Encyklika Leona XIV hitem sieci. Nikt się tego nie spodziewał
Encyklika Leona XIV hitem sieci. Nikt się tego nie spodziewał
Pierwsza encyklika papieża Leona XIV, "Magnifica Humanitas", przyniosła mocny apel o wprowadzenie twardych regulacji dotyczących sztucznej inteligencji. Jak relacjonuje Associated Press, ogłoszony w Watykanie dokument wywołał lawinę reakcji w social mediach - szczególnie wśród młodych, którzy uznali, że wreszcie ktoś z globalnych liderów potraktował temat AI bez pobłażania.
10 czerwca 2026 r. Papież Leon XIV w odwiedził Hiszpanię
Niedługo po publikacji "Magnifica Humanitas" sieć zapełniła się memami, komentarzami i krótkimi nagraniami nawiązującymi do papieskiej propozycji "rozbrojenia" sztucznej inteligencji. Associated Press opisuje, że użytkownicy Instagrama i serwisu X chętnie zestawiali stanowisko Leona XIV z tym, co postrzegają jako opieszałość polityków wobec tempa rozwoju nowych technologii. W wielu wpisach powracał też wątek, iż część przywódców uważniej słucha argumentów branży technologicznej niż ostrzeżeń o możliwych kosztach społecznych, które może generować AI.
"Kocham mojego świadomego papieża (a nie jestem katolikiem)"
Właśnie ten kontrast - wyraźne stanowisko z Watykanu przy jednoczesnym poczuciu braku równie jednoznacznych deklaracji ze strony innych ośrodków władzy - ma tłumaczyć, dlaczego nowy dokument tak mocno wybrzmiał wśród młodszych odbiorców. Konto Saint Hoax, znane z memów publikowanych na Instagramie, udostępniło film, który dotarł do niemal miliona obserwujących, pokazujący papieskie wezwanie do "rozbrojenia" AI. Materiał opatrzono podpisem: "Kocham mojego świadomego papieża (a nawet nie jestem katolikiem)".
Jak podaje AP, podobnych reakcji było więcej. Komiczka Isabel Thurston z Bostonu mówiła agencji, że w jej otoczeniu od dawna czekano na mocny głos w sprawie sztucznej inteligencji, a skala tej deklaracji - jak oceniła - była czymś wyjątkowym jak na wypowiedź światowego lidera. Później sama wrzuciła na Instagram nagranie, na którym wraz ze znajomą czyta i omawia encyklikę; film ma prawie milion wyświetleń.
WIDEO
Misja Artemis 3 już w 2027 roku. NASA przedstawia harmonogram
Leon XIV w popkulturze: Nike, Gandalf i "6-7"
Associated Press zwraca uwagę, że internetowe zainteresowanie encykliką nie wynika wyłącznie z jej treści, ale także z tego, jak Leon XIV funkcjonuje w popkulturze. Pierwszy w historii papież urodzony w USA miał być niedawno widziany w butach Nike noszonych pod szatami liturgicznymi — detal, który szybko podchwyciły media i użytkownicy sieci.
W samym dokumencie pojawiło się też zaskakujące odwołanie do literatury: w przypisie Leon XIV przytoczył słowa Gandalfa z "Powrotu Króla", trzeciej części "Władcy Pierścieni" J.R.R. Tolkiena:
"Ale nie do nas należy panowanie nad wszystkimi falami przepływającymi przez ten świat; my mamy za zadanie zrobić co w naszej mocy dla tej epoki, w której żyjemy, wytrzebić chwasty ze znanego nam pola, aby przekazać następcom rolę czystą, gotową do uprawy".
Religioznawca i historyk Robert Orsi z Northwestern University oceniał w rozmowie z AP, że w tekście widać "amerykański" rys pontyfikatu — zwłaszcza w akcentach położonych na wolność jednostki, ludzką godność i dążenie do szczęścia.
Wizerunek papieża wzmacniają również jego kontakty z młodymi. Według AP kilka tygodni wcześniej grupa odwiedzająca Watykan namówiła 70-letniego Leona XIV do wykonania popularnego w internecie gestu znanego jako mem "6-7". Z nagrania miało wynikać, że papież nie do końca rozumiał kontekst żartu, ale włączył się w zabawę, co spotkało się z entuzjazmem. Później — jak relacjonuje agencja — powtórzył ten gest także podczas przejazdu papamobile.
"Magnifica Humanitas": Kościół a regulacje sztucznej inteligencji
W "Magnifica Humanitas" Leon XIV podkreśla, że Kościół powinien zajmować się pytaniami, które realnie wpływają na kształt współczesnego świata. W encyklice zaznaczył: "Kościół nie może uważać się za obcy wobec sił kształtujących społeczeństwo".
AP przypomina, że prezentacja dokumentu w Watykanie odbyła się z udziałem współzałożyciela Anthropic Christophera Olaha, co wywołało krytykę części komentatorów. Watykan tłumaczył jednak tę decyzję wieloletnimi próbami prowadzenia dialogu z Doliną Krzemową na temat ludzkich kosztów rozwoju AI.
Encyklika liczy ok. 42,3 tys. słów i - jak opisuje agencja - zawiera wezwanie skierowane do "wszystkich ludzi dobrej woli", by nie bali się angażować w sprawy swoich czasów. Leon XIV od początku pontyfikatu odnosi się zresztą nie tylko do technologii, ale też do polityki, kina i sportu. Robert Orsi wskazywał w rozmowie z AP, że taki styl działania wpisuje się w szerszą linię otwierania Kościoła na nowoczesność, wzmacnianą wcześniej przez papieża Franciszka, a jeszcze wcześniej przez reformy Soboru Watykańskiego II.
Amanda Grzmiel
Dziennikarka Wirtualnej Polski Technologie, wcześniej związana z "Gazetą Wyborczą". W mediach od blisko 10 lat.
