Nauka

Zaczyna się uczta dla badaczy Plutona - pierwsze wysokiej rozdzielczości zdjęcia [AKT]

Karol Żebruń | Redaktor serwisu benchmark.pl
23 komentarze Dyskutuj z nami

Sonda New Horizons zaczęła przesyłać wysokiej rozdzielczości zdjęcia Plutona i jego księżyców. Już pierwsze obrazy oszałamiają bogactwem szczegółów.

Pluton mozaika wysokiej rozdzielczości

W połowie lipca emocjonowaliśmy się przelotem sondy New Horizons w pobliżu Plutona. Po raz pierwszy mogliśmy ujrzeć byłą dziewiątą planetę Układu Słonecznego z naprawdę bliska. Zdjęcia, które NASA udostępniła tuż po minięciu Plutona nie miały jeszcze oszałamiającej rozdzielczości. Na lepsze obrazy trzeba było zaczekać. I oto są - oto Pluton w pełnej krasie.

Zanim wszystkie obrazy zostaną przesłane na Ziemię upłynie cały rok, ale już pierwsze wysokiej rozdzielczości mozaiki obrazów przesłanych przez New Horizons zachwycają. Krawędź piksela odpowiada odcinkowi o długości 400 m (najmniejsze rozróżnialne obiekty mają rozmiar 800 metrów). Zdjęcia wykonano 14 lipca z odległości 80 tysięcy kilometrów.

Pierwsza mozaika (powyżej) obejmuje obszar o rozpiętości 1800 kilometrów, a druga (poniżej) 1600 kilometrów.

Pluton mozaika wysokiej rozdzielczości Sputnik Planum

Tak jak już wcześniej zauważono, Pluton wyróżnia się niesamowitą różnorodnością struktur na powierzchni. Niektóre przypominają wydmy, inne sprawiają wrażenie jakby zostały wydrążone przez przemieszczający się lód.

Góry, wąwozy, kratery i inne utwory powierzchniowe sprawiają, że trudno o Plutonie myśleć jak o jednym z setek, tysięcy, a może nawet milionów obiektów, które tworzą odległy Pas Kuipera. Nawet gdy uznamy go za największy z tej grupy ciał niebieskich. Pluton ponownie stał się obiektem, który jest wyjątkowy, i który być może niesłusznie zostało pozbawione statusu planety niedługo po starcie sondy New Horizons z Ziemi.

Debata nad tym, czy klasyfikować Pluton jako planetę karłowatą czy jednak przywrócić mu status pełnoprawnej planety, będzie trwać jeszcze długo. Kolejne zdjęcia, które będą ukazywały się w kolejnych dniach i miesiącach będą ją tylko podsycały.

Powiększone fragmenty udostępnionych obrazów dokładnie wskazują na występowanie obok siebie struktur bardzo starych jak i bardzo młodych.

 

Naukowcy, którzy byli zaskoczeni wyglądem Plutona już w lipcu, teraz są kompletnie zdezorientowani. By uzasadnić istnienie wielu struktur będzie rozważyć inną ścieżkę ewolucji takiego ciała niebieskiego. Na przykład struktury o kształcie wydm, zdaniem Williama B. McKinnona z sekcji zajmującej się geologią i geofizyką w zespole New Horizons, mogły powstać w czasie gdy Pluton miał grubą atmosferę, ale mogą być też wynikiem jeszcze nie określonych procesów.

Sama atmosfera też jest zaskoczeniem. O ile w lipcu NASA pokazała zdjęcie potwierdzające, że Pluton ma atmosferę, to teraz na przetworzonych obrazach wysokiej rozdzielczości widać, że ma ona wiele warstw.

Pluton atmosfera

Oprócz zdjęć Plutona naukowcy otrzymali wysokiej rozdzielczości obrazy księżyców - Charona, Nix i Hydry. Zostaną udostępnione publicznie już za kilkanaście godzin, w publicznej bazie obrazów z instrumentu LORRI.

Tymczasem możemy przypomnieć sobie jak wygląda Charon. Zdjęcie na, którym jest widziany z odległości 470 tysięcy kilometrów (nieco więcej niż wynosi odległość Ziemia-Księżyc), pokazano już 15 lipca, ale teraz dysponujemy obrazem, który nie został poddany tak wysokiej kompresji. Najmniejsze obiekty na powierzchni Charona, które można rozróżnić na tym zdjęciu mają rozmiar 4,6 kilometra.

Charon powierzchnia

Podobnie jak Pluton, także i Charon ma różnorodną powierzchnie. Nie tak bardzo, ale wystarczająco by jej powstanie stanowiło kolejną zagadkę dla naukowców.

Faza intensywnego pobierania danych z sondy rozpoczęła się 5 września. Do pobrania z pamięci sondy jest jeszcze 95% danych. Wśród nich nie tylko obrazy, ale również widma i dane dotyczące atmosfery.

Pobieranie danych rozkład

W tej chwili New Horizons znajduje się w odległości około 69 milionów kilometrów od Plutona. Na powyższym diagramie pokazany jest plan pobierania danych w ciągu najbliższego roku. W międzyczasie, już za kilka tygodni, sonda dokona pierwszych manewrów, które pozwolą jej dotrzeć za kilka lat do kolejnego obiektu Pasa Kuipera. Będzie do najprawdopodobniej ciało oznaczone symbolem 2014 MU69 (odkryte rok temu przez teleskop Hubble’a).

Teoretycznie 2014 MU69 jest dużo mniej spektakularne niż Pluton, choćby z racji bardzo niewielkich rozmiarów - spodziewana średnica to około 45 kilometrów. Za to z perspektywy badań Układu Słonecznego jest to bardzo ciekawy obiekt, gdyż stanowi on bryłę pierwotnej materii, z której formował się Układ Słoneczny. Podczas gdy wewnętrzna jego część w trakcie ewolucji została prawie „wyczyszczona” z niewielkich obiektów, w Pasie Kupiera nadal jest ich bardzo wiele.

Wizja artystyczna obiekt Kuiper Belt
Wizja artystyczna obiektu pasa Kuipera

Niektóre z nich, wedle naszej wiedzy, w wyniku zaburzeń grawitacyjnych stają się kometami krótkookresowymi, które trafiają w okolice Słońca.  

Więcej o misji New Horizons możecie przeczytać w naszym artykule-galerii.

AKTUALIZACJA 15.09.2015

Wykorzystując 26 z udostępnionych przez NASA zdjęć i dane dotyczące koloru powierzchni, fotograf Daniel Machacek przygotował spektakularnie wyglądający obraz tarczy Plutona. Zdjęcie ma rozdzielczość około 850 metrów na piksel i w oryginale jest dostępny na serwisie Flickr.

Pluton mozaika 26 zdjęć

Źródło: NASA, inf. własna, fot Daniel Machacek (mozaika 26 zdjęć)/Flickr CC 2.0

Komentarze

23
Zaloguj się, aby skomentować
avatar
Dodaj
Komentowanie dostępne jest tylko dla zarejestrowanych użytkowników serwisu.
  • avatar
    Szymon331
    Nie ma to jak paczka newsow o new horizons z samego rana :)
    14
  • avatar
    Konto usunięte
    Porównajcie sobie taki news do info o premierze iphona.
    Tu informujemy o sukcesach naszego wspaniałego umysłu i nie wiele osób to interesuje.
    Natomiast news o iphonie powoduje, że te same wspaniałe umysły angażujemy do prymitywnej walki(wymyślonej przez marketingowców) jaki smartphon jest lepszy. Tak jak by miało to jakieś znaczenie
    10
  • avatar
    Konto usunięte
    Bardzo fajna misja. Ciekawe czy uda im się oszacować gęstość Pasa Kuipera. Może w między czasie w trakcie podróży do
    2014 MU69 uda się minąć jakiś mniejszy obiekt.
    W końcu New Horizons zrobił zdjęcia 132524 APL (małej asteroidzie) przelatując przez pas planetoid w 2006r.
    Kiedyś, nieduży w skali planetarnej obiekt o wielkości 50-100km łupnie ponownie w ziemie. Tylko czy wtedy w ogóle tu jeszcze będziemy.
    5
  • avatar
    kot-kreskowy
    Postęp różnych dziedzin nauki jest mniej więcej skorelowany z postępem społecznym. Nawet jeśli pozornie widać rozbieżności że niby tu bieda a tam latają 'niewiadomogdzie' to w ogólnym rozrachunku, chociażby, sama wiedza jak jest gdzieś indziej pobudza umysły ludzi (szczególnie tych) ciekawych świata. To stąd się biorą wynalazki jak również pomysły, idee na funkcjonowanie całego spektrum działalności człowieka. Na nowy model iphona się to bezpośrednio nie przekłada, brzuszków dzieci też nie napełni ale wszak oprócz wyżej wspomnianych jest jeszcze cały świat. Tak to skrótowo widzę.
    2
  • avatar
    fredii
    panorama Plutona ze zdjęć z publicznej bazy LORRI
    http://pluto.jhuapl.edu/soc/Pluto-Encounter/index.php

    panorama rozdzielczość 3489x3606
    http://img154.imagevenue.com/img.php?image=435387185_pluton_122_11lo.jpg
    1
  • avatar
    Konto usunięte
    Fajnie. Sęk w tym że w tym zakresie światła widzialnego bardzo niewiele można dostrzec, i w tym trybie można by ulec wrażeniu że niewiele tam się dzieje.

    "Życie zaczyna się w ultrafiolecie" a to dopiero sam początek.
    -2
  • avatar
    luk108
    Piękne osiągnięcia. Ale co nam dają?
    -2
  • avatar
    olo22
    z lewej strony na zdjeciu widac glowe ptaka papugi?krater z czarna plamka w srodku to oko wyzej glowa z piorami w prawo dzub.
  • avatar
    pongo
    "Po raz pierwszy mogliśmy ujrzeć byłą dziewiątą planetę Układu Słonecznego z naprawdę bliska."

    Dlaczego Pluton nie jest już planetą byłoby dobrze wytłumaczyć najmłodszym.