Wykorzystanie systemów GPS w zarządzaniu przedsiębiorstwem

GPS to jeden z najczęściej wykorzystywanych systemów nawigacji satelitarnej, który znalazł zastosowanie w wojsku, geodezji oraz transporcie. Na polskim rynku działa wiele firm, które oferują usługi monitoringu mobilnego dla osób prywatnych, przedsiębiorstw i instytucji publicznych.

Rozwiązania monitoringu mobilnego są powszechnie stosowane w samochodach osobowych (flota pojazdów służbowych) i ciężarowych (firmy transportowe, kurierskie), maszynach budowlanych i rolniczych, środkach transportu publicznego (tramwaje, autobusy, kolej, samoloty) oraz pojazdach służb uprzywilejowanych i komunalnych.

W zastosowaniach biznesowych rozwiązania bazujące na systemie GPS wykorzystywane są przede wszystkim do:

• nawigacji kierowców,
• lokalizacji pojazdów,
• zarządzania flotą samochodów oraz maszyn,
• kontroli zużycia paliwa,
• ochrony pojazdów i ich użytkowników,
• zbieraniu i dostarczaniu informacji dla systemów, które wykorzystują lokalizację pojazdów.

Z danych zebranych przez Data System Group wynika, ze klienci tej firmy zanotowali 5% spadek utrzymania floty oraz 10% spadek zużycia paliwa. Korzyści wynikające ze stosowania systemu lokalizacji pojazdu są jeszcze większe, jeśli weźmiemy pod uwagę możliwość uzyskania dodatkowej, nawet 10%, zniżki na ubezpieczenie samochodu. W przypadku floty 10 aut ciężarowych, z których każde pokonuje 12 000 km miesięcznie i zużywa 30 litrów paliwa na 100 km, system DSlocate Car pozwala zaoszczędzić nawet 70 000 zł rocznie. Jakie więc korzyści może przynieść system monitoringu pojazdów w firmie?

System GPS zapewnia precyzyjną lokalizację pojazdów w ruchu. W każdym momencie wiemy, gdzie znajduje się śledzony obiekt oraz jaką trasę pokonał. Mechanizmy te wykorzystywane są do usprawniania procesów logistycznych. Dzięki informacjom o bieżącej lokalizacji samochodów, czasie pracy kierowców, sposobie eksploatacji pojazdów oraz zużyciu paliwa dyspozytor ma większą swobodę w planowaniu i optymalizacji tras przejazdów.

System GPS pozwala także skutecznie reagować na niespodziewane sytuacje na trasie takie jak korek lub wypadek drogowy, unikając w ten sposób opóźnień w dostawach. Zdalny monitoring pojazdów zwiększa bezpieczeństwo kierowcy oraz przewożonych ładunków. Informacja o zmianie trasy, nieplanowanych przestojach i innych zdarzeniach przekazywana jest do osoby nadzorującej, która może podjąć odpowiednie działania.

Lokalizacja pojazdów to nie tylko optymalizacja tras przewozów towarów, ale także lepsze zarządzanie flotą samochodów służbowych i pracownikami mobilnymi. System GPS pozwala kontrolować pracę przedstawicieli handlowych, serwisantów i innych pracowników mobilnych, którzy wykonują swoje zadania w terenie. Kierownik ma większą kontrolę nad tym, kiedy i w jaki sposób, podwładni wykonują powierzone zadania. Monitoring GPS pozwala także śledzić prędkość przemieszczania się pracowników, dzięki czemu będą oni jeździć bezpieczniej i zgodnie z przepisami.

Systemy wspomagające procesy sprzedaży (SFA) wykorzystują moduł GPS wbudowany w terminal mobilny (smartfon, tablet, PDA) do zbierania informacji związanych z lokalizacją pojazdów oraz trasami przejazdów. Kierownicy sprzedaży mają pełny wgląd na to, ile czasu pracownicy spędzają u klientów oraz jak użytkują samochody. Monitoring GSP podnosi efektywność ich pracy oraz prowadzi do oszczędności na paliwie (brak prywatnych przebiegów).

Kluczowym kosztem użytkowania pojazdu jest koszt paliwa. Szukanie oszczędności, czyli ekonomiczna jazda samochodem, tak aby nadwyżkę paliwa odsprzedać osobom trzecim po niższej cenie, to jeden z najczęstszych przypadków, w jaki pracownicy oszukują - lub mówiąc dosadniej – okradają swoich pracodawców. Monitoring GPS jest jedną z metod, dzięki którym firmy mogą ukrócić ten proceder.

Monitoring zużycia paliwa chroni przedsiębiorcę przed kradzieżą paliw. Umożliwia śledzenie, gdzie i kiedy pracownicy tankują swoje pojazdy. Pozwala także śledzić styl jazdy kierowców i na tej podstawie zachęcać ich do bardziej oszczędnej jazdy.

Monitorowanie poziomu paliwa w pojazdach realizowane jest na wiele sposobów – przez umieszczenie sondy w zbiorniku paliwa, po pobieranie informacji o poziomie paliwa z komputera pokładowego. Dane o liczbie tankowań, zużyciu paliwa (średnie, chwilowe) oraz przejechanych kilometrach są rejestrowane i przekazywane do centralnego systemu, który pozwala je monitorować i analizować w zadanym okresie czasu.

System SMOK firmy Elte GPS wykorzystuje szereg urządzeń pomiarowych i sygnalizacyjnych, które pozwalają skutecznie kontrolować zużycie paliwa w pojazdach. Rozwiązania te obejmują mikroprocesorową sondę, która mierzy poziom cieczy w zbiorniku, interfejs zbierający dane ze standardowego pływaka zainstalowanego przez producenta samochodu oraz interfejs do magistrali CAN, który umożliwia pobierać dane o zużyciu paliwa z komputera pokładowego.

Najciekawszym urządzeniem wydaje się być transponderowy czujnik korka wlewu paliwa, rejestrujący każde otwarcie wlewu zbiornika. Wykorzystuje ono technologię RFID, aby monitorować liczbę tankowań oraz próby nieuprawnionego dostępu do zbiornika paliwa. Operator może wykryć każde zdarzenie otwarcia wlewu w trakcie postoju, bez jednoczesnego tankowania pojazdu.

Koszmarny sen złodzieja to ukraść samochód z GPS. Zanim przestępca obudzi się zalany potem, skradziony pojazd zostanie namierzony i odnaleziony przez policję. Ale o tym, że w samochodach montowane są systemy, które pozwalają na zlokalizowanie pojazdu, doskonale wiedzą także złodzieje. Aby zatrzeć ślady kradzieży, Ci stosują różnego rodzaju narzędzia zagłuszające lub zakłócające sygnału GPS i GSM, tak aby nadajnik nie mógł przesłać do operatora informacji o bieżącym położeniu samochodu.

Firma Data System Group oferuje usługę DS Ochrona, która łączy funkcje monitorowania GPS z dodatkowym zabezpieczeniem świadczonym przez specjalizowana agencję ochrony. Usługa przeznaczona jest dla właścicieli aut osobowych i ciężarowych. W przypadku wykrycia próby zakłócenia sygnału system poinformuje o zdarzeniu zespół reagowania, który podejmie stosowne działania. Dodatkowo, kierowca ma do dyspozycji przycisk napadowy, który powiadamia agencję w przypadku zagrożenia.

Oprócz funkcji kontroli paliwa oraz ochrony pojazdów, system Automonitoring służy do zarządzania transportem. Dzięki wbudowanym funkcjom logistycznym i komunikacyjnym, oprogramowanie umożliwia obsługę zleceń transportowym, przesyłanie danych z tachografów cyfrowych, wyznaczanie tras przejazdu oraz monitoring przestrzeni ładunkowej.

Z kolei urządzenia śledzące GPS Visirun, dostępne w ofercie firmy VisiRun, zapewniają bezpośrednią komunikację z kierowcami w czasie rzeczywistym. Terminal pokładowy umożliwia wysyłanie i odbieranie poleceń i wiadomości, śledzenie listy zadań do wykonania oraz dostarczanie pracownikom informacji dotyczących postojów, celów pośrednich oraz miejsc przeznaczenia ładunku.

Systemy GPS stosowane są do monitorowania maszyn budowlanych takich jak samochody ciężarowe, koparki czy spychacze, maszyny rolnicze oraz systemy magazynowania. System FleetGo firmy InnovaGTech ma wbudowane funkcje śledzenia czasu pracy maszyn z kontrolą paliwa. Oprogramowanie dostarcza informacji, gdzie aktualnie znajduje się pojazd. System czujników zapłonu, pracy łyżki czy lemiesza pozwala natomiast śledzić, czy maszyna pracuje.

Właściciel może zdefiniować obszar pracy maszyny, którego opuszczenie spowoduje wygenerowanie alarmu. Mechanizm ten zapewnia ochronę drogiego sprzętu przed kradzieżą oraz wykorzystywaniem go do celów prywatnych, poza godzinami pracy.

System monitoringu może zbierać dodatkowe informacje o pracy pojazdu, pochodzące z komputera pokładowego takie jak poziom obrotów i temperatura silnika, temperatura w kabinie czy informacje o awariach.

System GPS wykorzystywany jest także w środkach komunikacji zbiorowej. Dzięki tej technologii, na elektronicznych tablicach zainstalowanych na przystankach, podróżnym wyświetlany jest czas oczekiwania na przyjazd autobusu i tramwaju.

MPK we Wrocławiu uruchomiło portal dla pasażerów, na którym mogą oni śledzić bieżące położenie pojazdów wybranych linii. Gdzie jest autobus, na który czekają, mogą sprawdzić także mieszkańcy Lublina i Gdańska.

W skład systemu monitorowania pojazdów wchodzi moduł GPS, który umożliwia określenie pozycji pojazdu, moduł sieci telefonii komórkowej (GSM), służący do przesyłania danych z samochodu do operatora usługi oraz udostępniane klientowi oprogramowanie, które umożliwia przeglądanie oraz analizowanie zebranych informacji.

Co to jest system GPS?

GPS (Global Positioning System) to powszechnie używany system nawigacji satelitarnej, stworzony przez Departament Obrony Stanów Zjednoczonych. System jest darmowy i wymaga zastosowania odbiornika GPS, który umożliwia określenie pozycji obiektu (współrzędne geograficzne), prędkości i kierunku ruchu oraz wysokości bezwzględnej.

Początki GPS sięgają lat 70. ubiegłego wieku, choć pierwsze praktyczne zastosowanie system ten znalazł dopiero w 1990 roku, w trakcie I wojny w Zatoce Perskiej, podczas operacji „Pustynna Burza”. GPS doskonale sprawdził się do namierzania celów w trudnym pustynnym terenie, owianego kłębami ognia i dymu płonących szybów naftowych.

GPS przez wiele osób traktowany jest jako synonim nawigacji satelitarnej, choć w rzeczywistości na świecie działa lub jest projektowanych kilka innych konkurencyjnych rozwiązań. Odbiornik rosyjskiego systemu pozycjonowania GLONASS wbudowany jest w wiele nowoczesnych smartfonów. Z kolei Unia Europejska wraz z Europejską Agencją Kosmiczną (ESA) buduje system nawigacyjny o nazwie Galileo, natomiast Chińczycy pracują nad własnym rozwiązaniem o nazwie Beidou i jego następcą Beidou-2, nazywanym także Compass.

W ramach usługi monitoringu mobilnego otrzymasz urządzenie śledzące GPS wraz z dodatkowymi czujnikami do zainstalowania w pojeździe oraz kartę SIM, służącą do bezprzewodowej (GSM) transmisji danych do centralnego systemu operatora. Urządzenia mają wbudowaną pamięć, która przechowuje zebrane informacje, kiedy sieć komórkowa jest niedostępna.

Rozliczenie za usługę odbywa się w formie miesięcznego abonamentu. W zależności od wariantu wybranej usługi śledzenie pojazdów może obejmować terytorium Polski, Europę a nawet cały świat.

Monitoring oraz zarządzanie flotą pojazdów odbywa się z poziomu przeglądarki internetowej lub aplikacji instalowanej na komputerze lub urządzeniu mobilnym. System Automonitoring, udostępniany klientom firmy CMA Monitoring, umożliwia śledzenie pojazdu w czasie rzeczywistym, monitorowanie aktualnej prędkości samochodu oraz wgląd w historię przejechanych tras. Zebrane dane wizualizowane są na mapie Polski dostarczonej przez TARGEO oraz mapie Europy firmy NAVTEQ.

System monitoringu pozwala na zdefiniowanie grupy zdarzeń, których zajście wygeneruje ostrzeżenie (alert). Komunikat ostrzegawczy może być wysłany za pomocą e-mail lub SMS.

Właściciel firmy oraz osoba nadzorująca pojazdy ma pełny wgląd w stan floty. Dane zebrane ze śledzonych pojazdów prezentowane są w formie tabelarycznej, na wykresach oraz wizualizacji na mapach drogowych. Raporty mogą być wysyłane na adres e-mail według ustalonego harmonogramu.

Informacje te mogą być analizowane w czasie rzeczywistym (np. bieżąca lokalizacja pojazdów) lub w ujęciu historycznym (np. zużycie paliwa za ostatni miesiąc, przebyte trasy). Do dyspozycji mamy szereg gotowych raportów i zestawień ilustrujących stan floty oraz sposób jej wykorzystania. W wielu sytuacjach użytkownik może tworzyć własne raporty oraz eksportować dane do pliku lub zewnętrznego systemu logistycznego/ERP.

Przykładem może być system SuperVisor GPS, który dostarcza aktualne informacje o lokalizacji pojazdu lub grupie pojazdów, prędkości z jaką poruszają się w danej chwili oraz ilości paliwa znajdującego się w zbiornikach. Dane te prezentowane są na mapie. Oprogramowanie wizualizuje kierunek, w jakim przemieszcza się pojazd wraz z historią miejsc, w których znajdował się w ostatnich trzech dniach.