Komputery

Uruchomił komputer bez RAM-u. Da się, ale będziecie żałować

przeczytasz w 2 min.

Droga pamięć operacyjna to jeden z ponurych skutków obecnego kryzysu na rynku, ale co, gdyby uruchomić komputer bez jakiegokolwiek RAM-u? Z jednej strony jest to możliwe, a z drugiej – raczej na pewno nie będziecie chcieli tego robić.

Trwający niedobór pamięci operacyjnej to jeden z powodów frustracji związanej z rozwojem generatywnej AI, a ceny pamięci są dotkliwe dla osób planujących rozbudowę komputera. Nie zapowiada się też na rychły koniec kryzysu. Można próbować przenieść pamięć SO-DIMM z laptopa do komputera, ale to rozwiązanie problematyczne. 

W obliczu tak nieciekawej sytuacji Youtuber PortalRunner zadał pytanie, które wcześniej byłoby jedynie częścią niewinnego eksperymentu: czy da się w ogóle uruchomić komputer przy braku RAM-u? 

Swap zamiast RAM-u, VRAM i cache - czy to ma sens?

W pierwszej próbie PortalRunner zszedł do możliwie minimalnej ilości pamięci operacyjnej, zmuszając system do pracy na bardzo dużym pliku odczytywanym z dysku. Poprzez przeniesienie danych, które normalnie są częścią pracy operacyjnej pamięci ulotnej na dysk i z powrotem. Komputer robi to także wtedy, gdy RAM-u zaczyna brakować, ale zwykle stara się ograniczać taki mechanizm, bo jest wyjątkowo powolny. Częściej ma on miejsce w smartfonach, gdzie dysproporcje między pamięciami potrafią być mniejsze. 

Kolejny pomysł również nie był przełomowy: twórca próbował zastąpić RAM pamięcią VRAM pozyskaną ze starych kart graficznych. W obu przypadkach przeszkoda była podobna - nośniki, po które sięgał komputer, są o rzędy wielkości wolniejsze od pamięci systemowej. Efekt ponownie okazał się rozczarowujący i sprzęt działał o wiele wolniej niż z pamięcią operacyjną, a do tego czas zabierało konwertowanie instrukcji.

Dopiero potem pojawiła się ścieżka, która w teorii pozwala obejść problem: współczesne procesory mają bardzo szybkie fragmenty pamięci, czyli pamięć podręczną CPU (cache), szybszą nawet od RAM. To jednak oznacza, że użytkownik zyskuje bardzo małą ilość pamięci. W nowym układzie Intel Core Ultra 7 270K Plus jest to 36 MB pamięci L3. 

Youtuberowi PortalRunner udało się doprowadzić do sytuacji, w której komputer korzystał wyłącznie z cache, ale okupione to było cofnięciem się do realiów znanych z dawnych dekad. Musiał on ręcznie optymalizować kod w asemblerze, a rezultatem był wygląd systemu niczym z ery ASCII z ograniczoną paletą barw. 

Pamięć RAM to gorący towar
Pamięć RAM to gorący towar

Aby komputer "zapomniał", że ma zainstalowany RAM, PortalRunner zmieniał ustawienia firmware płyty głównej. To było łatwiejsze do zrobienia na starszych konstrukcjach z BIOS, ale nowe modele korzystają z UEFI, które ma być trudniejsze do podobnych modyfikacji. Po nieudanym flashowaniu, które skończyło się brakiem odpowiedzi ze strony sprzętu, twórca wybrał komputer z 2009 r. i ostatecznie uruchomił program działający w cache. Był to stary, poczciwy “Snake”. Da się to zrobić, ale czy warto?

Sztuczna inteligencja Misja AI

Komentarze

0
Zaloguj się, aby skomentować
avatar
Komentowanie dostępne jest tylko dla zarejestrowanych użytkowników serwisu.

    Nie dodano jeszcze komentarzy. Bądź pierwszy!

Witaj!

Niedługo wyłaczymy stare logowanie.
Logowanie będzie możliwe tylko przez 1Login.

Połącz konto już teraz.

Zaloguj przez 1Login