Monitory

Pomiary kolorymetrem

Procedura testowa

Testy monitora wykonałem za pomocą X-Rite i1 Display Pro. Skorzystałem z firmowego oprogramowania i1Profiler oraz aplikacji DisplayCAL. Procedura obejmuje pomiar najważniejszych parametrów monitora (najpierw w ustawieniach fabrycznych, a następnie przy optymalnych ustawieniach). Mierzone parametry to:

  • Jasność i kontrast
  • Gamut (odwzorowanie palety barw sRGB wyrażone w procentach) - im wyższa wartość tym lepiej
  • Temperatura barwowa (optymalna to 6500K - wartość niższa oznacza cieplejszy obraz (przewaga czerwieni), podczas gdy wyższa oznacza chłodniejszy obraz (większa ilość barwy niebieskiej)
  • Gamma - odwzorowanie jasności wyświetlania tonów pośrednich (im pomiar bliższy krzywej referencyjnej tym lepiej)
  • Delta E - jakość odwzorowania kolorów (im niższy wynik tym lepiej, punkt odniesienia to 3)

Ustawienia fabryczne

Pierwszego pomiaru wykonuję od razu po rozpakowaniu monitora i jego uruchomieniu na około 30 minut. Test jest wykonywany na ustawieniach fabrycznych (kontrast 50, jasność 90), przy wyłączanym trybie oszczędzania energii. Pozostałe ustawienia to: tryb ekonomiczny - standard, temperatura barwowa - normalny. Oto najważniejsze wyniki:

  • Jasność bieli: 278 cd/m2
  • Temperatura: 7200K
  • Kontrast: 979:1
  • Jasność czerni: 0,2839 cd/m2
  • Delta E: 2,31

Jasność okazała się nieco niższa niż podana w specyfikacji technicznej, ale dalsze testy pokazały, że wszystko jest kwestią doboru odpowiednich ustawień. Wówczas AOC jest w stanie uzyskać znacznie wyższą wartość luminancji.

Temperatura kolorów przy fabrycznych ustawieniach okazała się odbiegać od optymalnej wartości, co w tym przypadku oznacza przewagę niebieskich (chłodniejszych odcieni). Można to zmienić w prosty sposób, wybierając temperaturę barwową w menu monitora.

Kontrast okazał się niemal pokrywać z deklarowanym w specyfikacji i jest na dobrym poziomie. W zupełności wystarczy do pracy. Obraz ma odpowiednią jakość ciemnych i jasnych obszarów.

Monitor pokrywa 97,3% palety sRGB przy objętości 111,3%. W przypadku palety Adobe RGB jest to 73,6% (przy objętości 76,7%), a DCI-P3 - 78,6%. To wyniki więcej niż przyzwoite, szczególnie w tej klasie cenowej urządzeń.

Oto wykresy pokrycia barw w poszczególnych paletach.

gamut srgb
Gamut sRGB przy ustawieniach fabrycznych

gamut adobe rgb
Gamut Adobe RGB przy ustawieniach fabrycznych

gamut dci-p3\
Gamut DCI-P3 przy ustawieniach fabrycznych

Pokazuje to, że producent nie tylko zapewnił wysokiej klasy matrycę, ale też zadbał o właściwe jej skalibrowanie. Potwierdza to wynik Delta E na poziomie 2,31. Pokazuje to jednoznacznie, że monitor jest gotowy do pracy prosto po jego rozpakowaniu. Większość użytkowników powinna być całkowicie zadowolona z tego, co będzie mieć do zaoferowania monitor przy takich ustawieniach. A jak pokażę za chwilę w dalszej części testów, to nie jest jeszcze ostatnie słowo AOC X24P1.

Nie ma tutaj klasycznych profili obrazu przygotowanych przez producenta, ale nie mniej mamy do dyspozycji pewnej możliwości. Modyfikując Tryb LowBlue wpływamy na ilość niebieskiego światła (im jest go więcej, tym na dłuższą metę oczy szybciej się męczą). Wybierać możemy spośród kilku trybów: Multimedia, Internet, Biuro, Czytanie.

Oprócz tego możemy jeszcze zmieniać Temperaturę Barwową, co modyfikuje nie tylko ilość ciepłych/zimnych odcieni, ale także wpływa na maksymalną luminancję. Warto tutaj poeksperymentować, jeśli nie chcemy ręcznie zmieniać ustawień kolorów lub nie mamy dostępu do kolorymetru, aby skalibrować obraz.

Ustawienia optymalne

Przyjmuje się, że optymalny poziom luminancji w warunkach domowych to 120 cd/m2, a za najlepszą temperaturą barwową uznawana jest wartość 6500K. Aby uzyskać takie parametry, trzeba w ustawieniach monitora wybrać zakładkę Ustawienia kolorów, a następnie Tryb użytkownika w Temperaturze Barwowej.

Co ciekawe, podbija to dość mocno jasność monitora, co skutkuje tym, że optymalną luminancję uzyskuje się przy jasności ustawionej dokładnie na 0. Kontrast pozostaje na fabrycznym poziomie 50 (jego zmiana także ma wpływ na luminancję, więc chcąc zejść poniżej wartości 120 cd/m2, trzeba także obniżyć kontrast).

Składowe barw powinny zostać ustawione następująco:

R = 46
G = 50
B = 51

Oto uzyskane wyniki:

  • Jasność bieli: 119,2 cd/m2
  • Temperatura: 6500K
  • Kontrast: 1135:1
  • Jasność czerni: 0,105 cd/m2
  • Delta E: 0,52

Kolejny raz monitor AOC X24P1 mnie zaskoczył. Poprawie uległy bowiem wszystkie parametry. Kontrast przekroczył 1100:1, a wskaźnik Delta E zszedł do poziomu 0,52, co jest świetnym wynikiem.

Poziomy luminancji

W specyfikacji technicznej producent podaje wartość maksymalnej luminancji na poziomie 300 cd/m2. Monitor jest w stanie uzyskać znacznie więcej. Poniższe wyniki uzyskałem przy optymalnych ustawieniach monitora (wskazanych wyżej). Oto wyniki:

  • 0% =  120 cd/m2
  • 10% = 143 cd/m2
  • 20% = 168 cd/m2
  • 30% = 191 cd/m2
  • 40% = 216 cd/m2
  • 50% = 240 cd/m2
  • 60% = 262 cd/m2
  • 70% = 285 cd/m2
  • 80% = 307 cd/m2
  • 90% = 330 cd/m2
  • 100% = 354 cd/m2

Luminancja rośnie stabilnie o ok. 23-25 cd/m2 na każde 10 procent na skali jasności monitora. Zakres regulacji jasności wynosi 230 cd/m2, co w zupełności wystarcza do tego, aby obraz był czytelny w każdych okolicznościach - zarówno w mocno słoneczny dzień, jak i w ciemnym pomieszczeniu.

Dla porównania pokazuję też wyniki uzyskane przy ustawieniach fabrycznych:

  • 0% = 102 cd/m2
  • 10% = 122 cd/m2
  • 20% = 143 cd/m2
  • 30% = 163 cd/m2
  • 40% = 184 cd/m2
  • 50% = 204 cd/m2
  • 60% = 223 cd/m2
  • 70% = 243 cd/m2
  • 80% = 262 cd/m2
  • 90% = 282 cd/m2
  • 100% = 301 cd/m2

W tym przypadku optymalną wartość 120 uzyskuje się przy 9 procent na skali jasności. Luminancja rośnie o ok. 20 cd/m2 na każde 10 punktów jasności, a całkowity zakres regulacji wynosi 200 cd/m2, czyli nieco mniej niż przy optymalnych ustawieniach, ale z drugiej strony daje możliwość zejścia z jasnością do niższych wartości, co może być przydatne (np. jeśli dużo pracujemy nocą, gdzie będzie mniej męczyć oczy).

Równomierność podświetlania

rownomiernosc podswietlenia
Klikniij grafikę aby powiększyć

To w zasadzie pierwszy słabszy punkt testowanego monitora. Testy pokazały dość znaczne różnice w poszczególnych obszarach matrycy. Szczególnie blisko prawej krawędzi, gdzie oprócz odchyleń jasności pojawiają się także zaburzenia kontrastu i Delta E. Także lewa część matrycy, wypada pod tym względem nie najlepiej.