej zmianie BCLK. Przykładowo, jeśli w procesorze Core i3 2100 (maks. mnożnik 31) zwiększymy taktowanie BCLK zaledwie do 110 MHz, maksymalne taktowanie procesora zwiększy się z 3100 MHz do 3410 MHz.

Procesory z odblokowanym mnożnikiem oznaczone literką "K" pojawiły się już w poprzedniej generacji układów Intela. Mowa tu o modelach Intel Core i7 875K i Intel Core i5 655K. Oczywiście odblokowany mnożnik miały też procesory Extreme Edition (np. 965, 975 czy 980X), jednak ich cena była poza zasięgiem portfela zwykłego użytkownika. Jeśli zamierzamy poważnie bawić sie w podkręcanie na platformie Sandy Bridge, modele z odblokowanym mnożnikiem stają się koniecznością - za pomocą BCLK nie zdziałamy wiele. Nie jest to "widzimisię" Intela, ale po prostu ograniczenie wynikające z dużej integracji procesorów Sandy Bridge oraz wspólnej magistrali. Zmieniając BCLK równocześnie zmieniamy częstotliwość pracy wielu urządzeń naraz.

• Intel Quick Sync Video
  

Sprzętowe wspomaganie przetwarzania materiałów multimedialnych. Przetwarzanie multimediów w procesorach Sandy Bridge może przebiegać znacznie szybciej, zarówno dzięki zmianom w architekturze, jak i zaprzęgnięciu do pracy zintegrowanego układu graficznego.

Ta cecha powoduje, że komputery wyposażone w procesory Sandy Bridge stają się łakomym kąskiem dla wszystkich osób zajmujących się choćby obróbką wideo. Nie mówimy tu wyłącznie o profesjonalistach, ale wręcz przeciwnie. Serwisy wideo jak YouTube biją rekordy popularności, a zwykli użytkownicy coraz częściej montują swoje własne dzieła, bądź też konwertują filmy z jednego formatu do drugiego.

Pełnego wsparcia dla Quick Sync Video możemy spodziewać się między innymi w aplikacjach CyberLink MediaEspresso, ArcSoftMediaConverter& TotalMediaShowBiz, Movavi Video Converter 9.2, Corel DVD Factory in Corel Digital Studio 1.7, czy RoxioCreator VideoWave& Video Copy & Convert.

• Turbo Boost 2.0 i GDF (Graphics Dynamic Frequency)

Turbo Boost 2.0 pozwala na osiągnięcie jeszcze wyższych częstotliwości niż w przypadku tej technologii zastosowanej w procesorach Nehalem. Nie ma jednak róży bez kolców - najwyższe częstotliwości osiągane są jedynie na pewien okres czasu. Oparto się tu na spostrzeżeniu, że procesor przechodząc ze stanu spoczynku do pełnego obciążenia nie osiąga od razu maksymalnego TDP, ale czyni to stopniowo. Przez ten czas procesor pracuje z maksymalną wartością Turbo (2.0), natomiast po osiągnięciu maksymalnego TDP obniża się do "zwykłego" Turbo. Czas trwania od kilku do kilkunastu sekund - niby niewiele, ale zwiększona moc w newralgicznych momentach na pewno robi swoje.

Rdzeń graficzny również dynamicznie zwiększa częstotliwość swojej pracy - dzięki temu jest energooszczędny a w razie potrzeby może wykrzesać z siebie więcej mocy. Górna granica taktowania układu graficznego różni się w zależności od procesora. Można ją swobodnie modyfikować we wszystkich procesorach Sandy Bridge, nie tylko oznaczonych literką "K".

• Instrukcje AVX (Advanced Vector Extensions)

Nowe instrukcje, które mają znacząco przyśpieszyć operacje na grafice np. w przypadku edycji wideo, czy też w programach do obróbki grafiki.

Wprowadzają one między innymi 256-bitowe rejestry i według Intela mogą nawet dwukrotnie przyśpieszyć dane operacje. Na razie czekamy na oprogramowanie wykorzystujące nową technologię. W instrukcje AVX zostaną również wyposażone nadchodzące procesory konkurencji, czyli AMD Bulldozer.

• Inne usprawnienia

Związane z obsługą stereoskopowego obrazu 3D z Blu-ray przy użyciu HDMI 1.4, czy nowe opcje poprawy jakości wyświetlanego obrazu (Total Color Control, Skin Tone Correction, Auto Contrast Enhancement).

Jaki zestaw przygotowała firma Intel?  Poniższa tabela przedstawia różnice w biurkowych procesorach Sandy Bridge.

- Technologia HT została zarezerwowana dla procesorów z rodziny Core i7 oraz Core i3. Wszystkie nowe Core i5 będą wyposażone w cztery rdzenie i technologię Turbo. Procesory Core i3 mają technologię HT, ale zostały pozbawione Turbo (a także AES NI). Warto zwrócić uwagę, że odblokowany mnożnik nie jest jedyną zaletą procesorów oznaczonych literką "K" - tylko one mają najmocniejszą wersję zintegrowanego układu graficznego, czyli HD 3000.

Pozostałe procesory biurkowe (nie uwzględnione w tabelce) to energooszczędne modele o zmniejszonym TDP, odpowiednio 35 W dla modeli Core i3 oraz 45 i 65 W dla Core i5 oraz Core i7. Są to modele: Core i3-2100T, Core i5-2390T, Core i5-2400S, Core i5-2500T, Core i5-2500S oraz Core i7-2600S. Wszystkie te procesory wyposażone są w zintegrowany układ HD 2000.

Zanim przejdziemy do omawiania i testów nowych procesorów, zerknijmy jak przedstawiają się ich ceny na tle poprzednich układów Intela. Obecnie, jeśli chodzi o procesory Sandy Bridge, mamy jedynie ceny hurtowe (cena przy zakupie tysiąca egzemplarzy).

 * posortowane według modeli

** średnia cena w momencie pisania artykułu

*** cena w dolarach amerykańskich przy zakupie 1000 sztuk

Ceny nowych procesorów nie są zaporowe. Topowy model Core i7-2600 (bez odblokowanego mnożnika) w cenie hurtowej ma kosztować tyle samo, co Core i7 950 Bloomfield, czyli nieco poniżej 300 dolarów.

Powinny zniknąć też obawy przed wysokimi cenami odblokowanych procesorów. Core i7 2600K kosztuje 23 dolary więcej od modelu 2600, a Core i5 2500K tylko 11 dolarów więcej od 2500. Czekamy na pierwsze ceny sklepowe - w złotówkach oczywiście.

Pobierz 3D Mark Vantage (Windows)

Najnowsza wersja jednego z najpopularniejszych benchmarków syntentycznych. Przynosi ona kilka zmian jak choćby testy dla DirectX 11, czy też OpenCL. Do sprawdzenia wydajności procesorów wykorzystaliśmy testy: Processor Arithmetic (możliwości obliczeniowe procesora dokonywane na liczbach całkowitych i zmiennoprzecinkowych), Processor Multi-Media (możliwości obliczeniowe procesora w zakresie wykorzystania instrukcji multimedialnych, takich jak MMX, czy SSE), oraz Virtual Machine .NET Arithmetic (wydajność procesora sprawdzana jest za pomoca wirtualnej maszyny na platformie .NET).

Dzięki tym trzem testom sprawdzamy wydajność procesorów jeśli chodzi o „czyste” możliwości obliczeniowe, instrukcje multimedialne, oraz w środowisku wirtualnym.

Pobierz Sandra 2010 Lite (Windows)

Aplikacja oparta na programie MAXON CINEMA 4D sprawdzająca wydajność karty graficznej (test OpenGL) i procesora za pomocą renderingu sceny 3D. W tym przypadku oczywiście interesuje nas jedynie drugi z testów. Testy przeprowadziliśmy przy domyślnych ustawieniach programu (uruchamiamy test CPU nie zmieniając żadnych opcji). Program renderuje scenę dzieląc obraz na obszary. Równocześnie przeliczane jest tyle obszarów, iloma rdzeniami/wątkami dysponuje procesor. Wykorzystaliśmy 64-bitową wersję tego benchmarka. Testy były przeprowadzone bez niezależnej weryfikacji wyników przez MAXON Computer GmbH.

Pobierz MAXON Cinebench (Windows)

Bardzo dobry, a na dodatek darmowy program do konwersji wideo. Występuje w wersjach 32 i 64-bitowych. Aplikacja ma duże możliwości, skwapliwie wykorzysta do obliczeń każdy rdzeń procesora, a także karty graficzne GeForce z technologią CUDA (w programie niestety nie ma wsparcia dla ATI Stream). W testach wykorzystaliśmy wersję x64. Test polegał na konwersji pliku wideo o wielkości 866 MB w rozdzielczości HD (1280 x 720) i formacie MPEG-2 (bitrate 18 Mb/s) do formatu H.264 (bitrate 2,5 Mb/s).  Wielkość pliku po konwersji wynosiła około 125 MB.

Pobierz pełną wersję MediaCoder (Windows x86 i x64)

 WinRAR jest jednym z najpopularniejszych archiwizerów. W testach wykorzystaliśmy benchmark wbudowany w aplikację. Program istnieje w wersji 32 i 64-bit, w testach wykorzystaliśmy tą ostatnią. Aby przeprowadzić test należy uruchomić program WinRAR i z menu „Narzędzia” wybrać opcję „Wykonaj test wydajności i sprzętu” (bądź nacisnąć skrót klawiszowy Alt + B).  Po krótkim czasie oczekiwania program wyświetli nam prędkość wynikową wyrażaną w kilobajtach na sekundę (KB/s). Im większa prędkość, tym większe możliwości procesora w przetwarzaniu (archiwizacji, bądź dearchiwizacji) danych za pomocą tego programu.

Pobierz wersję próbną WinRAR (wersje Windows x86 i x64, Mac OS X, Linux i inne)

Jeden z najlepszych i najbardziej popularnych programów do szyfrowania danych. Za jego pomocą można między innymi szyfrować całe dyski, bądź partycje. Wykorzystaliśmy wbudowany w aplikację benchmark  do przeliczania próbki o wielkości 1GB. Testy są przeprowadzane w pamięci RAM. Aby przeprowadzić test, po uruchomieniu programu z menu „Narzędzia” wybierz opcję „Testuj”. Następnie w nowym okienku ustaw wielkość bufora na 1GB i uruchom test za pomocą przycisku „Testuj”. Benchmark wbudowany w program sprawdza wydajność procesora za pomocą trzech różnych algorytmów szyfrowania, a mianowicie: AES (Advanced Encryption Standard), Serpent i Twofish (oraz ich kombinacji).

Pobierz TrueCrypt (wersje Windows 7/Vista/XP/2000 oraz Mac OS X i Linux)

Gra która cieszy się dużym powodzeniem wśród testerów. Wszystko dzięki elastycznemu silnikowi graficznemu wykorzystującemu biblioteki DirectX9/DirectX 10 i dobremu wykorzystaniu mocy procesora. Nie bez znaczenia jest fakt, że twórcy gry dołączyli do niej niezależny moduł testujący (nie jest on niestety dostępny jako oddzielny produkt).  Testy wykonaliśmy przy użyciu DirectX 10 w jakości grafiki Ultra High i pozostałych ustawieniach (fizyka) Very High. Wykorzystaliśmy rozdzielczości 1280 x 1024, oraz 1680 x 1050 bez włączonego wygładzania krawędzi. Spowodowane jest to tym, że wykorzystanie antyaliasingu oraz wyższych rozdzielczości nie daje dobrego rozeznania co do możliwości silnika gry w zakresie wykorzystania CPU. Wyniki są mniej zależne od zastosowanego procesora i w praktyce zrównują się nawet przy CPU o różnej wydajności.

Świeża strategia czasu rzeczywistego, która zebrała całkiem entuzjastyczne oceny. Gra wymaga od użytkownika naprawdę solidnego sprzętu i dobrze wykorzystuje moc procesora. Wykorzystaliśmy benchmark wbudowany w grę (opcja benchmark jest niestety nieaktywna w wersji demo), a konkretnie jego drugą część, która sprawdza wydajność procesora.  Testy przeprowadziliśmy w rozdzielczości 1280 x 1024, chociaż w teście CPU wybrana rozdzielczość i ustawienia szczegółowości grafiki nie mają praktycznie żadnego znaczenia. Pomiar dokonywany był za pomocą programu Fraps - mierzyliśmy pierwsze 60 sekund testu CPU. Wynik podawany jest w średniej ilości klatek na sekundę - im więcej, tym lepiej.

Jedna z głośniejszych produkcji ostatnich miesięcy, wykorzystująca zaawansowane efekty PhysX. W testach wykorzystaliśmy benchmark wbudowany w grę (można z niego skorzystać także w wersji demo). Benchmark niezbyt dobrze oddaje realną rozgrywkę przy włączonych efektach APEX, bowiem w grze praktycznie nie ma lokacji tak bardzo nasyconych efektami PhysX, jednak nadaje się do sprawdzenia wydajności procesora na platformach z kartami ATI Radeon (obliczeniami PhysX zajmuje się wtedy procesor, a nie karta graficzna). Testy przeprowadziliśmy w rozdzielczości 1280 x 1024 oraz 1680 x 1050 w trzech różnych ustawieniach APEX PhysX (Wyłączone, Średnie oraz Wysokie). Wynik podawany jest w średniej ilości klatek na sekundę - im więcej, tym lepiej.

Pobierz demo Mafia II za pomocą serwisu Steam (Windows)

Core i7-2600K to topowy procesor z rodziny Sandy Bridge. Ma cztery rzeczywiste rdzenie i jest wyposażony w technologię HT (8 wątków). Standardowo taktowany zegarem 3, 4 GHz, a technologia Turbo Boost drugiej generacji pozwala na osiągnięcie maksymalnego taktowania 3,8 GHz. Wyposażony w 8 MB pamięci podręcznej trzeciego poziomu (L3).

Literka K w nazwie oznacza, że mamy do czynienia z procesorem z odblokowanym mnożnikiem. Nie jest to jedyna zaleta tej serii - jedynie desktopowe procesory K mają także zintegrowany układ graficzny w wersji HD 3000 (Core i7-2600 ma układ HD 2000). W procesorach Core i7 taktowanie zintegrowanego rdzenia graficznego może sięgnąć 1350 MHz.

TDP procesora to 95W. Co ciekawe, odblokowane procesory serii K zostały pozbawione technologii vPro.

Testy podkręcania postanowiliśmy przeprowadzić na standardowym chłodzeniu dołączanym przez producenta (zdjęcia radiatora znajdują się na podstronie dotyczącej płyty Intel DP67BG). Maksymalne taktowanie z jakim udało się uruchomić procesor to 4,8 GHz - niestety w części testów procesor okazał się niestabilny i musieliśmy obniżyć częstotliwość jego pracy do 4,6 GHz. Przy wykorzystaniu odpowiedniej płyty głównej i lepszego radiatora, modele K nie powinny mieć problemów z przekroczeniem granicy na 5 GHz nawet przy chłodzeniu powietrzem.

Testy modelu 2600K przeprowadziliśmy w trzech ustawieniach:

• standardowym
• ze wszystkimi rdzeniami taktowanymi 3,8 GHz (maksymalna wartość Turbo)
• ze wszystkmi rdzeniami taktowanymi 4,6 GHz

Maksymalny mnożnik jaki można było osiągnąć na płycie Intel DP67BG wynosił 65. Temperatura procesora w stanie spoczynku wynosiła około 26 stopni, przy obciążeniu (standardowe taktowanie) około 50 stopni, natomiast przy maksymalnym podkręcaniu przekroczyła 70 stopni C.

Core i5-2500K to drugi biurkowy model Sandy Bridge z odblokowanym mnożnikiem. Procesory Core i5 mają cztery fizyczne rdzenie, ale w odróżnieniu od Core i7 i Core i3 zostały one pozbawione technologii HyperThreading. Procesor standardowo pracuje z częstotliwością 3,3 GHz, a dzięki technologii Turbo rdzenie mogą sięgnąć taktowania 3,7 GHz.

Jako przedstawiciel modeli K, Core i5-2500K został wyposażony także w zintegrowany rdzeń graficzny HD 3000, ale jego maksymalne taktowanie jest niższe niż w modelach Core i7 i wynosi 1100 MHz.

Procesory Core i5 są wyposażone w 6 MB pamięci podręcznej L3 (Core i7 - 8 MB). TDP modelu Core i5-2500K wynosi również 95W.

Także i w tym przypadku postanowiliśmy sprawdzić jak procesor radzi sobie przy wykorzystaniu dołączonego do zestawu chłodzenia - w tym przypadku był to niewielki radiatorek jako żywo przypominający ten dołączany do procesorów Clarkdale. Wiemy, że ten model  może sięgać granicy 5 GHz, jednak chcieliśmy sprawdzić w jaki sposób ograniczać go będzie system chłodzenia. Udało nam się osiągnąć niesamowity jak tak skromny radiatorek wynik 4,5 GHz - komputer pracował całkowicie stabilnie.

W spoczynku temperatura procesora wynosiła 32 stopnie, przy obciążeniu (standardowe taktowanie) sięgnęła 55 stopni, natomiast przy taktowaniu 4,5 GHz i zastosowanym radiatorze zbliżyła się niebezpiecznie do granicy 70 stopni.

Core i5-2400 to pierwszy w naszym zestawieniu procesor z zablokowanym mnożnikiem. Tak jak większość procesorów Core i5 Sandy Bridge, został on wyposażony w cztery rzeczywiste rdzenie i jest pozbawiony technologiii HT. Standardowo pracuje z taktowaniem 3,1 GHz, a dzięki Turbo Boost 2.0 może sięgnąć 3,4 GHz.

Procesor wyposażony jest w zintegrowany układ graficzny HD 2000, którego dynamiczne taktowanie sięga 1100 MHz. TDP procesora wynosi 95W, a wielkość podręcznej pamięci L3 to 6MB. W odróżnieniu od odblokowanych procesorów oznaczonych literką K, obsługuje on technologię Intel vPro.

Tak jak wspominaliśmy przy omówieni architektury, podkręcanie procesorów bez odblokowanego mnożnika na platformie Sandy Bridge staje się bardzo utrudnione.

Magistralę BCLK udało nam się przetaktować do 108 MHz, co przy maksymalnym mnożniku Turbo tego modelu (34) daje taktowanie 3,68 GHz. 

Wiedzieliśmy o ograniczeniach architektury Sandy Bridge, ale przyznajemy, że spodziewaliśmy się nieco wyższych wyników. Być może producenci płyt głównych zrobią nam niespodziankę i pozwolą windować wartość BCLK na wyższy poziom. Temperatury w stanie spoczynku i obciążeniu (taktowanie standardowe) to od 28 do 50 stopni C - przy równoczesnym maksymalnym obciążeniu procesora (IntelBurnTest) oraz układu graficznego (OCCT).

Core i3-2100 to najsłabszy procesor Sandy Bridge w naszym zestawieniu (jeśli chodzi o procesory biurkowe, ustępuje mu jedynie model 2100T). Wyposażony w dwa rzeczywiste rdzenie i technologię HyperThreading przypomina procesory Clarkdale. Także i w tym przypadku Intel nie zdecydował się na wykorzystanie szybszego zintegrowanego rdzenia - układ graficzny w Core i3-2100 to również HD 2000 (maksymalne dynamiczne taktowanie to 1100 MHz).

TDP procesora to jedyne 65W, a wielkość pamięci podręcznej trzeciego poziomu to zaledwie 3MB. Modele Core i3 zostały pozbawione zarówno technologii vPro, jak i instrukcji AES NI. 

Core i3 pozbawiony jest Turbo, więc ograniczeni jesteśmy mnożnikiem do 31. Podsumowując - jeśli chcemy podkręcać to mamy problem.  Wynik jaki udało nam się uzyskać nie jest zbytnio imponujący - niecałe 105 MHz BCLK. 

Przy maksymalnym obciążeniu procesora (IntelBurnTest) oraz zintegrowanego układu graficznego (OCCT) udało nam się rozgrzać procesor do niecałych 45 stopni C.

Trzeba przyznać Intelowi, że Sandy Bridge potrafią być zarówno chłodniejsze od procesorów Westmere, a równocześnie znoszą wyższe wartości napięcia. Prace nad energooszczędnością nowych jednostek na pewno nie poszły na marne, co jednak z wydajnością? Przekonamy się w testach.

Nowe procesory to także nowa podstawka (1155), a więc nowe płyty główne oraz chipsety, które pozwolą na obsługę Sandy Bridge:

• chipsety mobilne: QS67, QM67, HM67, HM65, UM67
• chipsety biurkowe: P67, H67, Q65, Q67, B65

Podobnie jak w przypadku platformy 1156, zrezygnowano z trzykanałowego kontrolera pamięci. Przypomnijmy, że na podstawkę 1155 bezproblemowo założymy radiatory z podstawki 1156. Mimo że wszystkie procesory Sandy Bridge wyposażone są w zintegrowany układ graficzny, to jednak chipset P67 nie pozwala na jego obsługę.

Chipset P67 jako jedyny nie będzie miał obsługi zintegrowanej z Sandy Bridge grafiki. Jego możliwościami przedstawia poniższy schemat.

Wraz z procesorami otrzymaliśmy do testów dwie płyty Intela, jedną z nich była właśnie DP67BG oparta na układzie P67.

Płyta Intela z serii Extreme ma właściwie wszystko, co powinna mieć nowoczesna konstrukcja, włączając w to porty USB 3.0 (układ NEC), jak i kontroler SATA III. Naszych czytelników interesują jednak produkty popularnych producentów płyt głównych, które są często spotykane na rynku, dlatego też włączyliśmy do testów topową płytę Asus Maximus IV Extreme (P67) oraz Gigabyte H67A-UD3H (H67).

Oparta na układzie H67 płyta formatu micro-ATX  Intel DH67BL prezentuje się znacznie skromniej, niemniej również ona nie się czego wstydzić. Producent zadbał między innymi o obsługę standardów USB 3.0 i SATA III.

Płyta znakomicie nadawałaby się na podstawę niewielkiego energooszczędnego, ale i wydajnego komputera opartego na procesorach Sandy Bridge. Przypomnijmy, że do podkręcania modelu Core i5-2500K wykorzystaliśmy właśnie widniejący na zdjęciu radiatorek. 

W ofercie Intela znalazły się procesory Sandy Bridge z odblokowanym mnożnikiem, przeznaczone specjalnie dla overclockerów. Chętni do wyciśnięcia z procesorów Sandy Bridge maksimum możliwości muszą oczywiście sięgnąć po odpowiednią płytę główną. To właśnie dla nich Asus stworzył kolejną wersję "maksymalno-ekstremalnej" płyty Asus Maximus Extreme, tym razem oznaczoną rzymską cyfrą IV.

Co sprawia, że Maximus IV jest produktem wyjątkowym? Wydaje się, że producent zadbał praktycznie o wszystko. Na płycie znajdziemy cztery sloty PCI Express x16, które umożliwiają wykorzystanie konfiguracji 3-way SLI / CrossfireX, a także po jednym porcie PCIe X4 i x1. Cztery sloty pamięci DDR 3 pozwalają na instalację maksymalnie 32 GB RAM. Na płycie znajdziemy także 4 porty SATA 6Gb/s oraz 4 porty SATA 3Gb/s. Uwagę zwracają dwa dodatkowe porty zasilania molex, które dostarczają odpowiedniej mocy kartom graficznym oraz portom USB 3.0 (o czym dalej).

Co dobrego dla miłośników OC? 8-fazowe zasilanie procesora i 3-fazowe zasilanie pamięci RAM. Sprzęt możemy podkręcać za pomocą notebooka, iPhone'a, czy innego urządzenia i to zarówno za pomocą kabelka (USB) jak i bezprzewodowo (Bluetooth i Wi-Fi). Producent nie zapomniał nawet o takich drobiazgach jak tryb LN2 (coś dla miłośników podkręcania za pomocą ciekłego azotu), czy też Q-Reset (reset, który nie blokuje się przy zawieszeniu platformy podczas podkręcania).

Tylny panel zaskakuje nas jednym (1) portem USB 2.0 (8 dodatkowych możemy wyprowadzić za pomocą złącz pinowych na PCB) i ośmioma (8!) portami USB 3.0.(stało się to możliwe dzięki dwóm układom NEC i dwóm hubom). Dodatkowo znajdziemy tam między innymi dwa porty LAN (Dual Gigabit) oraz dwa porty eSATA. Na deser płytę wyposażono takżę w EFI BIOS, któremu poświęciliśmy oddzielną stronę.

Jeśli jednak nie potrzebujesz ekstremalnej płyty dostępnej w wysokiej cenie, model Gigabyte'a o oznaczeniu GA-H67A-UD3H może cię zainteresować. Pozwala na wykorzystanie zintegrowanej z Sandy Bridge grafiki.

Płyta oparta na chipsecie H67 już na pierwszy rzut oka robi bardzo pozytywne wrażenie. Typowa dla firmy Gigabyte kolorystyka oraz ciekawie profilowane radiatory od razu przyciągają wzrok.

Jak w skrócie przedstawia się specyfikacja płyty?

Tylny panel: 4 x wyjścia wideo (D-Sub, DVI-D, HDMI i DisplayPort), 4 x USB 2.0, 2 x USB 3.0, eSATA, IEEE 1394a, LAN oraz łączony port PS/2 i wyjścia dźwięku.

PCB: 3 x PCI Express x16 (x16 i x4), 2 x PCI Express x1, 3 x PCI, 4 x sloty RAM DDR3 (maksymalnie 16 GB pamięci), 3 x SATA 3Gb/s i 2 x SATA 6Gbs/s. Płyta obsługuje technologię CrossFireX.

Zasilanie ATX: 24pin + 8 pin 

Szczegółowe testy płyt dla procesorów Sandy Bridge już wkrótce na łamach benchmark.pl. 

Z płytą Asus Maximus IV Extreme przybył do nas następca BIOS-u, czyli EFI (Extensible Firmware Interface). Należy zaznaczyć, ze  EFI przynosi też spore kontrowersje, zwłaszcza w kręgach twórców wolnego oprogramowania. Sam Linus Torvalds określił EFI jako "BIOS z DRM".

EFI może bowiem umożliwiać twórcom sprzętu ograniczanie możliwości jego wykorzystania - np. poprzez zablokowanie możliwości użycia oprogramowania open-source. Czy owe mroczne przewidywania się sprawdzą i jakie niespodzianki kryje w sobie EFI dowiemy się zapewne już niebawem.

Pierwsze wrażenia z korzystania są pozytywne. Nie stwierdziliśmy żadnych problemów czy też przestojów podczas startowania płyty głównej. Kilkunastokrotnie zawieszaliśmy komputer podczas prób podkręcania, jednak za każdym razem płyta "wstawała" bez najmniejszych problemów.

Wszystko wskazuje na to, że dla zwykłego użytkownika rewolucja przejścia z BIOS na EFI może przebiec bez najmniejszych problemów. EFI BIOS kończy z DOS-owym wyglądem i prezentuje się znacznie bardziej atrakcyjnie. Obsługa myszy i przejrzyste menu ułatwiają poruszanie się po wszystkich opcjach. W gruncie rzeczy mieliśmy wrażenie pracy jak z normalnym BIOS-em, jedynie lepiej wyglądającym i wyposażonym w wygodniejszą obsługę.

Już wkrótce spodziewajcie się obszernego artykuły traktującego na temat EFI. Niestety, Intel zaskoczył wszystkich przyśpieszonym zdjęciem NDA na procesory Sandy Bridge, w związku z czym nie każdą tematykę zdążyliśmy sprawdzić tak dokładnie jak byśmy tego chcieli.

Pierwsze wyniki są bardzo obiecujące. 2600K radzi sobie lepiej od najszybszych procesorów Bloomfield. Nawet bardzo drogie modele Extreme Edition (965 i 975) zostają w tyle. Gulftown jest poza zasięgiem i należy się liczyć z takim wynikiem w każdym z testów, który nie będzie wykorzystywał nowych możliwości Sandy Bridge (np. sprzętowej akceleracji dekodowania wideo). Obniżenie taktowania i pozbawienie nowych procesorów technologii HyperThreading wyraźnie wpływa na wydajność. Modele Core i5 2500K i 2400 plasują się pomiędzy najsłabszym Bloomfieldem (Core i7 920), a najmocniejszymi Lynnfieldami (Core i7 860 i 870/875K). Wszystkie modele Core i5 poprzedniej generacji zostają w tyle. Core i3 2100 wypada lepiej od najszybszego Core i3 poprzedniej generacji w naszym zestawieniu (Core i3 540), jednak różnica nie jest duża.

Nowość w naszym zestawieniu. Ze względu na ograniczony czas pozostały do premiery, zdążyliśmy sprawdzić jedynie nowe procesory Sandy Bridge oraz trzy aktualnie najmocniejsze procesory AMD z trzech segmentów (Phenom II X6, Phenom II X4 oraz Athlon II X4).

Test Physics w najnowszej wersji 3D Marka świetnie wykorzystuje możliwości jednostek centralnych. Obciążane są wszystkie wątki i to w bardzo wysokim stopniu. Z miejsca widać, że test fizyki w 3D Mark 11 bardzo lubi nowe procesory Intela. A bardziej szczegółowy komentarz dotyczący tego testu będzie można się pokusić po włączeniu do wykresu większej ilości procesorów.

W nowym 3D Marku spotkamy się również z testem Combined, który wykorzystuje większość nowoczesnych technologii i zasobów sprzętowych (GPU i CPU). Do akcji wkracza teselacja, DirectCompute, efekty oświetleniowe i post processing oraz fizyka liczona za pomocą procesora jak i karty graficznej. 

Mieliśmy nadzieję, że w końcu doczekaliśmy się testu, który wykorzystuje wszystkie zasoby sprzętowe w maksymalnym zakresie, ale niestety... O ile układ graficzny obciążony był praktycznie w 100%, to w przypadku Core i7-2600K obciążenie procesora wynosiło zaledwie 40%. Wpływ rodzaju procesora na wynik tego testu okazał się znikomy, niemal wszystki wyniki oscylowały wokół 4000-4100 punktów. Jedynie ekonomiczny Athlon II odstaje od reszty stawki - najwidoczniej na wydajność w tym teście spory wpływ ma podręczna pamięć procesora. Zwiększenie taktowania procesora w przypadku Sandy Bridge nie przynosiło żadnych różnic w wynikach, dlatego podkręcone procesory zostały usunięte z wykresów.

Ponownie Core i7 2600K jest wyraźnie szybszy od najlepszych czterordzeniowców Intela poprzedniej generacji. Jego podkręcenia do 4,6 GHz pozwala dogonić nawet procesory Gulftown. Nowe Core i5 dorównują mocą słabszym procesorom Core i7, ale są wyraźnie szybsze od Core i5 Lynnfield. Core i3 2100 tym razem odbija od swoich starszych braci konkurując z Core i5 Clarkdale.

Krzemowy wafel Sandy Bridge

Na platformie .NET Core i7 2600K mieści się pomiędzy najszybszymi Bloomfieldami. Core i5 2500K i 2400K wśród słabszych Core i7 poprzedniej generacji. Core i3 2100 bez rewelacji, ale test ten nie daje zbyt precyzyjnych wyników. Pora przejść do bardziej realnych testów, wykorzystujących nowe możliwości procesorów Sandy Bridge i które powinny ujawnić ich prawdziwy potencjał.

Dotarliśmy do testu, który powinien ujawnić prawdziwe zalety nowej architektury Intela. Czy sprzętowe wspomagania konwersji materiałów wideo faktycznie sprawdza się na tyle dobrze, by można było mówić o przełomie?

Prawdziwy nokaut! Nowa technologia sprawdza się rewelacyjnie. Działający ze standardowymi ustawieniami Core i7 2600K pokazuje na co go stać, a podkręcony przebija nawet sześciordzeniowego Gulftowna. Oczywiście niemożliwe jest, aby sześciordzeniowy i dwunastowątkowy Gulftown ustąpił przed Sandy Bridge w każdym przypadku (jeśli chodzi o operacje na materiale wideo). Testy na zachodnich serwisach jednak to potwierdzają - w niektórych przypadkach Sandy Bridge potrafi być szybszy.

Nowe Core i5 również świetnie i bez żadnych kompleksów przebijają najlepsze modele Bloomfield. Na pierwszy rzut oka Core i3 2100 radzi sobie znacznie gorzej, ale przyjrzyjmy się dokładnie wykresom - przegrywa on dopiero z układami Core i5 Lynnfield wyposażonymi w cztery rzeczywiste rdzenie. Wszystkie dwurdzeniowe (Clarkdale) modele Core i5 pozostają daleko w tyle, nie mówiąc o Core i3. Sprzętowa akceleracja obróbki materiału wideo się sprawdza.

Core i7 2600K ponownie bez problemów wygrywa z najmocniejszymi (i droższymi) procesorami Bloomfield. Nowe Core i5 swobodnie czują się wśród starszych braci z rodziny Core i7. Core i3 2100 dokładnie na poziomie Core i5 670 - w końcu to tylko dwa rdzenie + technologia HT.

Możliwości technologii AES NI (New Instructions) wprowadzonej wraz z przejściem na 32-nanometrowy proces technologiczny (Westmere) znaliśmy już wcześniej. Ponownie modele Core i3 zostały jej pozbawione. Core i3 2100 jest jednak wyraźnie szybszy od Core i3 550, który jest taktowany nieco wyższym zegarem.

Core i7 2600K najwyraźniej nie zamierza dać żadnych szans procesorom Core i7 Bloomfield. Wszędzie gdzie do głosu nie dochodzą nowe technologie zastosowane w architekturze Sandy Bridge, jego jedynym przeciwnikiem zwykle jest wyłącznie potężny (i drogi) Gulftown (Core i7 970 i 980X). Nowe Core i5 minimalnie odstają od najsłabszych Core i7 poprzedniej generacji, a Core i3 2100 nie wychyla się poza swój segment.

Nic dodać, nic ując. Procesory Sandy Bridge na pewno będą świetnie sprawdzać się w grach. Wiele osób czekało z wymianą platformy na czterordzeniowe procesory wykonane w procesie technologicznym 32 nm i wydają się one być strzałem w dziesiątkę, również dla wielbicieli komputerowej rozrywki. Warto zauważyć, że nawet dwurdzeniowy Core i3 2100 poczyna sobie zadziwiająco dobrze. Far Cry 2 jest już jednak pozycją dość leciwą i warto sprawdzić czy wyniki z tej gry znajdą odzwierciedlenie w nowszych tytułach.

Tym razem Core i3 nie dorównuje procesorom wyposażonym w cztery rzeczywiste rdzenie, ale jest naprawdę blisko! Pozostałe Sandy Bridge ponownie pokazują na co je stać.

Wiemy juź, że sprawdzanie działania zaawansowanych efektów PhysX na procesorze nie ma większego sensu - przynajmniej do czasu gdy NVIDIA PhysX zacznie obsługiwać wielowątkowość. Niemniej z ciekawości sprawdźmy działania benchmarka Mafii II z włączonymi efektami APEX.

Sandy Bridge radzi sobie najlepiej ze wszystkich przetestowanych przez nas procesorów, co jednak nie zmiania faktu, że w tym przypadku potrzebujemy wymiany oprogramowania, a nie procesora.

W tym przypadku mamy do czynienia z pomiarem za pomocą wbudowanego w grę benchmarka CPU Test - nie jest to pomiar z rzeczywistej rozgrywki.  Silnik wykorzystany w R.U.S.E lubi wykorzystywać wiele wątków, co znajduje odbicie w wynikach tego testu.

Wszystkie procesory Sandy Bridge mają zintegrowany z jednostką centralną układ graficzny, wykonany w takim samym procesie technologicznym. W odróżnieniu od procesorów Clarkdale, procesor i układ graficzny w Sandy Bridge stanowią integralną całość, co oczywiście przekłada się na szybszą komunikację. Jak pamiętamy procesory Westmere były konstrukcją hybrydową, które łaczyły w sobie procesor (32 nm) oraz oddzielny rdzeń graficzny (45 nm), połączony magistralą QPI.

Zastosowany w procesorach Clarkdale układ Intel GMA HD pozwalał między innymi na odtwarzanie materiału HD, ale jego wydajność w grach była niska. Oczywiście nikt nie twierdzi, że zintegrowane układy graficzne powinny pozwalać na rozgrywkę w Metro 2033 na najwyższych detalach, niemniej zamiast GMA HD chętnie widzielibyśmy układ o znacznie większej wydajności.

HD 2000 jest wyraźnie szybszy od Radeona HD 4290, ale przyrost wydajności nie budzi zachwytu. Inaczej sprawa ma się z układem HD 3000 - tutaj wzrost wydajności jest naprawdę solidny. Ponad 40 klatek na sekundę przy rozdzielczości HD i średnich ustawieniach to naprawdę dobry wynik. Pozostaje nam jedynie czekać na odpowiedź AMD.

Jest to jednak dopiero pierwszy test Sandy Bridge na naszych łamach, a wkrótce z detalami zbadamy i opiszemy technologie wchłodzące w skład nowej platformy Intela.