AMD Brazos - energooszczędne APU

Długo oczekiwana Fuzja (Fusion) stała się faktem. Firma AMD oficjalnie zaprezentowała swoją platformę Brazos, której najbardziej istotnym elementem są APU, czyli jednostki będące połączeniem procesora (CPU) i układu graficznego (GPU). Na początku AMD przedstawiła dwie rodziny procesorów: Ontario (seria C o maksymalnym TDP 9 W) oraz Zacate (seria E o maksymalnym TDP 18 W). APU mają się dobrze sprawdzać w przypadku netbooków, tabletów czy komputerów HTPC. Założenie APU i Fusion jest proste - obie jednostki (centralna i graficzna) mają pracować razem w celu uzyskania wyższej wydajności. 

Jak na razie w każdej rodzinie zaprezentowano dwa procesory:

• AMD C-50  (2 rdzenie Bobcat, 1 GHz)  z układem graficznym AMD Radeon HD 6250 (280 MHz)
• AMD C-30 (1 rdzeń Bobcat, 1,2 GHz) z układem graficznym AMD Radeon HD 6250  (280 MHz)

• AMD E-350  (2 rdzenie Bobcat, 1,6 GHz) z układem graficznym AMD Radeon HD 6310 (500 MHz)
• AMD E-240 (1 rdzeń Bobcat, 1,5 GHz) z układem graficznym AMD Radeon HD 6310 (500 MHz)

Wszystkie modele mogą się pochwalić:

• 80 jednostkami SIMD (Radeon)
• obsługą DirectX 11
• 64 KB pamięci podręcznej L1 na rdzeń
• 512 KB pamięci podręcznej L2 na rdzeń
• oficjalnym wsparciem pamięci 1066 MHz DDR3 (jednokanałowe)
• sprzętowym wspomaganiem odtwarzania mediów UVD3 oraz technologią wirtualizacji AMD-VTM
• 40-nanometrowym procesem produkcyjnym

Wyniki inżynieryjnych platform opartych na Zacate już wcześniej pojawiły się w sieci, jednak my testujemy pełnowartościowy produkt, który właśnie w takiej formie pojawi się na rynku. Mowa tu o płytach głównych formatu mini-ITX z wbudowanym procesorem AMD E-350 (Zacate), czyli aktualnie najmocniejszym układem platformy AMD Brazos.

AMD E-350 Zacate w całej okazałości

Zarówno CPU-Z (1.56), jak i GPU-Z (5.1) nie potrafią jeszcze bezbłędnie zidentyfikować nowego sprzętu. CPU-Z wskazuje, że mamy do czynienia z dwoma procesorami jednordzeniowymi, a GPU-Z umyka wiele istotnych informacji, w tym o taktowaniu. Sterowniki Brazos w wersji beta, na których testowaliśmy sprzęt, nie miały jeszcze zaimplementowanej obsługi OpenCL - lub też był to błąd w odczycie GPU-Z. Technologia AMD APP (Accelerated Parallel Processing) działała w przetestowanym przez nas programie (ArcSoft Media Converter 7), ale firma ArcSoft poinformowała nas, że prace nad implementacją OpenCL wciąż trwają, więc w tym konkretnym przypadku wykorzystywany był (były) ATI Stream.

Dwurdzeniowy AMD E-350 i zintegrowany z nim Radeon HD 6310

Bardzo istotną kwestia nowego rozwiązania AMD jest cena - firma naciska na producentów, aby płyty AMD Brazos były sprzedawane w cenie ok. 100 dolarów. Brazos wydaje się idealnie nadawać zwłaszcza do netbooków czy energooszczędnych komputerków HTPC, gdzie na razie możemy się spotkać głównie z procesorami Intel Atom. Niewątpliwie zintegrowana grafika Zacate i Ontario może być poważnym problemem dla GPU "zaszytych" w procesorach Atom, jednak te ostatnie sprawdzają sie całkiem przyzwoicie w duecie z układem NVIDIA ION.

Przetestowaliśmy nowe APU AMD zwracając szczególną uwagę na możliwości w obsłudze multimediów, a także w grafice 3D. Nie omieszkaliśmy także sprawdzić wydajności samego procesora. Przedstawiamy oczywiście płyty główne formatu mini-ITX oparte na Zacate firm Gigabyte, Sapphire i Asus.

Oczywiście samo sprawdzenie wydajności platformy to nie wszystko. Porównaliśmy możliwości Zacate do konkurencyjnych rozwiązań opartych na procesorach Intel Atom oraz układach NVIDIA ION. Porównanie do Zacate nie jest proste, bo AMD dosłownie wstrzeliła się w rynkową lukę. Płyty z samym Atomem są tańsze, z Atomem i ION-em różnią się wydajnościowo, a biurkowe rozwiązania są droższe. Wiele osób zadaje sobie pytanie: po co inwestować w takie maleństwa, skoro można kupić najtańsze płyty główne oraz procesory desktopowe? Zużycie energii będzie oczywiście o wiele większe - ale możliwości jednostki centralnej również.

Czy układ graficzny zintegrowany z Zacate okaże się lepszy od GPU zintegrowanych z tanimi rozwiązaniami Intela (Clarkdale) oraz AMD (Radeon zintegrowany w mostku północnym)? Wszystkiego dowiedziecie się w artykule.

Więcej o procesorach:

• Najlepsze procesory do komputerów stacjonarnych
• Test Phenom II X4 - nowe procesory AMD
• Premiera AMD: najwydajniejsze procesory w swojej klasie
• Premiera: więcej rdzeni i megaherców od AMD
• Wszystkie testy procesorów

Test polegał na konwersji materiału w rozdzielczości 1280 x 720 na 480 x 320 z wyłączoną oraz włączoną akceleracją sprzętową.

Pobierz ArcSoft MediaConverter 7 (trial)

Benchmark wbudowany w grę (jest on także dostępny jako oddzielny program) umożliwia przetestowanie gry w dowolnej konfiguracji (zarówno DirectX 9 jak i DirectX 10). Przeprowadziliśmy test w różnych konfiguracjach sprzętowych przy użyciu wersji DirectX 9 w rozdzielczości 1280 x 720, przy miminalnych oraz średnich ustawieniach szczegółowości grafiki i wyłączonym wygładzaniu krawędzi (AA). Wynik wyrażany jest w średniej ilości klatek na sekundę - im więcej tym lepiej.

Jedna z niewielu bijatyk na PC posiada wbudowany benchmark, który pozwala na ocenę szybkości działania gry na danym komputerze. Benchmark można także pobrać jako oddzielny program. Test uruchamialiśmy w rozdzielczości 1280 x 720 (HD). Ustawienia: AA x0, renderowanie równoległe: włączone, AF x0, jakość modeli: średnia, jakość tła: wysoka, mapy cieni: wyłączone, modele cieni: wyłączone, motion blur: wyłączony, efekty cząsteczkowe: niskie. Synchronizacja pionowa została wyłączona, nie włączaliśmy też żadnych dodatkowych efektów obrazu (filtry). Wynik wyrażany jest w średniej ilości klatek na sekundę, im więcej tym lepiej.

Pobierz 3D Mark Vantage (Windows)

Już niedługo przechodzimy na wersję 2011 tego programu, którą już teraz można testować w wersji Lite. Zwracamy waszą uwagę, by nie porównywać wyników wersji 2010 i 2011 - w części testów (np. instrukcji multimedialnych procesora) mogą się one znacząco różnić.

Pobierz Sandra 2011c Lite

 WinRAR jest jednym z najpopularniejszych archiwizerów. W testach wykorzystaliśmy benchmark wbudowany w aplikację. Program istnieje w wersji 32 i 64-bit, w testach wykorzystaliśmy tą ostatnią (4.00 beta 5). Aby przeprowadzić test należy uruchomić program WinRAR i z menu „Narzędzia” wybrać opcję „Wykonaj test wydajności i sprzętu” (bądź nacisnąć skrót klawiszowy Alt + B).  Po krótkim czasie oczekiwania program wyświetli nam prędkość wynikową wyrażaną w kilobajtach na sekundę (KB/s). Im większa prędkość, tym większe możliwości procesora w przetwarzaniu (archiwizacji, bądź dearchiwizacji) danych za pomocą tego programu.

Pobierz wersję próbną WinRAR (wersje Windows x86 i x64, Mac OS X, Linux i inne)

Swoje platformy AMD Brazos zaprezentowały już takie firmy jak Asus, Gigabyte, Sapphire, ASRock, MSI, Pegatron, ECS, Jetway czy TUL. Do redakcji dotarły modele trzech pierwszych wymienionych producentów. Zanim dokładnie przyjrzymy się tym maleństwom, poniższa tabelka ujawni podstawowe różnice pomiędzy konstrukcjami:

* obsługa DirectX 11 (SM 5.0), maksymalna ilość pamięci jaką można przypisać dla GPU to 1GB (1024 MB)

 ** chipset oficjalnie obsługuje RAM o taktowaniu 1066 MHz, ale możliwe jest ustawienie mnożnika RAM dla taktowania 1333 MHz

Dopisek "Deluxe" w nazwie płyty Asus nie jest bezpodstawny. Do dyspozycji pozostawiono między innymi Wi-Fi, Bluetooth w wersji 3.0 i 4 porty USB 3.0 (2 na tylnym panelu i 2 do wyprowadzenia za pomocą śledzia). Na deser dostajemy pasywne chłodzenie i EFI BIOS.Paradoksalnie te wszystkie zalety są też największą wadą konstrukcji Asusa. AMD Brazos jest z założenia platformą tanią, a te wszystkie dodatki znacząco podbijają cenę konstrukcji. Kto jednak chce mieć wszystkomającą płytkę mini-ITX, ten na pewno zwróci uwagę na ten produkt.

Firmy Sapphire i Gigabyte zdecydowały się na niewielke chłodzenie aktywne.Płyta Sapphire jako jedyna z tu zaprezentowanych wymaga układów pamięci stosowanych w komputech przenośnych, czyli SO-DIMM. Zmniejsza to ilość maksymalnej pamięci do 4 GB, ale nie wydaje się nam, by znalazł się ktokolwiek, kto zdecydowałby się na instalację w HTPC większej ilości RAM - bo i po co? Producent "dorzucił" jednak na osłodę Bluetooth w wersji 2.1 oraz port MINI PCI-E x1.

Konstrukcja Gigabyte jest najbardziej oszczędna, ale jeśli znajdzie to odzwierciedlenie w jej cenie, to powinna stać się łakomym kąskiem. Mniejsza ilość portów SATA także nie działa na jej niekorzyść. Kto podłącza do HTPC więcej niż cztery dyski/odtwarzacze płyt optycznych? Mamy tu SATA III, USB 3.0, wszystkie możliwe (oprócz DP) wyjścia obrazu - właściwie to czego trzeba więcej? Może tylko portu eSATA, którego faktycznie nieco brakuje. 

Więcej o płytach głównach:

• Intel Sandy Bridge - chipset P67 vs H67
• Gigabyte vs MSI: pojedynek płyt z LGA 1366
• Intel vs AMD: spotkanie mini-ITX na szczycie
• Hydra vs SLI i AMD vs Intel
• Wszystkie testy płyt głównych

Asus E35M1-I Deluxe w całej okazałości

Pasywne chłodzenie jest bardzo dobre. Producent znakomicie przemyślał całą konstrukcję. Radiatory na takich maleństwach sprawdzają się znacznie lepiej od niewielkich radiatorków, wyposażonych dodatkowo w brzęczące wentylatory.

 Striptiz w wykonaniu płytki Asusa ;-)

Po zdjęciu chłodzenia naszym oczom ukazują się dwa niewielkie układy - większy to chipset AMD Hudson M1 (który pełni rolę mostka południowego), a mniejszy to właśnie słynne APU Zacate - dwurdzeniowy procesor i Radeon HD 6310 w jednym. APU wykonany jest w procesie produkcyjnym 40 nm.

Po lewej mostek Hudson M1, po prawej AMD E-350

Rzut oka na tylny panel ujawnia wyjścia dwóch anten Wi-Fi (oczywiście producent dołączył do zestawu także i antenki), łączony port PS/2, 4 porty USB 2.0, cyfrowe wyjście dźwięki S/PDIF, wyjścia obrazu HDMI i DVI-I, eSATA, LAN, 2 x USB 3.0 oraz 3 x minijack (audio).  

Niebieskie urządzenie nad czerwonymi portami USB 2.0 to oczywiście Bluetooth - dzięki kooperacji z Wi-Fi w wersji 3.0. Konstrukcja Asusa jest zaawansowana i świetnie wyposażona, co przedstawia poniższy obrazek.

Jak widać to maleństwo ma po prostu wszystko, co nowoczesny sprzęt powinien mieć. Niestety przekłada się to też na cenę. Produkt Asusa jest jak na razie najdroższą znaną nam płytą AMD Brazos. Oprócz tych wszystkich dodatków otrzymujemy też EFI - jest to druga płyta z EFI jaka trafiła w nasze ręce, pierwsza także była wyprodukowana przez Asusa (Maximus IV Extreme).

Niestety EFI zainstalowany na tej płycie nie miał opcji wykonywania zrzutów ekranowych - zapewne z powodu dość wczesnej wersji sprzętu/oprogramowania.

Tej płycie praktycznie nic nie można zarzucić - oprócz ceny. Asus dość daleko odszedł od sugerowanych przez AMD 100 dolarów za płytę. Należy jednak pamiętać, że ceny rynkowe mogą być - i najprawdopodbniej będą - niższe od sugerowanych. Inwestując w ten produkt otrzymujemy bogato wyposażone urządzenie.

Oprócz "wypasionej" płyty mini-ITX Asus zaprezentował też dwie płyty micro-ATX - E35M1M oraz E35M1M Pro. Różnice pomiędzy konstrukcjami pokazuje poniższa tabelka.

Większa ilość miejsca (format micro-ATX) pozwoliła na wykorzystanie slotów PCI oraz PCIe x1. Wersja PRO ma 2 porty USB, a najbardziej ekonomiczna E35M1M całkowicie została pozbawiona tego standardu. Na otarcie łez otrzymujemy za to port FireWire (1394a) i możliwość wyprowadzenia większej ilości portów USB 2.0.

Oczywiście nie można też nie zauwazyć, że obie płyty micro-ATX zostały całkowicie pozbawione technologii bezprzewodowych. 

Asus E35M1M Pro

Firma Sapphire zdecydowała się na znacznie skromniejsze chłodzenie. Mostek południowy Hudson M1 zakyty jest niewielkim pasywnym radiatorkiem, a jego nieco większy kolega z małym wentylatorkiem okrywa Zacate.

Tym, co z miejsca rzuca się w oczy, jest wykorzystanie pamięci SO-DIMM (komputery przenośne), a nie DIMM (komputery biurkowe). Zdecydowanie spodobał nam się pomysł umieszczenia trzech portów SATA na wierzchu PCB oraz dwóch z boku. Przy niewielkich obudowach często mamy do czynienia z problematycznym podłączaniem niektórych urządzeń. Dzięki temu rozwiązaniu staje się to łatwiejsze.  Cyfrowy wyświetlacz wspomoże nas w przypadku technicznych kłopotów  z uruchomieniem płyty - przydatny gadżet ułatwiający diagnozę sprzętu.

Na tylnym panelu znajdziemy właściwie wszystko, co potrzeba: komplet wyjść obrazu (D-Sub, DVI, HDMI), sześć portów USB 2.0, trzy porty USB 3.0, eSATA, LAN oraz wyjścia audio (S/PDIF i 5 x minijack). O swoim istnieniu przypomni nam także wesoło migający na niebiesko Bluetooth 2.1+EDR.

Aplauz dla Sapphire? Niestety, producent wycenił ten sprzęt dość wysoko. Płycie brak wyposażenia produktu Asusa, a cena i tak jest wysoka. Przypomnijmy, że firma MSI wyceniła swoją płytę mini-ITX z AMD Zacate na 410 zł, a ASRock na 390 zł (sugerowane ceny producenta). W przypadku takich platform cena jest jednym z kluczowych czynników, a tutaj Sapphire nie zachwyca, bo życzy sobie 100 zł więcej.

Kolorystyka płyty jest charakterystyczna dla produktów Gigabyte. Na zdjęciu płyta komponuje się z niskonapięciowymi pamięciami Kingston HyperX LoVo 1333 MHz (1,25V). Tak jak w pozostałych konstrukcjach AMD Brazos, także i tu mamy do dyspozycji dwa sloty pamięci, ale kontroler RAM działa w trybie jednokanałowym. Firma Gigabyte zastosowała jeden wspólny radiator dla chipsetu i APU. O odpowiednią temperaturę dba niewielki wentylatorek. Co kryje się pod radiatorem?

Po lewej AMD Zacate, a po prawej mostek południowy Hudson M1

Rzut oka na tylny panel ukazuje cztery porty USB 2.0, łączony port PS/2, dwa porty USB 3.0, LAN oraz pełen zestaw wyjść obrazu (HDMI, DVI-D oraz D-Sub). Wszystkie z przetestowanych przez nas płyt mają cyfrowe wyjście audio S/PDIF. Jednak płyta Gigabyte jako jedyna oferuje w standardzie pełen zestaw portów audio mini-jack, czyli 6 (Sapphire ma ich 5, a Asus tylko 3).

Brakuje nieco portu eSATA, ale ma to znaczenie jedynie dla osób, które wykorzystują zewnętrzne dyski wyposażone w ten interfejs. Jako że na rynku pojawia się coraz więcej zewnętrznych nośników opartych na USB 3.0, trudno uznać to za dużą wadę.

Początkowo w testach mieliśmy wczesną wersję płyty (oraz BIOS-u). Pierwsza wersja płyty miała też dość hałaśliwy system chłodzenia. Gdy w nasze ręce trafiła już sklepowa wersja pudełkowa, z zadowoleniem stwierdziliśmy, że firma odpowiednio się tym zajęła. Tym razem wiatraczek był praktycznie niesłyszalny, a temperatury utrzymane na podobnym poziomie.

Produkt Gigabyte jest najbardziej "skromną" płytą w naszym zestawieniu, chociaż oczywiście trudno nazwać skromnym sprzęt wyposażony w SATA III i USB 3.0. 

Jeśli chodzi o sprzęt o niskim poborze energii, pierwsze co przychodzi na myśl to oczywiście energooszczędne procesory Intel Atom. Atomy zostały wyposażone w zintegrowany układ graficzny już jakiś czas temu, ale jego wydajność jest bardzo niska. Doczekały się jednak wsparcia ze strony NVIDII, a konkretnie układu graficznego ION. Oczywiście w takim wypadku mamy do czynienia z dwoma układami (Intel Atom + NVIDIA ION), a nie z jednym (AMD Zacate). Wybór sprzętu do porównania z Zacate był więc podytkowany poborem energii elektrycznej.

Płyta z aktualnie najszybszym modelem procesora Intel Atom. D525 wyposażony jest w rzeczywiste rdzenie taktowane 1,8 GHz, a dzięki technologii HT może obsługiwać cztery wątki równocześnie. Jest to jedyne sprzętowe rozwiązanie porównywane z Zacate, które integruje procesor z układem graficznym.

Średnia cena płyty to ok. 300 zł. Zintegrowany z procesorem układ graficzny Intel GMA 3150, dzięki sprzętowemu wspomaganiu odtwarzania multimediów zapewni płynne oglądanie materiałów w wysokiej rozdzielczości - znacznie gorzej jest wtedy, gdy tego wspomagania zabraknie. Należy zapomnieć o uruchomieniu na nim jakiejkolwiek gry w 3D, a i te w 2D mogą mu sprawiać problemy. Dla układu graficznego możemy przypisać maksymalnie 8 MB RAM.

Specyfikacja płyty prezentuje się następująco:

• 2 x DDR3 DIMM 800 MHz (maks. 4 GB, jednokanałowy kontroler)
• 1 x PCI
• 2 x SATA II i 1 x IDE
• 4 (8) x USB 2.0
• 1 x LAN
• wyjście obrazu: D-Sub (VGA)

Płyta Asusa wyposażona jest w starszą wersję procesora Atoma (Diamondville), który jednak ma dwa rdzenie i technologię HT (cztery wątki). Wspiera go układ graficzny NVIDIA ION pierwszej generacji. Maksymalna ilość pamięci jaką można przypisać dla układu graficznego to 512 MB.

Intel Atom 330 (2C/4T) + NVIDIA ION pierwszej generacji

Średnia cena płyty to nieco poniżej 500 zł. Zestaw sprawdziliśmy w działaniu z zasilaczem CoolerMaster 150 W - identycznie jak w przypadku platformy Brazos. Reszta użytych podzespołów naturalnie również była taka sama (Seagate Momentus XT i Kingston HyperX LoVo 1333 MHz).

Specyfikacja płyty prezentuje się następująco:

• 2 x DDR3 DIMM 1066/800 MHz (maks. 4 GB, dwukanałowy kontroler)
• 1 x PCIe x16
• 4 x SATA II i 1 x IDE
• 4 (10) x USB 2.0
• 1 x LAN
• wyjścia obrazu: HDMI i D-Sub (VGA)
• dodatkowo: S/PDIF, Express Gate

W nasze ręce trafił Sapphire Edge HD MiniPC - nettop wyposażony w energoszczędne podzespoły.

Tym razem mamy do czynienia z nową wersją Atoma (Pineview-D) oraz układem NVIDIA ION następnej generacji (ION2). Samodzielny (nie zintegrowany) układ NVIDII został wyposażony w 512 MB pamięci RAM.

 Intel Atom D525 (2C/4T) + NVIDIA ION następnej generacji(GT218)

Sugerowana cena producenta to 1199 zł - pamiętajmy jednak, że w tej kwocie otrzymujemy gotowy do pracy zestaw, pozbawiony jedynie systemu operacyjnego. Także i w tym przypadku dokonaliśmy pomiaru energii, ale należy pamiętać, że produkt Sapphire wyposażony jest w zasilacz o mocy 65 W, więc nie można porównywać wyników poboru energii z platformami, których testy przeprowadziliśmy na zupełnie innym zasilaczu (CoolerMaster 150 W).

Specyfikacja tego mini komputerka przedstawia się następująco:

• RAM: 2GB DDR2-800
• HDD:  2.5'' SATA 250GB HDD
• LAN  (1 Gb/s)
• WIFI  (IEEE 802.11 b/g/n)
• Porty I/O:  VGA (D-Sub)  x1, HDMI x1, LAN  x1, 4 x USB 2.0, Audio (2x minijack)
• Zasilacz zewnętrzny:  AC 100~240V 50/60Hz,19v~3.42A 65W
• Rozmiary:  19.3(L) X 14.8(W) X 2.2(H) cm
• Waga: 530g
• System: FREE DOS

Na pierwszy ogień idzie oczywiście nieśmiertelna Sandra i Zacate sprawia pierwszą miłą niespodziankę. Jak sięgamy pamięcią, test Processor Arithmetic był raczej domeną produktów Intela, a maleństwo AMD wypada znakomicie na tle swoich konkurentów wyposażonych również w dwa rdzenie, ale i w możliwość obsługi czterech wątków. Testy syntetyczne to jednak tylko rozgrzewka przed realnymi zastosowaniami.

Sprawdzanie jak energooszczędne procesory radzą sobie w renderingu 3D czy wirtualizacji uznaliśmy za zbędne, jednak postanowiliśmy wykonać test wydajności za pomocą archiwizera WinRAR.

Test wydajności w programie WinRAR wskazuje na minimalną przewagę procesorów Intel Atom. Jedynie wyższe taktowanie Atoma D525 pozwala na osiągnięcie większej różnicy.

Co było łatwe do przewidzenia, zintegrowany układ graficzny w Atomach nie jest dla Zacate żadną konkurencją, podobnie ma się rzecz z układem ION pierwszej generacji. ION 2 (GT218) niespodziawanie wykręcił jeszcze lepszy wynik. Oczywiście wyniki 3D Mark należy traktować jedynie wstępnie i sprawdzić, czy znajdą one odzwierciedlenie w grach.

Test CPU w 3D Mark 06 ponownie wskazuje na to, że w dwóch rdzeniach E-350 ukrywa się niezły potencjał - oczywiście jak na energooszczędny procesor.

Nowsza wersja 3D Marka pokazuje, że Zacate nie powiedział jeszcze ostatniego słowa. Maleństwo AMD jest wyraźnie szybsze od jednostki centralnej Intela pracującej z układem ION 2 - a to wszystko w jednym opakowaniu (APU) w odróżnieniu od dwóch oddzielnych układów konkurencji (CPU i zewnętrzny GPU). Starszy model ION potrafi być dwa razy wolniejszy.

Zacate bez problemów przebija konkurencję. Widać jednak, że konwersja wspomagana przez GPU znacznie lepiej działa na sprzęcie NVIDII, chociaż wykorzystanie GPU sięga zaledwie 40%.

 ION: w przypadku konwersji za pomocą CUDA układ NVIDII nie jest obciążany w wysokim stopniu

Początkowo testy przeprowadziliśmy w wersji 7.0.0.20, ale firma ArcSoft udostępniła aktualizację do wersji 7.1.0.68. Wprowadza ona drobne zmiany w interfejsie programu, a ikonka ATI Stream zostaje zastąpiona przez AMD APP.

Nowy ArcSoft MediaConverter 7 - gotowy na AMD APP, ale i na Intel QuickSync oraz oczywiście NVIDIA CUDA

Czy nowa wersja cokolwiek zmienia jeśli chodzi o szybkość konwersji? Sprawdziliśmy to konwertując ten sam materiał wideo przy identycznych ustawieniach.

Konwersja jest wyraźnie szybsza, niezależnie od zastosowanego sprzętu. Nie przeszkadza to Zacate przebić duet Atom + ION 2 nawet bez wspomagania sprzętowego. Imponujące. Konwersja za pomocą AMD APP wyraźnie przyśpiesza, ale czy faktycznie cała moc APU jest wykorzystywana?

AMD Zacate: Po lewej konwersja za pomocą CPU, a po prawej przy użyciu APU (CPU + GPU)

Już podczas syntetycznych testów GPGPU zwracaliśmy uwagę na ten problem. Połączone siły procesora i układu graficznego wypadały słabiej, bo sprzęt nie był w pełni wykorzystywany. W przypadku MediaConverter 7 taka sytuacja na szczęście nie zachodzi, ale przyśpieszenie nie jest tak duże jak byśmy tego chcieli. Wedle przedstawicieli firmy ArcSoft przepisanie kodu na OpenCL przyśpieszy działania za pomocą AMD APP - prace trwają.

Wszędzie gdzie do głosu dochodzi sprzętowe wspomaganie odtwarzania wideo - jest nieźle. Nawet Atom ze swoim skromnym układem graficznych potrafi nas zadziwić. Widać ogromny postęp w użyciu technologii wspomagających wyświetlanie filmów w wysokiej rozdzielczości, ale do powszechnego wykorzystania wciąż jest daleko. Wystarczy odpalić YouTube (gdzie jak wiemy, są już filmy w jakości Full HD) i można zapomnieć o wykorzystaniu Atoma bez wsparcia zewnętrznych układów.

Radeon HD 6310 sprzętowo obsługuje akcelerację takich formatów jak H.264, VC-1, MPEG-2, DivX, XviD, czy Blu-ray 3D (MCV). Konkurencja wypada skromniej, bo ION 2 obsłuży H.264, VC-1, MPEG-2p oraz MPEG-4 ASP, natomiast zintegrowany w procesorach Clarkdale Intel HD GMA tylko AVC, VC-1 i MPEG-2.

W przypadku APU AMD nie mamy takich dylematów. Dość powiedzieć, że Zacate świetnie sobie radził z odtwarzaniem materiałów w wysokiej rozdzielczości niezależnie od warunków - czy były to filmy w różnych formatach odtwarzane z dysku, czy też z wideo w wysokiej rozdzielczości na YouTube.

PowerDVD 10 - Zajętość rdzeni APU przy odtwarzaniu FullHD

W przypadku odtwarzania materiału Full HD zajętość rdzeni procesora i układu graficznego była naprawdę różna. Na powyższym zrzucie ekranowym widać, że rdzenie CPU są mocniej obciążane niż GPU. Przy ponownym odtwarzaniu  można było się spotkać z sytuacją odwrotną - GPU obciążone było na poziomie 70%, a procesor około 40%. WIele tu zależy od jakości i formatu filmu.

Dzięki znajomości specyfikacji technicznej Radeona HD 6310 wiemy co nieco o jego możliwościach. Na pewno poradzi sobie z mało wymagającymi grami, postanowiliśmy jednak postawić przed nim nieco bardziej ambitne zadania.

Pierwszy test i łatwe zwycięstwo AMD.  Przy bitwach z dużą ilością przeciwników te imponujące wyniki zapewne mogą się zmniejszyć, ale gra w StarCraft 2 na Zacate jest jak najbardziej możliwa. Zestaw z ION 2 miał problemy ze StarCraftem, które objawiały się przycinaniem gry. Prawdopodobnie był to problem ze sterownikami NVIDII i gra być może mogłaby działać szybciej.

• Zobacz Optymalne karty graficzne do StarCraft 2

AMD na pierwszym miejscu po raz drugi, ale ION2 zbliżył się do bohatera tego testu na niebezpiecznie bliską odległość. Na ustawieniach ultra niskich oraz niskich i w rozdzielczości HD, w GRID można spokojnie pograć zarówno na Zacate jak ION2.  ION pierwszej generacji nie zapewni odpowiedniej płynności rozgrywki.

Logo NVIDII na pudełku z grą jak widać zobowiązuje, ION 2 potrafił generować nawet 5 klatek na sekundę więcej od zintegrowanego z Zacate Radeona HD 6310.

Wypada jednak zaznaczyć, że w przypadku AMD wykorzystywaliśmy sterowniki beta, a tymczasem ION działający na oficjalnych sterownikach sprawił nam znacznie więcej kłopotu - wersja DirectX 10 tej gry uraczyła artefaktami uniemożliwiającymi przeprowadzenie testów.

"NVIDIA - The way it's meant to be played" po raz drugi i drugi raz ION 2 zgarnia wygraną. Widać, że w zależności od gry Radeon HD 6310 i ION 2 osiągają lepsze wyniki. Pamiętajmy jednak, że ION 2 (GT218) NVIDII jest oddzielnym układem graficznym, a Radeon HD 6310 jest zintegrowany z procesorem. W tym kontekście wyniki Zacate są niezłe.

Jedną z największych zalet procesorów tego rodzaju jest ich energooszczędność. Podkręcanie ich niweczy tą cechę. Jak jednak pokazała firma Asus ze swoją technologią Asus33, którą zastosowano w komputerach przenośnych, w energooszczędnych procesorach Intela tkwi potężny zapas mocy (mowa tu mobilnych modelach ULV, a nie o Atomach). Nie zamierzaliśmy katować Zacate ekstremalnym OC, ot po prostu dla sportu sprawdziliśmy na jakich częstotliwościach może pracować procesor i zintegrowany z nim GPU, bez zmiany napięć.

Bez zmiany napięcia rdzenie procesora E-350 udało się podkręcić do 1800 MHz (200 MHz więcej). Ustawienia na płycie Gigabyte zrobiły nam sporo apetytu, ale powyżej 1,8 GHz zaczynały się problemy ze stabilnością.

Ustawienia OC procesora Zacate na płycie Gigabyte

W testach wydajności procesora podkręcony do 1,8 GHz Zacate konkuruje z samym sobą. W swojej klasie jest najlepszy, ale przewaga nad najszybszym Atomem Intela nie jest przytłaczająca. Należy też pamiętać, że wkrótce możemy się spodziewać nowej generacji Atomów, ale również kolejnych energooszczędnych APU AMD, tym razem wykonanych w procesie technologicznym 32 nm (Llano).

Zintegrowanego z APU Radeona HD 6310 udało się podkręcić ze standardowych 500 MHz do 700 MHz - również bez zmiany napięcia. Komputer uruchamiał się i przy 750 MHz, ale był już niestabilny. Czy przełoży się to odpowiednio na wyniki w benchmarkach i grach?

Wyższe taktowanie GPU pozwala Zacate dogonić ION-a 2 w 3D Mark 06 i widocznie zwiększyć swoją przewagę w 3D Mark Vantage.

Testy w części gier przeprowadziliśmy w dodatkowej, niższej rozdzielczości (1024 x 600). Prawdopodobnie będziemy mogli spotkać się z netbookami z Zacate wyposażonymi w ekran pracujący w takiej właśnie rozdzielczości.

StarCraft 2 detale średnie (HD) - GPU-Z nie potrafi właściwie odczytać zegarów integry

StarCraft 2: Wings of Liberty powściągliwe podszedł do wyższego zegara Radeona HD 6310 - owszem przyśpieszenie jest, ale mizerne.

Race Driver: GRiD prawidłowo reaguje na zmianę taktowania rdzenia graficznego - podkręcając możemy uzyskać parę klatek na sekundę więcej. Identyczny wzrost szybkości działania w niższej rozdzielczości należałoby zrzucić na karb niskiego taktowania rdzeni procesora i również odpowiednio je zwiększyć.

Z czystej ciekawości sprawdziliśmy grę o większych wymaganiach sprzętowych jaką jest Darksiders. Okazały się one zbyt duże dla Radeona HD 6310. Zmiana taktowania rdzenia graficznego również nie przynosiła większych korzyści.

Parę megaherców więcej i widać wyraźne przyśpieszenie.

Niestety wzrost wydajności w Resident Evil (wersja DirectX 9) jest na poziomie błędu pomiarowego, a więc praktycznie niewidoczny.

Przy energooszczędnych platformach, w których liczy się każdy wat, ogromne znaczenie ma sprawność zasilacza przy małym obciążeniu. Zastosowany przez nas w większości testów CoolerMaster 150 W nie zachwycił osiągami - wiemy, że wszystkie platformy mogą pobierać nieco mniej energii. Przypominamy, że testy nettopa Sapphire EdgeHD zostały wykonane przy użyciu dołączonego do komputerka zasilacza o mocy 65 W.

Kwestia zwiększonego poboru energii może być też spowodowana dość wczesnymi wersjami BIOS-u, które są niedopracowane. Większość przetestowanych przez nas konstrukcju mini-ITX miała też problemy z wykorzystaniem możliwości energooszczędnych pamięci Kingston HyperX LoVo (1333 MHz 1,25V). Niektórzy producenci w ogóle nie pomyśleli o możliwości ustawienia napięcia na RAM poniżej norm JEDEC (1,5V), w innych przypadkach ustawienie mniejszego napięcia powodowało, że platforma przestawała się uruchamiać.

BIOS wskazuje, że napięcie RAM jest wyższe od nominalnego o prawie 0,1V

Płyty Sapphire i Asus osiągnęły bardzo podobne wyniki, chociaż należy wziąć pod uwagę, że przy wykorzystaniu Wi-Fi na płycie Asusa pobór energii może się zwiększyć. Pod tym względem Gigabyte nieco odstaje od konkurencji. Miejmy nadzieję, że problem tkwi BIOS-ie i jego kolejne (testowaliśmy wersję F1) wersje to zmienią.

Płyta ze starszą wersją ION-a może pobierać więcej energii. Wszystkich bije jednak komputerek Sapphire EdgeHD - ten jednak ma dedykowany zasilacz o mocy 65 W. Generalnie rzecz biorąc pobór energii przez płyty z Zacate może być bardziej niż satysfakcjonujący. Warto się jednak rozejrzeć za zasilaczem dopasowanym do tego rodzaju sprzętu.

Co jeśli zrezygnujemy z zakupu energooszczędnych maleństw i zdecydujemy się na tanie dekstopowe procesory i płyty ze zintegrowaną grafiką? Jakie będą plusy i minusy takiego rozwiązania? Wszystkie podane tutaj ceny są średnimi cenami ze sklepów. Należy pamiętać, że jest to całkowicie inna klasa energetyczna.

Obecnie najtańszym procesorem Intela wyposażonym w zintegrowany układ graficzny jest Pentium G6950 (Clarkdale), oferujący dwa rdzenie i taktowany zegarem 2,8 GHz. Został wykonany w procesie 32 nm, więc jest to jednostka bardzo oszczędna. Oczywiście przy maksymalnym obciążeniu komputer na nim oparty może pobierać nawet dwa razy więcej energii niż energooszczędne jednostki oparte na AMD Zacate czy Intel Atom. Średnia cena procesora na polskim rynku to około 350 zł. Oczywiście można znaleźć starsze i tańsze procesory Intela wykorzystujące układ graficzny zintegrowany w chipsecie płyty głównej, ale ich wydajność jest niższa.

Do procesora możemy dobrać tanią płytę, jak Asus P7H55-M LX (średnia cena około 280 zł), czy też Gigabyte GA-H55M-S2 (średnia cena około 270 zł).

Taka platforma w stanie spoczynku zużywa około 40 W, podczas odtwarzania materiału Full HD około 45 W, a maksymalne zużycie energii takiego zestawu może sięgać 80 W. Co w zamian? Procesor o znacznie wyższej wydajności.

W cenie zbliżonej do procesora Intel Pentium G6950 (około 350 zł) po stronie AMD możemy znaleźć wiele ciekawych procesorów. Na rynku są procesory AMD w wersji energooszczędnej, jak AMD Athlon II X3 415e 2,5 GHz (około 340 zł). Jeśli chcemy zapłacić jeszcze mniej, znajdziemy inne energooszczędne jednostki, np. AMD Athlon II X3 400e 2,2 GHz (około 300 zł), a jeśli nieco więcej, to może to być AMD Athlon II X3 420e 2,6 GHz (około 370 zł).

Niestety prześladował nas pech i w momencie przeprowadzania testów nie mogliśmy zdobyć żadnego z tych z procesorów. Jeśli zrezygnujemy z opcji energooszczędnej, w cenie około 350 zł możemy znaleźć procesor AMD Phenom II X2 555 3,2 GHz, a wcenie około 310 zł trzyrdzeniowy model Athlon II X3 455 3,3 GHz. W ofercie AMD można znaleźć energooszczędne Phenomy II, jednak są one raczej trudno dostępne w naszym kraju, a ich ceny - zauważalnie wyższe. Udało nam się zdobyć energooszczędnego Phenoma II X3 705e 2,5GHz (65 W), który jest jednak procesorem praktycznie niedostępnym (podobnie jak inne trzyrdzeniowe Phenomy II). Generalnie jest on jednostką nieco wolniejszą od dostępnego na rynku Athlona II X3 440 3 GHz (około 260 zł) o TDP 95W. Bonus w postaci pamięci L3 jest zwykle niwelowany przez niskie taktowanie. Cóż, jak się nie ma co się lubi...

Ze względu na problemy w doborze procesora po stronie AMD zrezygnowaliśmy z porównania poboru energii obu zestawów. Zestaw oparty na procesorze AMD, który nie byłby w wersji energooszczędnej, pobierałby więcej energii niż w przypadku powyższej platformy Intela. 32-nanometrowy proces produkcyjny robi swoje. Trzem energooszczędnym jednostkom AMD jakie do nas trafiły poświęcimy oddzielny artykuł - już wkrótce na naszych łamach.

Do zestawu AMD dobraliśmy płytę z mostkiem północnym wysapożonym w zintegrowaną grafikę. Nasz wybór padł na Gigabyte GA-880GM-UD2H  (około 270 zł) wyposażoną w zintegrowany układ graficzny Radeon HD 4250. Płyty główne oparte na mostku 890GX (Radeon HD 4290) są już nieco droższe. Oczywiście można znaleźć płyty pod AM3 ze zintegrowanym Radeonem nawet w cenie 170 zł (najniższa znaleziona przez nas sklepowa cena), jak choćby Gigabyte GA-MA78LMT-S2. Ta jednak jest wyposażona w starszą wersję Radeona (HD 3000).

Wiemy więc jak wyglądają ceny takich zestawów, a energooszczędnych maleństw przedstawionych w tym teście. Jak zatem wyglądają różnice w wydajności pomiędzy energooszczędnymi platformami, a desktopowymi CPU (oraz zintegrowanymi GPU)?

Cóż, maleństwa imponują przeróżnymi technologiami, ale na razie, gdy przyjdzie do takich zadań jak konwersja wideo, liczy się brutalna moc procesora - ilość rdzeni i megaherce.

Widać, że energooszczędne maleństwa AMD i Intela nie mogą się równać pod względem wydajności z "dużym", desktopowym procesorom. Brak technologii HT odbija się na wydajności Pentiuma - zawsze jednak można wydać parę złotych więcej i zainwestować w najtańszego Core i3, który już ma możliwość obsługi dwóch wątków przez jeden rdzeń.

Zacate ponownie zawstydza wszystkich rywali. "Jestem niewielki, mam zintegrowaną grafę i kopię wam tranzystory!". ;-)

Wynik testu procesora bez zaskoczenia. Desktopowe procesory dumnie prężą krzemową muskulaturę.

Gdy do głosu dochodzą układy graficzne, desktopowe platformy zaczynają lecieć w dół. Honor procesorów biurkowych uratowałby zapewne Core-3 2100 (Intel HD 2000), ale cena takiej platformy poszłaby zdecydowanie w górę (procesor Sandy Bridge + płyta z podstawką 1155 oparta na chipsecie H67). Czekamy na procesory Pentium i Celeron oparte na mikroarchitekturze Sandy Bridge.

Ponownie w teście procesora następuje brutalna "zemsta" większych i wydajniejszych modeli.

Jeśli jednak mielibyście wskazać na najbardziej interesującą konstrukcję tego porównania, biorąc pod uwagę cenę, możliwości i pobór energii to wasz wybór padłby na...?

Płyta mini-ITX wymaga odpowiedniej obudowy. W tym przypadku wykorzystaliśmy obudowę CoolerMaster Elite 100. Jest  przeznaczona dla płyt głównych w formacie micro-ATX i mini-ITX. Wyposażono ją w standardowo zasilacz CoolerMaster o mocy 150 W - powinien się dobrze sprawdzać do napędzania komputerków HTPC.

Na przednim panelu znajdziemy wyprowadzony przycisk zasilania, dwa porty USB 2.0 oraz dwa gniazda audio (mini-jack). Jeśli zdecydujemy się na montaż w obudowie płyty micro-ATX, dodatkowo będziemy mogli w niej zainstalować jeden napęd optyczny typu slim oraz dwa twarde dyski 2,5 cala. W przypadku montażu płyty mini-ITX znajdzie się miejsce napędu optycznego slim, jednego dysku 2,5 cala oraz dwóch dysków 3,5 cala. Rozmiary obudowy to 262 x 69,6 x 318 mm.

Płyta mini-ITX Gigabyte GA-E350N-USB3 w obudowie CoolerMaster Elite 100

Instalacja podzespołów generalnie jest bezproblemowa, acz montaż płyty głównej wymaga demontażu zasilacza. Przy sprzęcie tej wielkości nie należy się spodziewać, że montaż będzie równie prosty co w dużych obudowach tower.

Płyty mini-ITX AMD Brazos wprawdzie oferują złącze PCI-Express x16 (elektrycznie x4) do montażu dodatkowej karty graficznej, jednak w przypadku tej obudowy nie ma o tym mowy. Slot PCI-E x16 znajduje się dokładnie pod zasilaczem i nie ma miejsca na wyprowadzenie śledzia karty graficznej.

Problemem może być także moc zasilacza. Podczas testów platformy AMD Brazos mieliśmy w redakcji niskoprofilową kartę NVIDIA GeForce GT 430 (w wersji OC), jednak producent zaleca podłączenie jej do zasilacza o mocy co najmniej 300 W.

Obudowę wyposażono w uchwyt montażowy VESA. Można ją ustawić zarówno pionowo, jak i poziomo. Praca komputera sygnalizowana jest podświetlanymi przyciskami. 

Obudowę (wraz z zasilaczem 150 W w standardzie) można kupić w naszym pięknym kraju za kwotę około 250 zł. Obudowa zrobiła na nas pozytywne wrażenie, chociaż jej powierzchnia szybko pokrywa się widocznymi odciskami palców. Szkoda, że producent nie zdecydował się na zastosowanie pasywnego zasilacza (mały wentylatorek jest dość dobrze słyszalny), fajnie byłoby też gdyby został wyposażony w mechaniczny wyłącznik. 

Redaktorzy benchmark.pl z niejednej fabryki procesory widzieli i naprawdę trudno nas zaskoczyć nowym rozwiązaniem sprzętowym. Firma AMD sprawiła, że na naszych twarzach pojawił się naprawdę szeroki uśmiech. Zacate to bardzo udany sprzęt. Do tej pory wybór w tak energooszczędnym segmencie był ograniczony właściwie tylko do Atoma (przypomnijmy, że jeszcze w tym roku pojawią się nowe wersje tego procesora). VIA próbowała nieśmiało przebić się ze swoimi procesorami Nano, ale ich popularność jest na razie znikoma.

AMD E-350 obok swojego starszego brata Phenoma II

Tym razem AMD doskonale wyczuła koniunkturę i jeśli tylko producenci sprzętu nie zawiodą, Brazos powinno wpasować się w lukę na rynku. Połączenie ceny, energooszczędności i możliwości platformy AMD Brazos sprawia, że jest to  znakomite rozwiązanie. Właśnie - cena. W przypadku tego produktu bardzo istotna cecha. Na przykładzie płyty firmy ASRock wiemy, że ceny na polskim rynku będą - o dziwo - nawet niższe od sugerowanych. O ile producent wycenił swój produkt na bardzo atrakcyjną kwotę 390 zł, to można go już kupić w cenie od 340 do 440 zł. Przetestowane przez nas platformy są na razie nieco droższe, ale i lepiej wyposażone. O ile Asus otrzymał od nas "rozgrzeszenie" z powodu znakomitego wyposażenia, to konstrukcja Sapphire mogłaby być jednak nieco tańsza. Jeśli i w tym przypadku sprzedawcy obniżą sugerowaną cenę, będzie to naprawdę dobry produkt.

Sapphire PURE Fusion Mini E350

APU to doskonały pomysł, ale do tej pory nie było widać by oprogramowanie użytkowe wykorzystujące Stream czy OpenCL było dla AMD imperatywem - co zresztą skrzętnie wykorzystała NVIDIA ze swoim rozwiązaniem CUDA. To się musi zmienić (i wszystko wskazuje na to, że się zmienia), jeśli APU ma pokazać pełnię swoich możłiwości. Firma AMD zaprezentowała już listę oprogramowania, które wykorzystuje Fusion, ale na przykładzie ArcSoft Media Converter 7 (który również znajduje się na tej liście) widać, że jest tu jeszcze sporo do zrobienia.

Gigabyte GA-E350N-USB3 i Asus E35M1-I Deluxe

Co istotne: AMD Zacate E-350 jest w tym momencie najsilniejszym procesorem platformy Brazos, ale AMD nie powiedziało ostatniego słowa jeśli chodzi o procesory do zastosowań mobilnych. Już niedługo czeka nas premiera Llano. Wydawałoby się, że w segmencie laptopów sytuacja jest "pozamiatana" przez Intela i mobilne procesory Sandy Bridge, które praktycznie otworzyły nową epokę wydajności jeśli chodzi o notebooki. Niestety, wpadka z chipsetami oznacza opóźnienia. Czy dzięki temu firma AMD będzie miała czas by zaatakować również segment komputerów przenośnych o większej wydajności? Czas pokaże.