16 czy 32 GB RAM do gier? Sprawdziłem, ile pamięci naprawdę potrzebujesz

Ceny pamięci RAM w ostatnim czasie poszybowały w kosmos, co może utrudnić – a w skrajnych przypadkach nawet uniemożliwić – złożenie nowego komputera w rozsądnym budżecie. Niestety prognozy na najbliższe miesiące nie są szczególnie optymistyczne, więc na szybki powrót do niższych cen raczej nie ma co liczyć.

Nic więc dziwnego, że wiele osób podczas składania komputera zaczyna szukać oszczędności. Jednym z najczęstszych pytań jest to, ile pamięci RAM faktycznie potrzeba dziś do grania. Czy warto od razu inwestować w 32 GB, czy może wciąż wystarczy 16 GB? Postanowiłem to sprawdzić w praktycznych testach.

Do testów przygotowałem nowoczesny komputer, który dobrze oddaje konfiguracje często wybierane dziś przez graczy. Zestaw o zbliżonych parametrach można obecnie kupić za ok. 7–8 tys. zł – pozwoli on na komfortową rozgrywkę w najnowszych tytułach, aczkolwiek przy najbardziej wymagających grach i dużych rozdzielczościach trzeba będzie liczyć się z obniżeniem detali lub aktywowaniem generatora klatek.

Testy przeprowadziłem na systemie Windows 11 w wersji 22H2 ze sterownikami NVIDIA GeForce Game Ready 591.86. Zakładając możliwie realistyczny scenariusz użytkowania komputera, nie modyfikowałem ustawień pliku stronicowania. Do sprawdzenia wydajności wykorzystałem 27-calowy monitor AOC U27G4R o rozdzielczości 4K (3840 × 2160 px). Gry testowałem jednak w trzech popularnych rozdzielczościach: 1080p (1920 × 1080 px), 1440p (2560 × 1440 px) oraz 4K (3840 × 2160 px), aby sprawdzić, czy obciążenie karty i wykorzystanie pamięci VRAM wpłynie też na wyniki wydajności RAM.

Kluczowym elementem testu było porównanie dwóch dwukanałowych konfiguracji pamięci, które mogą być brane pod uwagę przez graczy: 16 GB (2 × 8 GB) oraz 32 GB (2 × 16 GB). Aby wyniki były jak najbardziej miarodajne, w obu przypadkach pamięci pracowały z identycznymi ustawieniami – 6000 MT/s oraz opóźnieniami CL40-40-40-80, w konfiguracji Single Rank. Dzięki temu jedyną realną różnicą między testami pozostawała pojemność RAM.

  System bez uruchomionych zadań w tle (po lewej) i z dodatkowymi zadaniami w tle (po prawej) – konfiguracja z 16 GB pamięci RAM

W praktyce gry rzadko uruchamiamy na świeżo zainstalowanym systemie. Zwykle jest on już częściowo „zaśmiecony”, a w tle działają różne programy, które dodatkowo wykorzystują zasoby komputera. Dlatego testy przeprowadziłem również w bardziej realistycznym scenariuszu – z uruchomioną w tle przeglądarką internetową z 30 otwartymi kartami, która dodatkowo zajmowała część pamięci operacyjnej.

Counter Strike 2

Counter-Strike 2 to jedna z najpopularniejszych gier sieciowych na świecie. Twórcy postawili na silni Source 2, który głównie korzysta z DirectX 11 i jest stosunkowo lekki dla współczesnych komputerów. Minimalne wymagania obejmują 8 GB RAM, choć dla stabilnej rozgrywki i wysokiego FPS często rekomenduje się 16 GB pamięci.

Counter-Strike nie jest szczególnie wymagającą grą pod względem pamięci RAM — przy „czystym systemie” alokował około 10–12 GB pamięci. Widać różnice między poszczególnymi konfiguracjami pamięci, jednak nie są one duże – to zaledwie kilka procent. Warto mieć na uwadze, że wyniki z testowej mapy FPS są zbliżone, choć mogą się nieznacznie różnić.

Counter-Strike 2 w scenariuszu z uruchomionymi aplikacjami w tle alokuje już 13–15 GB pamięci RAM. Ponownie widać nieznaczny spadek płynności animacji w konfiguracji z 16 GB RAM, jednak nie są to szczególnie duże różnice.

DIRT 5

DIRT 5 to dynamiczna gra wyścigowa typu arcade z 2020 roku – choć ma już swoje lata i służy jako przykład starszego tytułu, wykorzystuje nowoczesne efekty wizualne i dobrze skaluje się wraz z mocą karty graficznej. Dirt działa w oparciu o DirectX 12, a jego minimalne wymagania sprzętowe obejmują 8 GB RAM (zalecane jest 16 GB dla wyższych ustawień i płynnej rozgrywki). 

DIRT 5 nie jest szczególnie wymagającą grą pod względem pamięci RAM — na „czystym systemie” alokuje około 7 GB (przy 16 GB RAM) lub 9 GB (przy 32 GB RAM). Różnice w wydajności między poszczególnymi konfiguracjami były marginalne, mieszczące się w granicach błędu pomiarowego.

Podobnie wygląda sytuacja w scenariuszu z uruchomionymi w tle zadaniami – różnice w wydajności mieszczą się w granicach błędu pomiarowego. W takim przypadku system przypisywał już około 11 GB pamięci RAM (przy 16 GB) lub 12 GB (przy 32 GB).

Cyberpunk 2077

W moim zestawieniu nie mogło zabraknąć gry Cyberpunk 2077 – to rozbudowane RPG z otwartym światem, które ciągle zachwyca grafiką. Przy okazji to jedna z najbardziej wymagających gier ostatnich lat. Produkcja korzysta z DirectX 12 i oferuje zaawansowane technologie graficzne, takie jak ray tracing czy path tracing. Minimalne wymagania obejmują 12 GB RAM, natomiast dla komfortowej gry i wyższych ustawień graficznych zalecane jest 16 GB pamięci.

Cyberpunk 2077 potrafi wykorzystać nieco więcej pamięci RAM – w konfiguracji z 16 GB system alokował około 10–12 GB, a przy 32 GB nawet 12–14 GB. W rozdzielczości 4K gra potrafiła zapełnić całą pamięć VRAM. Nie widać jednak istotnych różnic w wydajności między konfiguracjami 2×8 GB a 2×16 GB. Warto jednak zauważyć, że przełączanie między oknami za pomocą Alt+Tab powoduje chwilowy spadek płynności animacji, nawet w konfiguracji z większą ilością RAM.

Uruchomienie zadań w tle powoduje wzrost zużycia pamięci do około 13–14 GB przy konfiguracji z 16 GB RAM oraz nawet 18–20 GB przy konfiguracji z 32 GB RAM. Nie przekłada się to jednak na znaczący spadek wydajności – obie konfiguracje oferują bardzo zbliżone osiągi.

Black Myth: Wukong

Black Myth: Wukong to nowoczesna gra akcji z 2024 roku inspirowana chińską mitologią i powieścią „Wędrówka na Zachód”. Produkcja została stworzona na Unreal Engine 5 i obsługuje DirectX 12, oferując bardzo szczegółową grafikę oraz zaawansowane efekty wizualne. Już w minimalnych wymaganiach twórcy wskazują 16 GB RAM, co pokazuje, że jest to tytuł stosunkowo wymagający dla współczesnych komputerów.

Black Myth: Wukong również ma całkiem spore wymagania dotyczące pamięci operacyjnej – system zajmował około 10–11 GB przy konfiguracji z 16 GB RAM oraz 12 GB przy konfiguracji z 32 GB. Benchmark w grze pokazuje bardzo powtarzalne wyniki, a obie konfiguracje oferują praktycznie takie same osiągi.

Uruchomienie dodatkowych zadań w tle zwiększa obciążenie pamięci – system zajmował ok. 13 GB przy konfiguracji z 16 GB RAM oraz 16 GB przy konfiguracji z 32 GB RAM. Dodatkowe zadania nie wpływały jednak na płynność animacji, a obie konfiguracje oferowały praktycznie takie same osiągi.

Resident Evil Requiem

Resident Evil Requiem to nowa odsłona popularnej serii survival horror od Capcomu, korzystająca z autorskiego silnika RE Engine. Gra wykorzystuje DirectX 12 i oferuje zaawansowane techniki renderowania, w tym realistyczne oświetlenie oraz efekty ray tracingu. Podobnie jak wiele współczesnych produkcji AAA, do komfortowej gry zalecane jest co najmniej 16 GB RAM, szczególnie przy wyższych ustawieniach graficznych.

Najnowszy Resident Evil to jedna z najbardziej wymagających gier ostatnich miesięcy, także pod względem wykorzystania pamięci RAM – po uruchomieniu gry system potrafił zająć około 11–12 GB, a przełączanie między oknami za pomocą Alt+Tab powodowało chwilowe przycinanie animacji. W rozdzielczości 1440p i 4K gra wykorzystywała także pełną pamięć wideo karty graficznej. Mimo to różnice w wydajności między poszczególnymi konfiguracjami są marginalne. Warto jednak zwrócić uwagę na niewielką powtarzalność testów oraz początkowe problemy z optymalizacją gry.

Resident Evil w scenariuszu z aplikacjami działającymi w tle jest jeszcze bardziej wymagający – gra potrafiła zająć około 14 GB RAM przy konfiguracji z 16 GB pamięci oraz około 16–17 GB przy konfiguracji z 32 GB RAM. Widać niewielkie różnice w wydajności między poszczególnymi konfiguracjami, jednak mieszczą się one w granicach błędu pomiarowego.

16 GB nadal wystarcza?

Dla większości graczy 16 GB RAM wciąż w zupełności wystarcza – pozwala komfortowo grać, przeglądać internet, oglądać filmy czy pracować w prostych aplikacjach. Trzeba jednak pamiętać, że przy bardziej wymagających tytułach system może wykorzystać całą dostępną pamięć.

Konfiguracja 32 GB RAM nie jest obecnie konieczna, ale zapewnia większy komfort i daje pewną przyszłościową elastyczność – oczywiście kosztem wyższej ceny. W praktyce zakup zestawu 16 GB DDR5 (np. 2×8 GB za około 1000 zł) jest rozsądnym rozwiązaniem, które w przyszłości można rozbudować o kolejne 16 GB. Należy jednak liczyć się z tym, że przy rozbudowie powstanie konfiguracja czteromodułowa, mniej elastyczna niż dwumodułowa.

Znacznie inaczej wygląda sytuacja w przypadku profesjonalnej pracy twórczej, gdzie aplikacje potrafią samodzielnie pochłaniać ogromne ilości pamięci. Dla przykładu, nasz grafik Paweł – prywatnie miłośnik gier – korzysta z komputera ze 128 GB RAM, z czego 32 GB przeznaczone jest na RAM-dysk.

W scenariuszu bardziej ekstremalnym, np. gra VR uruchomiona jednocześnie z edycją dużego projektu w Adobe Photoshop i Illustrator z wieloma obszarami roboczymi i efektami, zużycie pamięci potrafi przekroczyć 80 GB RAM. To pokazuje, że potrzeba dodatkowej pamięci zależy przede wszystkim od typu wykonywanych zadań, a nie samego grania.