Co to jest i jak działa inteligentna żarówka?

Określenie “inteligentne oświetlenie” mogło w przeszłości wprawiać niektórych w kontemplację nad tym, co tak właściwie robią te żarówki, że są takie mądre. Dziś takie

Dziś jednak jesteśmy coraz bardziej świadomi tego, że technologia rozwija się na tyle szybko, że dotyka nawet te urządzenia, o których dawniej nie mieliśmy śmiałości myśleć, że staną się “smart”. A na taki inteligentnego domu składa się wiele urządzeń.

Jednym z takich urządzeń są inteligentne żarówki (tzw. smart bulb). Generalnie są to źródła światła wyposażone w diody (LED). Często umożliwiają rozbudowane manipulowanie oświetleniem - a więc regulowanie, jaką moc ma mieć strumień świetlny, czy też zmiana koloru światła (RGB LED).

Oprócz tego kluczową funkcjonalnością jest sterowanie nimi z poziomu aplikacji na smartfona. Dedykowane oprogramowanie pozwala na tworzenie harmonogramu pracy w określonych godzinach, kontrolowanie zużycia energii, a po włączeniu do sieci wielu takich żarówek Wi-Fi- zdefiniować tzw. sceny na konkretne okoliczności (np.: seans przed telewizorem, czy spotkanie ze znajomymi).

Żarówka LED Wi-Fi często pozwala na sterowanie za pomocą głosu przy użyciu smartfona lub zegarka - a to dzięki Asystentowi Google lub Amazon Alexa.

Decydując się na zakup inteligentnej żarówki oczekujemy, aby oferowała jak najwięcej funkcji. Kluczową jest oczywiście, żeby taka żarówka sterowana smartfonem pozwoliła na jej włączenie lub wyłączenie za pomocą dedykowanej aplikacji.

W jaki jeszcze sposób smart oświetlenie może ułatwić i umilić życie domownikom?

Fakt, że zmiana jasności oświetlenia potrafi skutecznie zmienić nastrój w całym domu jest niezaprzeczalny. Niemal wszystkie aplikacje do obsługi żarówek oferują opcję regulowania, jakie natężenie będzie miał strumień świetlny.

Barwa światła to parametr, który inteligentne żarówki LED pozwalają dowolnie zmieniać. Pamiętaj, że inną barwę dobiera się do odpoczynku, a inną do pracy!

Delikatne, przygaszone światło przed pójściem spać, albo nieco mocniejsze, kiedy czytasz książkę? Nie ma najmniejszego problemu - wszystko to kwestia właściwie jednego suwaka w oprogramowaniu na telefonie.

Oprócz regulowania jasności i temperatury barwowej bieli, inteligentne żarówki LED RGB pozwalają również na wybór koloru, jaki ma mieć strumień świetlny - spośród nawet 16 milionów kolorów!

Co to oznacza? Że tak naprawdę zastosowanie jednego takiego urządzenia daje niemal nieograniczone możliwości tworzenia nastroju wewnątrz, a nawet zewnątrz domu.

Wiele inteligentnych żarówek pozwala zdefiniować dla siebie określony harmonogram działania. Dzięki niemu użytkownik może ustalić, w jakich godzinach konkretna żarówka ma pozostać włączona i kiedy ma się wyłączyć (nawet w różne dni tygodnia).

Pozwala on na uruchomienie światła w mieszkaniu, kiedy zajdzie słońce, a przy zastosowaniu żarówek na zewnątrz - uruchomić oświetlenie ogrodu na noc. Oprócz tego również barwa światła może być różna w zależności od godziny.

To, w jaki sposób ta funkcja zostanie wykorzystana zależy właściwie tylko od fantazji domowników i miejsca, w którym zainstalowana została inteligentna żarówka Wi-Fi.

Na możliwość oszczędności energii wpływa głównie ustalanie harmonogramu działania żarówek, dzięki któremu oświetlenie pracuje wtedy, kiedy powinno - a więc domownikom nie zdarzy się sytuacja, że zapomną o jego wyłączeniu.

Oprócz tego aplikacje do obsługi inteligentnych żarówek często gromadzą dane o ilości energii pobieranej przez źródło światła. Jest to raczej funkcja czysto informacyjna, jednak w ostateczności - jeśli mamy dostęp do takich danych - łatwiej jest weryfikować, czy aby na pewno do oglądania serialu na Netflixie potrzebujemy włączonych czterech różnych lamp.

Monitorowanie zużycia energii sprawdzi się lepiej, kiedy w domu korzystamy z kilku żarówek - im ich więcej, tym łatwiej kontrolować jakie koszty generuje oświetlenie konkretnego pomieszczenia.

Tworzenie różnych profili to chyba największy “bajer” jeśli chodzi o możliwości inteligentnych żarówek, ale ile daje frajdy!

Tworzenie sceny - w skrócie - pozwala “zaprogramować” wszystkie parametry żarówki (barwa, temperatura, jasność) w taki sposób, aby dostosować ją do konkretnej okoliczności.

Oświetlenie to jeden z kluczowych elementów, który buduje nastrój i atmosferę w domu. Wybór scen daje możliwość skutecznego dopasowania światła do okoliczności.

Załóżmy, że planujesz samotne oglądanie meczu późnym wieczorem - w takiej sytuacji raczej oczekujesz niekoniecznie delikatnego światła w jednym, może kilku punktach. Za pomocą smartfona tworzysz zatem scenę “Mecz i chipsy w samotności” i za jednym kliknięciem żarówki tworzą zadany anturaż.

Zmieńmy okoliczności na przyjemniejsze - a więc zapraszasz do siebie bliską osobę na romantyczną kolację przy winie i losową komedię na Netflixie. Wymagania względem oświetlenia będą w tym przypadku nieco inne i jak już stworzysz scenerię, w której barwa światła będzie pasować do klimatu, strumień świetlny będzie miał mniejszą moc - możesz śmiało nazwać ją “Netflix & Chill” i szybko włączyć włączyć profil, kiedy gość dotrze na miejsce.

Inteligentne oświetlenie niektórych firm (np. Philips Hue) to produkty, które można synchronizować z telewizorem tak, aby wyświetlały barwy odpowiadające temu, co dzieje się na ekranie podczas seansu.

Jest to rozwiązanie, które z pewnością docenią filmomaniacy oczekujący maksimum wrażeń podczas oglądania telewizji.

Sprawdźcie, jaki efekt można uzyskać dzięki wykorzystaniu Philips Hue Sync - naprawdę robi wrażenie!

Może to brzmieć nieco dziwnie, ale tak - niektóre inteligentne żarówki posiadają wbudowany głośnik. Nie jest to szczególnie popularne rozwiązanie, więc można wysnuć wniosek, że klienci raczej nie potrzebują takiego połączenia.

Jednak mimo wszystko - jest taka możliwość, żeby źródło światła stanowiło też bezprzewodowy głośnik.

Nie ma co się łudzić, że jakość dźwięku z takiego urządzenia będzie zadowalająca. Często lepiej zagra głośnik z samego telefonu. Jeśli jednak potrzebujesz żarówki, która jednocześnie opowie Twojemu dziecku bajkę do snu, to takie rozwiązanie może być rozsądne. Dziecko raczej nie skrytykuje braku jakichkolwiek basów z takiej żarówki-głośnika.

Wybór inteligentnych żarówek na rynku jest bardziej niż zadowalający. Producenci stale ze sobą konkurują rozwijając swoje produkty na tyle, by były jak najbardziej przyjazne w użytkowaniu i wydajne.

Tak samo, jak przy wyborze konwencjonalnej żarówki musisz zwrócić uwagę na kilka podstawowych parametrów, na podstawie których dopasujesz produkt idealny dla Ciebie i Twoich potrzeb. W takim razie - na jakie parametry zwrócić uwagę przy wyborze inteligentnej żarówki?

To dwa podstawowe parametry, które znajdziemy na opakowaniach produktów takich jak żarówki (smart oraz konwencjonalne). Oba odnoszą się do tego, z jaką mocą (a więc jak daleko) będzie padać światło z konkretnego źródła.

Strumień świetlny wyrażany jest w lumenach [lm] i dla żarówki LED najczęściej wynosi od ok. 200 lm (moc 3 W) do 1500 lm (moc 15 W).

Natężenie światła z kolei mierzone jest w luksach [lx] i oscyluje w zakresie ok. 30 - 500 lx. Im ta wartość niższa - tym w pomieszczeniu będzie ciemniej.

To, jakie parametry będą idealne zależy głównie od przeznaczenia konkretnej żarówki. Zwykle w łazience nie jest potrzebny tak mocny strumień świetlny, jak np. w biurze podczas czytania lub pisania.

Żywotność pośrednio jest determinowana przez moc oraz strumień świetlny i oznacza, jak długo żarówka może pracować bez przerwy (wyrażane w godzinach). Wiadomo - im ta wartość będzie wyższa, tym lepiej. Przykładowo - żarówka Bluetooth o żywotności 50.000 godzin powinna działać niecałe 6 lat przy funkcjonowaniu 24 godziny na dobę, natomiast przy użytkowaniu średnio 6 godzin w ciągu doby - możemy oczekiwać nawet 22 lat działania.

Żarówka LED o mocy 15 W będzie równie skuteczna, co żarnikowa, której moc wynosi nawet 100 W.

Jeśli natomiast chodzi o moc - nawet te najmocniejsze (LED) pobierają zdecydowanie mniej prądu, niż swoje klasyczne i halogenowe poprzedniczki. Zwykle spotkasz się z wartościami od 10 W do 15 W i to w zupełności starczy w przypadku żarówki LED sterowanej telefonem do osiągnięcia nawet 500 lx natężenia światła.

Żarówka sterowana za pomocą telefonu ma to do siebie, że wymaga zainstalowania dedykowanej aplikacji na urządzeniu mobilnym. Warto w takim razie sprawdzić, czy menu aplikacji jest dostępne w języku polskim i czy wygląda na intuicyjne. Dobrym pomysłem będzie też sprawdzenie opinii na temat konkretnego oprogramowania w sklepie Google Play lub Apple App Store.

Źródłem podstawowych informacji zwykle jest też strona producenta - to na niej znajdziesz ważne zrzuty ekranu oraz krótkie instrukcje obsługi.

Kontrolowanie inteligentnych żarówek najczęściej opiera się o technologie bezprzewodowe - Wi-Fi lub Bluetooth. Istnieją też produkty na podczerwień, które z reguły są najtańsze, jednak jest to najmniej wygodna forma komunikacji. Oprócz tego ich możliwości zwykle ograniczają się do wyboru, jaka ma być barwa światła. Do zestawu z żarówkami na podczerwień dołączany jest dedykowany pilot i to właśnie za jego pomocą sterujemy światłem. Taka żarówka LED nie pozwala na sterowanie ze smartfona.

Wracając do najpopularniejszych technologii - żarówka Wi-Fi lub Bluetooth może być obsługiwana z poziomu aplikacji w smartfonie. Na korzyść tych technologii przemawia również zdecydowanie większy zasięg, który nie będzie przerwany, jeśli na drodze spotka przeszkody (np. ściany).

Trzeba jednak pamiętać, że włączenie każdego urządzenia do sieci bezprzewodowej w mieszkaniu może skutkować spadkiem jej wydajności, zatem im więcej żarówek w sieci Wi-Fi - tym jakość połączenia może odczuwalnie spaść. Idealnym rozwiązaniem, by uniknąć tego typu problemu są żarówki z mostkiem sterującym.

Mostek sieciowy (do którego łączą się żarówki), dzięki temu że jest podłączony do routera (przewodowo lub przez Wi-Fi) nie obciąża znacząco domowej sieci. Jego zastosowanie umożliwia obsługę nawet kilkadziesiąt pojedynczych źródeł światła. Jednym z najpopularniejszych rozwiązań tego typu jest system Philips Hue.

W związku z tym, że niektóre produkty można obsługiwać za pomocą Bluetooth lub podczerwieni - to nie, Wi-Fi nie jest konieczne, jeśli chcesz wyposażyć w dom w smart żarówkę LED.

Mimo wszystko jednak - to właśnie produkty, które komunikują się przez Wi-Fi (lub mostek) będą najbardziej funkcjonalne i pozwolą zdecydowanie łatwiej budować infrastrukturę oświetleniową.

Warto mieć również na uwagę kompatybilność żarówek z asystentami głosowymi (Asystent Google, Amazon Alexa). Tej niestety brak w żarówkach na podczerwień, a dzięki niej sterowanie ze smartfona jest jeszcze wygodniejsze. Wystarczy powiedzieć kilka słów do telefonu - i mamy światło jakie chcemy i gdzie chcemy.

Z racji tego, że inteligentne żarówki na zewnątrz nie różnią się niczym innym od konwencjonalnych źródeł światła - nie musisz się obawiać, czy aby na pewno Twoja najnowsza żarówka Wi-Fi będzie działać w lampie, którą posiadała Twoja prababcia dziesięciolecia temu.

Jedyne, na co należy zwrócić uwagę to rodzaj zastosowanego gwintu do mocowania (E27, E14, czy GU10 lub inne).

Zatem tak - każda inteligenta żarówka będzie funkcjonować w jakiejkolwiek lampie. Są one wkręcane tak, jak te zwykłe żarówki.

Wchodząc w świat inteligentnego oświetlenia należy mieć na uwadze, że zbudowanie całej infrastruktury w domu będzie zdecydowanie droższe, niż przy wykorzystaniu standardowych żarówek.

Oczywiście, że cena będzie różnić się w zależności od producenta i funkcji, jakie oferuje konkretna żarówka LED - tak więc najtańsza żarówka smart to koszt ok. 30 zł (sterowana na podczerwień). Jednym z często wybieranych producentów inteligentnego oświetlenia jest Xiaomi - żarówka LED RGB (E27, moc 10 W) z łącznością Wi-Fi to w tym przypadku jakieś 60 - 90 zł.

Na rynku dostępna jest również inteligentna żarówka IKEA, która w podstawowym zestawie ze ściemniaczem (gwint E27, E14 lub GU10, moc 9 W) kosztuje 60 zł.

Nieco droższe produkty to akcesoria smart z linii Philips Hue, których zestaw dwóch żarówek RGB LED (E27, moc 9 W) z mostkiem jest wyceniany na ok. 350 zł. Decydując się na powiększenie infrastruktury o dodatkową żarówkę RGB należy liczyć się z wydatkiem oscylującym w granicach 180 - 200 zł za pojedyncze źródło światła tego producenta.

Koszty początkowe tworzenia inteligentnego oświetlenia zaczną się zwracać po czasie dzięki niższym rachunkom za prąd.

Generalnie rzecz biorąc - nie jest to najtańsza “zabawa”. Decydując się jednak na stworzenie w domu sieci smart oświetlenia możemy systematycznie, co jakiś czas włączać do systemu kolejne produkty - wówczas koszty rozłożone w dłuższym okresie nie będą tak zauważalne, jak w przypadku jednorazowego zakupu największego zestawu któregoś z wiodących producentów.

Być może z czasem inteligentne produkty (w tym oświetlenie) zaczną na dobre wypierać konwencjonalne rozwiązania, dzięki czemu każdy nowo-budowany dom będzie nosił znamiona inteligentnego. Na ten moment jednak trzeba jasno sobie powiedzieć - żarówka Wi-Fi nie jest produktem bez którego nie można funkcjonować, a sterowanie za pomocą przełączników na ścianie wcale nie jest takie złe.

Czy to oznacza, że nie warto zainwestować chociaż w pojedyncze elementy inteligentnego oświetlenia? Absolutnie. Ich ceny są coraz bardziej przystępne, a to oznacza, że tanim kosztem możemy samodzielnie przekonać się, jak wygodne jest to rozwiązanie.

Nie musisz od razu wymieniać wszystkich żarówek w domu na inteligentne. Wystarczy, że zastosujesz jedną lub dwie w pomieszczeniu, które jest najczęściej wykorzystywane. Nic więcej nie potrzebujesz na start.

Istnieje naprawdę duża szansa, że po czasie stwierdzisz, że potrzebujesz więcej smart żarówek - bo w sumie to fajnie regulować, jaka ma być barwa światła, czy też jakiego koloru (RGB) będzie strumień świetlny. Sterowanie oświetleniem za pomocą głosowego Asystenta Google lub Amazon Alexa przez Wi-Fi (wymagana kompatybilność produktu) daje naprawdę wiele zabawy.

W przeciwnym razie - jeśli takie rozwiązanie Ci się nie spodoba, stracisz niewiele, bo żarówkę można wykorzystywać bez użycia funkcji smart.