Wstęp i specyfikacja
Jakiś czas temu mieliśmy okazję przetestować dyski Samsung SSD 850 PRO (i to aż w trzech pojemnościach - 128, 256 i 512 GB), a więc pierwsze nośniki z rewolucyjnymi pamięciami 3D V-NAND (więcej o nich możecie się dowiedzieć w premierowym artykule). Modele te zaskoczyły nas wysoką wydajnością (zwłaszcza w realnych zastosowaniach) oraz długim okresem gwarancyjnym (10 lat), aczkolwiek ich cena nie należała do najniższych.
Producent wypuścił jednak nośniki SSD 850 EVO – również wykorzystujące technologię 3D V-NAND, ale oferowane w znacznie bardziej przystępnej cenie. Aktualnie dostępne są modele pod SATA, mSATA i M.2 w wersjach o pojemności 120 GB, 250 GB, 500 GB i 1 TB - do naszej redakcji trafił model 500 GB pod SATA. Jak się sprawdzają nowe dyski i czy powtórzą sukces serii 850 PRO?
Samsung SSD 850 PRO znajduje się już w naszym rankingu dysków SSD.
| Model | Samsung SSD 850 EVO 500 GB |
| Interfejs | SATA III 6 Gb/s |
| Format | 2,5 cala |
| Pojemność | 500 GB |
| Deklarowany odczyt maks. | 540 MB/s |
| Deklarowany zapis maks. | 520 MB/s |
| Deklarowany IOPS – odczyt | 98000 |
| Deklarowany IOPS – zapis | 90000 |
| Deklarowany pobór prądu | 4.0 W (średnio) |
| Wytrzymałość | 1,5 miliona godzin |
| Kontroler | Samsung MGX |
| Kości pamięci | Samsung 40 nm TLC 3D V-NAND |
| Pamięć podręczna | Samsung 512 MB DDR3L-1600 |
| Wymiary | 100 X 69,85 x 6,8 mm |
| Waga | 66 g |
| Zastosowane technologie | S.M.A.R.T., TRIM, AES-256, Auto Garbage Collection Algorithm, Dynamic Thermal Guard, RAPID |
| Gwarancja | 5 lat |
| Cena | 800 złotych |
Co na pokładzie?
Podobnie jak modele SSD 850 PRO, seria SSD 850 EVO bazuje na całkowicie autorskim projekcie. Producent postawił jednak na inną konstrukcję, bo na niewielkiej płytce drukowanej znalazł się 2-rdzeniowy kontroler Samsung MGX (jedynie w najpojemniejszej wersji zastosowano 3-rdzeniowy MEX) oraz kości pamięci Samsung 40 nm TLC 3D V-NAND zamiast 40 nm MLC 3D V-NAND. W testowanym modelu udostępniono jeszcze 512 MB pamięci podręcznej DDR3L (również produkcji Samsunga). Dysk korzysta z interfejsu SATA 6 Gb/s i ma grubość 6,8 mm, a zatem sprawdzi się w komputerach stacjonarnych i laptopach (również tych cieńszych).
Wydajność w teorii
Choć mamy do czynienia z tańszym modelem, teoretyczna wydajność stoi na całkiem wysokim poziomie. Transfery sekwencyjne dochodzą do 540 MB/s przy odczycie i 520 MB/s przy zapisie danych, natomiast liczba operacji wejścia/wyjścia na sekundę to odpowiednio 98 000 IOPS i 90 000 IOPS. Oprócz tego producent zastosował dwie technologie zwiększające osiągi nośnika – TurboWrite i RAPID. Pierwsza z nich tworzy 6 GB pamięci podręcznej w obszarze pamięci TLC, która działa na zasadach szybkiej pamięci SLC (zapisuje jeden zamiast trzech bitów na komórkę), natomiast druga tworzy pamięć podręczną w obszarze pamięci RAM – więcej o niej napiszemy w dalszej części artykułu.
Mniej wytrzymałe kości TLC – czy aby na pewno?
Pozostało jeszcze wyjaśnić kwestię wytrzymałości kości pamięci. Fakt, producent postawił na tańsze kości TLC 3D V-NAND, które charakteryzują się mniejszą liczbą deklarowanych cykli programowania/kasowania od MLC 3D V-NAND. Tyle tylko, że zostały one wykonane w 40-nanometrowym procesie produkcyjnym, dzięki czemu oferują większą wytrzymałość względem tradycyjnych kości TLC NAND, produkowanych w niższej litografii. Producent udziela na dysk 5 lat gwarancji, która została ograniczona współczynnikiem TBW na poziomie 150 TB – wynik jest porównywalny do konkurencyjnych modeli na bazie kości MLC NAND. Oprócz tego zastosowano technologię Dynamic Thermal Guard, która zabezpiecza nośnik przed przegrzaniem.
Na kolejnych stronach znajdziecie testy wydajności dysku – również pracującego w trybie RAPID i dwóch takich modeli połączonych w macierz RAID 0.
Platforma testowa i metodyka
Zastosowane benchmarki oraz system operacyjny:
- Windows 7 Ultimate 64-bit SP1
- ATTO Disk Benchmark 2.47 - wyniki podawane w MB/s. Im więcej tym lepiej.
- CrystalDiskMark 3.0.4 64-bit - wyniki podawane w MB/s. Im więcej tym lepiej.
- AS SSD Benchmark 1.7 - wyniki podawane w MB/s (im więcej tym lepiej) i s (im mniej tym lepiej).
- HD Tune Pro 5.50 (test File Benchmark) - wyniki podawane w MB/s. Im więcej tym lepiej.
- PCMark 7 Professional Edition 1.4.0 – test HDD - wyniki podawane w punktach i MB/s. Im więcej tym lepiej.
- IOMeter 1.1.0 – wyniki podawane w IOPS (im więcej tym lepiej)
PCMark 7 Professional Edition 1.0.4
PCMark 7, Gaming - [MB/s] więcej = lepiej
W symulacji realnego użytkowania dysk wypada bardzo dobrze – zwłaszcza jeżeli weźmiemy pod uwagę jego cenę. W większości testów plasuje się w ścisłej czołówce naszego zestawienia, a jedynie w teście uruchamiania aplikacji jest tylko średni. Jego wydajność jest bardzo zbliżona do teoretycznie wydajniejszego modelu SSD 850 PRO 512 GB.
CrystalDiskMark 3.0.2
CrystalDiskMark – Odczyt losowy 4KB QD32 - [MB/s] więcej = lepiej
CrystalDiskMark – Zapis losowy 4KB QD32 - [MB/s] więcej = lepiej
W kolejnym też jest bardzo dobrze – w transferach sekwencyjnych bez problemu może konkurować z najwydajniejszymi modelami pod SATA 6 Gb/s, natomiast przy operacjach na mniejszych próbkach plasuje się w ścisłej czołówce, rozprawiając się ze znacznie wydajniejszymi dyskami.
AS SSD Benchmark 1.7
AS SSD Benchmark – zapis, czas dostępu - [s] mniej = lepiej
W benchmarku AS SSD sytuacja wygląda podobnie – przy transferach sekwencyjnych jest tylko dobrze (przy odczycie nawet średnio), natomiast przy operacjach na próbce 4K dysk wypada znakomicie.
ATTO Disk Benchmark v2.47
ATTO – odczyt, blok 8192 KB - [MB/s] więcej = lepiej
ATTO – zapis, blok 8192 KB - [MB/s] więcej = lepiej
Test ATTO bazuje na danych łatwo podatnych na kompresję, lecz model Samsung SSD 850 EVO 500 GB nie potrafi wykorzystać tego potencjału i wypada po prostu średnio – zwłaszcza jeżeli chodzi o odczyt.
HD Tune Pro
HD Tune Pro – zapis 8192KB - [MB/s] więcej = lepiej
HD Tune właściwie potwierdził to co już wiemy. Nośnik znakomicie sobie radzi przy operacjach na mniejszych próbkach, natomiast przy większych próbkach traci do najwydajniejszych modeli konkurencji.
Testy przy długotrwałym obciążeniu
Sprawdziliśmy też wydajność przy długotrwałym obciążeniu dysku. W tym celu wykorzystaliśmy aplikację IOmeter, która testuje liczbę operacji wejścia/wyjścia na sekundę (IOPS) – została ona skonfigurowana w ten sposób, że przez 12 godzin, w krokach co 5 minut, sprawdzała liczbę IOPS przy losowym zapisie próbki 4 KB.
W tradycyjnych zastosowaniach rzadko kiedy dysk pracuje przez tak długi czas, ale test ten ma na celu zobrazowanie realnej wydajności używanego nośnika. Okazuje się bowiem, że nowy dysk oferuje zauważalnie wyższą wydajność, ale z kolejno zapisanymi danymi jego osiągi po prostu spadają. Nietrudno się domyślić, że część producentów skupia się na osiągach „świeżego” dysku, zapominając co się z nim stanie po dłuższym czasie użytkowania, a więc kwestii bardzo istotnej z punktu widzenia klienta.
Samsung SSD 850 EVO 500 GB zaczął test z bardzo dobrym wynikiem około 89 000 IOPS, ale z biegiem czasu jego wydajność zaczęła spadać – ostatecznie ustabilizowała się ona na poziomie 7000 IOPS. Wynik nie jest szczególnie imponujący. Minimalnie lepszym rezultatem może się pochwalić Crucial MX200 500 GB, a gorszym GOODRAM Iridium PRO 240 GB.
Testy technologii RAPID
Dyski Samsung SSD 850 EVO zostały wyposażone w technologię RAPID (Real-time Accelerated Processing of I/O Data), która pozwala zwiększyć ich wydajność w realnym użytkowaniu. W tym celu analizuje ona pracę użytkownika, a następnie automatycznie przenosi najczęściej wykorzystywane dane do nieużywanej pamięci RAM (wykorzystywane jest 25% dostępnej pamięci, przy czym nie może być to więcej niż 1 GB), tworząc z niej superszybką pamięć podręczną – dzięki temu nie tylko możemy liczyć na szybszy dostęp do danych, ale też mniejsze zużycie komórek pamięci samego dysku.
Postanowiliśmy więc przetestować technologię RAPID, a uzyskane wyniki porównaliśmy do nośnika pracującego w trybie standardowym (bez aktywnej funkcji RAPID).
Funkcja RAPID rzeczywiście zwiększyła wydajność dysku – największą różnicę można zaobserwować w teście uruchamiania aplikacji.
W testach syntetycznych uzyskaliśmy bardzo podobne wyniki, które prezentowały wręcz astronomiczne transfery rzędu 6000 MB/s. Technologia RAPID tworzy coś w rodzaju ramdysku i to właśnie jego osiągi są sprawdzane przez benchmarki.
Testy macierzy RAID 0
Do naszej redakcji trafiły dwa dyski Samsung SSD 850 EVO 500 GB, a więc postanowiliśmy przetestować również wydajność macierzy RAID 0 (w oparciu o kontroler SATA 6 Gb/s w chipsecie Intel Z87). Metodologia wyglądała tutaj bardzo podobnie względem testów pojedynczego dysku, a jedyna zmiana sprowadzała się do instalacji systemu na stworzonej macierzy. Jakiej wydajności powinniśmy się spodziewać przy połączeniu dwóch stosunkowo tanich dysków SSD? Przypominamy, że PCMark 7 nie potrafił wykorzystać potencjału macierzy RAID 0, więc został pominięty w testach.
Na pierwszy ogień idzie więc Crystal Disk Mark. W trybie sekwencyjnym wzrost wydajności jest prawie 2-krotny, przy próbce 512 KB jest to już mniej więcej połowa, natomiast przy najmniejszej próbce 4K odnotowaliśmy spadek wydajności (choć w trybie 4K-QD32 wydajność już była wyższa).
Podobnie wygląda sytuacja w benchmarku AS SSD – w trybie sekwencyjnym macierz zaoferowała prawie dwukrotny wzrost wydajności, ale przy operacjach na mniejszej próbce znowu odnotowaliśmy spadek osiągów. Naturalnie wzrósł też czas dostępu.
ATTO Disk Benchmark też wykorzystał potencjał macierzy RAID 0 – zarówno przy mniejszych, jak i większych próbkach. W najlepszym wypadku wzrost wydajności był prawie podwójny.
HD Tune również potrafi wykorzystać potencjał macierzy RAID 0, aczkolwiek wzrost wydajności zapisu już nie był tak imponujący.
Podsumowanie
Dysk Samsung SSD 850 EVO 500 GB zaskoczył nas pod każdym względem - oczywiście pozytywnie. Model ten oferuje bardzo wysoką wydajność - zwłaszcza przy operacjach na mniejszych próbkach, aczkolwiek przy symulacji realnego zastosowania też jest bardzo dobrze. To jednak nie koniec, bo producent zaimplementował w nim technologię RAPID, która pozwala wykorzystać pamięć RAM do buforowania najczęściej wykorzystywanych danych – uzyskujemy więc jeszcze lepsze osiągi, przy jednoczesnym zwiększeniu żywotności komórek pamięci. Rozwiązanie to rzeczywiście działa, co potwierdziły nasze testy.
Sprawdziliśmy również dwa takie dyski pracujące w macierzy RAID 0. Takie rozwiązanie ma swoje plusy i minusy, bowiem transfery sekwencyjne rosną prawie dwukrotnie, natomiast musimy się liczyć ze zwiększonym czasem dostępu do plików, a wydajność przy operacjach na mniejszych plikach nie jest już tak imponująca.
Na koniec cena dysku, a więc przysłowiowa wisienka na torcie ;-). Model o pojemności 500 GB kosztuje około 800 złotych, co czyni go bardzo opłacalną propozycją na tle konkurencji. Niska cena jest też wynikiem zastosowania teoretycznie mniej wytrzymałych kości pamięci TLC 3D V-NAND, aczkolwiek użytkownik nie powinien poczuć tej zamiany – producent udziela bowiem na dysk aż 5 lat gwarancji, która jest ograniczona zapisem 150 TB danych. Co tu dużo mówić, jeden z najlepszych dysków SSD dostępnych na rynku!
Ocena końcowa:
- bardzo dobra wydajność w transferach sekwencyjnych (jak na SATA 6 Gb/s)
- rewelacyjna wydajność przy operacjach na mniejszych próbkach
- dobra wydajność w realnym użytkowaniu
- 5 lat gwarancji (ograniczonej zapisem 150 TB danych)
- pamięć 3D V-NAND
- kompatybilny z cieńszymi laptopami i Ultrabookami (7 mm grubości)
- technologia RAPID
- atrakcyjna cena
- niska wydajność w teście zapisu długotrwałego