Mars: dane z łazika Spirit ujawniają ślady dawnej wody w kraterze Gusev

Profesor Paulo de Souza z Edith Cowan University prześledził na nowo dane zebrane przez łazik Spirit podczas misji prowadzonej w latach 2004–2010. Skupiono się na wynikach z krateru Gusev, gdzie w marsjańskiej glebie znaleziono sygnały obecności hematytu oraz przekształconego magnetytu — minerałów, które tworzą się, gdy skały wchodzą w kontakt z wodą.

Rezultaty badań opisano w periodyku "Interactions". Analizy mają wzmacniać argumenty, że woda realnie wpływała na kształtowanie powierzchni Marsa w odległej przeszłości. Naukowiec oparł się na informacjach z 32 niezakłóconych stanowisk badawczych w obrębie krateru Gusev, co pozwoliło przygotować najbardziej szczegółowy jak dotąd obraz minerałów żelaza obecnych w typowej marsjańskiej glebie.

Za szczególnie ważne uznano wykrycie krystalicznego hematytu w marsjańskiej ziemi. Prof. de Souza ocenił, że szeroka obecność tego minerału sugeruje nie tylko samo występowanie wody, ale też możliwość, iż kiedyś pokrywała ona znaczące obszary planety. Wcześniej zakładano natomiast, że hematyt w tego typu próbkach gruntu jest praktycznie nieobecny.

Z nowych ustaleń wynika, że hematyt mógł być obecny od początku, jednak w tak małych ilościach, że pojedyncze pomiary wykonywane przez Spirit nie pozwalały go uchwycić. Dodatkową barierą były ograniczenia typowe dla pracy łazika: czas, dostępna energia oraz postępujące zużycie instrumentów, co utrudniało rozpoznawanie minerałów występujących jedynie śladowo. Dopiero zestawienie i zsumowanie setek pomiarów wydobyło z danych informacje, które wcześniej pozostawały ukryte.

Wyniki wpisują się w badania nad globalną warstwą marsjańskiego pyłu i glebą znajdującą się pod nim. Naukowcy łączą powstanie tego materiału mineralnego z długotrwałą erozją, dużymi wahaniami temperatur oraz transportem pyłów trwającym przez miliony lat.

Prof. de Souza zwrócił też uwagę na wartość ponownego sięgania po archiwa dawnych misji kosmicznych. Jak podkreślił: "To badanie pokazuje, że ważnych odkryć nie zawsze dokonuje się poprzez zbieranie nowych informacji. Czasem wystarczy spojrzeć na istniejące dane świeżym okiem i zastosować nowocześniejsze techniki analityczne".