Gra dla żołnierzy
Zapewne każdy z graczy pamięta Operation Flashpoint, pewnie wielu czeka także na jego sequel – Dragon Rising. Kolejnym symulatorem pola walki, który zagościł u nas w 2006 roku jest Arma. W tym wypadku także nadszedł czas na sequel, czyli …Arma 2. Producentem obu serii jest Bohemia Interactive, firma ta tworzy również „gry dla wojska”, dzięki którym żołnierze mogą ćwiczyć różne działania na realistycznych symulatorach bez narażania swojego życia. Warto zadać sobie pytanie, co jest najważniejsze w takim symulatorze – oczywistą odpowiedzią będzie „sztuczna inteligencja”. Jednak dla nas, graczy, liczy się także grafika i optymalizacja silnika, o czym pod koniec artykułu w sekcji technicznej.
| Grafika niby jest ładna, ale czegoś tutaj brakuje. Wydajność Crysisa, a wygląd podrasowanego Operation Flashpoint, hm. |
Akcja Arma 2 ma miejsce w fikcyjnym państwie Czarnoruś, nie trudno domyśleć się, że wzorowane jest ono na Białorusi. Rok 2009, wcielamy się w członka oddziału o nazwie „Razor”, by przeciwstawić czoła czarnoruskiej organizacji „CzDKZ”. Oczywiście od samego początku wiadomo, że łatwo nie będzie – tutaj wystarczy tylko jedna kula, by pozbawić naszego bohatera życia.
| Gra jest bardzo realistyczna, naprawdę trzeba uważać na latające zewsząd kule… |
Twórcy postawili na realizm rozrywki, zastosowany silnik odpowiada także za obliczenia trajektorii lotu pocisków. I w ten sposób np. pocisk z pistoletu nie przestrzeli ściany z cegły, natomiast już kilka serii z M16 jak najbardziej. Autorzy nie porozrzucali apteczek, ani amunicji na terenie rozgrywki, toteż zmuszeni jesteśmy odpowiednio dysponować naszymi zasobami. Pamiętać przy tym należy, że utrata medyka w drużynie świadczyć może o naszej klęsce – postać może się wykrwawić.
| Czy prawdziwy żołnierz też nie umiałby przeskoczyć przez płot? Dobrze, że w życiu nie potrzeba patchy. |
Jednak, by nie doprowadzić do takich sytuacji mamy możliwość wydawania poleceń naszym ludziom, tudzież dokonywania wyboru aktualnych zadań misji. Niektóre z nich możemy pominąć, są to zadania poboczne, jednak ich wykonanie spowoduje szybszy awans bohatera. Wspominając o żołnierzach wypada poruszyć temat AI w Arma 2. Stoi on na wysokim poziomie: żołnierze kładą się, kucają, chowają za wszelkimi przeszkodami, czy też osłaniają się wzajemnie ogniem. Przed pojawieniem się patcha 1.3 bywało tak, że postacie blokowały się za przeszkodami, a czołgi unosiły się w powietrzu.
Nowa misja
| Dwie rakiety i chata rozpada się jak domek z kart. |
Mapy w produkcji Bohemia Interactive są naprawdę rozległe, praktycznie nieograniczone. Mało tego – każdy element może ulec zniszczeniu. Nie ma żadnego problemu, by jadący czołg powalił drzewa rosnące na jego drodze, a pociski wystrzelone ze śmigłowców zmieniły dom w kompletną ruinę, przy czym wygląda to naprawdę widowiskowo.
Do naszej dyspozycji oddane zostały pojazdy bojowe wszelakiej maści – od jeepów, humerów poprzez czołgi i pojazdy opancerzone, na samolotach i śmigłowcach kończąc. Ich zachowania również są wiernie odwzorowane: śmigłowcem, czy samolotem naprawdę nie jest tak łatwo operować. Łącznie możemy kierować ponad stoma pojazdami!
Ciekawym urozmaiceniem gry jest załączony edytor misji. Obsługa jego nie jest trudna, wszystko ogranicza się do paru ruchów myszką i kilku skrótów klawiaturowych. Oczywiście na bieżąco możemy testować konstruowaną przez nas misję. Edytor możecie zobaczyć na filmiku ze stresstestu, sytuacja na nim przedstawiona jest efektem paru kliknięć w tymże edytorze;)
Dźwięki w grze są miłe dla ucha, bardzo realistycznie wykonane są odgłosy uzbrojenia, czy też wybuchów. Dźwięk silnika w czołgu, czy pojeździe opancerzonym pozwala poczuć się jakby samemu siedziało się w jego wnętrzu, naprawdę niesamowite.
Platforma testowa
- Intel Core2Quad Q8400, 3.0 GHz
- Intel Core2Quad Q6600, 2.4 GHz
- Intel Core2Duo E6320, 1.86 GHz
- Asus Rampage X48
- Kingston 4GB DDR2 800MHz
- Seagate 250GB Barracuda 7200.12, 8MB Cache
- PC Power & Cooling Silencer 750W
Sterowniki, system operacyjny i programy:
- Windows Vista Ultimate 32bit EN, SP2
- DirectX 10.1, 9.0C
- nVidia: 190.62
- ATI: Catalyst 9.8
- Fraps 2.9.6
Przebieg testu:
- Testy zostały przeprowadzone z wykorzystaniem programu Fraps.
- Procesor Q8400 do testów został podkręcony do 3.5 GHz.
Silnik Real Virtuality
ARMA 2 wykorzystuje silnik graficzny Real Virtuality, który istnieje już od 10 lat i cały czas jest modyfikowany. Jego wcześniejsze wersje są wykorzystywane przy realistycznych symulatorach walki dla wojska. Silnik w pełni wykorzystuje zalety Directx 9, co za tym idzie – Shader Model 3. Jest on w stanie zapewnić cykl dnia i nocy, zmiany pogody, zamglenie, a także zasięg widoku do 10 kilometrów. Warto zwrócić uwagę, że każdy wystrzelony pocisk porusza się po odpowiedniej trajektorii lotu – do jej obliczenia wykorzystywane jest bardzo dużo czynników, w tym także wilgotność powietrza (!). Przebieg misji zależny jest od decyzji AI, zatem przechodzenie gry za drugim razem może być zupełnie nowym doświadczeniem.
Wymagania
| Minimalne | Zalecane | |
| System operacyjny | Windows XP lub Vista | |
| CPU | Dual Core, (Intel Pentium 4 3.0GHz, Intel Core 2.0GHz, AMD Athlon 3200+ lub szybszy) | Quad Core, lub Dual Core, (Intel Core 2.8GHz, AMD Athlon 64 X2 4400+, lub szybszy) |
| Pamięć | 1 GB RAM | 2 GB RAM |
| HDD | 10 GB | |
| Grafika | nVidia GeForce 7800, ATI Radeon 1800 lub szybszy (z obsługą Shader Model 3.0 I 256 MB pamięci video) | nVidia GeForce 8800GT, ATI Radeon 4850 lub szybszy (z obsługą Shader Model 3.0 I 512 MB pamięci video) |
| Sieć | Wymaganie połączenie LAN lub Internet do gry sieciowej | |
Ustawienia graficzne
Szczegóły tekstur: (B. wysoko, wysoko, normalnie, nisko) – Innymi słowy rozdzielczość tekstur. Im niższa wartość, tym wyższa wydajność, natomiast tekstury będą rozmazane i brzydkie. Jednak warto zauważyć, że tekstury zaczynają wyglądać ładnie już przy normalnych ustawieniach.
Tekstury
Pamięć wideo: (B. wysoko, wysoko, normalnie, nisko, domyślne) – Pozwala określić rozmiar pamięci wideo naszej platformy. Zalecam pozostawić wartość „domyślne”, ponieważ zbyt wysoka może spowodować spadki wydajności, natomiast zbyt niska – zaniżoną jakość grafiki.
Filtr. Anizotropowe: (B. wysoko, wysoko, normalnie, nisko, wyłączone) – Filtrowanie tekstur powoduje, że widziane w oddali tekstury nie są zamazane. Nie należy za bardzo przesadzać z wartościami, gdy ustawimy daleki zasięg widzenia – powoduje duży spadek wydajności.
Antyaliasing: (B. wysoko, wysoko, normalnie, nisko, wyłączone, 5-8) – Wygładza krawędzie obiektów, dzięki czemu wyglądają bardziej realistycznie.
Wygladzanie
Szczegóły terenu: (B. wysoko, wysoko, normalnie, nisko) – Ilość roślinności, jakość drzew. Im wyższa wartość, tym więcej obiektów będzie generowanych.
Teren
Ustawienia graficzne c.d.
Szczegóły obiektów: (B. wysoko, wysoko, normalnie, nisko, b. nisko) – Decyduje o wyświetlaniu detali obiektów w grze. Ma to wpływ także na cieniowanie obiektów – na screenie zwróć uwagę na cień pod ciężarówką. Także drzewa wyglądają lepiej przy wyższych wartościach.
Obiekty
w grze, a także ich jakość. Na screenie dokładnie widać zależność między ustawieniami – przy najwyższych ustawieniach siatka rzuca realistyczny cień, natomiast przy normalnych – jest to tylko jednolita plama.
Cienie
Postefekty: (B. wysoko, wysoko, normalnie, nisko) – W grze zastosowano bardzo ładny efekt rozmycia w oddali, generowanego np. przez promienie słońca przemykające między gałęziami drzew. By rozkoszować się postefektami wystarczy wartość „normalne”.
Rozmiar interfejsu: (Bardzo mały, mały, normalny, duży) – Nie ma wpływu na wydajność. Możemy zdecydować, czy interfejs gry ma zajmować ¾ ekranu, czy tylko jego małą część. Polecam ustawienie „Bardzo mały”.
Tryb wyświetlania: (zależne od sprzętu) – Proporcje ekranu, zależne od posiadanego monitora.
Wykresy wydajności: 1920x1200
Do mierzenia ilości klatek posłużył mi program Fraps. Test polegał na przebiegnięciu z punktu A do punktu B ostrzeliwując przeciwników podczas drugiej misji po treningu. W tym teście stworzyłem podział na dwie wartości – max i niskie. Stało się tak, ponieważ nie ma najmniejszego sensu testowanie ww. kart graficznych przy najniższych ustawieniach. Poniższa tabelka przedstawia wartości ustawień do testów:
| Max | Niskie | |
| Szczegóły tekstur | B. wysoko | Normalnie |
| Pamięć wideo | Domyślne | Domyślne |
| Filtr. Anizotropowe | B. wysoko* | Normalnie* |
| Antyaliasing | B. wysoko* | Normalnie* |
| Szczegóły terenu | B. wysoko | Normalnie |
| Szczegóły obiektów | B. wysoko | Normalnie |
| Detale cieni | B. wysoko | Normalnie |
| Postefekty | B. wysoko | Normalnie |
| Rozmiar interfejsu | Bardzo mały | Bardzo mały |
| Tryb wyświetlania | Panorama | Panorama |
| Widoczność | 50% | 50% |
| *Wyłączone do testów bez AA i bez Anizo | ||
Ustawienia maksymalne naprawdę potrafią świetnie obciążyć maszynę. Niestety, silnik graficzny nie jest idealny i nawet na szybkich konfiguracjach wartość „B. wysoko” przysparza problemy. Jak widać na wykresach, wyłączenie Anizo i AA (wykres z gwiazdką) powoduje przyrost około 7-8 klatek.
Rozdzielczość bez zmian, zmniejszone wartości ustawień – zauważamy ogromny przyrost wydajności. Co zmienia się oprócz tego? Grafika nie wygląda wiele gorzej, jedynie cienie rzucają się w oczy, gdyż wyglądają jak jednolite plamy, ale coś za coś – w tym wypadku ~25fps więcej.
Wykresy wydajności: 1680x1050
Przejdźmy teraz do niższej rozdzielczości – przy 1680x1050 i graficznych wodotryskach dwie karty osiągają wyniki 30 klatek – GTX295 i Radeon 4890. Gdy zmniejszymy wartości AA i Anizo okaże się, że zyskamy koło 5 klatek.
Ustawienia niskie dają ponownie pole do popisu. Praktycznie na wszystkich testowanych kartach, prócz 9800GT da się spokojnie grać. Można nawet pokusić się o zwiększenie AA, czy Anizo.
Wykresy wydajności: 1280x1024
W najniższej z testowanych dziś rozdzielczości naprawdę da się pograć przy maksymalnych detalach po wyłączeniu filtrowania i wygładzania. Oczywiście do rozdzielczości 1920x1200 trochę tutaj brakuje, jednak na jakiś kompromis przy Arma 2 niestety trzeba się zdecydować.
Najniższe ustawienia Arma 2 pozwalają kartom osiągnąć wyniki ponad 60 klatek. Niestety, najsłabszym GPU okazał się 9800GT, cóż – 4850 bije go na łopatki.
CPU:
Testy CPU polegały na wstawieniu na mapce sił lotniczych i lądowych obu frakcji poprzez edytor. Następnie postać gracza została umieszczona w bezpiecznym miejscu celem obejrzenia obciążającej CPU walki. Test trwał 30 sekund. Do testu CPU użyto ustawienia minimalne oraz kartę GTX295.
Jak widać w Arma 2 wiele zależy od posiadanego CPU. Ciekawe, jakie wyniki osiągnąłby i7 w naszym teście? Czyżby nastała już era wykorzystywania procesorów cztero i więcej rdzeniowych?
GPU:
Stress GPU wyglądał niemal identycznie, jak test CPU, z tą różnicą, że ustawienia uzyskały wartość maksymalną. Wyniki przedstawiają się następująco:
Poniżej prezentujemy filmik przedstawiający stresstest:
Podsumowanie
Arma 2 jest grą zdecydowanie wartą uwagi, jednak musimy wyposażyć się w bardzo wydajny sprzęt, co wcale i tak nie gwarantuje płynnej rozgrywki. Pamiętać trzeba także, by po instalacji gry od razu nałożyć na nią łatkę w wersji 1.3 (najwyższa dziś dostępna). Czekamy także na zapowiedziany patch 1.4 mający poprawić wydajność silnika – nie omieszkamy zrobić dodatkowych testów.
źródło: www.arma2.com
Grafika podrasowanego Operation Flashpoint, wydajność Crysis – chyba nie o to chodziło autorom, miejmy nadzieję, że patch coś poprawi. Dobrze będzie, jeśli twórcy gier zaczną w końcu zwracać uwagę na optymalizację, całe szczęście, że Arma 2 jest dostępna również na konsole PS3 i X360.
Artykuł przygotowali:
- Maciej Gan
- Maciej Piotrowski - filmy gameplay i efekty
