Międzynarodowy zespół badaczy zbadał materiał pochodzący z krateru Chicxulub i doszedł do wniosku, że podziemny system hydrotermalny utrzymywał się około 8 milionów lat po katastrofalnym zderzeniu. To istotna korekta wcześniejszych założeń, według których warunki sprzyjające życiu miały trwać najwyżej do 2 milionów lat. Do takiego wniosku doprowadziło połączenie nowoczesnych analiz laboratoryjnych z symulacjami komputerowymi, co pozwoliło inaczej spojrzeć na długofalowe skutki uderzenia sprzed 66 milionów lat.
Choć uderzenie planetoidy wywołało masowe wymieranie i doprowadziło do zaniku większości gadów lądowych, pod kraterem mogły powstać stabilniejsze warunki. Naukowcy wskazują, że przez porowate skały zaczęła krążyć gorąca woda, tworząc wieloletni układ hydrotermalny. W praktyce oznaczało to połączenie rozgrzanego podłoża z wodą napływającą z Zatoki Meksykańskiej, co mogło sprzyjać rozwojowi mikroorganizmów nawet w wymagającym, powypadkowym środowisku.
Kluczowe dane pochodziły z ekspedycji z 2016 r., podczas której z pierścienia szczytowego krateru Chicxulub wydobyto próbki zawierające dużo skaleni potasowych. Zespół zastosował metodę datowania argon-argon, a dr Annemarie Pickersgill z Centrum Nauki o Izotopach uzyskała szeroki przedział wieku badanego materiału — od czasu samego uderzenia aż po okres sprzed około 58 milionów lat. Taki wynik wspiera tezę, że warunki hydrotermalne (a wraz z nimi potencjalne nisze dla życia) mogły przetrwać znacznie dłużej, niż sugerowały wcześniejsze szacunki.
Spektakularne nagranie! Zobacz Ziemię w wyjątkowy sposób
Zaktualizowane symulacje komputerowe, oparte na nowych informacjach z odwiertów oraz bardziej zaawansowanych modelach geologicznych, pokazały zestaw czynników podtrzymujących ten układ. Wśród najważniejszych znalazły się: wysoka przepuszczalność skał, długotrwałe oddziaływanie ciepła oraz obecność naturalnych źródeł geotermalnych. W ocenie autorów to właśnie taka kombinacja mogła "przedłużyć życie" podziemnego systemu na miliony lat.
Badania pozwoliły też szczegółowo odtworzyć, jak w czasie zmieniały się zależności między temperaturą, składem mineralnym skał i cyrkulacją wody pod kraterem Chicxulub. Współautor pracy dr Evangelos Christou zwracał uwagę, że współczesne symulacje pomagają lepiej zrozumieć złożone, pozornie chaotyczne procesy, które przez miliardy lat modelują nie tylko Ziemię, ale też inne planety.
Wyniki mogą mieć znaczenie również poza Ziemią. Dr Pickersgill podkreślała, że planety takie jak Mars także mogły doświadczać uderzeń zdolnych inicjować długotrwałe systemy hydrotermalne, szczególnie w warunkach, w których dostępna była woda. Porowate skały powstałe po zderzeniu mogły jednocześnie chronić i tworzyć mikrośrodowiska sprzyjające mikroorganizmom. To z kolei wzmacnia hipotezę, że podobne mechanizmy mogły wspierać rozwój życia nie tylko na Ziemi, lecz także na innych ciałach Układu Słonecznego.